

D4223

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། པྲ་མཱ་ཎ་བར་ཏི་ཀ་ཊཱི་ཀ་།བོད་སྐད་དུ། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་བཤད། བམ་པོ་དང་པོ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྲིད་གསུམ འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཡི།།ཟག་པ་མ་ལུས་ལས་རྒྱལ་བ། །བདེ་གཤེགས་གང་དག་སྲིད་པ་དང་། །ངེས་འབྱུང་ལེགས་པར་རྟོགས་པ་དང་། །དེ་ཆོས་ཡང་དག་གཟིགས་ལས་བྱུང་། །མཁས་པས་ སོ་སོ་རང་རིག་བྱ།།ལེགས་གསུངས་རིམས་བྲལ་དང་དགེ་འདུན། །འཕགས་པའི་གང་ཟག་བརྒྱད་པོ་རྒྱལ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོའི་བཞེད་པ་གཏིང་རྙེད་མ་ཡིན་ཞིང་། །འབད་བྱས་པས་ཀྱང་གསལ་ བར་རྟོགས་པ་མེད་པ་འདི།།ཚིག་དོན་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིས། །གནའ་རབས་རྣམས་ཀྱིས་གསལ་བ་ཉིད་དུ་བྱས་གྱུར་པ། །དེས་ན་འདིར་ནི་དེ་ཉིད་རྟོགས་ཕྱིར་འབད་པས་ནི། ། གསལ་བར་བྱ་སྟེ་དེ་བསྟན་པ་ཡང་ཕན་ཕྱིར་ཡིན། །འགྲོ་བ་མ་རྟོགས་པ་ནི་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་འབད་པ་བྱས་པ་ངལ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན། །རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་བསལ་ཅིང་། །ཞེས བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལ་གུས་པ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུ་ལྷ་དང་དྲང་སྲོང་གི་སྐྱེ་བོས་ཞབས་ཀྱི་པདྨ་ལ་ཕྱག་བྱས་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཕྱག་བྱེད་པའོ།།འཇིག་རྟེན་ནི་ཆེར་ འདོད་པའི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པ་ན་རང་འདོད་པའི་ལྷ་ལ་ཕྱག་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མཛད་པ་ན་དོན་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དགོས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱག་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་འདི་ལྟ་བུ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་འདོད་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་མོད། དེས་ན་འདིར་ནི་དེ་ཉིད་བསྟན་པར འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱང་གཏན་དུ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ལས་འགྲུབ་པོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་འདི་རང་གི་ངག་གིས་མི་བརྗོད། ཕྱག་ བྱས་པས་ནི་གུས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་སྲིད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཆོད་པས་དོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།འདིར་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་གུས་པའི་རོ་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། དོན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་སྙིང་གི་རོ་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་ཉིད་ ཀྱིས་སྟོན་པ་ཡང་འཇལ་བ་པོའི་ཆོས་ཡིན་ནོ།།གུས་པ་ཡང་འདུད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཕྱག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གུས་པ་ལ་ཡང་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བྲལ་བ་ཉེ་བར་སྟོན་པས་ཕན་འདོགས་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།

我来为您翻译这段藏文文献：
[梵文题目]
梵文：Pramāṇavārttika-ṭīkā
藏文：ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་བཤད།
汉译：《量理论释疏》第一卷
礼敬一切智者！
三界轮回中，
战胜一切漏，
善逝了悟于，
轮回与出离。
从正法观察，
智者自证知，
善说离染众，
八圣者得胜。
大智慧者的深意难以测度，
即使勤勉修习也难以明了，
仅以文字义理阐明本质，
古贤已使之清晰明了。
故此处为了理解真实义，
努力阐明并为利他而说法。
为使未悟众生得以觉悟，
此中精进实为劳苦之果。
"遣除分别网"等文，是为了生起对论著的恭敬心，表达对天人与仙人顶礼莲足的世尊如来的礼敬。世间人在开始重要事业时，往往以礼敬自己所信奉的神灵为先导。同样，论师造论时也是因其重大意义而显示具有重大目的。
若问：世间的如此礼敬行为，难道不是因为圆满之故吗？答：确实是因为重大目的而成就所愿。因此这里想要阐明这一点。重大目的即是永远离苦，这是通过了悟人法二无我而从此论中成就的。
又问：为何不直接用自己的语言来表述？礼敬是表示恭敬，而且对方已经解脱，礼敬有何意义？答：这里是显示论师的恭敬之情，虽然是为了阐明义理，但由于内心情感的充溢，表达敬意也是衡量者的品德。恭敬会导致礼拜，这就是礼敬。
若问：恭敬又有何用？答：这不需要证成，因为对于指示解脱、给予利益者，恭敬是自然形成的。

།རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ནི་བཟློག་པར་བྱ་ལ། སྙིང་རྗེ་དང་ཡིད་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི་འཇུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བྱ་ བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།བླ་ན་མེད་པའི་འབྲས་བུ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ལམ་མི་འཛིན་པ་དང་། ལམ་ནོར་བ་དང་། ལམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་འགྲོ་བ་པོའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་བར་ཆད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འདོད་ པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་བྱའོ།།ལེའུ་གཉིས་པར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལམ་གཞན་ཡང་མེད་དེ། དེས་ན་ལམ་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པས་དེ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མཛད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གཞན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གུས་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞིང་སྐྱེ་བ་གཞན་དག་ ཏུ་ཡང་མུ་སྟེགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྟན་པའི་དོན་འཛིན་པར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་།མངོན་པར་དགའ་བ་དང་མཆོད་པ་དང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པས་ཐེ་ཚོམ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་གོམས་པར་ཡང་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱ་བ་གཞན་ཡང་དག་པས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་བྱ་བ་ཁྱད་དུ་ འཕགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་རབ་ཏུ་བཅུག་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་བྱ་བ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དྲུག་པོ་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཕྱག་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ན་བསྟོད་པ་ཡང་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ།།དེ་ལ་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་བྱ་བ་ལ་མདོར་བསྡུས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།།རྒྱུ་ནི་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །བསམ་པ་ནི་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འཇུག་པ་ནི་སྦྱོར་བའོ། །འབྲས་ བུ་ཡང་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་དང་མཐུན་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ལས་ཤེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ གྲུབ་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འདོད་ཀྱང་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྐད་དུ། གང་ཕྱིར་འགྲོ་བ་མྱ་ངན་མ་འདས་པར་ཁྱོད་མྱ་ངན་འདས་པར་མི་བཞེད་པ། །ཚུལ་འདི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་པར་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ། །དེ་ཕྱིར་ཁྱོད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡོན་ ཏན་གཏེར་གྱུར་ཐོབ་པར་ངེས་འགྱུར་ཏེ།།ཁྱོད་ལ་སྟོབས་བཅུའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བ་གཞན་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་མངའ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།

我来为您翻译这段藏文：
自性成就虽然会产生贪欲等过失的果报而应当遮止，但悲心、厌离等无过失的心应当趣入。同样，对世尊的利益所生起的殊胜心意也是应当做的，因为这能引发无上果报，如同慈悲等一样。
如是，不持道、邪道及对道怀疑，都是行者获得果位的障碍因，因此欲求出离三界者应当毫无怀疑地依止正道。如第二品所说的方式，别无他道。因此，欲持正道者应当舍弃其他，以恭敬心修习近侍开示正道的世尊，并且愿于其他生中也不要执持外道所说的义理。为断除怀疑，应当以忆念、欢喜、供养、随学等方式修习。
因此，为显示造论事业超胜于其他事业，以殊胜意乐趣入世尊境界，对世尊的礼敬是必定应做之事。这是以六种功德赞叹为先导，于显示礼敬对境时也作赞颂。
其中，对世尊的礼敬，略说有因圆满和果圆满两种功德。因即发心和加行的圆满。发心是大悲为体，随顺大悲而行即是加行。果则是自利和他利的圆满。
若问：果必定随顺因，从所说的因中如何能生自利圆满的果？答：不然。自利圆满是由于利他成就无有错谬，即使不愿求也会自然成就。如说：
"因为众生未得涅槃时，
您不愿独自趣涅槃，
此道若未得善逝果，
实无能力成办此事。
是故您必得一切智，
功德宝藏定当证得，
于您十力功德中，
更无丝毫他事业。"

།འབྲས་བུ་བརྗོད་ན་རྒྱུ་འགྲུབ་པ་ཉིད་ནི། དེས་ན་ཕྱེད་སྔ་མས་ནི་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བརྗོད་ལ་ཕྱི་མས་ནི་གཞན་ གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།།རྟོག་པ་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་སུ་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་ཆོས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་གཟུང་བར་སྣང་བ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་པར་བསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཙམ་གྱི་སྐུ་བདག་དང་མི་འདྲ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གཉིས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཟབ་པས་ནི་གཞན་གྱིས་ཤེས་པར་བྱར་མེད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་རྟེན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡོན ཏན་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དེ།ཇི་སྐད་དུ། གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས། །འདི་དག་བསྟན་དུ་ཡོད་གྱུར་ན། །མཁར་ཡང་མི་ཤོང་ཡོན་ཏན་མཚོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ལས་འདས། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། རྣམ་གྲོལ་མཉམ་པ་ཐོབ་རྣམས་དང་། །གང་ ཟག་དེ་ལས་གཞན་རྣམས་དང་།།སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་མཉམ་མེད་ཁྱོད། །བར་ན་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ། །ཞེས་སོ། །རྒྱ་ཆེ་བས་ནི་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །ལམ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་དེ་ལ་མིའམ་ལྷ་གང་གིས་ཀྱང་ བསྒྲུན་དུ་དེ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡང་མེད་པས་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་ལས་གཞན་ནི་མི་སྲིད་དེ།སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་དེ་དང་དེར་བཤད་དོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐུའི་རང་བཞིན་གང་ལ་མངའ་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བའོ། ། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྲུབ་པ་བརྗོད་དོ། །ཀུན་ཏུ་ལེགས་པ་ནི་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལེགས་པ་ནི་ལེགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ལ་གནོད་པ་སྙིང་པོར་གྱུར་པའི་ཕན་འདོགས་པ་མངོན་པར མི་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ།ཐུགས་རྗེས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པ་བྱེད་པའི་སྙིང་པོར་གྱུར་པའི་ཕན་འདོགས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་དེ། འགའ་ཞིག་ལྷ་མ་ཡིན་བསད་པས་ལྷ་ལ་སོགས་པ་དག་ པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ།

说明果即是成就因。因此，前半部分说明自利圆满，后半部分说明利他圆满。分别是指对人和法的分别，而法的分别若无所取相则不会生起。因此，遣除分别网即是说明无二自性身与我不同。
正因如此，经中说："般若波罗蜜无二，此智慧即是如来。"以"深"字说明他人不能了知的一切智等无量功德之所依。世尊的功德无量，如说："若如来功德，能够显示者，虚空亦难容，功德海无边。"又说："与得解脱等者，及其他补特伽罗，佛陀法无等，彼此差别极大。"
以"广大"说明无与伦比故为无上。因为别无他道，首先对于离烦恼者，无论人天都无可与之相比。自性功能也不存在，外道所说的降伏等能力也应说是从福德积集而生。福德资粮的积集除如来外别无可能，因为布施、持戒等圆满的缘故。因此，在诸经中说他具有无上能力。
向具有如是身性的世尊顶礼。"普贤"说明成就他利。"普善"是从此而生，意思是说世尊的善不与不善相混。因为不成办以害他为本质的利益，这是由于大悲而行，且对一切无有差别。以害为本质的利益是从贪欲生起，如有人杀阿修罗来净化诸天等。

།གང་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མངའ་བ་དེ་བརྗོད་པ་ནི། འོད་ཟེར་དག་ཀུན་ནས་འཕྲོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པའི་གསལ་བ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གཙོ་བོའི་དགོས་པ་ རྟོགས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པར་བརྟགས་ཏེ་གོམས་པ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་བཅུག་པ་ཉིད་རྩོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ནི།སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ལ་རྩོམ་པར་འདོད་པའི་གཞུང་འདི་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཡིན་ ཞེས་བསམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་།སེམས་ནི་ཡུན་རིང་པོར་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ལེགས་བཤད་གང་ཡིན་པ་དེ་གོམས་པས་ལྷུར་ལེན་སྐྱེད་ཕྱིར་སྐབས་སུ་བབ་པའི་གཞུང་སྦྱར་བ་འདི་ལ་དགའ་བ་སྐྱེས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཕན་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུ་ བཤད་པ།སྐྱེ་བོ་མང་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཞུང་ལ་ཆགས་སོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་སྙིང་པོ་མེད་པར་མཐོང་བས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་རྩལ་མེད་ པས་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ།བླུན་པོ་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་དང་སྙིང་པོ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་མཐུ་མེད་པས་དོན་འཛིན་པར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་རྩལ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་དུ་མི་གཉེར་བས་སྡང་བར་གྱུར་ཏོ། །རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུན་ཁས་བླངས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་ བདག་གི་བ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོར་ཞེན་པ་ནི་བྱམས་པས་ཕན་འདོགས་པ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་སྦྱར་བའི་བསྟན་བཅོས་གཞན་ལ་གཞན་གྱི་ཡིན་པའི་བློས་ཡོན་ཏན་མཐོང་ཡང་ཕྲག་དོག་གི་དྲི་མ་སྐྱེས་པ་ནི་སྡང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་འདིས་ནི་འདི་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་ གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དགོས་པ་ཡན་ལག་ཡིན་ཡང་འདི་གོམས་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཡང་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་གི་འགྲེལ་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིན་ཡང་དེའི་རིམ་པ་དོར་ཏེ་ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་དང་པོར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་རིགས་པར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པས་དགོས་པ་བཤད་པ་ནི་དོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དོན་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་ངོ་བོའོ། །དོན་མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པའམ།གཙོ་བོ་དང་དབང་ཕྱུག་དང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ།

具有如是自性者，称为"光明普照"，这表明遍及一切对境的明晰性，即是"一切智者"的意思。虽然通过特殊的著作理解了主要目的，但并非为他人而作显示，而是说明仅凭熟习而趣入即是著作的果报，这就是"众多凡夫"等所说的内容。
虽然没有"此论著对他人有益"的想法，但因长期以来心于成就士夫主要目的之支分的善说熟习专注，故对此契机之论著生起欢喜。
若问：为何不是利他？解释原因：众多凡夫执著于显示世间言说本性的论著。若说：即便如此，见世间无实质，应当趣入出世间道。答：因"无智慧力"，即由愚昧无力分辨实质与非实质，故不能领会义理。
即便有人无此能力，也因不求义理而生嗔恨。对于承许自部传承的某些人，因执著我所而生实执，虽见到仅以慈心利益而造的他人论著的功德，却因他者所有的想法而生起嫉妒垢染，这会引生嗔恨。
因此，由这些原因，此论不是利他，所以虽然主要目的是支分，但这是通过熟习而趣入。此处虽是《量论》等论著的注释，但舍弃其次第，首先以"宗法"等说明比量，为使之合理，注释中解说目的，即是"义与"等文。
义即胜义有的体性。非义即与此相反，是世俗有的色等，或是完全不存在的胜论派之主宰神及兔角等。

།དེ་དག་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དཔྱོད་པ་སྟེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའམ་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའམ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ།།གང་ཞིག་གང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་དེ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་དེ་རྟོག་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཤ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཤིང་བཞིན་ཞེས་འབྲེལ་པ་བསྟན་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་དེ་གནས་པ་སྟེ། དེ་རྩ་བར་གྱུར་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འབྲེལ་པ་མངོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཆོས་གཞན་གྱི་བདག་ ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ན་ཆོས་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ།དེས་ན་འབྲེལ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྩ་བ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སློབ་ དཔོན་གྱི་བཞེད་པ་འཆད་པར་གཞལ་བྱ་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐབས་འགའ་ལ་བསྟེན་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་གཞལ་བྱ་གྲུབ་པའི་ཐབས་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་རང་ཉིད་ནི་རིག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མི་འགྲུབ་པའི་ ཕྱིར།དེ་གསལ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པས་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་ལས་ཀྱང་། རྫས་དང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པར་གྱུར་པའི་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དག་གིས་གཞག་པར་བྱ་བས་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ངལ་བ་དོན་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་གང ཡང་རུང་བའི་ཆར་གནས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་རྣམ་པར་མི་གནས་པར་མ་སྐྱེས་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཀྱི།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལས་ ཀྱང་ཡིན་ཞིང་སྒྲ་དང་ཉེ་བར་འཇལ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་རྒྱན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ནི་རྩིས་པས་བྲིས་པའི་འགྲོ་ཡིག་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ།

对这些的分别即是对其境的观察，即随顺如何显现或如何承许而了知的法性，是胜义有或非有之法的随行。当观察某法具有何种本性时即能了知，如观察娑罗树性即能了知其为树，这样显示关联。
这依赖于比量。比量中安立此，因为以此为根本，比量获得自性的缘故。比量以关联为先导，因此比量以如是行为为根本。了知为他法本性而观察时能了知他法，因此观察关联时如是了知，故以关联为根本。因此，这将通过说明比量而得以显示。
其义如下：解说上师意趣时，安立以所量成就为果的量，必定要依赖某种方法。其中，所量成就的方法即是量。事物本身因无认知自性而不能成立，因为通过明了而成立自性，所以通过了知安立事物。
如此，了知无差别，从声生等量中，因为实物、作用等是所量，故由世间分别者安立，徒劳无益地作遍计。如是，已成立为了知的了知，非不了知，非由他了知安立，或者因为怀疑自性而不住于任何一边的缘故，自身不安住而未生的青等了知，即由此安立世间义，而非梦等识。
如同根识，分别识也是如此，声和度量等也是如此。若说：以世间量成立而安立世间义，这只是装饰而已。诚然，但论著将如同算师所写的计数文字一般。

།འོན་ཏེ་ འཇིག་རྟེན་པས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པའི་མི་མཁས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་བཅོས་འཇུག་གོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་པོ་བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སྔར་བརྗོད་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དོ། །དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡོད་ན་ནི་དེ་འཇིག་རྟེན་ ཉིད་ལས་རྟོག་པར་འགྱུར་བས་བསྟན་བཅོས་དོན་མེད་པ་ཉིད་ལ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་མཐོང་བ་ལ་ཡང་རྨོངས་པར་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མས་རྙེད་པའི་མཐོང་བ་ལ་རྨོངས་པ་ལྡོག་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་ དོན་དུ་གཉེར་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བར་རིགས་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་བསྟན་བཅོས་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རིགས་པ་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་བསྟན་བཅོས་དོན་མེད་ལ། གཞན་དུ་ གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཡང་གང་ལས་རྟོགས།དེའི་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འཁྲུལ་པ་བཟློག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་དེ་དག་གི་དེ་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ན་བཟློག་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་དུ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་ལྡོག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ ཡིན་པ་མཐོང་བ་དང་།མཐོང་བ་ལ་མི་མཁས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ན་མཁས་པ་རྟོགས་པ་དང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་སྦྱོར་ལ། དེ་ལ་ཡང་ཐབས་དངོས་པོའི་འཇུག་པ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཤད་པས་བཤད་པར་ བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།རང་རྒྱུད་དུ་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་པར་དོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཚད་མ་རྣམ་པར་བཞག་ནས་ངེས་པའི་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཐབས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ ཡུལ་ཡང་གཞལ་བྱ་དང་།སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་མང་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། དེའི་རྟེན་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་བསྟན་ བཅོས་ལ་དངོས་པོ་གནས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚད་མ་མེད་པས་ན་དེ་དག་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་དང་། དེ་ཆས་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱིས་ ཁྱབ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཏེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡོད་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问：论著是为了愚者颠倒了解世间成立而入门的吗？这也如前所说的形式，是以显示世间事物为果。若有求义者，则从世间本身能了知，故论著无义；若非如此，从论著中也是如此。若说颠倒者对所见也会愚痴，则对世间量所得的见解之迷惑消除，从世间本身能了知所求。
若说：因为对此会颠倒，故为了了知世间道而入论著。若此理性也是世间分别的本性，则论著无义；若是他性，又从何了知？若是遮除对其子性等比量错误的果，若彼等是世间性则不能遮除，若是他性则从世间本身能遮除。
因此，当见非事物和见到不善巧的世间时，智者为观察了知与所知而造论著，于此也是随顺了知事物方便的趣入。这通过说明比量而说明，为遮除怀疑自续是他量的缘故。
因此，安立各别决定的量后，为了了知决定所量，首先为说明方便而说明比量。若非如此，分别境也成为所量，声等也成为量。若说：多数了知比量及其所依，说"非如此"即是"于此颠倒了知"。
因为随顺世间和世间道的论著中无随顺事实安住的量，故彼等是对比量的颠倒了知。因此，为安立比量而说：宗法即是所立法相之法，彼遍及所立法之遍是因，因为无所立法则无，有彼则有所立法的缘故。

།ཅི་འདི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དམ། འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན། དེ་ལ་དངོས་པོ་ལ་ དེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ནི་དེ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པར་རྟོགས་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་གང་དུ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདི་གྲུབ་པ་དེར་རང་བཞིན་འདི་ཉེ་བར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ བཤད་པ།ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་ཉིད་དེ་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ནའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཆས་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ནི་རྣམ་ པ་གསུམ་ལ་འདོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ནི་དེ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་སྒྲུབ་པ་ན། འདིར་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཁས་ལེན་པ་དངོས་པོ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་པས་ གང་གིས་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་དེར་དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པ་བཞི་པ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ལ་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་གཞན་བཞི་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། འདིའི་དེ་སྲེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསུམ་ཉིད་ལ་ཡོད་ཀྱི་གཞན་དག་ལ་ཡང་མ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བའོ། །འདི་ཉིད་འདིར་མཚན་ཉིད་དུ་རིགས་ཏེ། རྟགས་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གྲུབ་པར བྱེད་པ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་དེར་དེ་ལས་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པ་རིགས་པས་ན་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་དེར་རྟོགས་པ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་སོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པ་དེ་ཡོད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། གལ་ཏེ་དེ་མ་ངེས་པ་ནི་རྟོགས་ པར་མི་འགྱུར་རོ།།མ་ངེས་པ་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་ཡོད་ཀྱང་རེས་འགའ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

这是否仅仅陈述事物的自性而已？还是安立已成立为如是自性？对此，因为事物确实如是，所以不是仅仅了知的果，而是应当说明了知其自性。因此，为说明了知其遍是能立，为摄略此因的自性于何处成立，故说：
如所说自性的因即是三相，唯有三种。为何？因为决定无则不生故。具有其遍的特征即决定无则不生，唯在三相中有，因为彼与自所立相关故。具有关联自性的因有三种。因此，这是说：无则不生即是关联体性的决定，由于决定此，故因唯有三相。承许无则不生的决定在三相中，由此决定彼为因。
如是，当证成三相决定无则不生时，此处承许其遍不仅是陈述事物而已，而是说明：因为此能成立为如是事物，故由何成立即是彼处的能立。
若问：那么不能成立的第四等在事物上应有其遍？答：不是。如说：似因有三种，异于此的第四等。此处所说的彼数之因唯在三相中有，而于其他则无，故为似因。此处以此为相是合理的，因为因具有了知所立的果故。
当有能立时有所立，彼时由彼了知所立是合理的，故能了知所立。由彼了知彼是从宗法性。有能立时有了知所立即是随行。若彼不决定则不能了知，不决定也是因为虽有能立而有时无所立故。

།གང་གི་ཚེ་ལྡོག་པས་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་པ་ལ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ན་སྒྲུབ་བྱེད་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པ་ལ་རྩོད་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་ཡན་ལག་ནི་ཚུལ་གསུམ་པོ་ཁོ་ ནའོ།།གལ་ཏེ་མེད་ན་མེད་པ་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ་རྟགས་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གང་གིས་མེད་པ་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་བ་འདིར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནི་རྟགས་ཀྱི་ཆོས་སུ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་དངོས་པོའི་ཆོས་ ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་མེ་ཡོད་ན་དུ་བ་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་སུ་འགྱུར་གྱི། དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་སོ་སོ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུན་གཞན་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྐད་ཅིག་ལ་ བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ནི་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་སོ་སོར་ངེས་པ་གྲུབ་ན་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་འབྱུང་བ་ནི་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ གཞན་ཡོད་ན་གཞན་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་པར་ག་།ལ་འགྱུར་ཏེ། གཞན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོའི་ཆོས་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་རང་བཞིན་ཡིན་པར་འགྱུར་མོད། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར འགྱུར་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།འབྲེལ་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དུ་བ་མེའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ཞིང་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་ལ་བྱས་པ་ཡིན་ན་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་རྟོགས་ནས་སྐབས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ལ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལས་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་ལ་མེད་ན་དུ་བ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་མ་རྟོགས་ན། གང་གི་ཕྱིར་མེ་ལས་དུ་བ་འབྱུང་བ་དེའི་ཕྱིར་དུ་བ་མཐོང་ནས་མེ་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་ འགྱུར།ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཁོངས་སུ་བསྡུས་པས་ཆོས་ཅན་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་རྟོགས་ པས་ཆོད་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་བརྗོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

当以返遮证成无所立则无能立时，对于有能立则了知所立无有争议。因此，了知所立的支分唯有三相。
若说：无则无非自性，因为在成为事物的因上无有无事物的自性。对此，凡是无不如是成为此处事物的自性，并非显示为因的法，因为随行也非事物的法性故。如是，有火则生烟的自性是事物的法，而"有烟则有火"并非事物的法，因为各别刹那中无故，其他相续也不成立故。因此，依于刹那决定的事物，依此而成为相续的此即是有彼则有。
以关联为根本，当成立义的各别决定时，了知的行相如何生起无有相违。在自性因中，因为无有法的差别，故何有他有则他转的法性？因为无有他性故。
若说：如是则事物的法关联性与宗法共为自性，无事物的随行与返遮有何用？答：不能如是，因为虽有关联，若不如是了知则比量不成故。因为烟是火的果，所作性是无常的本性，故于一切处有烟则有火，是所作则是无常，了知于一切有法决定后，于处所有法得知故。
若非如是，只要未了知由此因由有烟则有火，无则烟不生，则何以见烟而了知火？依于一有法如是了知也非如此，而是于一切处。由了知如是体性，摄集一切，故了知有法上隐蔽的所立法。因此，由如是行相了知而了知，故未说关联为因相，而是说为量性。

།དེ་ནི་མདོ་འདི་ཉིད་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་ནི་ཕྱོགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདིར་ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང་།ཆོས་ནི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཆོས་ལ་ཆོས་གང་ལ་འཐད། དེས་ན་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་སེང་གེ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་མ་འབྲེལ་པས་ཕྱོགས་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཆོས་ཅན་ལ་ཕྱོགས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། གང་གི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དང་ཆོས་མ་ འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་གཉི་ག་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་དོན་གཞན་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འདོད་པའི་དབང་གིས་དེར་འཇུག་པ་ན་དངོས་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་འདོད་པའི་དབང་གིས་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་ཉིད་དོན་གཞན་ ལ་ཉེ་བར་འདོགས་པ་ཡིན་ལ་དེར་རང་གི་སྒྲ་ནི་རང་གི་དོན་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི།ཡན་ལག་ལ་སྤྱི་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཆོས་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་སྤྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བའམ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུར་ཆོས་ཅན་ཆོས་དེ་དང་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཅད་པས་བྱ་བ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན་གང་ལས་དེ་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་ཉེ་བར་བཏགས་པས་དེའི་སྒྲ་འཇུག་པ་འགྲུབ་པ་སྤྱི་བསྒྲུབ་བྱར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། དོན་གཞན་ཉེ་བར་བཏགས་པས་དོན་གཞན་གོ་བར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་པོ་ནི་མི་འདྲ་བར་བསྟན་པས་དགོས་པ་ཉིད་འགའ་ཞིག་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་གནས་པས་ན་འདི་ཉེ བར་བཏགས་པ་ཡིན་པ་འགོག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་སྒྲའི་དོན་གཞན་སྒྲོ་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་གཞན་ཉེ་བར་གདགས་པར་མི་བྱ་བ་རང་གི་སྒྲས་བརྗོད་པ་དེ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་རང་ གི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།ཚིག་དོན་གཞན་ཉེ་བར་བཏགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ལྷས་བྱིན་ལ་སེང་གེའི་དོན་ཉེ་བར་བཏགས་པས་དཔའ་བ་ལ་སོགས་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ འདི་ལྟ་བུའི་བརྗོད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྒྲ་རང་གི་དོན་ལ་འཇུག་ཀྱང་ཕལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

这是通过义门显示此经，即"宗"等。此处"宗法"二字相互关联相违，因为"宗"字表示所立，而法是应在有法上成立，故于法上何有法？因此，如"婆罗门童子为狮子"般无关联，故说"宗是有法"。
是说有法为宗，而非说二者皆无关联于法字与法。声义趣入他义是从假立而趣入。彼亦由欲力趣入彼时成为实体，因为于彼也由欲力趣入故。因此，义本身假立于他义，而自声由自义趣入，如说"因于支分假立总相故"。
虽然法是应在有法上成立而非总相，如说："因此，法是应在有法上成立或颠倒"。即便如此，由果遮除有法与彼法无关联而成办作用，故由何于彼假立宗声义而成立彼声趣入，说总相为所立。
如说"若"等，显示由假立他义而表达他义的施设者不同，是为某些需求。由无关联故应假立而住，此非遮破是假立，而是说除了由增益声义他义门假立外，不应假立非由自声所说。为何？因为无需求故。
这是说：应由有法自语表达，而非由假立语义他义，因为如是显示无需求故。如于提婆达多假立狮子义而成立勇猛等，此处皆非如是。因此，如是表达以显示功德为果，故声虽趣入自义而说为寻常，非为说功德故。

།འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཉེ་བར་གདགས་པར་མི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ཡིན་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེར་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་བཏགས་པའི་དགོས་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་པ་དགག་པ་ནི་ཕྱོགས་སུ་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཉེ་བར་མ་བཏགས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་རང་གི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆོས་ཅན་ཆོས་ཞེས་བསྟན་པ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་དང་དཔེ་དང་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཅན་ཡོད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་སྒྲ་སྤྱི་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ སྒྲུབ་བྱེད་དང་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱང་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་མ་བཏགས་ན་ཉེས་པ་གང་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཉེ་བར་བཏགས་པས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། ། ཉེ་བར་བཏགས་པ་དེ་ཡང་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་ཉེ་བར་མ་བཏགས་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཆོས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །འདིར་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པ་བཀག་པས་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་རྟགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཉེ་བར བཏགས་པས་དེར་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་དུ་རྟོགས་ན་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་པ་བཀག་པའི་དོན་ཉིད་ཀྱིས་དེར་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་མ་བཏགས་པར་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་པར་ཐལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཉེ་བར་མ་བཏགས་ན་ཐལ་བ་དེ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དེར་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་དོན་གྱིས་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཡིན་པ་བཀག་པའི་དོན་གྱིས་འགྱུར་ཏེ།ངེས་པ་རྟོགས་ན་གཞན་དགག་པ་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཟློག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེར་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་དོན་ཉིད་གཙོ་བོའི་དགོས་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་པ་བཀག་པའི་དོན་ཉིད་གཙོ་བོའི་དགོས་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་གཉི་ག་དགོས་པ་རང་རྒྱུད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་བསྡུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

为遮遣此，说非不应假立。为何？为遮遣是一切有法之法故。此复为何？说：为了解知是可于彼假立的有法故。遮遣具有假立需求的一切法，是为显示是可假立为宗的有法之义。
未假立者是由有法自语表达，即便如此，当显示有法法时，由于有非所立、喻及二者的自性有法，故有法声表总相，因此也将表达非所立、能立及二者的有法之法。彼亦因欲说为因，故如是诸相成为因。因此，若不如是假立则有过失，由假立而遮遣。
彼假立亦于了知决定有法时，若不假立则成过失，由是一切有法之法性而遮遣。此处非由遮遣是一切有法之法而了知决定有法，然而由假立而了知是可为彼之有法时，则不成一切有法之法过失。
即便如此，所说由遮遣是一切有法之法之义而为了知是可于彼假立之有法之义者，是为显示若不假立则成一切有法之法过失故。不假立则有彼过失，由假立而遮遣。
如是，则由了知是可于彼假立之有法之义，而成遮遣是一切有法之法之义，因为了知决定则由势力了知遮遣他故。若说非相违，若了知是可于彼假立故为有法之义非主要需求，则如是。如是则遮遣是一切有法之法之义成为主要需求。若说则二者成为自主需求，非也，因为无摄故。

།དེའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་མ་བཏགས་ན་ཐལ་བའི་སྐྱོན་བསལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ན། ཉེ་བར་བཏགས པས་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བཀོད་དོ།།དེ་དགོས་པར་གནས་ན་ནི་བཟློག་པར་འགྱུར་ཏེ་ཕྱོགས་ཉེ་བར་བཏགས་པས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོགས་ན་གཞན་འགོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་དེར་ཉེ་བར་བཏགས་པར་རྟོགས་ པར་བྱ་བ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན།དེར་ཉེ་བར་གདགས་པར་འོས་པ་གང་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཕྱོགས་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ་དེ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ཆོས་ཅན་ལ་ཉེ་བར་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ ཞིག་འདིའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཉེ་བར་གདགས་པར་འོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ངེས་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་ཏེ་དེ་ཉིད་དེའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་གདགས་པར་འོས་པའི་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གདགས་པར་བྱས་ལ། དེ་ལྟ་ ཡིན་དང་སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ་མིག་གི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཞེས་སྨོས་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དག་འཛིན་པ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ་མིག་གི་གཟུང་བྱ་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ ནི་གཞི་ཐ་དད་པ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པ་གསལ་བའོ།།ཕ་རོལ་པོ་ཉེ་བར་མི་གདགས་པ་གཞུང་འཇུག་པ་ན་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པར་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཅན་ཡང་ཡིན་ལ་གཞི་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་ པས་ཀྱང་འགྲུབ་བོ།།ཆོས་ཅན་གྱི་སྒྲ་ནི་ཆོས་ཅན་ཙམ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བས་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པའི་ཆོས་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་འགྱུར་གྱི། ཁྱད་པར་ལྷག་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་པས་འདིའི་ རྟེན་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ན།ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྤྱི་ཙམ་བརྗོད་པ་ཆོས་ཅན་གྱི་སྒྲ་དགོས་པ་བདེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་ན་ནི་ཆོས་ཅན་སྨོས་པ་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པའི་ ཆོས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ལས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་ཞེས་སྨོས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་འགྲུབ་པོ། །བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདིར་ཆོས་ཅན་སྒྲ་སྦྱར་བ་འཐད་ཀྱི་ཆོས་ཙམ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ ཐ་ཚིག་གོ།

因此，当成为遣除不假立之过失的果时，由假立而了知决定有法，故如是安立。若住于需求则成相违，因为了知由宗假立所显示的有法则遮遣他故。
何为应了知于彼假立者？即是应于彼假立者。此复何者？说："因为是其一分故"。宗是总相，而彼假立一分于有法。因此，凡是此之一分者即是应假立者，故了知决定所立有法，因为彼即是其分故。
因此，为了知应假立为宗的有法而作假立，如是若说"声无常，因为是眼所取故，如瓶"等，说"有法之法"则成过失者明显可知，因为眼所取性是能立有法之法故。说"等"者，明显依于非二者差别基础的有法。
对方不假立入论时，显示无如所说过失，即"若由说法"等。既是有法又是基础者，由说法亦成立。有法声唯表有法。由此，"有法"仅表与有法相关之法，非余差别，而彼由法自性成立。
因此，由说法则了知此所依有法，因为若非依彼则不成有法故。因此，唯表总相的有法声成为有用。若欲说差别则说有法成有义，因为依具差别有法之法不由法自性成立故。因此，由说"有法"之势力成立是所立有法。
此处配合有法声是就所立有法具差别性而言，非就唯法而言，此为语义。

།ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་ཡང་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས་སྤྱིའི་ཚིག་གིས་ཀྱང་བརྗོད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ལ་སྦྱར་བ་ལ་མི་ལྟོས་ཀྱང་སྦྱར་བས་ནི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་ཇི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་ ཐལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་སྟོན་པ་ནི་ཉེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པར་གྲུབ་པ་ན་ཁྱད་པར་ངེས་པར་འཛིན་པ་ནི་སྒྲ་ལས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་གྲུབ་པ་སྤང་བ་ལ་ཚད་མ་མེད་དོ། །དེས་ན་འདིར་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་གིས་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་ ཆོས་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་གཟུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་སྨོས་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པས་དོན་མེད་དེ། ཆོས་ཅན་ཆོས་ཞེས་ཉེ་བར་མ་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་སྦྱར་བར་རིགས་སོ་ཞེ་ན། དགོས་པ་ནི་དགག་པའི་ཕྱིར་སྨོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་འགྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལས་གྲུབ་པ་འཛིན་པས་ན་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་གིས་སྨོས་པས་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གསལ་བར་གྲུབ་ཏུ་ཆུག་མོད་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་སྨོས་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱིས་འཛིན་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། ཆོས་ཅན་ཞེས་སྨོས་ པ་ན་གཟུང་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་འཇུག་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ནི་ཆོས་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱང་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་དཔེས་ བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དེ་ལ་ཡོད་པ་ནི་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཉེ་བ་ཡིན་ཡང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་གིས་སྨོས་པ་དོན་མེད་པས་ངག་ལ་དོན་ཡོད་པར་བསྟན་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་འདིར་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་བཞིན་ དུ་ཞེས་སྨོས་སོ།།དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བས་གཏན་ཚིགས་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡོད་པར་གྲུབ་བཞིན་དུ་ཡང་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྣན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡང་བསྒྲུབ་པ་ འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ།

具差别的有法也是有法性，故也能由总相语表达，虽不依配合但由配合欲表差别，因为非无义故。于彼亦不成能立及非二者有法之过失，此即所说"因为是近故"。
当成立依差别时，由声不成决定执取差别，故无量能遮除由他因缘成立遍取。因此，此处由有法语说有法性，为了知所立法而取，是合理的。
因此，当成立是所立有法之法性时，由假立则无义，应配合未假立的"有法法"。若说需求，说"非为遮遣故"。如是不成立所立有法。为何？因为不共故。说此即"喻有法亦"。
由执取从他因缘成立故，虽由说近性的有法语而明显成立非二者自性的有法，然于说所立及能立有法则无差别因，因为喻有法亦无能立执取之差别故。
此处说"由彼法遍"者，说有法时应决定趣入所取有法，故应显示存在于彼。于喻有法则已成有法，如是"由彼法遍"即说随行返遮，而彼亦应由一门以喻显示，故能立法存在于彼即已成立。
因此，虽是近，由有法语说则无义，为显示语有义，此处说彼所立有法。若说此，为遮遣故说"虽已成"。由"彼法遍"说因存在于喻有法虽已成而显示存在者，是为强调唯彼之法即是因，即便如是亦有果之所立故。

།གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྣན་པར་དོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་དཔེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་དཔེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་གཏན་ཚིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཡིན་ཏེ།དེ་ན་དཔེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་དཔེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་སྒྲུབ་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྣན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པར་དོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་ཁས་བླངས་ནས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཡུལ་ ལ་བརྣན་པ་ཁས་ལེན་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་མཐུན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།མཐུན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་གྲུབ་མོད་ཀྱི་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཞེས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ལས་ལྡོག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདིས་ནི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་སྨོས་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་འཆད་པ་པོ་དག་གིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་ལས་གཞན་པ་དང་དེ་དང་འགལ་བ་དང་དེ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་དེ་ མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་ལ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཅན་བསལ་ཀྱང་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གསལ་བར་མི་ནུས་པས་ཆོས་ཅན་ཞེས་སྨོས་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་པས་ཕྱོགས་ཞེས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྤྱི་ཙམ་བརྗོད་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་སྦྱར་བ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པར་གྲུབ་པ་ནི་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་ཡོད་པ་ནི་གཞན་དུ་རྟོགས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཉེ་བར་བསྟན་ པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ནི་ཡོངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པའི་གཏན་ ཚིགས་གང་ལ་ཡོད་པས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་འཕངས་པ་ཉིད་དོ།

若说，由所立非无果故，岂非无需强调？如是，由"彼法遍"说彼为喻有法之法所遍，而"喻有法之法是因"此说即是因性，则于"喻有法之法为喻有法之法所遍"此说，由所立非无义故，岂不应疑为强调？
诚然，是承许后安立。显示于如是境有承许强调者，即说"唯于相顺"。由"唯于相顺存在"此说显示必定存在于相顺品故，虽成就返遮于非相顺品，然由"于彼无则无"此说显示返遮于相违品者，如说于所立无则无。诸释者说此是为决定。
从相违品三种——异于彼、违于彼、无彼自性中，唯于彼无则无，非于余无。因此，如是遮除非所立能立的自性有法后，虽明显不能遍执为喻有法，由说"有法"不了知所立有法故，应假立故说"宗"。
若说，由配合唯表总相的有法语无义故，成立欲说差别，岂非喻有法性即应成差别？存在于彼是显示为了知他处之支分，因为由彼法遍性即成因性故。
于喻有法虽遍执，因非因性，因为无能令了知未了知喻之自性能知法故。因此，由彼法遍因于何有而成因事性，由彼法遍性成为决定事之支分，即抛出某能知应知法性有法之所依。

།དེས་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ ཞེས་བྱ་བས་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་ཡོད་པ་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དངོས་པོར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞི་ཐ་དད་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་འཕངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོགས་པ་འདི་ལ་ བརྗོད་པ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འབད་པས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པའི་ཚིག་སྦྱར་བ་ནི་སྨྲ་བ་ལ་བཟོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་དོན་གོ་ན་རྟོགས་པར་དཀའ་བར་འགྱུར་ཏེ་རིགས་པས་གོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ བས་བྱས་པའི་དཀའ་བ་སྤངས་ནས་སྒྲས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཕྱོགས་ཞེས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན། ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་འདི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་མེད་པར་མི་སྲིད་པས་གཞན་ལ་ཡང་འདི་ཡོད་པས་ཆོས་ཅན་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཅན་གཞན་ ལ་འཇུག་པར་མི་སྲིད་པས་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།ཅི་སྟེ་གང་གི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་གཞན་ལ་ཡོད་པར་དོགས་པ་ཕྱོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་དེས་རྣམ་པར་བཅད་པ་མི་འདོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་འཕངས་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་ངེས་པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ ཅན་གྱི་ཡིན་པའམ།སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གང་གི་ཚེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་སེལ་བས་སྒྲ་འདི་དོན་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཆོས་ ཅན་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་གྲུབ་པས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་ན།དོགས་པ་འདི་སློབ་དཔོན་གཞན་དུ་ངེས་པ་སྲིད་པ་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་རྟོགས་ཀྱང་འདི་ལྟར་འདིར་མི་འཐད་དོ།

因此，由"有法因"说，当依于彼法遍的令未了知了知之支分存在于彼有法时，说为因事。于差别基础亦非过失，因为由应知法性抛出有法故。对此疑虑说"由势力"。
配合由勤获得义之决定语非为说者之造作。因此，若由如所说势力了知所立有法之义，则成难解，因为由理了知故。论典是为舍弃随义所作之难而由声令了知。因此，为遮除难解故亦说"宗"。
若宗是所立有法之法性，则是不共于余有法之法。说因即"依于彼差别"。当此法是宗之时，由彼不可无故，由此亦存在于他而成具彼有法性。由余有法遮除者，不可趣入余有法故即是不共性。
若说，于如是相疑有于他者，由宗遮除之遮除不舍，此有何理？由法性抛出与有法相关之法性，无决定成为所立有法之或能立有法之。当彼是能立有法之法时，非所立有法之，因此由遮除彼不变故此声成有义，由存在于彼不存在于余有法故，由决定成就故即是不共性。
对此疑虑，阿阇黎说"非显示"于他处决定可能。虽了知决定，然此处不应理。

།གལ་ཏེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡོད་པ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ ལ་ཡོད་པ་འགལ་ན་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ལ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་སྒྲ་སྦྱར་བ་ནི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ཡོད་པ་འགལ་བས་དེ་ལ་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདིར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐུན་མོང་གི་རང བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་མང་པོ་དག་ལ་གཅིག་པར་ཡང་ཡོད་པར་སྲིད་པ་དེའི་ཚེ་གང་ཞིག་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མ་འཕངས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་ནི་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མིག་གིས་ གཟུང་བྱ་ཉིད་ནི་དཔེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་མཉན་བྱ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་།ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་འབྲེལ་པས་མ་བསལ་བ་འདོད་རྒྱལ་བའི་མེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྒྲའི་སྦྱོར་བ་འཇུག་པ་ནི་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་འདོད་རྒྱལ་བའི་མེད་པ་བསལ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་ཡོད་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ལ་ནི་མེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པ་ན་མ་འབྲེལ་བ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་སྟེ།འདོད་རྒྱལ་བའི་མེད་པ་བཟློག་པས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཁོ་ན་ཡིན་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཆོས་ཕྱོགས་དང་མ་འབྲེལ་བ་རྣམ་པར་བཅད་པས་འབྲེལ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའམ་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ ཡང་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དག་ཅིག་ཅེ་ན།འཇིག་རྟེན་པའི་དཔེས་སྟོན་པ་ནི། དཔེར་ན་ནག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་བཀྲལ་ནས། དེ་ཆས་ཁྱབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་འབྲེལ་པ་ནི་དེའི་ཆ་ནི་དེའི་ཆོས་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཕྱིར་ ན་ཆའི་སྒྲ་འདི་ན་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་འགོག་པའོ། །དོན་དེ་ལ་གནོད་པ་བརྗོད་པ་ནི་ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྤྱི་ལ་སྤྱི་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕྱོགས་བཟུང་བ་ཡིན་ལ་ དེ་ལ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་འདིར་ཆའི་སྒྲ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྒོ་བཏགས་ནས་ཆོས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།

若能立有法之有与所立有法之有相违，则当存在于余有法时应不存在于所立有法，故依于彼无而配合声，由与余有法存在相违故，于说存在于彼即成此"存在"之义。然当由法是共相自性故可同时存在于多有法时，则非存在于未由法性抛出之有法。
法非决定存在于一切有法，因为眼所取性存在于喻，闻所取性存在于所立，且由法性法与有法相关未遮除之任意无，依此而趣入声配合者，是以遮除无具为究竟，非遮除具他。于彼遮除任意无不违存在于余有法故。
于有则无相违故，了知彼时即是遮除无关，所说"由遮除无具而差别故"者，是由遮除任意无唯成宗法非非法故，由遮除法与宗无关而令相关故。
何为遮除无具或遮除具他？以世间喻显示，如说"黑者"等。
解释"宗法"已，关联"彼法遍"者，即"彼分是彼法"，由假立故，此"分"声义为法，此为语义。
"非彼一分"者，遮止趣入实义。说害此义者，即"由宗声总于总故"。由"彼"取宗，于彼不可能一分，因为非总相自性故。因此，此处分声是假立为一分而趣入法。

།གང་ཞིག་ཉེ་བར་གདགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཞེས་མ་བརྗོད་པ་ཡང་ཅི་སྟེ་ཞེ་ན་སྨྲ་བ་པོའི་བསམ་པའི་ དབང་གིས་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདིར་སྨྲ་བ་པོའི་བསམ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་མ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། ཇི་ལྟར་འདིར་སྤྱིར་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་སྦྱོར་བ་བཀག་པ་དེ་ བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ཁྱབ་པ་ཡང་གཏན་ཚིགས་སུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ནི་ཤིང་ཡིན་ཏེ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཤིང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་བྱས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ།བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཡིན་པས་ན་བསམ་པ་དེའི་དབང་གིས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཆོས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་སྒྲས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་རྟོགས་ པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།འདི་སྐད་བརྗོད་དེ། འདིར་སྤྱིར་གང་ཞིག་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཆོས་ཅན་བསྟན་པ་དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་སྒྲོ་བཏགས་པས་ཆོས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་གཞན་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་སམ་བསྒྲུབ་བྱའི་ ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཅན་ཡང་དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི། དེས་ཁྱབ་པ་ ནི་མི་སྲིད་དེ།དེ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ལ་ཁྱབ་པ་མི་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱབ་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་ཁྱད་ པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་ཆོས་དེའི་ཆས་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་ནས། ཁྱབ་པ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་ ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བརྗོད་པ་ནི་དེ་དག་གིས་སོ་སོར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

若问为何不说"由法遍"于承许假立配合者？答曰"由说者意乐力"。此处有说者意乐，其为何？即由成为境故而未说。如是，如此处由总说故不能了知所欲，故遮止配合有法语，法语亦同。
如所立，非所立法亦是法性故，由彼遍亦应了知为因，如说"此是树，因为所作故"。于树所立中，所作性是所立有法之法，非所立法之无常性亦是遍，由欲说是所立法故，由彼意乐力假立为一分而显示法，非由自声。
若问如何亦了知所立法？此说：此处总于何假立显示有法者，由假立彼一分而显示法，因为不了知余一分故。宗之一分是所立法或所立有法，因此，说"所立有法之法为宗一分所遍"时，即了知为所立法所遍。
若问有法亦非彼一分耶？诚然，然彼遍不可能，因为彼是差别自性故。若说于差别不了知遍非无，不然，因为遍是随行返遮自性故，且彼等是遍有自性故，且彼不可能差别故。
因此，了知此义："所立有法之法为所立法所遍是因"。解释"宗法彼分"已，为说遍故说"遍"。由能遍遍所遍是遍故为遍。说彼即说各别决定自性之差别所说。

།དེས་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ ཚིག་གསུམ་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་ཁྱད་པར་བྱ་བ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པས་ན། དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་གཏན་ ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་། དེ་དག་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པར་སོ་སོར་ ངེས་པས་ན་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གོ་བར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ན།དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡོད་པ་ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་ན་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཉེ་བར་གནས་ པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཡོད་པ་ལ་སོ་སོར་ངེས་པར་གྱུར་པའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཞེས་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡང་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཚུལ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན།གཏན་ཚིགས་ལས་གཞན་ལ་མེད་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ཁྱབ་བྱ་མེད་པར་ཡང་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་མི་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ནི་དེ་ལས་རྟོགས་པས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པས་ གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ནི་དོན་མེད་དོ།།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་རིགས་པའི་གོ་བར་བྱེད་པ་དེའི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་ཡང་བཀག་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་བྱ་བ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་ལ། ཁྱབ་པར་ བྱ་བ་ལ་ཡང་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་རྟོགས་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།མི་རྟག་པ་ཉིད་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་ཡང་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་མི་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་མི་ལྡན་པ་རྣམ་ པར་གཅོད་པ་ཉིད་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ་བརྗོད་བྱ་ཇི་ལྟ་བར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་སྟོན་པ་འདི་ཡང་ན་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ནི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ།

因此，如何是能遍之差别即如是说，而"所作"等词全无。此处于三语决定取者，即"唯于彼"、"唯能别"及"唯有"三种可能。
其中，于令了知能遍者，由应理为令了知所别故，故说"由彼分遍是因"。由于能别有随行返遮所遍故，且于令了知因亦由彼等能立故而说。因此，由能立有则所立有各别决定故为令了知因，说令了知自性时，于彼应说"唯有能遍"。
若决定取"唯能遍有"则不成显示令了知法，因为于所遍近住有非能遍亦不违于彼有各别决定之能遍了知故。如是，"唯于彼有能遍"遮除具他亦非支分，因为如所说方式即成因故，由因外无故非能立故。当彼无所遍亦有时即成不了知。
由因过失由彼了知故，由彼无故于所立无错乱，故遮除具他无义。虽能遍具他性，然由遮止彼令了知事性之应理令了知事故亦相违。虽无所别亦成，且由于所遍各别决定故不违由彼了知故，即是所作性。
虽无常性无所作性，然由决定存在于所作故，如何成不由彼了知？因此，唯遮除无具应理，因为配合能诠如所诠故。显示成所遍自性之遍相者，亦即"唯于彼"。唯于彼有所遍是遍。

།འདིར་ཡང་སྔ་མ་ བཞིན་ངེས་པར་བཟུང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྲིད་པ་ལས་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྤངས་ནས་གཞན་ན་ཡོད་ན་དེ་ལས་རྟོགས་པ་མི་བརྟེན་པས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་ན་ནི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གཞན་བཞིན་དུ་དེར་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཡོད་མོད། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ན་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པ་དག་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་ཐལ་ལོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། གཞན་དུ་མེད་པས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཡོད་པ་མི་འགལ་བས་ན་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་དང་ཡང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ལ་ཡོད པར་ངེས་པ་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་མེད་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟོགས་ན་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པས་མེད་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དངོས་པོར་འཐད་པ་ཡང་འགོག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་དཔེར་ན་ རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་བཞིན་ནོ།།མི་རྟག་པ་ལ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་འདིར་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་བཅད་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་ཐལ་གྱི། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་ནི་མ་ཡིན། དེར་ནི་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་ པར་བཅད་ན་འགྱུར་གྱི།འདི་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་འགོག་པ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་གཉིས་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཅད་ན་དེ་དེ་དང་མི་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་ པ་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་བཅད་ན་ཐལ་བ་མ་ཡིན་གྱི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན་ཡོད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བཤད་ནས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ལྡོག་པ་སྟེ་དེས་ན་ཚུལ་གསུམ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ སུ་འཐད་པའི་ཕྱིར།དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ དངོས་པོ་ལ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚུལ་གསུམ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པའི་ཚུལ་གསུམ་ཉིད་རྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

此处如前可有三种决定取，其中欲取遮除具他，因为若舍能遍而存在于他处，则不依彼了知故不成比量，若唯于彼有则相反故。
若说如他亦于彼有？虽有，正因此故，当彼有时应成怀疑彼与非彼二者有。若问由能遍二者俱有如何不疑？已说由彼有则有各别决定故。
由于他处无故应理为令了知故，不违有非所遍，故"于彼唯有所遍"既非支分亦非不令了知。于能遍有决定有者，说"唯有所遍"亦无义，因为无彼则不了知故，若了知则无错乱故。
虽无决定而有令了知故，应成遮止应理为因事，如所作性。于无常则有相反故。
又若此处遮除无具，则应成同品一分有非因，然非能遍，于彼若遮除具他则成，此非如是耶？由非遮止等性故，由此二非不应理故。于所遍有遮除无关能遍，则彼定不成无具。如是，若遮除无具能遍则非过失，然非所遍。
因此，如是由"能遍于所遍有则有"说随行，由"所遍唯于能遍有"说返遮，故由三相应理为因，故说"由彼分遍"即说随行返遮二者。如量决定由同品异品有无而说。
此处非说由彼分遍及宗法性事仅有之因三相，因为了知三相即是因法故。

།འདིར་ནི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་སྨོས་པ་མ་བྱས་པས་དེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་དོགས་པ་ལ། འདིས་ནི་ཞེས་བཤད་པ་ཙམ་མོ།། །། བམ་པོ་གཉིས་པ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བརྗོད་པ་འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་དག་ཀྱང་བཤད་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ངེས་པ་ཡང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པའི་ཐབས་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་དག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་ཕྱེ ནས་བསྟན་ཏོ།།འདིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཀྱང་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་གཞན་རྟོགས་པ་ཡང་གཞན་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེར་འདི་ལྟར་བརྗོད་པར་རིགས་ཀྱི། གང་གིས་གང་ཁོ་ན་བརྗོད་པ་དེ་བཤད་ནས་ཀྱང་། ཡང་འདི་ལྟར་ བརྗོད་པ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་རྟོགས་ན་ཡང་དེ་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་འདིའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་དེ་དག་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་ཡང་གཞན་རྟོགས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ངེས་པ་སྨོས་པ་མ་བྱས་པར་བསྟན་ཀྱང་ངེས་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཉིད་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ངེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན་གང་ལ་དེ་ཡོད་པ་དེར་ཚུལ་གསུམ་པོ་དེ་བསྡུ་བའི ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ།ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དང་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་རྟགས་གསུམ་པོ་དཔེས་སྟོན་པ་ན་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ནི་ཇི་ལྟར་འདི་དང་འདིའོ་ཞེས་ བཤད་པ་ནི་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རོ།།དེས་ན་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རིམ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་སྟེ། དང་པོ་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་བཀོད་ལ་གཉིས་པ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །ཐ་མར་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་དང་བསྒྲུབ་བྱ་གཉིས་བཀོད་པ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི། ཤིང་ཤ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ཡང་གཉི་ག་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གཉིས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ དམིགས་པ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱའོ།།ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཕྱོགས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅི་འདི་ཉིད་དམ་འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཅེས་མི་ཤེས་པས་ན་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་ཁྱད་པར་ངེས་པར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཉིད་དོ།

此处于相中未说"了知"，对于如何了知之疑虑，仅说"由此"。
第二品：由说宗法及随行返遮，亦说随行返遮决定，且说宗法决定。由决定方便等性，分别随行返遮与宗法性而说。
此处非谓"亦说随行返遮"之义。于何处由了知他亦成了知他之果，于彼处如是说应理，然说唯由何说何已，复如是说则不成有义。
若说由了知由彼分遍亦为说彼义耶？不然，因为由"遍是"等如何说此自性，即如是了知彼等故。于宗法性复有何他了知，而说"亦说宗法"？
因此，虽未说决定而显示，即是安立"说决定性"之义。此处若问如何是决定？为摄彼有之三相故说"彼等"，即宗法及由彼分遍彼等是果性、自性、不可得相之三因。
如所说三相由喻显示，果等三如何是此与此，从"譬如"至"已说"。故随顺如所说次第，初安立果，第二是自性，最后是不可得。安立因与所立二者，为显因果自性故。
自性因即"因为是娑罗树故"。此中亦显二者，为显是自性因故，因为彼二成一体性故。不可得即"宗之差别"。宗之差别是宗差别，非一切，且彼是各别决定。
由不知是此或是他故说"于某处"，此亦即安立差别决定。

།དེས་ན་སྔ་ མས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡིན་པ་བཀག་ལ་འདིས་ནི་ཁྱད་པར་དེའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་གཅོད་པ་པོ་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ན་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་འདོད་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཅན་དེ་ན་བུམ་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པའི་དངོས་པོ་ མེད་པ་ཉིད་དོ།།གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་མི་དམིགས་པས་ནི་གཞན་མེད་པར་མི་སྒྲུབ་པས་ན་སྐབས་ཀྱི་བུམ་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་མི་དམིགས་སོ་ཅོག་དེ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་ན་མེད་པ་དང་ འཇིག་རྟེན་གཞན་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་ཀྱང་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དང་།ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པས་བསྐལ་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེད་པར་ངེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ཙམ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་ངེས་ པ་དགོས་པ་ཡིན་ལ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདིས་མཚོན་ཅིང་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་མཚན་ཉིད་དོ། །དམིགས་པ་ཉིད་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེར་གྱུར་པའམ། དེས་གྱུར་ཅིང་ ཐོབ་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའོ།།དངོས་པོ་རྟགས་ལ་སོགས་པ་མཚོན་པས་དེ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་དག་གི་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ནི་རྟོགས་པ་མི་འཇུག་པས་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་དུ་བྱེད་པའི་དམིགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ནི་རྟོགས་པ་ མེད་པས་མེད་པ་ཉིད་དོ།འདིར་མི་དམིགས་པ་ནི་སྐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་བཟུང་བ་ཡིན་ཞིང་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་དང་འབྲེལ་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་བུམ་པ་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་བུམ་པ་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུའི་ནང་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དགག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཟླ་བ་ལ་ཡང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་དམིགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི། མི་དམིགས་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་འདི་ནི་ གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཡང་གཉི་ག་ཉེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདི་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་བུམ་པ་མེད་དེ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་རྟགས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，前者遮遣一切处有，此者则是安立彼差别体性之遮除者分别。彼亦于显示能立时，即是了知由量证知宗等欲知差别者。
所诠"彼处无瓶"即是瓶事无性。说因即"由不可得故"，即无所得故。由他不可得不能成立他无，故是处所瓶不可得。
非一切不可得者皆无，因为过去无及他世等虽不可得亦不返故，且由处所时等隔绝之瓶等亦不能决定无故。因此，仅由不可得不能成立事物仅无，故能立亦须决定，且是所立。
故说"成为所得相"。由此表征显明故为相。由所得即是相故为所得相，即成为彼或由彼成就而成所缘境。由表征事相等故说所得，因为彼等所知事由了知不行故不成无。
现前所得境之事由无了知故即是无。此处不可得由处所摄持与所立相关，且彼由与成为所得相相关而差别，故彼瓶亦成为所得相。
故"无瓶"即是遮遣显明性之瓶。非仅由因中了知即是遮遣，因为于二月显现之月亦有过失故。不可得亦与如是相关，非仅不可得。
故此虽是因差别，然作二者。若说"成为所得相之瓶无，由不可得故"亦成因差别，因为安立即与彼相关故。

།དེས་ན་དེ་ལྟར་ ཡང་ཅི་སྟེ་མི་སྟོན་ཞེ་ན་བརྗོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བར་དགོད་པ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བསྟན་པ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན།དེ་དེ་ལ་གནས་པར་མི་རྟོགས་པས་ཁྱད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་འདིར་ཅིའི་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་གསལ་བའི་དོན་ཉིད་དུའོ། ། འདིར་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཙམ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་བསྟན་པས་བསྒྲུབ་བྱ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །མི་དམིགས་པ་ནི དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་བཤད་པའི་སྦྱོར་བ་གཉིས་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་གང་ཞིག་མེད་པ་དེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན། འདི་ནི་རྨོངས་པའི་ ཡུལ་ཅན་བརྩད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྩོད་པ་ཡིན་ཏེ་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་བུམ་པ་ཡང་དེ་ལྟར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་མེད་པ་དེ་ནི་བུམ་པ་མ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་བུམ་པ་མེད་ཅེས་འགོག་།དེ་ནི་རིགས་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་གང་གིས་འགལ་བར་འགྱུར་བ་བུམ་པ་རྣམ་པར་གཞག་ནས་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་བུམ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཀྱང་དེར་བུམ་པ་ནི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བར་ཟད་དེ། དེས་ན་རྟོགས་པ་འཇུག་པ་ཙམ་འགལ་བ་ ཡིན་གྱི་རྟོགས་པར་བྱ་བ་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི། དེ་འདྲ་མེད་པར་ཆོས་ཅན་དེ། །དེ་དག་དང་ནི་འབྲེལ་པར་སྣང་། །ཞེས་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བལྟར་རུང་བའི་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་ འགོག་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་དོ།།རེས་འགའ་སྐྱེས་བུ་མེད་དོ་ཞེའམ། རེས་འགའ་སྐྱེས་བུ་དཀར་ཤམ་མེད་དོ་ཞེས་ཁྱད་པར་སྟོང་ཕྲག་གིས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བ་འགོག་ཀྱང་རུང་སྟེ། དངོས་པོ་གང་དང་གང་མེད་པ་དེ་དང་དེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ན་དེ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་དང་བཅས་ པའམ།ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཡུལ་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཅན་སྒྲུབ་པ་ན་དེའི་ཁྱད་པར་ཐབས་གཞན་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཙནྡན་གྱི་དུ་བ་རྟོགས་ན་དེ་ཉིད་ལས་དེའི་མེ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ། བལྟར་རུང་བའི་བུམ་པ་མེད་པ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ བལྟར་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

若问为何不如是显示？由于说能立安立时所立显示非支分故，由不了知彼住于彼故不能领会差别。
若问此处为何显示所立？为令结合明了故。此处欲说因之自性而已，非成立所立。故由未显随行等而不了知所立故，当知此不可得自性非是因。不可得于成立事物为无时无了知。如是于所说二种结合亦当了知。
又若问何者无即是成为所得相？若如是，又如何说为无性？此是愚痴境者之无须争论之诤，因为于"无瓶"中瓶亦应如是故。
凡是无者非是瓶，凡是瓶者亦非无，若非如是，如何遮遣"无瓶"？此非应理，因为非是安立与瓶相违之瓶而成立遮遣，然而彼即是了知无瓶。然而彼处瓶仅是境性所需了知而已，故仅了知行相违，非所了知相违。
如"无如是彼所诠，显现与彼等相关"，即遮遣决定亦依外境。故于遮遣"无瓶"与"无可见瓶"无差别。
或说"无人"，或说"无白衣人"，虽遮遣千种差别亦可，凡成立何事物为无，彼如何性即安立如是性为境，无论有无差别。
于成立差别者时，彼差别非由他方便成就，然如了知栴檀烟即由彼成就彼火，如是成立无可见瓶即是不可得可见。

།འདིར་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་བར་ཟད་དེ། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པས་ན་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། ཙནྡན་གྱི་དུ་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་བལྟར་རུང་བ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེས་དཔྱོད་པ་ ནི་རིགས་ཀྱི་བུམ་པ་བལྟར་རུང་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་པ་གཅིག་གིས་བཟུང་བ་དག་ལས་གཅིག་དམིགས་པ་ན་གཞན་མི་དམིགས་པ་ནི་བལྟར་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་འཁྲུལ་པ་མེད་ པ་ཡིན་གྱི།གཞན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ན་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་འབྲས་བུ་འཆད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བུམ་པ་ཡོད་པར་གྱུར་གྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། བལྟར་རུང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ གྱི།བལྟར་མི་རུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདིར་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ནི་མངོན་སུམ་པ་ལ་བརྗོད་ དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ཡོད་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་དེས་ན་འདིར་ནི་མི་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྟོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེས་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱིར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འདིར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ངེས་པ་ཅན་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ།།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ནི་དམིགས་པས་བཟུང་བའི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བལྟར་རུང་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་མཐོང་བས་བཟུང་བའི་རང་བཞིན་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ངེས་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་མཐོང་བ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་དེས་གང་ལ་དམིགས་པ་མི་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་བ་ན་ཁྱད་པར་གྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་མེད་ན་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ངེས་པ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་མེད་པས་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མི་ དམིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདིར་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་ཉིད་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཉེ་བར་དགོད་པར་རིགས་ཀྱི་མི་ དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལས་ཞེས་སྨོས་སོ།

此处仅应说此：因不成立之因非能立支分，故如其所是即依于成立为相，如栴檀烟。故此处观察"如何成立可见"应理，而非观察"瓶如何可见"。
由一识所取者中，见一而不见他，即成立为"不可得可见"。如所说差别之差别因无错乱，余则不然。为显此义，说明安立差别之果："若有"者，若瓶有而非无。
尔时即成为所得相之有，唯成可见，非不可见。由此成为所得相即是所得，故此处自所立无事不成有事相。成为所得相之事说为现前。若彼有则唯成现前，故此处不成不可得，因有了知故。故具差别之因无错乱。
正因此故说"故"。此意为：由"成为所得相"即摄取此处事物决定自性。成为所得相即说由所得摄取自性差别之可见事物，故见所摄自性决定为见因者，无见如何成？由此于何所得无错乱时，即决定差别事物自性。
若无彼，则无决定事物自性随行，于有事亦成不可得。若诸不可得之无亦非能立无事，故此处亦由事性成立事故，且彼不离果性自性故，应安立果性自性于自所立，非不可得。故说"由彼"。

།ཇི་སྐད་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ལས་འབྲས་བུ་དང་། རང་བཞིན་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འདི་ན་མེ་ཡོད་དོ། །འདི་ནི་ཤིང་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་གྲུབ་ཀྱི། འགའ་ཞིག་དངོས་པོ་མེད་ པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་འདི་གཉིས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བུམ་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་གཞལ་བྱ་དག་ལ་ནི་འདི་གཉིས་སྦྱོར་བ་མི་སྲིད་པས་ན་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ལོགས་སུ་བཀོད་དོ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་གང་ལས་འདིའི་དགག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོན་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་འཇིག་རྟེན་པའི་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དགག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དངོས་པོའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལས་མ་ཉམས་སོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ངེས་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གསུམ་གྱིས ཟིན་པ་བཤད་པར་རིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ཤེས་པར་བླ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚུལ་གསུམ་པོ་གསུམ་ལ་ཉེ་བར་བསྡུས་ཏེ་དེ་གསུམ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་གསུམ་ལ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་རག་ལས་པ་དང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡོད་ན། རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་གྱིས་རྟགས་ཅན་གྱི་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །མི་འཁྲུལ་བ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ ཅན།དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་གང་གི་ཚེ་གང་གི་རང་བཞིན་གང་གི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཏུ་འཐད་པ་དེའི་ཚེ་གསུམ་ཉིད་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གསུམ་ལ་ཚུལ་གསུམ་འབྲེལ་པས་གྲུབ་པར་སྟོན་པ་ན་དེ་དག་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་རྣམས་ལ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ངེས་པའི་རྒྱུ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ ཡོད་པ་དང་བྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམས་ནི་གསུམ་པོ་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ།གསུམ་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་རང་བཞིན་འབྲེལ་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

如前所示三因中，果与自性二者是成立事物，此二者成立"此有火"、"此是树"等事物，而非用于了知某物无。故于无瓶等所量，此二者不可能结合，因此另立遮遣因。若非如此，则不能了知彼故。彼即是不可得。
然而，由此了知遮遣者，即是随顺世间分别、具有他事体性之遮遣性，故将显示未失事物能立性。因此，应说由如是决定之三相所摄，由于宗法性亦可由现量等了知，为显随行与返遮，故摄三相于三中而显示彼三。
今为显示如何成就于三，故说"若有自性相关"。由有所谓自性相关即依待与他缘性，则因相义必无错乱于所表义。无错乱亦具随行与返遮自性。
于此说若有能立则有所立，若无所立则无。故当某者之自性为某者所他缘时，彼即合理为随行与返遮，尔时三者具三相，因余者无随行与返遮故。
显示三相由相关成就时，即显示唯于彼等能成立随行与返遮。故说彼等二者决定因即是此。如是，有性、所作性等诸因非异于三者，且于三者中随行与返遮亦由自性相关所成立故。彼等亦说由彼为根本而成就。

།དེ་ ལྟར་ན་ཡང་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དང་མི་དམིགས་པ་གསུམ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་ག་ལས་ཤེས་དོགས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་གསུམ་ལ་ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྩོམ་པ་ནི་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།རྟགས་རྟགས་ཅན་ལ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གོ་བར་བྱེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །གོ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་མ་བསམས་པའི་བློ་ཅན་གཞན་དག་ལན་འདེབས་པར་སེམས། །གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྩོད་པའི་སྐབས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ ཉིད་གང་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།གང་ཞིག་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདིའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་འདིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར།།ཤ་པའི་ཡལ་ག་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཤ་པ་ཉིད་ནི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཁྱད་པར་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཤ་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཤིང་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་དེ་ནི་ དེའི་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤ་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེའི་རང་བཞིན་ནི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་ཤ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཤིང་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ པ་མེད་དོ།།ཤིང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཤ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དེའི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་ངེས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ན་ཁྱད་པར་གཞན་དང་གཅིག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པའི་བདག་ ཉིད་ཅན་ཡིན་གྱི་བཟློག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如是，若疑问如何知果、自性、不可得三者为因，为决定显示三种自性相关而作"彼"等。所说因与所表有自性相关者，即由彼为自性故。凡于何者无错乱，即是彼自性故，因能立是所立法之自性故，此为其义。
依能令了知而显示为彼自性故，能令了知即是法性。故说能立即是所立自性。因此，于未思维所遍与能遍自性决定者之他智者欲作答辩，无有争论能知与所知无差别之机会。
凡非某者自性者，即能令了知彼自体，凡非彼自性者，则非能令了知彼，因无相关故。由彼是此自性故，此为自性相关，因自体为自性之他缘故，如具枝之铁力木。
铁力木性即是具叶等差别性，故非成为他差别者，具叶等自性之铁力木自性即是树性，故彼成为彼之他缘性。成为差别之具叶等铁力木性，其自性即是具叶等，故是具叶等。
彼差别亦由是铁力木故，于树性无错乱。由树性自性是铁力木故，彼非彼能令了知。由仅是具叶等自性，不待差别决定故，不可能与他差别为一故。所作性亦是无常自性，非相反。

།དངོས་པོ་རྣམས་ནི་འཇིག་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལས་བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ངེས་པས་འཇིག་པ་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་ཡང་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིའི་འཇིག་པ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན། འདི་ནི་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ལས་ནི་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ་དཔེར་ན་ཡོད་པས་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ་ཡོད་པ་ནི་བུམ་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སའི་རང་བཞིན་དང་དངུལ་དག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དངོས་ པོ་དངོས་སུ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ།དེས་ན་དངོས་པོའི་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཐ་དད་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་རང་བཞིན་དང་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འདི་གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ ན་ནི་དེའི་ཚེ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་མེད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་འདི་ནི་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ནི་འདི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ག་ལ་འགྱུར། འོན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་རྣམས་ པར་རྟོག་པས་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདིས་གཞན་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དངོས་པོ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བརྟགས་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཅན་གྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་ངེས་པ་མེད་པ་གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་མེད་པར་ མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་དང་མི་རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དོ།།རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྫས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་འདོར་བ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འདིས་མི་འདོར་རོ།

诸事物不待坏灭，从生起即决定为坏灭，事物亦是从功用而生，故此坏灭即是决定，因此是具坏灭性之自性。无常性非是从功用而生之自性。如是所作性等亦然。
由无常性不离有之自性故，由无常性而了知为有，如由有而知无常。如是瓶性亦是有之自性，而有则是离瓶性。如是地之自性与银亦然，其他亦应如是了知。
若问所作与无常等自性之事物实非直接无差别耶？故不待事物住等，随自习气之分别而了知差别。故此自性与相反之分类，若依事物自性，则不能成立，因彼无所作与无常之分类故。若无彼，则如何说"此无常性是他自性，而彼非此"？
若依分别所计诸法，则由是分别所作故，不由彼安立事物。此中分别为他他自性者，何有决定谓"即如是"？若尔，由事物无差别故，由计度亦非事物故，则于具因之自性所立能立事物，无所立能立决定。
若问如何无决定？由事物无差别故，即由决定无错乱故。由具彼自性者不离彼而生故无错乱，故自相自性之从功用生与无常，彼等即是无错乱。从功用生之实体自性所成无常性不舍从功用生性，彼亦不为此所舍。

།དེ་ བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་རྡུལ་དག་ཀྱང་རྫས་གཞན་ལ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཡང་རྫས་གང་ལ་བདག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྫས་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་རྫས་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་གཞན་འཁྲུལ་པས་གཞན་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་བརྗོད་པ། གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་གནས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མི་གནས་པའི་དངོས་པོ་ནི་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཆོས་འགའ་ཞིག་ནི་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོར་ངེས་པར་བྱེད་དེ་དཔེར་ན་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་དང་རྩོལ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ དེའི་ཞེན་པས་བྱས་པ་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་ཉིད་ཀྱང་ཤ་པ་དང་ཤ་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་བུམ་པ་དང་རྡུལ་ཉིད་དག་ཀྱང་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །ཤ་པ་ཉིད་དང་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ནི་ཤིང་དང་མི་རྟག་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། ། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ་གོ་བར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཉེས་པས་འཁྲུལ་པ་དང་མི་འཁྲུལ་པ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་སྐུར་པ་འདི་མེད་པ དེ་ནི་འབྲེལ་པའི་དབང་གིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སོ།།འདི་ཡང་གཅོལ་མེད་པ་ཉིད་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་མི་འཁྲུལ་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་འོས་པ་ཉིད་དོ། །གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་དེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་བདག་ཉིད་དུ་གཅིག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་ལ་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་མི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མི་འཁྲུལ་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་བསལ་ནས་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ་བུམ་པ་རྡུལ་ཡིན་ཞེས་ངེས་པ་མེད་ན་དེ་ལས་མི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是，瓶与微尘虽于他实体非如是，然于自性为一之实体则无错乱。彼与非彼实体中存在之二法，唯是明显差别。故由他错乱而非如是故，于彼自性无错乱。
若问如何非所知与能知事物？此中说：所知与能知事物依止于分别，因不住于分别之事物非能分别故。分别亦决定某法为彼与非彼事物，如从功用生自性之无常性虽于彼无错乱，然由决定为从功用生与非功用生自性故，由彼执著所作无错乱非能令了知。
如是树性亦是铁力木与非铁力木自性，瓶与微尘性亦是彼与非彼自性。铁力木性与刚生起性唯成为树与无常。所作性等亦如是，能令了知即是决定为彼体性。
是故虽无错乱，由分别过失决定错乱与无错乱为一故成有错乱。故于何者无此诽谤，彼由相关力即是能令了知。此亦无意义，因自相自性之法成为彼自性者非无错乱结合故，不应说。
所知与能知事物即是自相他边际性，因所立法性是他自相故。若彼等虽于一有法成为一自性，然如是于他自相不定时，彼非无错乱因。
遍一切如是相之无错乱，遮除见与未见为因性已，安立为相关为因。若无决定"彼为自性，瓶是微尘"，则由彼非无错乱。

། རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པའི་ངེས་པས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུགས་ལོག་པར་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་གཅིག་ལ་མི་འཁྲུལ པར་བརྗོད་པ་ནི་ཕོངས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི།དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བདག་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཤ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤིང་གཅིག་དེར་ངེས་པ་ཡིན་ཡང་གལ་ཏེ་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ ཡིན་པ་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཤིང་ལ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་རྟོག་།དེའི་བདག་ཉིད་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་རིགས་ཅན་གྱི་ཆོས་གཞན་ནི་བཅད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་བྱས་པ་ཉིད་ མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཕྱིར།གཞན་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་བྱས་པ་མ་མཐོང་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་དོ། །གནོད་པར་བྱེད་པས་གཞན་ལ་འཇུག་པ་གཅོད་དོ་ཞེ་ན། འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པས་ ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ།།དེ་གཉིས་ཀྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་རྟོགས་པས་ན། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་སུ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་དག་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་ཡོད་ཀྱང་གོ་བར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་ཀྱང་ གནོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ཐ་དད་པ་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་ འབྲེལ་པ་བསྟན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།དེས་ན་འདིར་ནི་བརྗོད་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་གོ་བར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། མི་འགྲུབ་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་ཕན་ ཚུན་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར།གཅིག་གི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལ་མེད་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་དང་མི་འཁྲུལ་པའི་དཔྱོད་པ་འདིའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་གཞན་ལ་ཡོད་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་བྱས་པ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་བྱས་པ་ཉིད་སྒྲ་མེད་པར་ བུམ་པ་ལ་ཡོད་པ་ན་སྒྲ་ལ་འཁྲུལ་པ་བཞིན་ནོ།

由一自相边际之决定，不能说"遍一切皆是"。若依微尘，则倒说"凡是微尘者即是微尘性"。故说于一自性无错乱仅成立贫乏，非成立事物。
若由分别了知为一自性之具铁力木自性一树，虽于彼决定，然若有他非具叶等自性者，则铁力木性亦于树错乱。故如何思维"无他"？彼自性唯决定于一，故不能遮除彼类之他法。
是故如所作性是无常自性，他亦应有，彼亦由分别决定为一故，虽未见他自性之所作，无无错乱决定。若说能害者遮除趣入他，则安立相关无所用。由彼二者了知于相违品无故，安住为所立能立事物。
若说实际所立能立无差别故，虽有无差别，非能令了知支分，虽有差别，由能害性遮除趣入相违品即是能令了知，彼于所立了知亦成就故。
若说由无差别故诸法成就为彼自性，则由遮除彼差别即究竟故，示相关何为？故此应成不可说。是故由能令了知是所知自性故，说为彼自性。
若问此复如何成就？如何不成就？因于此诸事物无互异自性之随行故，某一自性于他无者，非此错乱无错乱观察之所依。若彼中有之自性于无彼之他有，即是错乱，如声所作中有之所作性于无声之瓶有时，于声错乱。

།འདི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །གཅིག་ཉིད་དུ་ཐལ་བས་ན་སྒྲ་ནི་བུམ་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ནི་འགའ་ཡང་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཡིན། དེས་ན་གལ་ཏེ་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་ལ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་བྱས་པ་ཉིད་ནི་དེ་ལ་ཡོད་པ་ ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཀྱང་བྱས་པ་ཙམ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུའི་བྱེད་པ་ལ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེའི་རང་བཞིན་གང་ ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལ་མེད་པ་ཡིན་གྱི་བྱས་པ་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་རྒྱུའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཉན་པས་བཟུང་བའི་བདག་ཉིད་བུམ་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲའི་རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་སྒྲ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ཡང་བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་ འཇིག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བྱས་པ་མི་རྟག་པ་དང་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲའམ་བུམ་པ་རྟག་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལས་དེ་ལ་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་བུམ་པ་བྱས་པ་ཡིན་པ་ལྟར་སྒྲ་ཡང་ཡིན་པས་ན་བྱས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ བྱས་པ་ཉིད་མི་རྟག་པའི་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཉེ་བར་འགོད་པ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་བུམ་པས་སྟོང་ཡང་སྒྲ་བྱས་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། མི་རྟག་པས་སྟོང་པར་ཡང་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཉིད་ལས་དེ་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རེ་སྐན།ད་ནི་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་ཐ་མི་དད་ཅེ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད། ཆོས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་དང་མི་འཁྲུལ་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་ཞིག་གཞན་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པས་འཁྲུལ་པ་དང་མི་འཁྲུལ་པ་དག་ཏུ་འགྱུར། རང་བཞིན་ངེས་པར་བརྟགས་པ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ལྟར་གལ་ཏེ་གཞན་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་མི་འཁྲུལ་ པ་མིན་ནོ།།འོན་ཏེ་གཅིག་ཡོད་ལ་གཞན་མ་ཡིན་ན་དེས་ན་གཅིག་གིས་གཞན་ལ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྣ་བས་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་མ་ཡིན་ཡང་བུམ་པའམ་བུམ་པ་མ་ཡིན་ཡང་ སྒྲ་བྱས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི།འདི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

此非有，因成一故，声于瓶无故。彼中全无彼故，此何为错乱？故若彼自性于他不可能，则所作性于彼有，然于彼所有者非即彼。虽无随行，依仅有所作性故是错乱。如是，凡成就于因作用者即是所作故，如声瓶亦如是。故如是彼自性于他无，然所作性是有。
故由因刹那生起性是所作性，然瓶无耳所取自性故，如非声自性。如是若瓶如声非刚生即灭，所作与无常成错乱，如于声或瓶怀疑为常时，不由无常性于彼显示。故如瓶是所作，声亦是，故不能说"非所作性"，如是由所作性是无常体故，有彼则无常性非无故，安立法一性之自性。
于事物无差别，如虽离瓶声是所作，如是亦应离无常，故由所作性彼应成无常耶？今若问如何法性无差别？何须说"如何"？法如是则法亦非差别耶？如是观察错乱无错乱时，必须显示所作性等自性，若非如是，何者由于他有无成错乱无错乱？
所决定观察之二自性，如于一有，若于他亦然，则非无错乱。若一有而他非，则由一于他非错乱。其中所作即是与因相关自性之自性，由非耳所取等自性故，虽非声亦是瓶，或虽非瓶亦是声所作，然此不离无常性。

།བྱས་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་རྒྱུས་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་སྐྱེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་སྐྱེས་པར་བྱེད་པ་ལ་སྐྱེས་པའི་བྱས་པ་ཉིད་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་གང་དང་གཅིག་ པར་གྱུར་པ་དེ་བྱས་པ་བཞིན་དུ་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་ཤིང་ཉིད་ནི་ཤ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤིང་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། ཤིང་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཤ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ན་ཤ་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཤིང་ཉིད་གཞན་གང་ཞིག་ཡིན།རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་འགའ་ཞིག་ནི་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་ལ། འགའ་ཞིག་ནི་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་རྣམ་པར་ དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ཤ་པ་ཡང་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་དེའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་ ཆོས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡོད་ན་ཤིང་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་ན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དོན་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་ ཤིང་ཉིད་དང་ཤ་པ་ཉིད་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཤིང་ཡིན་ཡང་སེང་ལྡེང་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤ་པ་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་བརྗོད་པ་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་བརྗོད་དེ། དེས་ན་འདི་སེང་ལྡེང་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཤ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོ་མ་ལ་ སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཇི་ལྟར་ཤིང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་གྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པས་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ཡང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །རིང་པོ་ཉིད་དང་ཤ་པ་ཉིད་དག་ནི་ཕན་ཚུན་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་གང་ཞིག་གང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་འབྲེལ་པ་རིགས་པ་དག་སེམས་སོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེས་རྟོགས་ཤེ་ན། འདི་ནི་མདུན་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།

所作性是事物之法，谓由因所作，诸因亦是生起坏灭自性故，于生起坏灭自性中所生之所作性不成非坏灭自性。故此与何为一，如所作性则成坏灭自性。
如是铁力木性亦是具叶等差别之自性故是树性自性，然树性非具铁力木自性。若问树岂非一耶？若树即是具铁力木自性者，何为非铁力木自性之他树性？于自相中，某些具树等自性者非他自性，某些非他自性者亦非有，因彼中无法之差别故。
若如是，虽一切为一自性，然舍彼而有故，彼自性成错乱，故铁力木亦应成具树自性。岂非将说"于事物无任何法随行或法差别"耶？若有差别则成二树。若无差别，则由非彼自性之他有法有故，于彼自性决定。于异义有之树性与铁力木性是异性。
故如虽是树成紫檀，如是铁力木亦应成非树。此中说：树谓具叶等，故此亦于紫檀成。铁力木谓叶等差别，彼如何成非树？如是所作谓坏灭自性因之事物法，彼亦如何成非坏灭自性？如是亦将显示。
长性与铁力木性非互为自性，故某为何之自性者，由于彼无错乱故，诸理智者思维法自性是彼自性之相关。若问复如何了知是某之自性？此将于前说明。

།གལ་ཏེ་གོ་བར་བྱེད་པ་གཅིག་ གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ།ཤ་པའི་རང་བཞིན་ཤིང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དག་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དག་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་བར་བྱ་བའོ། །གང་ ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་བརྗོད་དེ་དེ་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པའོ།།དེའི་དངོས་པོ་ཉིད་དེ་དེ་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བྱེ་བྲག་མེད་དོ་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱེད་པར་རིག་པ་སྟེ། གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཆོས་ཐ་དད་པ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་བྱས་པ་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པས་དེ་དག་ཐ་དད་པར་རིག་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་དེ ཞེས་མ་རྟོགས་པ་དག་བྱས་པ་གྲུབ་ཀྱང་མི་རྟག་པ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་བྱེ་བྲག་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་དོ།།འདི་ཡང་ཕྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་འདོད་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེ་སྐད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཐ་སྙད་ནི་རྟོགས་པ་པོའི་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་བྱེད་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ ཅན་འདིའི་ཆོས་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་ལ།དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་བློ་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་ས་ཕྱོགས་ཆོས་ཅན་ཉིད་དང་བྱས་པ་དང་དུ་བ་དག་གམ། མི་རྟག་པ་དང་མེའི་ཆོས་ཉིད་བློས་བྱས་པ་ཁོ་ནའོ། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་ པོ་ནི་འདི་འདིའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ།

若能令了知是一自性，则彼时能立即是所立，因铁力木自性是树性故，如是由所作是无常自性故。如是非理，因能立与所立互相违故。能立自性是已成，所立则与此相反，故能立与所立不应成一自性。
此即所说"若是彼自性"。"彼"谓所了知。凡有彼自性者即如是说，彼即能令了知。若彼事即是彼，则所立与能立无差别耶？为除此疑故说"非"，因遍计所作与无常等法差别故。
了知谓分别作用之认知，因此故。谓由分别了知法差别故。若所作是无常自性，则由分别了知彼等差别故，对未了知"彼是所作自性"者，虽所作已成而不知无常故，已成与未成之能立所立差别相顺。此亦后当说明。
此非所许，如说"因阿阇黎亦如是许故"。推度与推度名言是能了知者依彼之作用，由推度推度所推度，此一切唯由心中法与有法差别故。"此有法之法是此"，如是自性方式而推度转起，彼亦一切唯在心中。
声与处所之有法性，及所作与烟，或无常与火之法性，唯是心造。法与有法事，由了知"此是此之"相关故。

།དེ་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་འབྲེལ་པ་ཉིད་བཏགས་པ་ཡིན་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་བློ་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བས་བྱེ་བྲག་རྟོགས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པར་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་གཞུང་འདིའི་ཡུལ་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བྱས་པ་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེ་ལས་བཟློག་པ་རྟོགས་ན། འོ་ན་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུ་བདེན་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་ཟླ་བ་གཉིས་བཞིན་དུ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ།།ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པ་བློའི་རྣམ་པས་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་མི་བདེན་པར་རྟོག་པ་ཡིན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཀྱང་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་བཏགས་ པ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དངོས་པོ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱས་པ་མི་རྟག་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་པ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་དངོས་པོ་ལ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འདིའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་བྱས་པ་ཉིད་དང་ མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། བློའི་བྱེ་བྲག་ཅེས་སྨོས་སོ། །འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་གྱི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་རྟོགས་ན་དངོས་པོའི་ཡུལ་ ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།དེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དོན་དེ་ལ་དེའི་རང་ བཞིན་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ནི་ངེས་པ་ཁོ་ནར་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།

于差别者，相关性是假立，于无差别中，由无差别故法与有法事不成立，故说"彼在心中"，由差别了知而了知，因当说此故，此能令了知之论典境是了知法差别。
若所作虽是无常自性，然了知与彼相反，则由彼差别故，如是非真实自性，如二月般非能立彼 - 迎此疑故说"法与有法性"。法与有法性之差别由心相造作，是分别心非真实分别，然非无常性等相之义，因彼在外故。所立相如胜性等非事物中有。
如是相之所作与无常有差别，然非如诸事物之常性，所作性亦非事物中无。若如所说方式，此外在所作性岂非相违？彼如何不成无事？故说"心之差别"。
此说：若分别由义他力故成为义境，则彼时了知颠倒自性之义故，由坏事物境性故，彼所了知成非事物，因遍遮义境性故。当成自在故，此等非义境时则无过。义境之智于彼义了知非彼自性者，必定显现非胜义自性。

།གང་ཞིག་དངོས་པོ་ལ་རྟེན་པ་མེད་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཙམ་གྱི་གཞན་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པས་རང་དབང་དུ་གྱུར་པ་ནི་མི་སྲིད་པ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐ་དད་པ་ལྟར་དེ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།གནོད་པ་མེད་པའི་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། བྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཀྱང་བཏགས་ པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ནི་བྱས་པ་ཉིད་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྟོབས་ལས་འོངས་པ་ཡང་མི་བདེན་པ་ཉིད་དེ། དེས་ན་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་རྟགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། ། འདི་ལ་བཤད་པ་ནི་དེ་དག་གིས་བརྟགས་པའི་ཡུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་གིས་བརྟགས་པའི་ཡུལ་བློ་དེ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེས་དོན་གོ་ན་སྟེ། དེ་རྟགས་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དོན་མི་ཐོབ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་བློ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་རྟགས་མ ཡིན་ཏེ།དེ་རྟགས་ཡིན་ན་དོན་ཐོབ་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བ་མི་བདེན་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཉེ་བར་བཀོད་ཅེ་ན། ཆོས་ཐ་དད་པར་བརྟགས་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ན་གྲུབ་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་པའི་དངོས་པོ་འཐད་པ་དེས་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་མི་འཁྲུལ་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དང་མི་འདྲ་བའི་བྱས་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་བྱས་པ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོར་འགྱུར་ ཞེ་ན།བརྗོད་པ་བྱས་པ་ལས་མི་རྟག་པ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བར་རྗེས་སུ་འཇུག་གི། མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།

凡无依事物而得自体者，由唯依近取为他力故，非义他力，故了知自在不可能者，由分别近取力故，如法差别彼唯是无，无害了知者由事物近取作用故。由诸分别非依事物故，所作自性义亦非假立。
若非实有法所遮遣之所作性岂非外境性？故由心中近取力所生亦非真实，故如二月等彼非因相。此中说"由彼等所计境"。由彼等所计境心中安住之法若能令了知义，则彼为因相时必不得义。此说：心中安住之法非因相，若彼为因相则无得义故，然是事物性。故虽分别显现非真实，有何相违？
若问如何安立了知法差别？由具法差别计度之分别了知彼故。如是了知则得已成与所立之差别故，所立能立事应理，故如是了知之事性是能立。正因此故，成就相关因由之无错乱。
若问：如何了知与外境不同之所作了知自性之分别？分别非了知彼，而是现量。若问：由现量所了知之所作性与无常无差别故，如何成能立所立事？
答：虽所作与无常无差别，然现量随行于"所作"，非随行于无常性故，了知法差别应理。

།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་རྟགས་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཞེས་བཤད་ཅེ་ན། འདི་ན་བཤད་ཟིན་ཏེ། བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ལས་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཆོས་ཐ་དད་པ་ཉམས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པས་དོན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ནས། དེའི་རྣམ་པ གཅིག་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི། འབྲས་བུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་དེར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པར་ནི་མ་ཟད་དེ། འབྲས་བུ་ཇི་སྲིད་པ་ཡང་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཡང་རག་ལས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ ཡོད་ན་དོན་གྱིས་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་གོ་བར་བྱེད་པ་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེར་མི་འཁྲུལ་བར་བརྗོད་ལ།དེ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གོ་བར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་གོ་བར་བྱེད་པའི། །གོ་བར་བྱ་བ་ལས་མི་འཁྲུལ་པར་ བཀོད་པ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ན་ཡང་དོན་གང་ཞིག་དོན་གང་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་བས་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པས་དོན་གྱིས་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ལས་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་གོ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཡུལ་ལ་བདག་ཉིད འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།དེའི་རང་བཞིན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ན་སྐྱེ་བ་ལས་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེ་བ་དེ་ཡང་གང་ལ་འདིའི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་ལས་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་ བུ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་གཏན་ཚིགས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གིས་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་བྱེད་ཀྱི་ཤུགས་ ཀྱིས་རང་བཞིན་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་གྱུར་པ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་།ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་དོན་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

若由现量了知因相，则何故说"在心中"？此已说明：心中所有法差别是随现量而行，故非超越现量所成，亦非坏法差别。如是说明自性相关能令了知义后，说其一相。
复说其他相："果亦"。不仅彼自性为自性相关，凡诸果亦是自性相关。果亦是依待自性。此中有自性相关则义于义无错乱，由此说明能令了知依待所了知故于彼无错乱，由彼是彼自性故，以所了知自性之一因由说明能令了知于所了知无错乱。
说明由自性相关故于何无错乱，彼自性相关是果时，亦说某义于某义无错乱者，彼依彼为果，由此了知彼为因。其义是：由彼自性之自性及从彼所生之自性相关，义于义无错乱。
于彼自性，一性即是自性相关，由彼故成无错乱，则果了知无错境中如何成自性相关？故说"彼自性"。诸事物生前非有，此由有性故从生。与果相关之自性生亦从于何无错乱者生，因此故果是自性相关。
若问：如何由如是自性相关因生之推度成量，如是说示自性相关二相之因为何？故说"所推度知"。此说明：如是能令了知力得自性之推度成量，因于所推度无错乱，具随行、返遮相，无则不生之义。

།གཏན་ཚིགས་ཉིད་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་དེའི་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ན་དེའི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དོན་ཡོད་པ་ཅན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་རྣམ་པ་འདིས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་འདི་གཉིས་ནི་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱང་གང་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན།ཇི་ལྟར་མ་བརྗོད། འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཞེས་སྐབས་བརྩམས་ནས་ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ལ། དེ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན་ཡང་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡན་ལག་ཡིན་ཏེ། དེ་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཚུལ་གསུམ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གསུམ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པོ་ཡང་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ནི་གཉིས་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ།།རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་རྟགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་འདི་གཉིས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ངེས་པར་གྱུར་པའི་རྟགས་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ རྟོགས་པ་ཉིད་དོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་ཀྱང་སྐྱེས་པ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་ཀྱང་སྐྱེས་པ་ཁོ་ ནའོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །ཤེས་པ་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་སྐྱེས་པ་ན་ཡང་དེས་ངེས་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་གཉིས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། ། ཇི་ལྟར་གསལ་བའི་དོན་མེད་ན་ནི་དོན་གསལ་བར་མི་འགྱུར་ན་དེ་ནི་འདི་ལྟར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི། དེར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དག་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དང་ལྡན་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་གསལ་བར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་སྟེ། དཔེར ན་དོན་ལས་སྐྱེས་པས་དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་གཉིས་ཀྱང་ངོ་།།དེ་ནི་དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱང་དོན་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ནམ། དོན་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་བདག་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

因相本身非量，而是推度知。故由彼无错乱，如是事物成就时，显示以彼为根本之知有义。如是相中，所推度知二种是量。
若问：所说此二所推度知于何处说？岂非已说？如是为安立推度故说"说明"而开始论述"宗法"，安立彼时说因相相亦是支分，因彼从因相生故。彼相为三相，彼亦存于三。三者亦由二种相关故为二，如是因相所生之所推度知是二，所推度知唯是所推度。具二种自性相关之因相所生此二是量。
何故？由从彼生故。首先，从已定因相生推度即是了知。从如所说自性相关因相生时，所推度知亦从所推度生。如是，从所推度自性之因相生者，必定从所推度生。从为所推度果之因相所生者亦如是。彼知生于所推度义时，由彼决定有故，由彼即是显明自性故，由义显明性故此二是量。
如无显明义则不成义显明，然此非如是可能。彼说："彼等无错乱"。由不离彼果性之有义故，决定显明。如现量者为喻：如由义生故于义无错乱故，义显明自性是量，如是此二亦然。
彼由从义生故，彼二知于义亦是现量耶？义本身生识是显明自身。

།དེས་ན་རྗེས་ སུ་དཔག་པར་བྱ་བས་བསྐྱེད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ན་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་སྣང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གིས་འདི་གཉིས་དངོས་སུ་ན་དངོས་པོ་གསལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ ཤེས་པ་འདི་གཉིས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལས་འདི་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ལ་མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན་དངོས་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གིས་འདི་གཉིས་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གསལ་བ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དག་ལས་དངོས་སུ་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་མི་རྟག་པ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་བྱས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བར་ཆོད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །རྟགས་སམ་རྟགས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་དངོས་སུ་དོན་ལས་སྐྱེ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་མེ་ཡང་རང་གི་འབྲས་བུ་དུ་བ་མྱོང་བས་བར་ཆོད་པས་རང་གི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་འབྲེལ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་ན། དེ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་ བྱ་ཡོད་པར་ངེས་པར་རྟོགས་ནས་རྟོགས་པ་པོ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་ནུས་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མ་ རྟོགས་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རིགས་པ་རྩོལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་འདི་ལྟར་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དོན་གཞན་ལས་རྟོགས་པ་ན་དོན་གཞན་དེ་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པས་དེ་ལས་དེ་རྟོགས་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ ནོ།།དོན་གཞན་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ངེས་པར་མ་རྟོགས་ན་ནི་བརྟག་པར་མི་བྱ་བའམ། ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འབྲེལ་པ་མ་བརྟགས་པ་འཁྲུལ་པ་ལས་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ངེས་པ་ཙམ་ལས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ་ མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问：由所推度所生之二种所推度知，如现量般实际上成为显明义耶？故说"虽彼非显现"。此二所推度知虽实际上显明事物故于彼成现量，然所推度知此二非所推度显现。
若问：如何由事物显现因无差别，此二非事物显现而非现量？故说"由非从事直生故"。此二所推度知如现量般成为事物显明性，然非直接从所推度生，然无常虽是所作自性，由经验所作间隔而生分别知。因相或具因相之分别皆无直接从义生者。
如是，火亦由经验自果烟间隔而为自知之因。故义是此：由具如所说相关故，因于所推度无错乱，故有彼则决定了知有所立，了知者趣入推度即是量趣入，因如是了知如是成之义故。
如是，推度非如现量仅从因缘力生，然为了知未知义故策发推度理。此亦应理：由从他义了知时，决定他义无错乱，故从彼了知彼应理。如是了解如是成之义即是量。
若未决定了知他义无错乱，则不应观察，或成疑惑，故了知非量。若由未察相关之错乱成决定，尔时亦仅由决定分别非量，因非如现量由自性显明义故。

།དོན་གསལ་བ་ལ་ནི་དོན་གྲུབ་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པས་དོན་མ་གྲུབ་ཀྱང་ངེས་པ་ཙམ་ལས་ག་ལ་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ལ་སོ་སོར་ངེས་པས་དོན་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཉེ་བར་བཀོད་དོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ངེས་པ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་དེ་དེ་དང་མཚུངས་པར་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མངོན་སུམ་དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་དངོས་པོ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོད་པ་མེད་པར་སྔོན་པོ་མཐོང་ནས་སྔོན་པོའོ་ཞེས་རྟོགས་ཀྱི་རྗེས་ སུ་དཔག་པ་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མི་ཟད་ཀྱི། མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཇི་སྲིད་པ་ཡང་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡིན་ནོ། །ཡང་འཁྲུལ་ པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་ཚད་མའི་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། དེ་སྟེ་ཚད་མ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན། རེ་ཞིག་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་ མའི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ཚད་མའི་དེ་ཉིད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་དོན་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་དོན་ངེས་པས་ཚད་མ་རྣམ་པར་འཇོག་པས་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། ། ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཡང་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཀྱང་གཞག་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དོན་ལ་མི་བསླུ་བ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་འཇོག་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ པས་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཡུལ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་འདི་གཉིས་ནི་དོན་ལ་མི་བསླུ་བ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བས་མི་བསླུ་བ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་བས་དོན་ལ་མི་འཁྲུལ་བས་ཅི་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་འདི་དག་ལ་ བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བར་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

于显明义，由是义成就之根本，故义未成就时仅由决定如何能成？因此，由义之果性于义各别决定，如所了知义即如是存在故，推度是量，故安立二种自性相关。
如是安立相关即是立论。其决定性由"因果事物或"等说明由无他性而安立。由彼与彼相等，推度亦如是，现量于义无错乱非量，然由自因力显明事物自性而于事物是量。
正因此，无间隔见青已了知"是青"，非如推度由于青无错乱随行。为遮此疑，故说"现量之量性亦"。因不仅推度，凡诸现量于义无错乱时亦是。
复次，此无错乱是何？是量耶？抑是量因耶？抑是安立量者？首先非量，因量由无欺知即显明义自性而安立故。亦非因，因由量因性成量性故。亦非能安立，因由无错乱义所缘性而义决定安立量故无义故。如是，义决定自性之现量亦由自因性。
虽安立为量性，亦能由显明义自性安立。若谓：由无义则不生故，现量推度由于义无欺而安立为量，彼即是于义无错乱自性，以此意趣而如是说者。
此亦不应理，此二显示境者依于义无欺性，故无欺彼即成安立支分，于义无错乱何用？因是彼自内支分故。彼于此等如自性成就差别性。

།དེའི་ཕྱིར་འདིར་བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་མཐུ་ལ་མི་ལྟོས་པ་འདི་དག་གིས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཉིད་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་བས་ཤེས་པ་དང་དོན་དག་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་ན་ཇི་ལྟར་མྱོང་བའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དངོས་ པོའི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མམ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་རྟོགས་པར་བྱའི། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་དོན་བར་མ་ཆོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། མངོན་སུམ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་དེ། ཚད་ མ་མེད་པ་ཡང་ཡུལ་གཞན་ན་ཁྲོན་པའི་ཆུ་ལ་སོགས་སོ།།རྟོགས་པ་ཙམ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འཐད་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མ་བརྟགས་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པས་དོན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་དེ་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ ན།དེ་ཡང་རྣམ་པར་ངེས་པར་མཐོང་བ་ལས་དོན་འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དོན་གྱི་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དོན་གྲུབ་པས་ན་དེ་དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་བསྟན་པས་ཅི་བྱ། འདི་ལྟར་དོན་དེ་ཉིད་ ཀྱིས་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། དེའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རང་གི་ཆོས་ཀྱིས་གཞག་པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་ཆོས་ནི་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཉིད་དོན་ ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་ངེས་པ་ཡིན་ན་བདག་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཚད་མར་གཏན་ལ་མ་ཕེབས་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་སྐྱེས་པ་དངོས་པོའི་མཐུ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ་དོན་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་དོན་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་དོགས་ན། ཕྱོགས་གཞན་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ནི་དེ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་དོན་དེར་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་ ཇི་ལྟར་རྟོག་པའི་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡོད་ན་ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འཁྲུལ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་མི་འཁྲུལ་པའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་བསྒྲུབས་ནས་དེ་ཡང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཞེས་སྨོས་སོ།

因此，此处意趣是：由不依事物力而此等所说不能究竟，因知与义各异故，无彼自性时，如所经验义若无则不生性即是事物力。
故由现量或推度了知义者，必定应了知彼义无则不生。若谓：岂非说由现量无间隔了知义耶？不仅现量，无量亦如他处井水等。仅了知非如是不成故，应依正理。未察事物之知非能成义。
若谓：由知缘义故，由彼成彼？彼亦由"由见决定故义成"等明显，于彼已决定。若尔，则由义之义无错乱推度义成就故，说彼于义无错乱何用？如是，由义彼即成就义了知。
虽此为实，然彼量性亦应安立。彼能由自法安立，因他法非能安立他自性故。若谓：若量性由于义无错乱决定，则未决定所得推度为量故成疑惑？
未生推度非由事物力生，然此由"此是量，因于义无错乱故能了知义"而生。若疑现量量性如何唯无错乱，说于他方非量者即是"无彼"。
无义而生于彼义错乱故，成颠倒故。颠倒即如所分别义无，有彼则知非成颠倒。故无错乱性即是量。故如是错乱则非量故，成立现量量性以无错乱为根本，为显示彼亦以从彼生为根本故说"他之"。

།ཤེས་པ་ནི་དོན་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་གཞན་གྱི་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡང་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ལས་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་ཐ་མི་དད་པར་བསྟན་ཏོ། ། འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཉིད་མ་བརྗོད་དོ། །འདིར་ཡང་མི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པ་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་པར་བརྗོད་པར་བསྒྲུབ་པ་ནི་རག་མ་ལས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གི་ངོ་བོ་རག ལས་པ་མེད་པ་དེ་རྣམས་ནི་དེ་ལས་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་ངོ་བོ་རག་ལས་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བར་ངེས་པ་རག་ལས་པ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པས་ན་དེ་ཡོད་ ན་དེ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུམ་ལ་ཚུལ་གསུམ་སྲིད་པས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་བསྒྲུབས་ནས་ད་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་དེ་དག་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྱད་ པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་རྩོད་པ་སློང་བར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། །། བམ་པོ་གསུམ་པ། ཇི་ལྟར་དུ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་ཞེས་དུ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བར་གྱུར་པས་དེ་དག་ཀྱང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ན་མེ་ཡོད་དེ། དངོས་པོའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོགས་བཅས་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ན་དངོས་པོ་འམ་ཐོགས་བཅས་སམ་མི་རྟག་པ་ཡོད་དེ་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུས་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་མི་ནུས་སོ། །དངོས་པོ་ལས་མེ་རྟོགས པའམ།དུ་བ་ལས་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་ཀྱང་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།

知与义是异。事物差异他之无错乱，除从彼生外更有何？因以从彼生为因故，假立而显示无差异。
无错乱是二者之法故，未说"于他"了知。此中亦证成无错乱因是从彼生时，说明无他因即是"非依待自性者"。
凡诸自性非依待者，由从彼得彼故，于何自性依待者，与彼定共生，依待彼有则有，如是自性无错乱彼无故。因非由彼成彼自性故，虽无彼亦有，故有彼则有彼不成故无共生。
故如是无则不生因即是相关故，三处有三相故成立因相已，今为次第显示彼等所立能立自性差别故，以"若"而兴诤论。
若如所说由从彼生相因故，果了知因为能表知，尔时一切成所知能知性。
卷三
如烟由彼自性从彼生故，说烟即烟自性为能表知，如是他亦由彼自性是自体故，由如是自性彼等亦成能表知，如"此有火，因是事物故，因有碍故，因无常故"。如是"此有事物或有碍或无常，因有烟故"。
然非如是，故果不能推度因。不能由事物了知火，或由烟了知事物，因水等事物虽有而无火故。故思"从彼生不应说为由无错乱性成立所推度"。

།ཅི་སྟེ་ཐམས་ཅད་ལས་བདག་ ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་ལ་སྐྱེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་གི་ཕྱིར་མེ་ལས་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམས་ལས་ཀྱང་དུ་བ་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། མེ་ཙམ་ལས་དུ་བ་ཙམ་དུ་སྐྱེ་བ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རེ་ཞིག་འདི་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་སྤང་བའི་ཕྱིར་མདོའི་འབྲེལ་པ་གཞི་འཆའ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཡོད་ན་དུ་བ་འབྱུང་བའམ། དེ་མེད་ན་དུ་བ་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་ལྡོག་པར་མི་ནུས་པའི་ཆོས་དངོས་པོ་དང་མི་རྟག་ པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།འདི་ལྟར་བུད་ཤིང་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ནམ་མི་རྟག་པ་ཡོད་ཀྱང་དུ་བ་མི་སྐྱེའོ། །གཞན་འབར་བ་ཅན་དང་བུད་ཤིང་གི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་མེད་ཀྱང་བུད་ཤིང་སྲེག་པར་ནུས་པ་ ཙམ་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དུ་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གང་མེད་པར་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་དེ་ལས་འདི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་ནི་གཏན་ཚིགས་ ཡིན་ནོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་གང་དག་རྒྱུ་ལ་རང་བཞིན་རྒྱུའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཇི་སྙེད་ཅིག་མེད་ན་མི་འབྱུང་སྟེ་དེ་དག་གིས་ནི་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་འབྲས་བུའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་རྒྱུའི་དངོས་པོར་རྟོགས་པའི་རྒྱུའི་ ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉིད་འབྲས་བུས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དུ་བ་ལས་དངོས་པོ་དང་མི་རྟག་པའམ་རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་འདི་ནི་སྲེག་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་གང་དག་མེད་ན་མི་འབྱུང་ བ་དེ་དག་ཁོ་ནའི་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདི་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དངོས་པོར་རིགས་སོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི་གང་དག་མེད་ན་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བ་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འདི་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་བསྟན་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ དུ་གོ་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་སྤངས་ནས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ཡང་སྤང་བའི་ཕྱིར།གང་དག་ཅེས་སྨོས་སོ།

若说"非由一切以一切自性于彼生"者不应理，故说"于一切相"。因由火生事物等自性时，烟亦生为事物等自性，非仅由火生仅烟。
首先，就所知而言，为遮故说"非立经关联"。非有火之诸法则烟生，或无彼则烟遮。
首先，不能遮之法事物、无常等，由遮随行故非因。如是，虽有具薪事物他或无常，烟不生。他如具光明及从特殊薪生等，虽无彼等，仅有能烧薪时生故，非仅烟之因。
故无彼时果生者，因无从彼生相决定故，由从彼生故果为能表知，无如所说过失。因此故果是因。
何为所立？说：凡诸因之自性因事，无彼等则不生，即由彼等。此显示果之所立差别。由随行及遮而了知为因事之因法，即彼等为果所表知。
故由烟非了知事物及无常或从根生，然说"火"，因此说能烧故。此由果性能表知，果亦唯属无彼等则不生者，故此应知为彼因事。
说此即是：无彼等则果不生者，此定为彼等之果故。如是显示果因之所立已，遮一切相所知性已，为遮由显示能立差别故一切相能知性故说"凡诸"。

།ཅིའི་ཕྱིར་མདོར་མ་བསྟན་ཞེ་ན་མ་བསྟན་ཞེས་སུས་སྨྲས། འདིར་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལ་རང་བཞིན་ཇི་སྙེད་ཅིག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ འབྲས་བུ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།།འདིའི་རང་བཞིན་རྒྱུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་མེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་དག་ཁོ་ན་ཞེས་མདོར་ འབྲེལ་པར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་དོ།།མདོར་ན་འབྲས་བུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་འདི་དག་གིས་ཞེས་འབྲེལ་ལ། གོ་བར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ནས་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞུང་འདི་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་ དེ།འབྲས་བུ་ནི་དེ་དག་ཁོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་བྱ་བ་འདི་བཤད་པ་ནི་ཆོས་དེ་དག་བྱ་བ་ཡིན་ལ། མེད་ན་མི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་བཤད་པ་ནི་གང་དག་དེ་དག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ འདི་ཡང་བཤད་པར་བྱའོ།།འདིར་ཕ་རོལ་པོ་སྔར་བཤད་པའི་རང་གི་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་གང་དག་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འབྲས་བུ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་རྒྱུའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུའི་ཆོས་སྐྱེད་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ལ་གནས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་ལ།འབྲས་བུ་ལ་ཡོད་པ་འགའ་ཞིག་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་ པོར་རྣམ་པར་གནས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན།འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དང་ཞེས་སྨོས་སོ།

若问：何故经中未说？谁说未说？此中能说"于因有多少自性，无则果不生者，彼果为因"。
此非其自性无因不生，否则亦不有，因事物等虽无火亦有故。正因此，注释以关联解释经中"彼等之"及"唯彼等"。
略说仅此"果是"。其中就所知而言关联"由此等"，就能知而言关联"唯由彼"。正因此，此论文具依待而立："果唯由彼等为因"。
解释"自性"即是"彼等法"，解释"无则不生"即是"无彼等则不生"。如是亦应解释"无彼而生者，因无从彼生决定故"。
此中显示对方成立前说自宗："若谓因中有某法，无则不生，能表知果中有某法"，则成由分生所生及能生。
正因此，当因法等生果法时，事物性等住于因者非能生，住于果者亦非所生故，成无因过。若尔，由相违法住故，因中诸法成差别，果中某法成无因，故有此过。
若谓：若一切相是所生及能生，则一切相住于所知能知事，为遮此故说"非由彼所生差别"。

།འབྲས་བུ་ནི་ཆོས་གང་ཞིག་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་གང་དག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཁོ་ནས་དེ་དག་ཁོ་ནའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ན་ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་འབྲས་བུ་དེ་དག་གིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་བཟུང་ན་ཡིན་པར་འདོད་པ་ཉིད་དོ།།རྒྱུའི་ཆོས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྤྱིའི་ཆོས་དང་། རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཁྱད་པར་གྱི་ ཆོས་སོ།།དེ་ལ་སྤྱིའི་ཆོས་རྣམས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ཐལ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཁས་བླང་བར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་བྲག་གི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཁས་བླང་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བརྗོད་པ་ནི་རྩཝ་ ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་ཡང་དུ་བ་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཁྱད་ པར་དེ་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཙམ་མོ་ཞེས་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དེ་ཡང་གང་གི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། འདི་ལ་འདིའི་དཔྱད་པ་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེ་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྱི། ཁྱད་པར་བཏང་སྙོམས་པ་སྟོན་པ་ཡིན་ན་དེར་ཐལ་བར་འགྱུར་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན ཏེ་སྤྱི་ཉིད་ལས་སྤྱི་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ན་འདི་ཁྱད་པར་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པར་ཐལ་བ་ཉིད་ནི་འདི་ཉིད་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པ་ལ་ཡང་སྐྱོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་ནི་ཆོས་ངེས་པ་རྣམས་བྱ་བའི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ན་ཇི་ལྟར་ཆ་ཤས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར། འོན་ཏེ་རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་མེ་ནི་མེའི་རྣམ་པ་ཡིན་ལ། དེ བཞིན་དུ་དུ་བའི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་ལས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།

当承许"果唯由因中有法无则不生者，唯为彼等因"时，若说将成由分生所生及能生，此是就执取彼果所生差别而言所许。
因法有二：事物性等随行共法，及从根生等无随行别法。其中推度共法过失非极相违，因能承许故。别法则因不能承许故，若仅依从彼生而应推度则成相违。
对此说：从根生等差别虽异，因烟有异差别故非从彼差别生，然不能说因中差别于果体全无作用，因将成由分能生故。故许彼差别于果体亦仅是差别，为避无因差别而有果差别过失。
因差别亦于何时了知随行时，即一切相成所知性。
对此当观察：如是亦不遮由分所生及能生。若说仅由火体性而非差别平等显示则成彼过，然于差别亦生差别则不然。
非也，由共性生共性非差别。当承许彼非差别时，此于差别共性体平等住故。事物体成有分即是此过，若非如是，则于差别自性平等住亦应无过。事物于诸定法作用各异时，如何不成有分？
若谓：从根生等自性一性之火是火相，如是烟相亦是从彼所生差别无分别自性。

།དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དེ་ལས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་སྐྱེ་བ་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཆོས་ཐ་དད་པར་ངེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མེའི་ཆ་ལས་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པར་ཟད་དོ། །དེས་ ན་གང་གིས་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་མེད་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་དུ་བ་དེ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཞེས་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་སེལ་བར་འགྱུར་བ་འགའ་ཞིག་ནི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་དང་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་ངེས་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།། དངོས་པོ་ལ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཉིས་པོ་དེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་གཞན་དག་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བས་ན་ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་གཞན་དག་ལ་ཡང བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་མི་བརྗོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་ཐིགས་པའི་རྫ་མཁན་ལས་ནི་འཇིམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན། འཇིམ་པ་ལས་ནི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ མི་འཐད་པར་འགྱུར་ཏེ་འཇིམ་པ་དང་རྫ་མཁན་གཉིས་ཀ་ལས་འཇིམ་པ་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཆ་མེད་པའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་འདི་ནི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གཅིག་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ལ་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ནི་རྫ་མཁན་ལས་ཀྱང་འཇིམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ ལ།འཇིམ་པ་ལས་ཀྱང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །རྫ་མཁན་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་འཇིམ་པ་དང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་སོ་ཕག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་འདྲ་བ་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་ཚོགས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དེར་འཇིམ་པ་ཡོད་ཀྱང་རྫ་མཁན་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པའི་དབྱིབས་མེད་ པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྫ་མཁན་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ནུས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མི་འདྲ་བ་དང་ལྡན་པའི་འཇིམ་པ་དང་རྫ་མཁན་དག་འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆ་ཤས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཆོས་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་བཏགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ལྡོག་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ལས་སྐྱེ་ལ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རང་བཞིན། །ཞེས་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།

如是因生如是果时，将成一切相由一切相生。然由了知法差别之分别念，仅将火分别为差别分而已。
故虽无差别分，若有如是随行自性则有烟，说"无彼而生"即遮有差别因，某者于异有法有故，与彼合一而由决定说随行，他则是遮。
事物中因果所成二自相，由异于他因果故，从不同相生，故无由分所生及能生。如是于共相及差别法等亦应说。
若尔不应理，因不应说"无彼而生"等论文故。如是"因滴论"所说"陶师非泥性，泥非形差别"亦不应理，因由陶师泥二者生无分泥性及形差别事故。
此中非由一切自性唯从一生亦从他生。故此由陶师亦是泥性，由泥亦是形差别。非陶师之人及泥与所生砖等，由不同聚集生不同性，虽有泥而无陶师故无瓶形，因非无故能说彼陶师是因。
由具不同助缘之泥与陶师生不同果故，不了知由分随行及遮。若谓依分别假立法随行之随行及遮而如是说，不应理，因假立非遮所依故。
如是眼亦从眼等特殊聚生，乐等亦非故，不应说"彼非彼事自性"。

།མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་ནི་མིག་ཚོགས་པ་དེ་མེད་ཀྱང་སྔར་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་རྒྱུ་མི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་གྱི་རྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ཕྱིས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་ངེས་པ་ དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ།།འོན་ཏེ་གཅིག་དུ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་ན་གཞན་ཡང་དུ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ངེས་པར་བརྟེན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ད་ནི་དུ་བ་གཞན་མེ་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དུ་བ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་དེ་བཞིན་དུ་མེ་ལས་ནི་ དུ་བ་གཞན་འབྱུང་ལ།བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་ལས་དུ་བ་རྣམ་པ་གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་འམ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ་འདི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་ ལན་ཅིག་ཀྱང་རྒྱུ་ཉེ་བར་གནས་པ་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ན་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱེད་དོ།།གཅིག་ཅིག་དེ་མེད་པར་འབྱུང་ན་ཡང་ལན་ཅིག་ཀྱང་དེ་ལྟར་གྱུར་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འཆད་ པར་འགྱུར་བའི་རིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དུ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཅིག་ཀྱང་མེའི་ཁྱད་པར་མེད་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་དུ་བ་མེའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ཡང་ཆ་ཤས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གང་གིས་སྤྱིའི་ཆ་ནི་དེར་ནུས་པ་ཡིན་ ལ་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པར་འགྱུར་བ་མེའི་སྤྱིའི་ཆ་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དང་མེ་ཉིད་གཉིས་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་དང་མེ་ཆ་མེད་པའི་བདག་ ཉིད་ཀྱིས་རྩཝ་ལས་བྱུང་བའི་དུ་བ་ཆ་མེད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།

眼等亦将成识自性故。若随已了知之随行遮，则虽无眼聚，因先亦有故非彼聚所依，由不同于乐等之因故，不成如彼识性。
当由差别所依而随行遮时，因后不生故，烟等定为火等聚所生即成无义。
若谓：因一是烟故他亦是烟，故依烟而定所依。今烟他非由火有差别定，因无彼亦有故。故烟如何成差别因？如是将成：从火生异烟，从帝释顶生异相烟。
故若说非随行遮或由分所生能生，对此说：此烟等体义，一次因近住为根本故获得自体时，定一切烟等为如是因性。若一无彼生，因一次亦不成如是故。
故依将说之理，若烟自相一者亦无火差别而生，则烟不成火差别因。若谓亦是由分能生，此亦非理。因共相分能于彼，别相分不能故，将有相违法住，火共相分异于差别分不存在，因从根生性与火性二者互无差别故，未成显现差异故。
故从根生火以无分体生从根生无分烟。

།དེ་བཞིན་དུ་ལོ་མ་ལས་བྱུང་བ་ལས་ཀྱང་ལོ་མ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་རང་གི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བ་ན་གང་གིས་འདིར་ཆ་རྣམས་ཆོས་འགལ་བ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ དུ་ག་ལ་འགྱུར།བསམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ན་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་བཟུང་ན་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་རྩཝའི་བུད་ཤིང་དུ་བསྐྱེད་པ་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལོ་མའི་བུད་ ཤིང་ལས་ཀྱང་དེས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བ་སྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་དུ་བ་དེ་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པའི་ཚོགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དུ་བ་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ཞེས་ བརྩལ་བས་ན།བུད་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཚོགས་པ་དེར་བུད་ཤིང་ཉིད་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དུ་བ་ཙམ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བུད་ཤིང་གི་ཁྱད་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མེད་ཀྱང་འབྱུང་བར་བཤད་དོ། ། དེ་བཞིན་དུ་འབར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་ངེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ན་ཚོགས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ཆ་མེད་པའི་དུ་བ་ཉིད ཆ་མེད་པའི་མེ་ལས་སྐྱེ་སྟེ་དེས་ན་ཁྱད་པར་དེ་མེད་ཀྱང་ཚོགས་པ་གཞན་ལ་དུ་བ་ཡོད་པས་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།མེ་ཡོད་ཀྱང་དུ་བ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་དེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་དེས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྲེག་པའི་ནུས་པ་ཙམ་ལས་ནི་དུ་བ་ཙམ་སྐྱེ་ལ། ཁྱད་པར་ལས་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་ དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།བརྗོད་པའི་ཚོགས་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཚོགས་པ་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་རྟག་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ལ་ནི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཆོས་ འགའ་ལ་བཏང་སྙོམས་པར་རྟེན་པ་མི་འཐད་དོ།

如是从叶生者亦因从叶生故，当唯由自相生自相时，由于此中诸分住于相违法故成差异，如何成由分能生？
以此意趣说"执取彼所生差别"，义谓有如是事物则有如是性。
如根薪生烟时，非如种子等聚生芽般，叶薪亦生彼所生烟，然彼烟从彼生。非如是性，然从具异差别之聚生具异差别之烟。
故此中寻求何为差别性时，说薪为差别。因彼聚中薪即是差别故。故非就烟体而配薪差别，因说无彼亦生，因无彼生定故。
如是亦应定燃等差别。非唯由彼能生，因一切差别从一切生故。若一切差别从一切生，则彼彼聚中互异自性无分烟，从无分火生，故虽无彼差别，由他聚有烟故，因无彼亦有故非因，及虽有火如烟彼差别不生故非彼所生故。
若谓：由烧能力体生烟体，由差别生差别，如是分别将如何？说：依他聚分别，彼事非分别所依。虽无差别由他聚有故，彼差别非因是常，于彼事体则不应某法平等依于某法。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྩཝ་ལས་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་ཡིན་ཡང་དེར་དུ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་གཞན་དུ་ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་ཆོས་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་འདི་ལའོ་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འོན་ཀྱང་བསལ་བ་ཐ་དད་པ་དག་ལ་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་རྟོགས་ནས་ཁྱད་པར་དེ་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འཛིན་པའམ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་ གྱི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་ལ། ཆ་མེད་པ་ཉིད་ཆ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ལས་བསམས་ནས་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ ཁྱད་པར་བཟུང་ནས་བཤད་དེ།དེ་བཞིན་དུ་རྫ་མཁན་ལས་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་ཡང་ངེས་པར་བྱའོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཚོགས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་གཞན་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཆོས་དག་ཁོ་ནས་གོ་བར་བྱེད་པར་ བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་ཆ་ཤས་ཀྱིས་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རྟགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྤྱི་རྣམས་བཟུང་ན་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་སྐབས་ཡིན་པས། དེ་ཉིད་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ དང་།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྤྱི་རྣམས་བཟུང་ན་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟགས་ཀྱི་སྤྱི་དངོས་པོ་ཉིད་དང་། སྐྱ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྟགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་བཟུང་ནས་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་རྟོགས་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ དངོས་པོར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་དག་ནི་རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྟགས་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ལ་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ནི་བུམ་པ་ལ་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དུ་བ་ལ་ཡོད་པ་འདི་བུམ་པ་ ལ་ཡོད་པ་དང་མི་འདྲ་བར་བཟུང་ན་མེ་བསྒྲུབ་པར་རིགས་པ་ཉིད་དོ།

若尔，虽从根生性为差别，既已成彼中为烟因，如何于他处有？对此已说：因事物诸法互无差别故，"此于此"之分别不成故。
然于异遮中，由彼因聚之异因随行遮了知已，为成就具彼差别果故，取如是因或由见具差别果而推度具差别因。
故非依随异自相之分别，说"无彼生者，因无彼生定故"。思及无分从无分生，说"执取所生差别"。如是亦应定从陶师生形差别。
已于他处说眼等非依唯识生聚而生。今于说唯由果无因不生法能了知处，为遮由分生过失故，说"取具因差别相之共相故"。
因是所了知能了知事处，义谓"彼即彼所生差别及如说诸共相，取故"。
因共相事性及白性等，亦取因差别相，谓了知具差别因差别时，许为因事。此等是因差别，因由因体故如因彼等亦是差别故。
烟有之事性异于瓶有之事性，故取此烟有异于瓶有时，应理成立火。

།གལ་ཏེ་མེ་མེད་པར་ཡང་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཇི་ལྟར་མེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཉིད་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་དུ་བ་ཡང་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ རོ།།མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གིས་འཁྲུལ་པ་དང་། མི་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཡང་དུ་བ་ཡིན་ཞེས་དབང་ཕྱུག་སེལ་བ་དག་གིས་བསྟན་ཏོ། །ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པར་ནི་སྤྱི་ཙམ་སྒྲུབ་ བྱེད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།སྤྱི་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། རྒྱུ་གང་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེས་ནི་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱིའི་ཆོས་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་དག་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ ཉིད་དོ།།རྒྱུས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་མ་བརྟེན་པར་འབྲས་བུ་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་ནས། གཏན་ཚིགས་སུ་བྱས་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་གཏན་ཚིགས་སུ་འདོད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེའི་རང་བཞིན་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་ འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར།གལ་ཏེ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་རྒོལ་བ་བཀོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བཤད་ནས། ད་ནི་དེ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་བཤད་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་ བཞིན་ཡོད་ཙམ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ།།རང་བཞིན་དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ཡོད་པའི་ཞེ་ན། སྐབས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་སོ། །དེའི་ དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་གང་ཞིག་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་དེའི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་ པས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་ན་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུའི་དོན་འདི་ནི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འདི་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་ ཞེས་སྨོས་སོ།

若谓：无火亦生之事性如何非火所生，因是异事性故？则从非火所生烟亦是异性故应成相等。
不等，因某者成错乱、不错乱之事性非果，然唯自相。此即是烟，由自在遮者所说。
说"依差别则非唯成共相"者，谓"未作差别之共相"等。
所立因以自果共法成为差别体性之自性为所立，故是如是性彼等之能立。
若不依因所作差别，依余果有之自性为因，则因错乱故许彼等为因。故如是由说"因彼自性从彼生故"之关系，为显自性了知果因之所立差别。
先由"因从彼生故"之论式而说已，今由"因彼是彼体故"说自性因之自性亦为显所立故，说"自性有体"。
彼自性于自体是事因。彼自性亦与有体随系，即随顺有体。问：何者有？知为处事有。
此义谓：凡随顺唯事有者，于如是自体是事因。事因是彼体故，彼有则自体不无故，有则定有彼自性故定若事有则自性有。
若谓：此义岂非由说自性关系即定，故此即是所立，故说此何为？诚然，故说"因之彼体"。

།འདིའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ལ་ཡིན་པར་རིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཅིའི་དོན་དུ་འདི་བཀོད་ཅེ་ན། གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ དུ་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་སྨྲ་བ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་བསྟན་པས་བསལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་བདག་ཉིད་བསྟན་པས་དེ་དང་འགལ་བ་གོ་བར་བྱེད་པར་བརྗོད་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་དག་གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་དེས་སྟོང་ཡང་ངོ་བོ་ཡོད་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མ་ གྲུབ་ཀྱང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་དེ་དག་འདི་ལྟར་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ།།མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ཕྱིས་འབྱུང་ན་ཡོད་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ན་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པ་ན། རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་རྟེན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ལས་བྱས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་དེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དགག་ཅེས་དོགས་ན།བྱས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ན་འདི་མེད་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཡོད་ན།གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ལ་ནི་ངེས་པ་མེད་དོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་དེ་ཡོད་ན་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་གི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་པར་མ་གྱུར་ན། འོ་ན་འདིས་ངེས་པར་གང་ལ་བརྟེན་ ནས་ཕྱིས་འབྱུང་བར་འགྱུར།དེ་ནི་དེ་རེ་ཞིག་དེ་མེད་པར་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་ཚེ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཡང་ཡོད་ལ་ཕྱིས་ཀྱང་སྔར་བཞིན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འདི་ངེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོ་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡང་དགག་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མེད་མོད། ངེས་པ་མེད་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མི་འབྱུང་བའི་ ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་གང་ལ་རག་ལས་ནས་འདི་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ལས་ཡོད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཇི་ལྟར་ཕྱིས་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་པ་ནི་རྒྱུ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ།

此自性关系于如是事物应理，故彼即是所立之义。若尔，为何立此？说"非依他"。
如是由说因果自性遮除一切能所诠说，如是由说彼体遮遣说与彼相违能诠。
故诸说由依他故虽空有体，虽非彼体性亦能诠者，应如说坏灭有因者之所作性而遮除之。
若无常性后生，虽有亦非彼自性。故非彼体故，此非由所作性所立。
故若依他则无彼体故不应为因，自性关系所依即是所立。如是说者非说由彼体能诠所作，故彼如何由无彼性此即是所立而遮？
为显若有所作性而此无则不应为能诠故，说"有彼则不成有"。
若有彼所作性等欲为能诠之体，由依他故不成有之后生则无定。因者由有彼则定有彼故定所立。
若尔时虽有因不成有，则此依何而后生？彼暂无彼而有，如彼时。故彼亦有而后亦如前不生故，此定无。
若谓有亦无遮，虽无，然无定则不生比量故成疑。
又由依何有此，由彼体不生有故，如何后亦有？说"诸因"。诸因于果错乱。

།འབྲས་བུ་མེད་ ཀྱང་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ད་ནི་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་མེད་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ། ཚད་མ་རྣམས་ནི་ ཞེས་སྨོས་སོ།།མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལུང་གི་ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་འདིའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ། ནིའི་སྒྲས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་འཇུག་པ་ ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགྲེལ་པར་བཤད་དོ།།ཚད་མ་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། མེད་ལ་མི་འཇུག་འབྲས་བུ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། གང་དུ་ཚད་མ་འདི་དག་མི་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ལ་དེ་མི་དམིགས་པ་དེའི་བྱེད་པ་འཇུག་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་མེད་ལ་ཞེས་ཡུལ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་དོན་ཡོད་པ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་མེད་ན་ཡོད་པ་མེད་པས་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གང་གི ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་མེད་པ་དེ་ལ་མི་འཇུག་པ་ནི་འདིའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་མི་འཇུག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།འཇུག་ན་ནི་དོན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་མི་ལྡོག་སྟེ། མཐོང་བ་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་འདོད་པས་འབྱུང་བའི་གཡོ་བ་བརྩམས་ པ་ལ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་འདི་ལྟ་བུའོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇུག་པ་བཀག་པ་དང་། དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་སྒྲ་བཀག་པ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇུག་པ་ལ་ནི་དོན་ཡོད་པར་དོགས་ པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འཇུག་པ་བཀག་ན་དེ་ལས་འཇུག་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཡང་བཀག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འགྲེལ་པ་བཤད་དོ། །ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བས་འབྱུང་བ་བསྐྱེད་པའོ། ། ཅི་ཚད་མ་མེད་ན་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགོག་ཅེ་ན། དེ་དག་ནི་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ།

虽无果亦生，非决定者，此为语义。
今由无关系了知，说以非所见自性为前行之所立，显示异于自性因，说"诸量"。
现量、比量及教量诸量不行即非所见。此为异于彼自性因之因差别，由"ni"字表分别。
释中说：由量行了知之非所见即是非所见。量即是所见故，彼无遮即非所见。
说自体已，说所立："于无不行有果者"。
于何处此等量不行，即说彼非所见之作用行。故即说彼非所见为"于无"之境。彼亦由有义是所见故，无所见则无有，故说无。
由彼是无故，于彼无不行是此果，谓不行是能立。
若行则义定生分别不遮，因见义所立果欲生动作，定生"此如是"分别故。
故若说行谓从生之作用，则亦成遮行及遮无彼不生声。行有义疑根故，故遮行则如行亦遮彼根声。
故释说"有知"等。言"言说"谓由欲求生起。
若问：无量岂遮有知等？答：说"因彼等有所见为前行故"。

།ད་ནི་འཚེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚད་མ་རྣམས་ཞེས་སྨོས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལུང་ལས དམིགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་ཡང་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མདོ་ལས་མེ་ལ་ཞེས་དོན་མེད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་ཅེ་ན།དེ་ལྟར་འདི་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྣམ་པ་འདིས་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་འདི་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དགག་པ་དང་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་འདྲ་བ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ གཏན་ཚིགས་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཉིད་ལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་སྦྱོར་བྱེད་དུ་བྱ་སྟེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་བསྟན་ཏོ། །འདི་གཅིག་པུར་ནི་ མ་ཟད་དེ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་བར་དུ་ཡང་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པ་ན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་མེད་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྒྱུའི་རྩ་བ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་དེ་ལས་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡོད་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་གྱི་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དོན་དང་དམིགས་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཚིག་གི་དོན་གཞན་གྱིས་གཞན་ལ་བརྗོད་པ་འདི་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་ལ་གནས པའི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་ ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོའམ།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ཡང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཡོད་པ་དམིགས་པ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ཡོད་པ་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཉི་ག་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་བརྗོད་དོ། །དེའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པའི་དོན་དངོས་ཉིད་དོ།

今若问：于断害等亦不行耶？故说"诸量"。于彼由教有所见故，彼亦于如是义是量故，亦非离比量故。
若谓：经中岂非说"于火"等唯无义为因耶？云何说"因有所见为前行故"？故说"如是此"。
以此相有知等有果，此即是有无遮立因之同相无差别体。有知等因如前所说，立无知等因当说。
此谓：应以如说因为相属，显示如说知等遮之果。非唯此一，乃至当说亦尔。
此即立论时显示所说无为因，为显如说因之根本故说"如是"。
所见是有，由彼所见行有知、声、言说故。有义自性非所见，因义与所见异故互无。虽尔说所见有。故此语义以他说他是假立。
住有之假立亦于非所见，因于彼由所见性行有知故，如是了知故行言说故。
问：彼所见复何？答：说"事可能相"。识境自性事，或识境自性事非识，因果事依异故。故此亦于有差别境所见假立而说。
故所见有性及有性是所见，二者皆假立而说。"彼所依知行"者，是所见义事体。

།གང་དག་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་གཉི་གར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ ཟེར་བ་དེ་དག་ནི་དུམ་བུ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྟོག་གེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་པ་ནི་བྱ་བའམ། དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ལ་ཡུལ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ནི་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་དྲི་མས་བསྒྱུར་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།གང་དག་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་མེད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་དག་མ་དམིགས་པ་དེ་དག་ནི་མེད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་དང་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་གཏན་ཚིགས་སུ་རང་གི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་ པ་རྣམས་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་དགག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ།རང་གི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་འགོག་པ་ལ་རིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་དམིགས་པ་མེད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། མེད་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྒྱུ་མེད་ན་ འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཉི་ག་ལྟར་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་བསྟན་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པ། ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ལ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོ་གཞན་ ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཉིད་འདི་ཤེས་པ་གཞན་མེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རིགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་གཞན་དོན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ན་ཡང་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལོགས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་དམ་པ་འདི་ཙམ་ཞིག་གཉི་གར་བཏགས་པ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དང་ཤེས་པ་དག་ ཐ་དད་པ་མེད་པར་བཏགས་ན་ནི་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ།ཤེས་པ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པར་འགྲུབ་སྟེ་དེས་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་འགྲུབ་བོ།

诸说"作用住于作者与业故显示二种所见"者，仅是支分而非正理。知非作用亦非事法，亦非从境，故此仅是被他宗垢染而已。
由所见是有故，成立"非所见是无"。说"诸如是者亦是无"，故说"非所见"。非所见是无，彼亦是诸无之无。
故此义为：诸非所见者是无，彼亦因所见性是有故。彼有亦因依彼有知等故。故此及当说因由无自因故遮有等。
若尔，有知等因有所见为前行故，应由唯无因得遮，因自因无性于遮有因应理故。故何须非所见无？无性虽是无，然无因则定无果。
如是二俱假立显示亦应无耶？对此说：遮相之无非所立亦非能立，以当说理由他事性是无事故，彼是所立能立。
当知性此是无他知时，彼亦成无事，因理无差别故。他事义是无事性时，知无事亦即是彼，故成立知所知相非所见，由成知无故彼非别所立。
故此胜义唯尔许，由非胜义假立二者而显。若假立义知无异，则如知无，知无亦成，故成知所知相非所见。

།དོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཤེས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་དོན་མེད་པ་ཡང་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་དོན་མེད་པ་དོན་ཡིན་པ་ལྟར་དོན་མེད་པ་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་ན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་ལོགས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གྲུབ་བོ། །དེས་ན་རིགས་པས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་ཡང་དོན་ཡིན་ནོ་ ཞེས་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་བསྟན་ཏེ།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་བསྟན་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་མེད་པ་ནི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་དང་དེ་ཡང་འདིར་མེད་པའི་ཕྱིར་གྱི་མེད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འཆད་པར་འགྱུར་བའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ནི་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འདི་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན། བརྗོད་པ། ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་ཙམ་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་རྒྱུ་ མཚན་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཙམ་ལས་དམིགས་པ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་གྱི།དེ་མེད་ན་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡོད་པ་དང་མི་འཁྲུལ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ལ། དེ་མེད་པ་ཡང་མེད་ པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །མེད་པ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་དང་འཁྲུལ་ པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་།ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་གཉི་ག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གང་དུ་ཡོད་པ་ཤེས་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པར་བརྗོད་ཅེ་ན། དངོས་པོ་རུང་བ་ཉེ་བར་ བཏགས་པར་རོ།།གཞན་དུ་ནི་དངོས་པོ་ཙམ་ཉེ་བར་བཏགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་ན་ནི་དེ་མེད་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེར་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འཐད་པ་ཉིད་དོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་གི་མི་དམིགས་པ་སྔ་ མ་ལས་གཞན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མི་དམིགས་པ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ།ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་ལས་ལ་ལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།

由义亦是知故，如无知，义无亦是无知故。如是如义无是义，义无亦是无知故，若成立非所见则已成故，义无不须别立。
故为显此由理成立之事，说"义是知，知亦是义"以显非事，因如所说理是显彼方便故。
故如是于自性相违者亦遮有知等，因无因故。此无因所见是有故，彼亦此中无故，非是无性。于当说因则是非所见无性之无。
若问：云何此非无性而是非所见无？答：于唯遮有知等之立中，由唯无因显彼无故，仅从彼因显所见有性，非由彼无则义无故。非由彼与有不相违故。
由是有知等因故，于彼自性，彼无亦是无自性。非无事而是无因性。彼于二种非所见亦无差别故，如是无果亦无差别。
于立无因中，由如是所见有与不相违故，由是有知等因故，说彼无体无自性。故此二俱是能立。
若问：于何由有不相违于知故说彼有？答：于事可能假立。否则应成唯事假立。如是显示不相违于知，则彼无定无事。故说"彼即是非所见无性"应理。
为显异于前所立差别之非所见之他自性非所见故说：由诸量不行，于某处无知有果。已说量不行是非所见。

།འདི་དག་ལས་ལ་ལ་ནི་མེད་པའི་ཤེས་པ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་ནོ།།མེད་པའི་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་པས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་གཏན་ཚིགས་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་འདི་ཉིད་དེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།བྱེ་བྲག་ཀྱང་ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་ཉིད་ལས་སོ། །དེས་ན་ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་གཞན་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་འཇུག་པ་ལ་ལ་མེད་པ་ཤེས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་དེ་ཡང་དེ་དག་ལས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་ འབྲས་བུ་ནི་འགྲེལ་པ་དེའི་བྱེ་བྲག་ནི་ཁྱད་པར་ཏེ་གཞན་བསྟན་ཏོ།།ཁྱད་པར་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཚད་མ་རྣམས་མི་འཇུག་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ངེས་པའི་ཚད་མ་ལོག་པ་མི་རྟོགས་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཅིག་པ་འགའ་ཞིག་མི་འཇུག་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་མངོན་སུམ་གཅིག་པུ་ཉིད་འགའ་ཞིག་མི་འཇུག་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལུང་གཉིས་ནི་མ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་མི་དམིགས་ པ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་འབྲེལ་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།མདོར་ནི་མདོས་ཟིན་པའི་ཚིག་ཉིད་དང་འབྲེལ་པར་རིགས་ཀྱི་གཞན་དང་མ་ཡིན་པས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ཉིད་བཤད་པའི་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ཚིག་གོ་རིམས་བཞིན་བཀྲོལ་བའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྐབས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་ མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་རྣམས་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་སྔར་བཀྲོལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །བྱེ་བྲག་གི་སྒྲའི་དོན་བཤད་པ་ནི། བྱེ་བྲག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཇི་སྐད་བཤད་མ་ཐག་པ་བཞིན་ནོ། ། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་བྱེ་བྲག་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དོན་གྱིས་ཡིན་ནོ།

此中某些能成立无知。如何成立无知，由显示此而依因差别显为差别。因差别即因异于他因之返，依彼故。因即是此，因是此处故。差别亦从诸量不行性故。
故依诸量不行异于他成差别，某些不行能成立无知。彼差别若具彼等差别则成。由彼力得果，即释彼差别是差别，显示他。差别亦具所见相性之相有者。
故若由"于诸量不行"不了知定量返，然了知某一不行于一切，则如是具如说差别之唯一现量于某处不行，非比量与教二，故彼即是因。
此中"某些"连结"非所见"不应理，因经应与经摄语连结非他故，如说即是释理。
为依次解释经文故说"因"。处因即诸量返于成立无知等，彼亦是非所见，由前已释故说"非所见"。
解释差别声义曰"差别"，如刚说故。故"依因差别"义即"依自体差别"。
若所见相性相属性非非所见差别，然是义。

།མི་དམིགས་པས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དང འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ན། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་དང་འབྲེལ་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ། མི་དམིགས་པས་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་དོན་ཁྱད་པར་ ཅན་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་ནུས་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དོན་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་བཀོད་དོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ནི་དོན་ལ་གནས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་ བུམ་པ་མེད་པ་དེ།མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་འདི་ནི་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་སྦྱར་ཏེ། དེ་ལྟར་བརྗོད་པས་ཀྱང་དེ་ ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཉིད་དེ།དེས་ན་སྐྱོན་མེད་དོ། །ད་ནི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར། འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །མེད་པ་ནི་མེད་པར་ཤེས་པ་དེ། གལ་ཏེ་དེ་གྲུབ་པ་འདིའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་འདིར་དེ་མེད་པ་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་རང་གི་ངོ་བོས་འབྲས་བུ་ཡིན་གྱི་ཡུལ་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་ན། འདིར་དེ་ཙམ་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདིར་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཞེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བཏགས་ནས་རང་གི་ ཕྱོགས་གཞག་པའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་དོ།།ཤེས་པ་མེད་པས་དོན་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན། ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མེད་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་རམ། ཡང་ན་དེ་མེད་ཀྱང་གྲུབ་པ་དེ་དོན་མེད་པ་བསྒྲུབ་པ། དེ་ལ་དང་པོ་ཁས་ལེན་ན་ཤེས་པ་མེད་པ་མ་ གྲུབ་པ་འདི་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་དེ་ལྟར་བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོགས་པ་ཡང་ཐུག་པ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།མི་དམིགས་པ་རྟོགས་ན་མེད་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། མི་དམིགས་པ་ཡང་རང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་མི་དམིགས་པ་རྟོགས་ན་ཡིན་ནོ། །གཞན་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་པས་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྩ་བ་ཡང་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

非所见与如是义相属，故说"成所见相"。若问：说"与成所见相相属之所见"是否正确？答：此确实如此。非所见能成立成所见相之差别义无，非他故，故立义即为非所见差别。
故差别极相应能成立住于义，如于某方分无成所见相瓶，因非所见故。故此差别依于义故，显为依于义。
由所立非支分故，依因相应。如是说亦由如是性相属故如是了知，故无过。
今为立"无"等文故，说"此中"等。无即无知，若彼成立是此果，则此中能成立彼无。若彼知由自体是果非由境成立，则此中唯彼是所立，非无。故应成立言说。
故此中如何自假立"知"以立自宗故说此。若以无知成立义无，则无知亦无差别故，应由他无知成立，或虽彼无亦成立义无。
其中若许初者，则此未成无知非能立故，应由他非所见成立。如是观察则成无穷。了知亦应有终方成故，应不了知。说此即"非所见亦"。
若了知非所见则了知无，非所见亦须了知能立自之非所见。他亦如是，由无任何了知究竟故，根本亦应不了知。

།འོན་ཏེ་ཡང་ཕྱོགས་ གཉིས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་འདི་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པས་མི་དམིགས་པ་དོན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མི་དམིགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ དེས་དངོས་པོ་ངོ་བོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ་དུ་བས་མེ་བཞིན་ནོ།།འདི་སྨྲས་པ་ནི་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ལ། དངོས་པོ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་རང་བཞིན་མེད་པ་ནི་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པས་འདི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ བརྗོད་པ་ནི།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ལས་གཞན་དམིགས་པས་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདིས་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་དམིགས་པས་སྟོང་པའི་ཕྱོགས་དམིགས་པ་མེད་པ་མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་ པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ།།དེ་འགོག་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །རྣམ་པ་དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པར་བྱ་བ་ལས་གཞན་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཕྱོགས་ཡོད་ཀྱང་མེད་པ་ཅི་སྟེ་མི་འགྲུབ་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་གཞན་མྱོང་བ་ལས་དམིགས་པ་མེད་པར་ངེས་པ་དེ་ བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གཞན་མྱོང་བ་ལས་ཀྱང་དེ་ལས་གཞན་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར།སྨྲས་པ། རྒོལ་བ་དང་ལན་འདི་གཉིས་ཀ་ཡང་མ་འབྲེལ་ཏེ། དམིགས་པ་ཡང་གཞན་མྱོང་ཡང་། དམིགས་པ་གཞན་དག་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ ལས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་དོན་གནས་པ་ནི་མེད་དེ་དེས་ན་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་དམིགས་པ་མྱོང་བ་ན་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཉིད་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་མོད།དེ་ལས་གཞན་དམིགས་པ་མེད་པ་གང་གིས་གྲུབ་ཤེས་པ་དམིགས་པས་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་བདག་ཉིད་མཐར་ཐུག་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་མྱོང་ན་གཞན་མེད་པས་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞེ་ན་གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཙམ་ཉིད་ ཡིན་ཏེ།དེ་གྲུབ་ཀྱང་མེད་པ་ལ་ཅི་ཕན། དམིགས་པ་གཞན་མེད་པ་དེ་ཉིད་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་ལོག་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་གཞན་ནི་དམིགས་པ་ལོག་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若是第二方，则如何虽无差别亦成此，如是义无亦是，故说"非所见义无"即"若"。由何成无穷之非所见非所立，然由现量成立彼能成立事物无自性，如烟与火。说此即"云何"。
非所见由现量成立，如事物，现量不能了知无自性，故说此由现量成立之理：由见瓶等彼不相顺之他所见，非所见成立。如是由此相非所见由现量成立。
此说：由见瓶空之方分，无所见由现量安立。遮彼即"如是"，有二相。说彼相即：虽有瓶等所遮之他所知方分，云何不成无？如何由经验他所见而定无所见，如是由经验他事物，云何不成立彼之他无？
答：此二诘难与答皆不相属。虽见亦经验他，然不成立他诸所见无故。离知所缘之义住不存在，故若经验方分所见时，虽由现量成立经验方分所见性，然由何成立彼之他无所见？
非由见知，因自体究竟故。亦非由如义之他所见，因如义无有自性故无所见境故。若说由经验他定解则由他无成立，则此定解为何？若仅是自体性，彼成立于无有何益？
若说彼即他无所见之体性，不然，因彼体性仅是所见返故。他所见非所见返。

།དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཙམ་ཡིན་ལ་དམིགས་པ་ནི་ ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་མེད་པ་ཡིན་འོན་ཏེ་དེ་ངེས་པ་ཉིད་ནི་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཡུལ་དུ་བྱ་བ་མེད་པས་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་བརྟེན་ནས་དམིགས་པ་འཇུག་པ་ དེ་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་དང་མེད་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ཁོ་ནར་འདིར་ངེས་པར་བྱེད་དོ།།ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་རྡུལ་ཙམ་ཡང་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མྱོང་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ན་གཞན་དམིགས་པ་ན་མི་དམིགས་པའམ་གཞན་ཡོད་པས་མེད་པ་འགྲུབ་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཤུགས་ཞེས་བྱ་བ་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་བྱེད་པ་ཡང་ཚད་མ་དང་ལྡན་པས་ཁས་བླང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་བརྗོད་དགོས་སོ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། འདི་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར ཚད་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ།བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་འགའི་ཡང་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་མེད་པས་ན་དེ་ཡོད་ན་འགའ་ཡང་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་རྒྱུའི་རང་བཞིན་མི་སྲིད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ ཚད་མ་ཡང་ལྡོག་པ་ཉིད་དོ།།དོན་དམ་པའམ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་རུང་སྟེ་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལ་བརྗོད་དོ། །གང་ལ་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གསལ་བ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། འདི་ལ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་པས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་འདི་གང་གིས་གསལ་བ་ཡིན་དེས་ན་འདི་ལ་གཞལ་བྱ་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡོད།དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་ཡང་མེད་དོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེའམ། དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་དང་བདག་མེད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། དེ་རྣམ་པར་གཞག་པས་ ཀྱང་ཅིར་ཡང་བྱར་མེད་དོ།།དགོས་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཇོག་པའམ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པས་རྣམ་པར་འཇོག་གྲང་ན། དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པར་འོས་པའི་ཡོད་པ་ དགོས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའམ།རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་བདག་ཉིད་འཛིན་པའི་ཚད་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉིད་བུམ་པ་འདི་ལ་ཡོད་དོ། །སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའམ། འཇིག་རྟེན་གཞན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཚད་མས་ཡུལ་དུ་བྱེད་དོ།

彼仅是无自性，所见是自性，故彼如何是他无？若说彼定解即具无差别，则如是于差别亦无现量作用，因于彼无所缘故非彼境故。
故依何所见转，彼不待他事物有无或疑，唯于此定解。于非境则无尘许行故，定解经验自体时，由见他成非所见或由他有成无，如何应理？
力即非所缘安立之量作用，具量者亦不能许，故应说此。
此中说：此中无事谓仅是他事返故非量境，如说"无瓶"彼无非任何事究竟。故如由无体故彼若有则无任何生起故，及因性亦如是故，此中因性不可得，如是由彼量亦返。
无论胜义或世俗，量谓于明了说。若于何有某自体，彼成彼自体明了即成明了，此中无事物体故全无，此由何明了？故此中有何所量性？故如此中无因，如是亦无量。
若问：云何说无瓶或无自在、胜性、我？答：由彼安立亦无所成。
是否由需要支分安立，或虽非支分然由有自体安立？彼于无事不存在。故如是应安立之有，成需要支分或由自体性持自体生量，彼等即于此瓶有。离贪心或有他世由量所缘。

།གང་དག་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཇི་ལྟར་གནས་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ལ་མི་གནས་ཤིང་ཤེས་པར་འདོད་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡང་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་རུང་ངོ་།།དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ནི་འཇལ་བར་བྱེད་པ་ལས་ཚད་མ་བཏང་ སྙོམས་པ་ཉིད་པས་རང་གི་ངོ་བོ་ཅན་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ངོ་བོ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན་ཅི་ངོ་བོ་མེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན་རྣམ་པར་གནས་པ་ཅུང་ཞིག་ཡོད་དམ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ཡང་གནས་པ་མེད་ན་ཡང་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེས་བྱ་བའི་བརྒལ་བ་ཅི་ཞིག་།འོ་ན་ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། དེ་སྐད་བརྗོད་པར་ཟད་ཀྱི་དེ་ཙམ གྱིས་ཚད་མའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྟག་པ་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུས་གསུམ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་ཚད་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལྟ་བུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པ་འགལ་བ་ཡང་མ་ ཡིན་ཏེ་རིགས་པ་སྟོན་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་རང་བཞིན་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྨོངས་པ་དེ་དག་ལ་རིགས་པ་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ལྡོག་པར་ཁས་ལེན་ན་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེ་ནི་དོན་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ལྡོག་པ་ནི་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་།འདི་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་དུ་ཟད པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དམིགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ལ། དོན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བའི་ཚད་མ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པས་ཀྱང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་འཇལ་བར་ བྱེད་དོ།།མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའམ་དེ་མེད་པ་ནི་ཚད་མ་སྐྱེད་པའམ་ཡོད་དོ་ཞེས་གཞལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་འམ་དེ་མེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གཞལ་བར་བྱ། དེས་ན་གང་ཡང་མེད་པ་དེ་ནི་དེར་དངོས་པོའམ་དངོས་ པོ་མེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་གཞལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བུམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱོགས་སུ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་བུམ་པ་ཡལ་བར་དོར་ཏེ། ཕྱོགས་དང་དེའི་དམིགས་པ་ཉིད་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

凡非有者，不住于如实体性了知，亦不应欲知，故彼等如何亦不应安立。故唯有性应安立。否则由能量离量平等性故，具自体安住。
若问：无事即无体，彼如何安立？为安立无体时有少许安住耶？若尔则不成安立无体性，因彼自体即是体故。若全无安住，则云何安立无体性之诘难为何？
若问：云何说自体无性即是无事？答：仅是如是说，然仅此非量境，如说"常是无返自性与三时相属"。彼非量境亦无安立，因如是不可得故。说亦不相违，因仅是显示理故。
对于执无事具他自性之愚者说此理。若许事返，彼即无事，他何所为？彼成他义非无事，因返是他故。若不许彼，则彼即是有故，此无事为何？此中亦无少许体，因仅是说彼无故。
故此非所见谓非所量，义无事亦非所量。由自性生量从有性生，非由自性生亦量有性。
凡是无者或彼无，非生量或应量为有。若说应量为无，由彼或彼无全无故，何为所量？故若全无，彼如何亦非应量为事或无事。
故于无瓶方分，舍具所见瓶，方分及彼所见性是所量。

།གལ་ཏེ་བུམ་པ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་དེས་དབེན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ངེས་པར་ མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།དེས་དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་།གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ངེས་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་བུམ་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་ངེས་པ་ནི་ཉེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ མི་དམིགས་པ་ལས་དངོས་པོ་མེད་པ་འགྲུབ་ཅེ་ན།བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ནི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པའི་དོན་ངེས་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་མེད་པ་མེད་ཀྱང་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་དམིགས་པར་དྲན་པར་གྱུར་པ་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་འདོད་པ་དང་སྡང་བ་དག་གིས་ འདི་ན་བུམ་པ་ཡོད་དམ་ཞེས་ཆུ་བཅུ་བ་དང་དོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བར་འདོད་པས་ཚོལ་བ་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་འདི་ནི་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། ། བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་མ་རྟོགས་པར་དོགས་པ་མེད་པར་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། འདི་ནི་རྡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉ་ཕྱིས་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐོ་ཡོར་ཡིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེ་རྟོགས་པས་རྣམ པར་གཞག་པར་བྱ་བར་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་འདི་དག་གི་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པའི་གཞི་ཅན་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ལྟར་རང་དབང་དུ་རང་གི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རང་གི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པའི་རྟོགས་པས་བུམ་པ་རྟོགས་པ་དེ་ བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མེད་པའི་རྟོགས་པ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདི་ན་བལྟར་རུང་བའི་བུམ་པ་ཡོད་ན་སྣང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ན་སྣང་བ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་རང་དབང་དུ་མཐོང་བ་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་དེའི་ཤེས་པ་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་ཏེ།དེ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་དེའི་མངོན་སུམ་གྱིས་དེ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱོགས་དག་པ་དམིགས་པ་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཡིན་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་ཕྱོགས་ཙམ་དམིགས་པར་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམིགས་པ་གཉིས་གཞན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེའི་ཚེ།ཉེ་བར་མཁོ་བའི་སྙིང་པོ་ཅན་དགག་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

若疑无瓶，岂非不能定解彼离？问："离彼"为何？若说是方分自性，则定解。若说是无瓶性，则非定解，因不定非过失故，因非境故。
若问：云何由非所见成立无事？答：若尔，此是诸知有义定解时成。当无亦无时，忆念见具果，于彼果欲憎者，此中有瓶耶？由求水者及欲无疑行者寻求时，待了知无瓶事境。于疑及颠倒亦如是。故此待了知是诸了知者所作。
因不了知无瓶则不无疑转故，因不定"此非尘"之鱼故，因无疑"是木人非士夫"故，由待彼了知性安立，说由彼了知应安立。
如是此等了知无事是住他事基，非如了知事自在于自境转。如由自因生了知了知瓶，非如是亦了知无事之了知。
若此中有应见瓶则唯应现，然无现故，因不成自在见无故。彼方分诸知不成无事性故，因仅彼究竟之现量不了知彼故。因是彼言说依故，彼等仅是假立无事性，因无彼事故。
若见净方分是见具瓶方分，则应经验为具瓶方分见性，然唯经验见方分故，当定解二见为他性时，如了知所需心要遮义，由无言说性究竟。

།འདི་ནི་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཕྱོགས་དམིགས་པ་དག་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ན་ཤེས་པ་ཅིག་ཤོས་དམིགས་པ་དང་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ཁོ་ནའོ། །སྔོན་མ་མཐོང་བ་ ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པ་ཤེས་པར་བླ་བའི་ཕྱིར་ཏེ།དེས་ན་མཐོང་བའི་དམིགས་པ་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པའི་དམིགས་པ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་མ་ ཡིན་ནོ།།རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་བུམ་པ་སྣམ་བུ་ལས་གཞན་ཡིན་གྱི། འདིའི་རང་བཞིན་དེ་དངོས་པོ་མེད་པས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དངོས་པོ་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་གང་དག་དེ་འགོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པར་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དག་པ་དམིགས་པ་ཅིག་ཤོས་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཡིན་ལ་རག་མོད། གཞན་ ཉིད་ཀྱིས་ན་ཐ་དད་པ་ཙམ་དུ་འགྲུབ་ཀྱི་གང་གི་ཚེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བུམ་པ་དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ནི་མྱོང་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་གཞན་མེད་པ་ལས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ཡོད་པ་མྱོང་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ མེད་དོ་ཞེས་མྱོང་བ་དམིགས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ན།གང་གིས་མྱོང་བ་མེད་པ་ལས་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ། མྱོང་བ་མེད་པ་གོ་ག་ལས་རྟོགས། འདི་དེ་མྱོང་བ་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་མྱོང་བ་ཡང་ཤེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ། མྱོང་བ་དམིགས་ན་དེ་ལས་ བཟློག་པ་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན་མྱོང་བ་མེད་པ་ཡང་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ན།གང་གི་ཚེ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་རང་འཛིན་པའི་ཚད་མ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས། དེས་ན་བུམ་པ་དམིགས་པ་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཡོད་པ་དང་གཞན་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཀྱང་ དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ནི་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན་རེ་ཞིག་བུམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་སུ་ནི་བུམ་པ་དམིགས་པ་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་གཉིས་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

此是具瓶及他方分见之知性，故见方分时唯知他见为异。于先未见罗刹等无知者，亦易知违见故，故唯知见所缘异于违见所缘。否则了知无亦非具待了知。
唯由自体瓶异于毛毯，此自性非由无事所作，故如是自性了知为异之了知不待了知无事。故由现量能成，由成事差别故，遣除诸愚者执谓若非遮彼则不成差别之念。
若净见待他见为异者，由异性仅成差别，然当由差别性应知瓶见为无事时，云何成立？由有见于经验无错故，由无他见故是无。
若由有经验无错之无由见所缘成，则由何无经验成无？云何了知无经验？若说此即经验知性故，由彼返经验亦是知性，诚然。
若见经验，安立彼返异性时，亦安立无经验为异，然当应了知彼时，无持自量云何了知？故虽成瓶见与方分见有及异性，然不成无事性。
暂且于具瓶方分，瓶见与方分见非差别性，因彼二是一知境故。

།དེས་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཕྱོགས་དག་པ་ དམིགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་གྲུབ་ན།དེ་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་རང་བཞིན་གཞན་དུ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ལས་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡིན། འོ་ན་མྱོང་བ་ཐ་དད་པ་གཅིག་པར་མི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ།གཟུགས་རིག་པ་ན་སྒྲ་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་གཞན་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཀྱང་དེར་འགྱུར་རོ། །རིག་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ལས་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ། དེར་ཡང་སྨྱོ་བ་དང་ བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་མ་གཏོགས་པར་སྒྲ་རིག་པ་ཡོད་ན་དམིགས་པའི་ཡུལ་ལས་མི་འདའ་སྟེ་དེས་ན་གནས་སྐབས་དེ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།རིག་པ་གཞན་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིག་པ་ཡོད་ན་ངས་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ རིག་པ་གཞན་རྟོགས་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དགག་པར་བྱ་བའི་རིག་པ་གཞན་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་ལྟར་རྟོགས་སོ། །གཟུགས་མཐོང་བའམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ན་སྒྲ་རྟོགས་པ་ཡོད་ན་གཉིས་དམིགས་པ་ངེས་པ་ཡིན་ལ། གཅིག་ དམིགས་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྟོགས་པ་ཅིག་ཤོས་ཡོད་ན་གཉིས་པ་ངེས་པ་དང་། དམིགས་པ་གཅིག་མེད་པ་ཡང་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་འདི་ལ་དམིགས་པ་གཞན་ཡོད་ན་དམིགས་པར་འགྱུར་ན་གཅིག་དམིགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་གཞན་དམིགས་པ་མྱོང་བ་མེད་པ་ན་དེ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དམིགས་པ་ལས་གཞན་དམིགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཡོད་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་དམིགས་པ་ཞིག་ན་དམིགས་པ་ཡང མེད་དོ་ཞེས་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ཞིག་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་དམིགས་སོ་ཞེས་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།འདིར་ནི་འདི་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཅི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་རྟེན་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་ དམིགས་པ་གཞན་ཉིད་ཡིན།དེ་ལ་དམིགས་པ་གཞན་ལས་ནི་གཞན་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འཐད་དེ། དེ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ཡོད་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་དམིགས་པར་ཐལ་བ་ཞིག་ན་རང་གི་བདག་ ཉིད་དུ་ཡང་དམིགས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིག་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་སྒྲུབ་པོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡུལ་བཀག་པས་ཚད་མ་ཉིད་བཀག་པ་ན་རྟོགས་པ་ཙམ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་རོ།

故若成具瓶方分见异于净方分见，则若有彼应如是显现，然显现为他自性，故除成无事更有何？
若问：异经验不能为一者，云何应知为无？如见色时知声。于此虽成异性亦成彼。由无错知故无知故，彼亦非无，因彼无未成故。
答：于彼除狂昏等位，若有声知不离所缘境，故为成非彼位，应待见他知。故若有知当我见，应知他知，定无应遮之具所缘相他知。如是即了知。
见色或分别时，若有了知声则定二见，一见异于彼。故若有他了知则定二，亦应定一见无，若此有他见则应见，一见亦尔，应异了知。
故如无经验他见所缘时不可能有彼，如是若有见异于见具瓶方分，亦不可能有彼。如若有则应见然无见故定为无，如是若有则应见为彼体然见为自体故唯成无。
此中应思：为无见性是无性了知所依？抑或是他见性？其中由他见不应了知无他见性，因彼非彼自性故，如是亦无关联故。
若说由若有彼则应见为彼体然见为自体之此理即成无者，尔时由遮境遮量性，唯成了知性究竟。

།དེས་ན་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེར་ཡང་རྟོགས་པ་དེ་ཡོད་པ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་རྣམ་པར་གནས་པའི་གཞི་ཅན་ཁོ་ནའོ། །གང་གི་ཚེ་གཞན་གཞན་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཙམ་དམིགས་པས་རྣམ་པར་ ཕྱེ་ནས་ཅི་ཞེས་དེར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་མེད་དོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་དམིགས་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་བསམ་པ་འདིས་ན་ཅི་སྟེ་གཞན་ དམིགས་པས་མི་དམིགས་པ་འགྲུབ་པས་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན་ཞེས་བཤད་དོ།།དེས་ན་རིགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འགྲུབ་ཅེས་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡོད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ནི་དམིགས་པའི་ མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཕྱོགས་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། བུམ་པ་མེད་པ་གཉིས་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ན། ཇི་ལྟར་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ ཕྱོགས་ཙམ་ལས་གཞན་ཡིན་ཞིང་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ལས་གཞན་ནོ་ཞེས་ཕན་ཚུན་རང་བཞིན་བཟློག་པ་ཕན་ཚུན་གྱི་རང་བཞིན་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་གཞན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་རང་ བཞིན་དེའི་རང་བཞིན་ལས་བཟློག་པ་གཞན་ཡིན་པ་ཡང་རང་གི་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ནམ་རང་བཞིན་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་རང་བཞིན་ལྡོག་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གཞན་བཞིན་ནོ། །དེས་ནི་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཙམ་ལས་བུམ་པ་དང་བཅས་ པ་གཞན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་ལྡོག་པ་དེ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཙམ་བུམ་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་གཞན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ ཙམ་ལ་དེ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།གཉི་ག་ཡང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ན་གཉི་ག་གཞན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་ལས་བཟློག་པ་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ན་དེའི་རང་བཞིན་བཟློག་པ་དང་། རང་བཞིན་གཞན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལ་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ།

故如将显示唯了知性究竟之能立，即是言说能立。若说即是彼者，如是亦不能，因彼中彼了知有唯是住他事基故。当于他增益，由见唯彼体分别已，思维彼时，生无之知。
故由是应作无事增益言说故，说他见即是不见。故由此思维，何故由他见成不见而成现量不见耶？
故由理无差别故，说何故亦不成无义，即是"如是由有他亦"。瓶是具见相，故若方分具瓶则定现为具瓶故，当唯现方分时，如具瓶与无瓶二住时，如何具瓶方分异于唯方分，唯方分亦异于具瓶，由互返自性异于互自性故安立，如是彼二无事亦住异性。
彼自性返于彼自性为他者，或是唯自返自性，或具他自性。彼自性返即是返彼自性，如他自性。由彼如何唯方分异于具瓶，如是彼无事亦尔，故于具瓶无彼体返。
如是如何唯方分异于具瓶，如是亦成非具瓶故，于唯方分无彼，因二俱是他故。故了知事时安立二为他。当住异于彼自性之他性时，即是返彼自性及无他自性。
若于彼无事，了知自性是遍断，安立为他性是别断。

།དེར་ཡང་གཞན་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ནི་རང་གི་ཚད་མས་ཀྱང་རྟོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་ཚད་མ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན ནོ།།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་རྟོགས་ན་རྟོགས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན་འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་བཅད་པ་རང་གི་ཚད་མས་བཟུང་བས་ནི་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །རྟོགས་པ་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་དང་འཇིག་པ་རྟོགས་པ་ན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་འོན་ཀྱང་དེ་གཞལ་བྱའི་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། ། འདིར་ཡང་བདག་ཉིད་གཅིག་རྟོགས་པ་ན་དེ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་གཅིག་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་པ་འགྲུབ་ན། ཁྱད་པར་མེད་པས་དེ་ལས་གཞན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྲུབ པར་འགྱུར་གྱི་མཚུངས་པར་རུང་བའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྩོད་པ་བཀོད་དེ་དེའི་བདག་ཉིད་ངེས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ལས་དེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་གཅོད་ཡོངས་གཅོད་གཉིས་ཚད་མ་གཅིག་གིས་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དམིགས་པས་དེ་དེ་ལས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་མཇུག་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཡུལ་དང་དུས་དག་ཏུ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ བཀག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཏུ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འགའ་ཞིག་དགག་པ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་མི་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་ནི་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ ན་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་བལྟར་རུང་བ་འམ་མི་རུང་བའི་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་དུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་དོགས་པ་ན་གཅིག་དུ་མར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་བཞིན་གཅིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འགོག་གོ། ། དེས་ན་འདི་ལྟར་རུང་བ་འགོག་པ་ལ་བལྟར་རུང་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་བལྟར་མི་རུང་བ་ནི་བལྟར་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཀག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། བལྟར་རུང་བ་ལ་ནི་བལྟར་མི་རུང་བའི་བདག་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་བལྟར་རུང་བར་ཁས་བླངས་ནས་འགོག གོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྲ་བྲེགས་ཟིན་ནས་སྐར་མ་རྟོགས་པ་དང་མཚུངས་སོ།

于彼中具他自性者由自量亦了知，而了知无事非依自量。若问：若不了知无事，此了知云何？此中已说。由返见于二俱了知故。由自量取别断无所作，因于了知性如是故。
于了知无随行及坏时亦有了知无事，然彼非所量究竟故非量。由言说无则不生故，说是应成言说。
此中亦当了知一体时，于遮彼为他体，现量即是量。故若由唯断一即成别断他，由无差别故，应成一切他皆无，非唯等可自性。
立难云："不应说差别"等，由定现彼体之知，由遍断一体而成别断彼为彼体，故由一量作二断，即遮断遍断，故如是由见而成别断彼为彼他体，此为结论。
从"于彼境时非遮一切他事"起，乃至"故于某处某时遮某，如所说理由不见"，说于非彼体境不现之不见作用。
故事由经验定为一自性而了知。当由可见或不可见他自性疑为多自性时，由唯经验一自性而遮"一非成多"。
故如是于遮可能时，若可见性非支分，则云何不可见由不可见性故不成遮？于可见中由无不可见体故，许可见而遮，此如剃已知星。

།གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཡང་འགའ་ཞིག་རྨོངས་ནས་འགལ་བ་གཅིག་ཉིད་བལྟར་རུང་བའི་དམིགས་པས་བལྟར་མི་རུང་བ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་འགོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ནི་ ཤེས་པ་རང་བཞིན་གཞན་དུ་དོགས་པ་ན་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ས་ཕྱོགས་དམིགས་ཀྱང་བུམ་པ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མ་ཡིན་པ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཡང་གཞན་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དངོས་ པོ་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགོས་པ་ཅན་དངོས་པོ་མེད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་དམིགས་པས་དགག་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཡུལ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ཡང་རྟོགས་པ་ཙམ་ གྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་ན་ཡུལ་དང་མི་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཞན་དམིགས་པ་ན་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ་གཞན་ཡོད་པ་ན་ཡང་མེད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ལ་ལྟོས་པ་བསལ་ནས་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདིར་ཡང་གཉིས་དག་གཉིས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་ པ་དོན་མེད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གཞན་རྣམ་པར་གནས་པའི་གཞི་ཅན་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དངོས་པོའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་རྨོངས་པས་དེ་ལ་དེ་ལྟར་མི་འཇུག་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པའི་ བདག་ཉིད་ཅན་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་འདི་ལྟར་བཟློག་སྟེ། གང་གི་ཚེ་མེད་པ་དག་གི་མེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། མི་དམིགས་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མེད་པའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་ཐ་སྙད་དག་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།།གང་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཤེ་ན་ཡུལ་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཡུལ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ།དེ་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若于此亦有人迷惑，由见一相违可见而遮不可见为彼体故无相违。彼于疑知为他自性时亦然。如是虽见地处而不疑无瓶时，由现量成无之言说。若非尔时，知亦不成迷于他。
故如是由住他事性所需义利，为成无事，由彼见了知遮义，如所说理所作者，唯由彼量境究竟即是彼言说自性。若彼亦当生唯了知性自性时，由无境故虽非他究竟，然必作如是性。
故由见他成现量不见，由有他亦成现量无。如是为显无事能立待遣已，具了知究竟性即是不见作用故说"当"。此中亦当安立二为二性时，由现量作言说故不见无义。
如是了知无事具他事住基者，即是他事究竟性。故若由迷于彼不如是趣入，不见是因故，有他体有即应成所立。
彼如是返：当无者之无唯是不见时，即成无相境，因不见即是无故。然虽成无相境，令趣入未解无之知、声、言说。令趣入了知即彼未解者。
由何？说由显示境。境即是具不见体之无事，由显示彼应成无之知、声、言说。为成彼故不见非无义。

།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ བདག་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཞན་ཡོད་པས་མེད་པ་གྲུབ་ན་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་ཐ་སྙད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྨོངས་པས་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ལས་གཞན་ཡོད་པ་ལ་ཡང་མེད་པར་ཁོང་དུ་མ་ ཆུད་པ་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་དོན་གཞན་ཡོད་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གིས་དེ་གྲུབ་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་གྲུབ་པར་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ རང་བཞིན་ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་མི་དམིགས་པས་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ ནོ།།གཞན་ཡོད་པ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དེ། དེ་གཞན་མེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ཚད་མ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་ ནོ།།ཡོད་པ་གང་ཞིག་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་པ་དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་ དམིགས་པ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་དེ་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་གཞན་ཡོད་པ་དེ་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྨོངས་པས་དེར་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པ་ནི་ཡོད་པ་མི་དམིགས་ པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དམིགས་སུ་རུང་བ་མེད་པར་ཉེ་བར་བསྡུ་བའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པའི་མི་དམིགས་པས་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།།གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ནི་རྟོགས་ ཟིན་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དངོས་པོ་ལྷག་པ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟོགས་པ་འདི་སྔར་གྱི་དེ་རྟོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་ཉིད་གྲུབ་པར་འགྱུར་བས་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། ཐ་སྙད་དང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如所说无事亦非所立，因已成就不见体故。若问：若由现量有他成无，云何成未解无之知、声、言说？说"由迷"。由某因缘，于有他亦令解未解无。
岂非已说：若他义有应成立无事体？若由彼成即说成无事者，非不见，因见无事自性知有他即是不见体故。故由知有他体不见，非应成立具有他体之无。
说"如是相"，即具有他体。有他亦即是不见，因如彼是他无，亦是无见自性故。故此义为：事无事具无不见量，事无事亦是有他事。
有者若是事无事，彼亦是见无事。知有他见无事者，亦是事无事。故于成立事无事，待成不见之知与所知相，即于成就时成就之无事非所立。
故有他如自性而应作言说。由迷不作彼言说者，因有不可能不见故，由摄无可见门，由定无事之不见令趣入。
了知具有他事体之无事，由成就不见即成就故为无，此了知即是了知已了。故由无成余事故，及此了知异前彼了知故，唯由彼量成就，说应成言说，非有余言说及不离。

།ཐ་སྙད་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་གང་གིས་དེ་སྒྲུབ་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བའི་དོན་དང་། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་ཡང་ལྷག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ དང་།ལྷག་པ་ཡིན་ཡང་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་མ་ལྟོས་པས་དེའི་རྟོགས་པ་ཙམ་ཉིད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་ལས་འབྲས་བུ་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དེ་ལྟར་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ན་དངོས་སུ་ཚུལ་སྔ་མས་ཀྱང་རྟོགས་ཟིན་པའི་རྟོགས་པ་པོའི་རྟོགས་པ་མི་འདྲ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་ཡང་དག་པའི་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་ཉིད་ཤ་པ་ལས་གཞན་ཡིན་ཡང་བྱས་པ་གྲུབ་པས་མི་རྟག་པ་གྲུབ་པ་ལྟར་ཤ་པ་གྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལས་འདའ་བ་ མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཤ་པ་ཉིད་ནི་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་དེ་སྒྲུབ་པ་ན་དེ་ཡང་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེ་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་འཇུག་པས་རྟོགས་པ་ཉིད་བསྒྲུབས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པ་དང་དོན་མེད་པ་གཉིས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ ཡོད་པ་ནི་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བལྟར་རུང་བའི་བུམ་པས་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱོགས་ལས་གཞན་དུ་གྲུབ་པས་ཕྱོགས་དག་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདི་མ་དམིགས་པ་ཡང་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ལས་གཞན་དུ་མ་རྟོགས་ན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཞན་གྱི་ཐ་སྙད་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།

此即是成立一切言说能立因之遍摄方法。由何因成立彼，即是言说义及不离，故由彼应了知。所了知亦由非余故，及虽余已成就故，不待成就，唯由彼了知即成。
如由随行、返随即非他果故，若彼成即成就，如是。由彼有性如是应成立时，由前理亦直接安立为已了知者之异了知境事。
如是虽树性异于娑罗树，由成所作成无常，如是若成娑罗树不离成就。故娑罗树性即是树体故，由彼成立彼时，彼亦已成就故，成具"是树"了知究竟。
如是此中亦由有他即是增益无事言说故，即于成就时，由趣入增益无事了知，了知即是成立果。故此是自性因，因不见与无义二无别故。
若有他非他无事，然由可见瓶别断方分外成就故是净方分。若此不见亦由了知有故，若不了知异于有瓶，即是所了知。故应成立他言说。

།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དགག་པའི་དོན་སྒྲོ་མ་བཏགས་པར་གསལ་བར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་འདིས་ཅི་བྱ།བལྟར་རུང་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ལས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པས་འཇུག་པ་ཉིད་དེ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་རྟོགས་པ་འདི་ནི་རང་གི་ དམིགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པའམ།རང་གི་དམིགས་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་དོན་གཞན་མཐོང་བས་བདག་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དེར་སྒྲོ་བཏགས་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། ཚད་མའི་ཡུལ་ལ་ དགག་པའི་དོན་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དང་དེའི་ཡུལ་གྱི་ལྷས་བྱིན་ལ་བྱ་བ་སྒྲོ་བཏགས་པས་རྟོགས་པ་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ལྷས་བྱིན་འགྲོ་བ་ལ་བྱ་བ་གཞན་མ་རྟོགས་ཀྱང་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་དགག་ པའི་དོན་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་དུ་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་དགག་པའི་དོན་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་པ་ནི་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྱོར་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་ཡུལ་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དགག་པའི་དོན་ནི་གཞན་ཡོད་པའི་མཐར ཐུག་པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་རྟོགས་པ་པོའི་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཞན་ཡོད་པ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །དངོས་པོ་གཞན་གྱི་བསྐྱེད་པ་དང་། དངོས་པོ་གཞན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ཆོས་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བར་འཐད་དོ།།དེ་ལྟར་འདི་ནི་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལྟར་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་ཡང་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་པ་ཤེས་པ་དངོས་པོ་ མེད་པ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་ཡང་ངོ་།།མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་ནི་རང་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་པ་སེལ་བས་དངོས་པོ་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་འབའ་ཞིག་གི་ཤེས་པ་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པ་ དང་འགལ་བ་དེས་ན་ཤེས་པ་དེ་ལ་མེད་པར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་ཙམ་ཡོད་པ་ཡང་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ནི་ཕྱོགས་ཙམ་ལ་ཡང་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་སུ་སྣང་བ་མི་འཐད་དོ།

若谓：虽于事如是，由未明了了知未增益遮义故，应成立无言说。若尔，此无具"有他是无事"了知有何用？由于可见事有无迷知，由不见故了知为无，唯由彼量究竟即成能立。
答：此了知非依自见现前或自见所引他义见之自体，然由观察他事性故，故说彼即是彼增益了知，因量境未入遮义故。如于彼及彼境提婆达多增益作用了知，于无别亦如有别。
故如于提婆达多行虽不了知他作用，作用了知无害，如是此中"无瓶"于遮义非隐蔽想，如由烟了知火，虽无余遮义了知亦无害，由有他性当成就故。于量境所欲说遮义即是有他究竟性。
故依了知者了知说有他是事无事。由他事生及他事究竟，由增益他法门于彼见性而趣入，应理。如是此即是定。
当说：如知有他即是知无事，有他事云何亦成知无事？如知有他是知无事，有他事亦尔。相违事他由自有遣除有他，故说他事无事。
故如唯方分知与有瓶方分知相违，故许彼知为无，如是唯有方分亦与有瓶方分知相违。无迷于唯方分亦不应现为有瓶方分。

།དེས་ན་ཕྱོགས་ཙམ་གྱི་ ཤེས་པ་བཞིན་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ཙམ་ཤེས་པ་ན་གལ་ཏེ་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པ་ཡོད་ན་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ཙམ་དུ་གསལ་བ་ཡང་གསལ་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པ་ཡོད་ན་ཕྱོགས་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་སྣང་ངོ་ཞེས་སོ། །དེས་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་མི་ དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་ན་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་ཕྱོགས་ཙམ་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་འགལ་བ་དེ་ བཞིན་དུ་ཕྱོགས་ཙམ་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་།།གང་གི་ཕྱིར་བུམ་པ་ཡོད་ཀྱང་ཕྱོགས་ཙམ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་སྲིད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་འདི་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ ན་ཕྱོགས་ཙམ་ཤེས་པར་གསལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་བུམ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་ན་ཡང་བུམ་པ་མེད་པར་གྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་འདི་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ མེད་པ་དག་གི་མེད་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་རིགས་པར་གསུངས་སོ།།དེས་ན་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ། དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་ པ་ཉིད་ཡིན་པས་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པར་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཉིད་སྐྱེས་པར་ཟད་དོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པ་ ལ་འབྲས་བུ་དེ་ཙམ་དུ་འགྱུར་མོད།སྒྲ་དང་ཐ་སྙད་གོ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ། གང་གིས་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་འདིའི་དོན་སྒྲུབ་པ་མེད་པར་རང་གི་ཡུལ་ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་རང་གི་རྒྱུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ཡང་དོན་ལ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བརྡ་ ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།བརྡ་ཡོད་ན་འཇུག་པ་ནི་བརྡ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་སྒྲའམ། དོན་སྒྲུབ་པ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ཁས་བླངས་པ་ཞུགས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ།

故如唯方分知，唯方分亦是有瓶方分知之无事。故如了知唯彼时，若有有瓶方分知则应如是显现，然唯显现亦是显现，如是了知无事，此中亦尔。若有有瓶方分知，则方分应现为有瓶，然唯方分亦现。
故此知与所知相即是不见。如何不见所知相成事无事，如是于知相亦尔。故无事亦唯是知与所知相。如是唯方分与有瓶相违，如是唯方分知亦尔。因有瓶时不可能成唯方分知。
故若此方分是有瓶，则应显现有瓶方分知，然显现唯方分知，由此亦了知无瓶。故由有知相不见时亦成无瓶。如是难解不见，当如此而随知。故说诸无之无唯是如是相不见，说为应理。
故如是知与所知相不见、见无事了知，即由如所说理是事无事性，故了知事无事性。如是非是余了知无事，然唯生了知而已。故应成立言说。
虽于具究竟所知之能立作用成唯彼果，然声与言说云何成？由如何了知，此义无成立，于自境近住当成就，由自因决定故，声如了知亦不成于义。
故说"由名言"。有名言趣入即是如名言决定声，或成立义决定合许入。

།འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་བདག་གིར་བྱེད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་དོན་ལ་གཞོལ་བའི་བྱེད་པ་ནི་ཐ་སྙད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲ་ཙམ་དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དཔེར། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །བ་ལང་དང་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ནི་དོན་གཅིག་པས་སྒྲ་ཙམ་གྱིས་ཐ་དད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་དང་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡོད་པ་དང་གཞན་མེད་པ་ལྟར་དོན་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་དོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཐད་པ་འདི་ནི་ཡུལ་གྱིས་ཡུལ་ཅན་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དགག་པའི་དོན་ནི་གཞན་ཡོད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པར་དེ་ལྟར་ ཁས་ལེན་པ་ནི་བརྡར་བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་ནི་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡུལ་འདི་བསྟན་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་འདུས་པ་བསྟན་ནས་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ནི་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་གལ་ཏེ་ཡུལ་ ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྒྲ་ཙམ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དཔེ་ཡིན་ཏེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།ཡང་ན་གང་གི་ཕྱིར་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ལ་ཡང་བ་ལང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ་བ་ལང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ ནས་འཇུག་གི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ཙམ་རྟོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་རྟོགས་ནས་དབེན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པ་བཞིན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ཚུལ་འདིས་ནི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་ པོ་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་སྤོང་བ་གང་དག་དཔེ་མ་གྲུབ་པར་བརྗོད་པ་དེ་དག་གི་དཔེ་མ་གྲུབ་པར་རྒོལ་བ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་སྨོས་པ་ནི་དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་མི་དམིགས་པ་གཅིག་པུའི་ཚད་མ་ཅན་ཡིན་ན་གང་གི་ དེར་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནས་གཞན་དུ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ།གང་དུ་ཡང་འདི་ཚད་མ་གཞན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་ དངོས་པོ་མེད་པ་མ་རྟོགས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཉིད་དུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

成立所欲果、究竟摄持义、趣入义之作用即是言说。故说"如"以为唯声成胜义之喻。牛与垂胡等和合由一义，唯由声异，如何由有体与无体性异故，有义与他无如义增益亦无异。
虽尔，此理于境成境者即已说明。由如所说理，遮义即是有他究竟故，于彼诸了知者许如是成立所立义，说为名言。于彼由示此境无见相他无事而趣入，如示垂胡等和合而趣入于"牛"。
此中若牛想知由境无异故，与垂胡等和合知无异，然唯由声异故为喻，如前。或由于垂胡等和合亦了知为牛，通达为成立牛之义而趣入，非唯由了知垂胡等和合，如于有他了知为无事而趣入求离故，故有异知。
由此理，遣除说知无事是事无事能立者，彼等说喻不成之诤亦已遣除。彼说即是"若尔"。
若无事唯以不见为量，则于何处有不见时了知无事，乃至于他处如是能了知，此于任处亦非成他量境之体性。若尔此即是他量耶？若如不见，由现量亦不了知无事则应尔。若尔由可能是他量境故非不成喻。

།ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་དུ་སྨྲ་བས་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་བཀག་པར་ནི་རང་དབང་དུ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།ཚད་མས་གྲུབ་པ་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི། དོན་གྱིས་བཟློག་པ་ཉིད་ལས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པ་ཡང་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་བཀག་པར་དགག་པར་མི་ནུས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་ཅེས་ཤེས་པར་འདོད་པ་དེའི་ གསལ་བ་ཚོལ་བ་ཉིད་འཇུག་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེར་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཚོལ་བ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པ་མེད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ན་ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཉིད་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་ བཤད་པའི་ཡུལ་ཉིད་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡོད་པས་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཡོད་ན། འོ་ན་ནི་མི་དམིགས་པ་འཇུག་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་འགྱུར་ཏེ་ མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཉེས་པ་འདིར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ཙམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་མ་རྟོགས་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་མེད་ན་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཉེ་བར་ལེན་པ་མི་འཐད་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།ཡུལ་རྟོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཡོད་པས་དངོས་པོ་མེད་པའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་དག་དེ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་མ་རྟོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འདི་ནི་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་སྐྱེ་བར་སེམས་པས་འོ་མ་ལ་དམིགས་པའི་ མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མི་དམིགས་པའི་ཞོ་མེད་པར་མ་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་དཔེ་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་གཅིག་པུ་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་འགོག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་འདིར་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཚུལ་འདིས་ནི་མི་དམིགས་པ་འདི་གཉིས་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དགག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་དུ་འདྲའོ། །མྱོང་བའི་རང་ བཞིན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པར་མི་སྲིད་དོ།།དེས་ན་འགའ་ཞིག་མྱོང་བཞིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་དམིགས་པ་གཉིས་སུ་བརྗོད་པ་འཐོབ་བོ།

说为他量境者，若不遮其境者识，则不能自在了知事无事。如将说"诸说量成者，由义返即不成"。知亦不遮其识则不能遮。
欲知"识有耶？抑或无？"，即于求显现趣入时，由无识显现故说为无。故于彼亦求不见则成无穷，如所说。若无知由现量成，由遮他量境故，当随知如所说境。
若如不见由有他成事无事故，由非他量境相属不成喻者，则不待不见趣入，由现量成故。故为令无此过，当说唯不见为能立。若尔不成喻，由于现量成亦不应不了知故，无彼亦不应取因故。
故说"虽了知境"。若由有他成无事觉，然于彼亦有某些未了知无事，如此诸大臣由想有主生故，于牛乳所见相不见之酪未了知无。故虽是现量，由待不见故，不唯说彼一为能立，由此成不成喻。
知等由具见为先故，说二不见有知遮果性无别。此中为立文故说"如是"。由此理，此二不见于有言说遮果性相同。非领受自性之识皆不可能有。故说某正领受识二不见得。

།དེ་ནི་རང་གི་ཡུལ་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པ་ན་དེ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་ དེ་དག་དེར་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་གཉི་ག་ཡང་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དགག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྣམ་པ་འདིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་རང་དང་བཟློག་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་དང་ཡོད་པ་དག་གི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །བལྟར་ མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་རང་གི་རྒྱུ་དམིགས་པ་མེད་ལ།བལྟར་རུང་བ་དམིགས་པ་ལ་ནི་བཟློག་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལས་བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མེད་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཏེ་གཞན་དུ་ན་གཉི་གར་ཡང་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པར་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ན་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་དེས་ན། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡོད་པར་ཐ་སྙད་ པར་ཅི་བྱ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཟློག་པའི་སྒྲ་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་གཉི་གའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དེའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལས་བྱེད་པ་དང་། ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དེའི་རྒྱུ་མེད་པ་ ལས་འགོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བྱེད་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་གྲུབ་ན་དེ་འཇུག་པར་དོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིའི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པའི་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་ པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ས་ཕྱོགས་དམིགས་པ་ཉིད་བལྟར་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་བུམ་པ་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་དེ་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་མི་དམིགས་པ་གཅིག་ཉིད་ཡུལ་གཉིས་ལ་ལྟོས་ནས་བལྟར་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གནས་པ་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ཉིད་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བུམ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། འདི་ཉིད་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ནི་རྣམ་པར་ གནས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ།

彼于自境异一切他不见时，由彼显现与不显现不离二相故，彼等成彼二种不见。如是二者皆能立遮有言说。"如是"即说此相。
彼相云何？故说"由自与返因无有故"。于不可见不见一者，无有言说自因见；于可见见者，有返无言说因显现不见。返因即成无有言说因，若非尔，则不成有返因故。
说有返因即说无其因义，否则说二者遮有言说相等时，应说无有言说因，则何须说有无言说因？故近立返声。由应说无因故如是说者，为遮显现不见二者皆是能立故。
此非由有无言说因而作，亦非由无有言说因而遮，由无二作用故。然成立无言说即是遮有言说，由彼成则无疑其趣入故。故此遮有言说理不同，由成立其返而极成故。
由见处所即是可见与不可见瓶与食肉鬼等彼见自性故，此即是一不见待二境，由可见与不可见不见自性住二相。故如此即是显现不见体性时是所立无瓶自性，如是此即是食肉鬼等有知与声等无。能立与所立事是住相自性义究竟。

།དེས་ན་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་བཀག་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པ་མེད་པ་ནི་འདིའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇུག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཚད་ མའི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་དེར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡིན། འཇུག་པའམ་དེ་མེད་པའམ་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་བརྡ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོད་ པའི་ཐ་སྙད་བཀག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གང་ཡོད་ན་དེ་མི་སྲིད་པ་དེའི་བཟློག་ཟླར་གྱུར་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཡང་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཉིད་དོ། །ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་རང་བཞིན་ནི་མི་སྣང་བ་མ་དམིགས་པས་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མི་སྣང་བ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ དང་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་དེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་འོ་ན་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རིགས་པ་བརྗོད་པ་ན་གལ་ཏེ་ཚེ་དང་ལྡན་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་དེ་ འདོད་པ་ཁོ་ནའོ།།རང་དང་བཟློག་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་དང་ཡོད་པ་ཉིད་སྟོན་ཏེ། བལྟར་མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་ནི་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལ། མི་དམིགས་པ་གཞན་ལ་ནི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདིར་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ རོ།།དེས་ན་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདིར་རང་གི་རྒྱུ་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་མར་ཡང་བཟློག་པའི་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་དེ་ལ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ རྒྱུ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དགག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་བཀོད་པ་ནི་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཁོ་ནའོ། །རིགས་པ་བརྗོད་པ་ན་དེ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་མ་བརྗོད་ཀྱང་མི་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་གཉིས་ པོ་དེ་ལ་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་དོན་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ཡིན་གྱི།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་མཐོང་བ་དང་། སྩོགས་པའི་སྒྲས་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

故遮有言说非由无事而成所立。无趣入非此果，彼非能知法故。"非所趣入"亦非量作用。尔时彼所立为何？趣入或无彼或作义。皆不可能，由不欲故、非所立故、由依名言声非事故。
故遮有言说即是事，彼即是有时不可能者之返。彼即是见处等。知与所知自性由不显现不见是无有言说，由于彼不了知不显现故，及有言说不可能故。
若谓由彼成故非所立者，虽尔，由能立作用了知究竟故，知等无言说即成所立。说理时，若具寿如是了知，则唯是所欲。
说自与返因无有，由于不可见不见一者有疑有故，于余不见由返故了知彼无。若此有言说因有，则不应有疑。故由无果，此说无自因。后者亦由有返了知而成有返因。
若谓不显现不见有无言说因无，由于彼无显现不见故，及其因即是彼故。故亦应说为遮无言说果者。诚然，由安立是近示义故唯说。说理时，虽不说与彼无别，亦非不了知。
于彼二不见，不显现不见是如所说义之量，非见因返及等声用于成立离贪心等无。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རྟོགས་པ་ ཙམ་གྱིས་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སམ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ལྡོག་པ་དང་དོན་གཞན་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་ པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམ་པའོ།།གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལས་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དག་ལས་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་ན་འོན་ཀྱང་དེའི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་འདི་ལྟར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རིགས་ཅན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམ་པའོ། །རྣམ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱེ་བ་བཞིའོ། །འདིའི་དབྱེ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཉིད་དུ་ཅི་སྟེ་མི་གཞག་། མི་དམིགས་པའི་དབྱེ་བ་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་གཞག་ཅེ་ན། སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ་འདིར་སྦྱོར་བ་ཁོ་ན་ཐ་དད་ཀྱིས་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཐ་དད་མེད་པས་གཅིག་ཉིད་དོ། །སྦྱོར་བ་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པ་དུ་མ་ཙམ་ཉིད་པས་དེ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་ཉིད་ཡིན། རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་ཉིད བཤད་པ་ནི་འགལ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཅེས་བྱའོ།།འགལ་བ་ཉིད་ནི་རང་ཉིད་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལྟོས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེས་ན་གང་གིས་འབྲས་བུ་ཞེས་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་འགལ་བ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འགལ་བ་དང་འབྲས་བུ་ དག་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་དམིགས་པ་དང་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་དང་ངོ་བོ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་མ་གྲུབ་པའོ། །བལྟར་རུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །མེད་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་བསྟན་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ཅན་ཉིད་ བསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ལ་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་གྲུབ་པ་ནི་དེ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མེད་ན་ནི་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། ཐ་སྙད་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དགག་པར་མི་ནུས་པས་ བསྡུ་བ་ཉིད་རིགས་སོ།།མི་དམིགས་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་དགག་པ་གང་ཇི་སྙེད་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྟགས་ཀྱིས་ནི་དགག་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པས་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

何以故？由有疑故。仅由不了知，于离贪心或所立无中，无有决定为无因。第二是因返及无余义等成立中为量，由具决定果故。意为决定果性即是量。
若谓返非由自性不见，而是由因及遍不见二者耶？诚然，然由摄入彼故如是说二者，为显示摄入彼类故。"彼亦"者，意为第二显现不见，非第一。
"四种"即四分。何故不立彼等所显分别为异能立，而立为不见分别？由差别相应故说，此中唯由相应差别非所应，故无差别即是一。由异相应仅是多相，彼云何是异能立？
说彼相差别即"违及果二"。违性即将自说。果亦是待自性，故由果说具待，应待所说违性。故"违及果成"即是见违及见违果。因与体性遍未成。"可见自性"是差别。"无义"是显所立。
如是不能说唯遮言说义，由坏自性不见故，由一中不应立遮故。无事成立若无有彼了知则不生，言说亦即是彼。故由不能遮，应是摄。
为立不见随行相文故说"凡诸遮"。由无有因相不能遮及比度，由无体故违境事故。

།འོན་ ཏེ་གཞན་གྱི་དངོས་པོས་བདག་ཉིད་ཀྱང་མེད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དངོས་པོ་གཞན་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། དགག་པ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གང་རྟོགས་པ་ན་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ནི་གང་ཡོད་ ན་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་མི་འཐད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བོ་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་ཟླ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ཡོད་པར་རྟོགས་པས་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བོ་ཡང་དེ་ ཡོད་ན་དེ་མི་འཐད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་དེ་ནི་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡོད་ན་དེ་ཡང་མི་སྲིད་པ་དེ་ཡོད་ན་དེ་དམིགས་པ་ཡོད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་དགག་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ ཐམས་ཅད་ནི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་ཐ་ན་ཤེས་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན་མངོན་སུམ་ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ཡིན། འདི་ནི་དགག་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་དགག་པ་གང་ཇི་སྙེད་པ་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྗོད་པ་གང་གིས་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་དགག་པར་ འགྱུར་བ་ལ་མངོན་སུམ་དངོས་པོ་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ།།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་དོན་དུ་འདི་རྟོགས་པ་དེ་ནི་དེ་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་འགྲུབ་སྟེ། བུམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ལས་ ཕྱོགས་ཙམ་གཞན་དུ་གྲུབ་ནས།དོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བ་དང་། ཆུ་བཅུ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དག་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མེད་པ་རྟོགས་པས་ནི་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དེ། དངོས་པོ་གཞན་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྟོགས་པ་ན་མེད་དོ་སྙམ་ པའི་རྟོགས་པ་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་སྐྱེ་བ་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་དམིགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་མྱོང་བས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་ནི་དགག་པ་གྲུབ་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་ནི་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།

若谓由他事亦应比度无自性，则唯能了知他事，非了知遮。若谓应比度了知时能了知为无之他事，则由如是不应有"有时无"之了知而了知。
如是则如所了知，能了知即是相违。由了知非相违之他有，不成为无。相违亦是有彼时不应理，故彼亦非有能了知，若非尔，则不成能了知故。有时彼亦不可能者，有时不可能有彼见故，无彼见亦即是彼。故一切诸遮唯是不见。
今问：乃至了知无知时，现量云何是不见？此非非遮，则云何说"凡诸遮皆由见"？答：由说现量亦成遮，现量非能了知无事，然是他事相异性。无事不能了知。
为此了知之义，虽无彼了知亦成，由从有瓶处成异处分已，无疑趣入，及求水趣入、退出应理故。故由了知无无所作，由了知他事即成彼果故。
了知时思"无"之了知见，由返自性增益分别相生，彼言说果于他性无疑时从现量生，由"从见一领受"等所说故。若非尔，则分别不能缘非经验境。故现量非由成遮究竟，然唯是极成立他。

།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པ་དགག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་དེ་ བྱ་བའི་རྟོགས་པས་མཐར་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ།།དེར་དགག་པ་འཇུག་པ་ནི་གཞན་ཡོད་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་དུ་གཞན་ཡོད་པ་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་དགག་པའི་སྒོ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པ་དགག་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ངེས་པའི། འདི་འགའ་ཞིག་ཏུ་དགག་པར་བྱེད་པ་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་བྱ་བར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་ བྱ་བའི་བར་དུ་དེ་ཡང་ལེགས་པར་དྲངས་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །དགག་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བྱེད་དེ་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པས། དེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པས་སམ། དགག་པ་སྟེ་མེད་པར་རྟོགས་ པས་ཏེ་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་གཞན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ཡོད་པས་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན་གཞན་དེ་འགལ་བའམ་མི་འགལ་བ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བསྒྲུབས་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །རེ་ཞིག་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་ནི་མི་འཐད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་འགལ་བ་བསྒྲུབས་ ན་ནི་བཀག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་ཡོད་པར་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་ཡོད་པ་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལས་གཅིག་གིས་གཞན་འགོག་པར་འགྱུར། འགལ་བ་སྒྲུབ་པ་ཡང་མི་དམིགས་པ་མེད་པར་འགལ་བ་མི་རྟོགས་སོ། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་ནི་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འགལ་བ་ཡོད་པ་གཞན་མེད་པ་རྟོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བོར་ནི་དེ་རྟོགས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ཡོད་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ འདི་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཟླ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་དམིགས་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ དང་འགལ་བ་དེ་དེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་དེ་དམིགས་པ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉེ་བར་གནས་ན་དེ་བཞིན་དུ་དེ་དམིགས་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

比量即是能立作用以遮为究竟，由作了知而究竟故，他有则由现量成就。彼中遮入，若无他有为量境则不生。为成立无事，于不见差别等中，他有所立亦由遮门而入。故能立作用以遮为究竟者唯是不见。
是故于决定中，"此于某处作遮时，现量非所应作"等，彼亦善引。为立如所说事故说"如是"。彼遮由二相作：或由成立某事，由了知彼有；或由遮即了知无，无余相故。
由无余相，由他有了知无时，彼他为违或不违，若成立则说。且后分不应理，由成立不违则非遮故。何以故？由无俱有相违故。由彼二俱住应理故，云何由一遮他？
成立违亦无不见则不了知违。此说：成立违是遮因。故违有是了知他无之因。彼亦由违性即了知与彼相违，由有彼时无彼故。是故此成遮因。由是遮因故，亦即是彼相违。如由违故与彼有相违，如是亦与彼见相违。
由有彼时无彼故，与彼违者能成彼无，即由此故彼与彼相违。有彼时亦无彼见，由近住时如是亦无彼见故。

།དེ་ལྟར་དེ་དམིགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། ཇི་སྲིད་དུ་དེ་ཡོད་ན་དེ་མེད་དོ་ ཞེས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡོད་པ་དམིགས་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཞུང་གཟུགས་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུན་ཆགས་པར་འཇུག་པ་ཅན་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བར་རྟོགས་སོ། །རྒྱུན་ ཆགས་པར་འཇུག་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་མཚན་སྨོས་པ་ནི་རྒྱུ་མ་གཏུགས་པ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདིའི་རྒྱུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྔ་མའི་མཚན་ཉིད་གྲང་བའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་འདིའི་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་རྒྱུའི་ནུས་ པས་བྱས་པའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་མེད་པ་གང་ལས་ཤེ་ན།གཞན་ཡོད་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དངོས་པོ་གཞན་མེ་ཡོད་ན་དེ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སོ། །དེས་ན་རྒྱུན་ཆགས་པར་འཇུག་པའི་དངོས་པོ་འདི་ལྡོག་པ་དེ་ལས་ནི། འགལ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་རྒྱུ་ མེད་ན་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་རང་གི་འབྲས་བུ་ལྡོག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི།དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་གོ་དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་བཟློག་ཅེ་ན། དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་ཕན་ འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་གཞན་གྱིས་སྐྱེད་པ་ལ་གཞན་ཉེ་བར་སྦྱོར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཕན་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་སྐྱེད་པས་གཞན་བཟློག་པས་གཞན་ཡང་ཟློག་པར་བྱེད་པར་ འགྱུར་རོ།།ཕན་འདོགས་པས་ནི་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པར་བསམ་པར་བྱའོ། །དྲོད་ཆུང་ངུ་འམ་སྣང་བ་ཆུང་ངུའི་ཕྱོགས་སུ་གྲང་བ་དང་མུན་པ་དག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེར་དྲོད་དམ་སྣང་བ་ཉིད་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡང་ དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་ཆུ་དང་འོ་མའམ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྫས་ཀྱིས་དྲིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སོ་སོར་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ཕན་ཚུན་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་། ཟློག་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དྲོ་བའི་ རེག་པ་དང་མེ་དག་ནི་གྲང་བ་དང་མུན་པ་བཟློག་ནས་དེའི་ཡུལ་དུ་འོང་བ་ཡིན་ལ་དེ་མ་ནུས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

如是不仅是彼见，乃至为了解"有彼时无彼"，亦应待彼不见。为显示彼有见相违故立文曰"如是"。由无相续趣入事故了知为违。为显示相续趣入性故说其因由曰"具无尽因"。
由此因近取前相寒第二刹那等相续能引故，此无间断。则由何知无因力所作相续趣入？故说"有他时"。由有他火时彼有因故。故由此相续趣入事返，了知为违，此为其义。
若谓若无自因则无果故，彼即能返自果，他事云何能返他事所生事？如他事所生亦为他事所生。若谓由他事作益故与彼共成一聚而他令生他，则若尔由作益成故成一聚，不能生第二等生故，由返他故亦能返他。
应知由作益成刹那灭。岂非寒与暗于小暖或小明处亦有俱住？不能说彼处暖或明即小，由见彼相违故。
答：如水乳或异类物分离香极微等，虽和合亦有无相互能返所返事。此即说为俱住。暖触与火则返寒暗而至其境，于不能者待而成不住。

།དེས་ན་རང་གི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་དང་ལྡན་པས་མང་པོ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཅུང་ཟད་ཙམ་བཟློག་ཀྱང་ཉེ་བ་ཡིན་ཡང་གཞན་མ་བཟློག་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་འགལ་བ་མི་ཉམས་ཏེ།ཕྱིས་རང་གི་རྒྱུ་ལས་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཞན་ཡོད་ན་མེད་པ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཡང་གཞན་ཡོད་ན་དེ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ།།གཞན་ཡོད་ན་མེད་པ་འགལ་བར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་མོད། མེད་པ་དེ་ཉིད་གང་ལས་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །མེད་པ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ལས་ཀྱང་འགྱུར་བ་ མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་མངོན་སུམ་ལས་ཡོད་དམ་མེད་ཅེ་ན་མི་བརྗོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་མེ་ཡོད་པ་ན་གྲང་བ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ན་ཡང་དེ་ན་གྲང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དེ་ཡོད་པ་དང་འགལ་བ་ལྟར་དེ་དམིགས་པ་དང་ཡང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ ན་འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།མེ་ཡོད་པ་ན་གྲང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཁྱིམ་ནང་གི་ནམ་མཁའི་ཆ་དྲོ་བས་ཁེངས་པ་རྟོགས་པ་ན་དྲོ་བ་དེ་ཡོད་པས་གྲང་བ་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་དང་དེ་འགལ་བའི་ རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མེད་པ་དང་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།ཕྱོགས་སམ་སྣང་བ་དེ་ཉིད་དེས་ན་དབེན་པ་ཡིན་ནོ། །སྣང་བ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འདི་ནི་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ། ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་པས་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ། ། དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འགལ་བ་རྟོགས་པ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་རྟོགས་པས་གྲང་བ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གྲུབ་པའི་འགལ་བ་སྒྲུབ་པ་ན་ཡང་གང་རྟོགས་པ་ན་སྔོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་གྲུབ་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྔོན་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་ཡང་དེ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཁྱད་པར ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་དགག་པའི་དོན་འགལ་བ་མཐོང་བས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ལ་གཞན་རྟོགས་ན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་མི་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གང་རྟོགས་ན་མེད་དོ་སྙམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་མེ་འམ་མེའི་འབྲས་བུའམ། གཞན་ཡང་རུང་སྟེ་རྟོགས་པ་ན་མེད་དོ་སྙམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

故由具极小因力而多生故，虽略返相违分且近，未返他者，仅此不坏违性，由后从自因增长时遍思故。故如是有他时了知无之因。故其自性亦唯是有他时无彼。是故显为不俱住相。
虽有他时无为了知违之因，然问彼无从何了知？故说"彼亦"。彼无亦从不见。岂非亦从现量？诚然，现量不说有无，然现量于有火时了知寒时，彼处亦有不见寒。故如彼与彼有相违，亦与彼见相违。
故此说：有火时有不见寒，彼亦即是他有。如是于了知室内虚空分满暖时，由彼暖有而了知不见寒。故由彼与彼违之自性，即是无彼及不见之自性。
处或明即由此离。明亦由异性如是安立。此亦是他，亦是能返，故唯极明无。是故如了知违时由了知如是境而通达无寒，如是于成立已成违时，亦是了知彼时先不了知为无者成时生。故如先今亦不见性无差别。
此为正理：如是遮义不能由见违了知，若了知他则不能不了知为无。故应了知了知时成思无者。故此中或火或火果或余，由了知时成思无故，即是所见。

།གལ་ཏེ་དྲོ་བ་ནི་རེག་པ་གཅིག་པུའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པར་རྟོགས་ན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲང་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐག་རིང་པོར་ཡང་མེ་མཐོང དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ལ་གྲང་བའི་རེག་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་གཟུགས་དམིགས་ཀྱིས་རེག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ནི་རེག་པ་ཡིན་པས་དེ་མི་དམིགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། གཟུགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དེ་བཞིན་ཁོ་ན་སྟེ་གཟུགས་བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་པས་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེ་ནི་རེག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲང་བ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཡང་།འབར་བ་རྟོགས་ན་རེག་པ་ལ་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་མམ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་རུང་སྟེ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཀྱང་ཅི་བྱ། རེག་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲང་བ་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་འགལ་བ་དག་གིས་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ཅན་གྱི་ཞེན་པས་ཅི་བྱ་སྟེ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་འབར་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མེ་ཉིད་གྲང་བ་མེད་པ་ཡིན་མོད། ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་བུམ་པ མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཡང་ཕྱོགས་དམིགས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། བུམ་པ་ཡོད་ན་ཕྱོགས་ཙམ་དམིགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་ན་ཡང་བུམ་པ་མེད་པ་ རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མེ་དང་མེའི་འབྲས་བུ་གཞན་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེ་ཐམས་ཅད་མེད་དོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ན་འདི་དག་འཇུག་པའི་དུ་བས་མེ་བཞིན་དུ་གང་ཡིན་དགག་པའི་དོན་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འགལ་བ་ གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི་ཕན་ཚུན་དམིགས་པ་སྤངས་ཏེ།གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་དམིགས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་སྤངས་ལ་གཞན་དམིགས་པ་ཡང་དེ་སྤངས་པ་ དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་མི་སྲིད་པ་འགལ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཙམ་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དེར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནོ། །སྔ་མ་ལ་ནི་ལྷན་ཅིག་མི་སྲིད་པ་ལ་བརྟེན་པ་བཟློག་བྱ་ཟློག་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ལ། མི་སྲིད་པ་ནི་མི་ འཐད་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འགལ་བ་ནི་དཔེར་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་རྟག་པ་ལ་ནི་དམིགས་པ་འགའ་ཡང་མི་སྲིད་དོ།

若谓暖唯是触境故，了知彼有即以见相成立无寒，由远亦可见火故，非不见寒触。诚然，由见色不见触。如是成者是触，说彼不见，非色。
诚如是，由色非所返故无违，火虽由触性与寒相违，然了知燃时不疑有触。或现量或待一聚之比量，何须执著？由了知触即返寒。
又何须违者之处与有处执著？由无违果等故，燃性火即无寒。如处即是处无瓶，如是虽非彼自性亦成见处。彼即如是由不相顺性安立，由有瓶时不可能唯见处故。
故如了知见处时亦了知无瓶，如是于火及火余果亦尔。故彼一切成为思无了知境时，此等如烟趣入火，非近成立遮义。故此一切唯是不见。
复说余违：互见舍离住相亦是违。彼等见性即是彼等互舍而住性，彼见为他所舍，他见亦舍彼，故说不可能一性为违。
与彼相违性成者，唯由自性究竟量之体性即是彼中事自性。前者依不可能俱有，非所返能返事，不可能唯由不应理性自性故，未成事自性故。
问违如何？故说如常与无常。若谓于常不可能有任何见。

།དེ་ན་གང་ནའང་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།མི་རྟག་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་དག་བཞག་སྟེ་གང་སྤངས་པས་འདི་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་གནས་པ་དང་པོར་བཀོད་པ་ཇི་ ལྟར་འདི་དག་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་བརྗོད་པ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་པའི་ཐ་སྙད་བློ་ལ་བཞག་ནས་འདི་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དམིགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་ཕན་ཚུན་བདག་ཉིད་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།འགལ་བ་འདི་ཚད་མ་གང་གིས་རྟོགས་པར་བྱ། རྒྱུ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་འདི་ལ་རྒྱུ་ནི་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དེ། སྔོན་པོ་ནི་སྔོན་པོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་སེར་པོ་ནི་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་གཅིག་དགག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་པར་འགལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་ཚད་མ་ནི་བལྟར་རུང་བ་རྣམས་ལ་ནི། མཐོང་བ་ཉིད་གཅིག་འགོག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ལ། བལྟར་མི་རུང་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པའི་འགལ་ བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་དོ།།རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་ན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པ་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད། བལྟར་རུང་བ་དང་བལྟར་མི་རུང་བ་དག་ནི་བལྟར་རུང་བ་རང་ལས་བཟློག་པ་ལས་ཐ་དད་གྲུབ་ན་བལྟར་མི་རུང་བ་ གཞན་ལས་ཐ་དད་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ལས་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།བལྟར་མི་རུང་བ་བལྟར་རུང་བ་དང་འགལ་བ་ནི་བལྟར་རུང་བ་ལས་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཉིད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི་བལྟར་མི་རུང་བ་གཞན་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ ཟ་བ་བལྟར་རུང་བ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལས་སམ།མེད་པ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལས་འགྱུར། བལྟར་རུང་བ་ཡོད་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལས་གཞན་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དེའི་ངོ་བོར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་མེད་དེ། རང་ལས་བཟློག་པ་ ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

由彼处皆无故。于无常亦非，由现量不分别故。于比量无事见性。故置所了知见青等，由何舍而此二自性住，初说如何是此等见？
答：由诸有见性有故，安立住名言于心已，说此二自性为见名言。故说互舍自性而住之自性即是违。
此违以何量了知？因复是何？且此中无有何因可知，由青是青性黄是黄性，彼等异性从自因生故。故即为遮增益一故说一性相违。
互异量于可见者，见即是遮一之能立，不可见者之自性异违即是疑。有自体即是异，异亦是违故，于自体有疑时，何有余无疑？
可见不可见二者，可见由自返异成时，不可见由他异现量成即非违。不可见与可见相违由异于可见而了知。异性岂非亦有疑？
诚然，不可见异性疑，或由与可见一性疑，或由无非异故从自体疑。由可见有疑而异疑，然于彼体无疑，由成异于一切自返故。

།དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གྲུབ་ན་དེ་རང་ལས་བཟློག་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་འགལ་བའམ། ཇི་ལྟར་བརྟགས་བཞིན་པའི་ ལྡོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཉིད་ལས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པོ།།དེ་ཡང་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་སེར་པོ་ལྟ་བུ་འམ། དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་འམ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐ་དད་པར་གྲུབ་པ་དེ་མ་ཐག་པ་ཅན་བལྟར་རུང་བ་བལྟར་མི་རུང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་པ་ནི་བླུན་པོ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་གཞི་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པའི་བལྟར་མི་རུང་བ་ནི་དགག་ཏུ་མེད་དོ། །དེ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས བལྟར་རུང་བ་ནི་རྨོངས་པ་ལ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་ལ་གཞན་ལ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདི་ལ་གཞུང་ལུགས་ཤེས་པར་རློམ་པ་དག་ཀྱང་གོལ་བའི་ཕྱིར། དེ་གཞན་དུ་ལེགས་པར་བཀག་ཟིན་ཏོ། །འགལ་བ་འདི་ནི་འགལ་བ་བརྗོད་པའི་སྐབས་ཀྱི་འདིར་ བཤད་དོ།།དེ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་ལས་གྱུར་པའི་འགལ་བ་ཉེ་བར་མཁོ་བར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་བཞིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་ལས་གྱུར་པའི་འགལ་བ་གྲུབ་པས་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་རང་བཞིན་མི་ དམིགས་པ་ཡང་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེར་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་གཅིག་པ་དགག་པའི་དོན་དུ། དེ་དང་འགལ་བའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཞེ་ན། ད་ནི་ཇི་ལྟར་དུ་མའི་བདག་ཉིད་འགོག་པ་ལྟར་རུང་ བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།ད་དེ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས། དེ་ལས་གཞན་རྟོགས་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལས་གཞན་རྟོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་མེད་པའི་རེ་ཞིག་མི་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཕྱོགས་དམིགས་པ་ན་བུམ་པ་རྟོགས་པ་ཡོད་ན་ རིགས་པར་འགྱུར་ལ།མེད་ན་ནི་རིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་གྱི། རིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་གཞན་ཡོད་ན་ཤེས་པ་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་བུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཉིད་གཞན་ཡིན་ པ་ན་གཞན་མེད་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅིག་གྲུབ་པ་ནི་གཞན་མེད་པ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་བུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་བུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་འགལ་བ་འདི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།

如是无常性若由比量成，即能立彼异于自返故，即使无所谓常，亦由事与无事相违，或如所观察无返性自性之相之体性相违而极成。
彼亦依异，如青等与黄，或依非彼自性量，如常与无常，或事与无事。遮异成无间可见不可见性，于愚者亦非从现量境。异之不可见无可遮。由与彼相不顺性，可见于迷者从不见而于他非现量，已广说。
由此中自诩知教理者亦迷故，已善遮彼他。此违于说违品中说，为令不成唯一相故。相成违如近用不俱住。若许由相成违成见违性，则自性不见亦成见违性，由彼中亦以他有性了知无故。
为遮一性，若谓成立与彼违因即是见违性，今如何由未见如遮多性应理故？今云何说未见彼？由见了知他故。虽有了知他，彼无暂不明耶？见处时有瓶了知则应理，无则成无应理，非成无应理。
故如何由有余智了知无余智？故有瓶处与无瓶处二即是他时，于他无无错乱成即是了知他无之因。如是由有瓶处与无瓶处有此违故，一切成见违性。

།དམིགས་པ་ལས་བལྟར་རུང་བ་བལྟར་མི་རུང་བ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་འགོག་པ་ན་ཡང་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་དབྱེ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ་འདིར་འགལ་བའི་དམིགས་པ་བལྟར་མི་རུང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་འགོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ལས་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་འདི་འགལ་བ་དམིགས་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བཤད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གལ་ཏེ་འདི་ལ་གཞུང་གཟུགས་པར་སྦྱོར་ན། སྔ་མ་ལ་དེ་མ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཉིད་རིགས་སོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཞན་བསྒྲུབས་པས་གཞན་འགོག་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་ཉིད་འགོག་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་ལ་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་དམིགས་པ་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགལ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཟུང་ནས་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལ་ཞེས་པའི་མཐར་ཐུག་པས་བསྒྲུབས་ཏེ།ཇི་ལྟར་བདག་ཅག་གིས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་བསམ་པ་གང་གིས་དེ་བཤད་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།།སྐབས་སུ་བབ་པའི་འགལ་བ་སྒྲུབ་པ་དེ་ལ་ཡང་མེ་ལ་སོགས་པའི་འགལ་བ་ཅིག་དམིགས་པས་གྲང་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་འདི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་བརྗོད་དོ། །བཟློག་པར་ བྱ་བ་དང་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དག་ལས་གཅིག་ཡོད་པར་བསྒྲུབས་པས་གཞན་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་རྟོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ན།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་། ཟློག་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉེ་ བ་ལས་བཟློག་པར་བྱ་བ་མེད་པར་གཞལ་བར་མི་ནུས་ཏེ།སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་དམིགས་པ་མེད་པའི་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་པ་དེ་དམིགས་པའི་མཐོང་བ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཉེ་བར་དགོད་པ་བྱས་པས་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ལ།དེ་རྟོགས་པ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་པ་ན། དེའི་ཡུལ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་ཡང་དགག་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་མི་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་དབེན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་དགག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དམིགས་པ་དང་ཡང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་གང་ཉེ་བར་བསྟན་པས་མེད་དོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པས་འགྲུབ་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུ་བསྟན་པས་དམིགས་པ་བཀག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

由见时遮可见不可见一性亦成见违性故，坏现不见分，由此中见违以不可见为境故。故遮一性从现量，于异虽具彼违，由自性不见故无事，故说此违非为成立见违。
若于此配教相，则于前者彼不成。故如所说即应理。故如是由成立他遮他，即是能遮违性，违性亦从不见而了知，由"违亦"至"彼亦于不见"而成立。为显如我等所说何意说彼，故说"于彼亦"。
于所说成立违中，由见火等一违即是不见寒等他，唯说为自性不见相。云何说此唯是不见？若疑由成立所返能返一有而显示他无故，非由了知自性不见。
若非尔，虽是所返能返事，由近能返亦不能量度所返无，如前所说。故为生不见了知，即为成立见即无之了知。由置无事能立不能成立，亦必须了知彼，由显彼境即是成立彼，余相不可能。
于彼中亦应显示与所遮义相违事，如空处。彼即与所遮境见不相顺。故由显示何者而成无之了知，说为不见。故由显示如是而成遮见。

། དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་དམིགས་པ་མ་བཀག་པ་ཅན་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བོ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མེད་དོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འགལ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་ཀྱང་ཡུལ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མེད་དོ ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་འགའ་ཞིག་བསྒྲུབས་པས་འགོག་པ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ནས། དགག་པ་ཡང་བཤད་པ་ནི་གཅིག་བཀག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྔར་བཤད་པའི་རིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ནི་མི་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དེར་ནི་འགལ་བའི་དོན་གཞན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདིར་གཞན་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་དེ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དགག་པ་ནི་ ཞེས་སྨོས་སོ།།སྐབས་སུ་བབ་པ་གཅིག་བཀག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་བཀག་པ་གཞན་མེད་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགག་པར་བྱ་བ་མི་དམིགས་པ་གཞན་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །དགག་པ་ནི་ ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་ཡུལ་གྲུབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ལས་ནི་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལས་འགལ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡང་ཡོད་པར་སྲིད་པ་བཟློག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ དོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པ་གཅིག་བཀག་པའི་བཀག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་མེད་པར་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་གཞན་གང་ཞིག་མེད་པ་ལ་ངེས་པའི་ཕྱིར། མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ གང་ཡིན་པ་དེ་རང་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དོན་གཞན་དགག་པ་ཞེས་སྨོས་སོ།།དེ་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་དགག་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའམ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ཞིག་བཀག་པ་གཏན་ཚིགས་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་གཞན་བཀག་ པས་དོན་གཞན་མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ།ཐ་དད་པ་འགོག་པ་ལ་རྣམ་པ་འདི་ཙམ་ལས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགག་པར་བྱ་བ་སྟེ་འབྲེལ་པ་འམ་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ། འབྲེལ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུམ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སྲིད་ པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་པ་དགག་པ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

其义为此：未遮见者成为了知彼无之所依，若不显示相违对立则不成立，由无之了知不应理故。故由显示违亦由显示境门而了知为无。
故如是由成立某者而遮，成立为不见已，说遮亦由遮一。由前说理力唯成，于彼不须余能立。若谓于彼岂非已说违义他不见耶？于此成立他无，彼不见为何？
说遮者，由所说遮一即是于成立他无之不见故。遮一他无体性即是所遮不见他有之自性。遮于一切说成立自境，此非从余能立成。
故如从所返能返事之违，因等无亦非唯由遮有可能而成立。故遮他有一之遮即是所立无，由彼有时如是他亦定无故。于彼由定于他何无故，显为不见者，自显示即说为遮余义。
于彼中亦因果二遮为因果遮之因相，或遮非因果二者为因相，即由如所说遮余义成立余义无之义，由于遮异唯有尔许相不可能故。所遮或相属或不相属，相属亦二种故说三。于彼为摄可能故说遮不可能，即说"于彼"。

།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་ག་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་ན་དགག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་མེད་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་མེད་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་དོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་འབྲེལ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་དགག་པར་བྱ་བ་འབྲེལ་པའམ་དགག་པར་བྱ་བ་དེ་འབྲེལ་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་དགག་པར་བྱ་བ་ལ་དེ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་མེད་ཀྱང་མེད་པར་མི་འགྲུབ་བོ། །འབྲེལ་པ་བཀག་པས་ནི་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་དགག་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་ཀྱང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འབྲེལ་པ་ནི་དགག་པར་ བྱ་བ་ཡིན་ལ་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་དགག་པར་བྱ་བ་མ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་འབྲེལ་པ་དགག་པར་ནུས་པ་ཉིད་དོ། ། དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ལ་དགག་པར་བྱ་བ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། དེ་དེ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་མེད་ན་ནི་དེ་མེད་ན་དེ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་འབྲས བུ་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་བཤད་པ་ནི།འབྲས་བུ་མི་དམིགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་གོར་མ་ཆག་པར་རྒྱུ་ཉེ་བར་གནས་ན་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མེད་ཀྱང་རྒྱུ་མེད་ པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཁྱད་པར་ཅན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་བོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཅིག་བཀག་པས་གཞན་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ མེད་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་འབྲས་བུ་འམ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་བཀག་པས་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནས་གོ་བར་བྱེད་ཀྱི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་དོན་ གཞན་སྒྲུབ་པ་དང་འགོག་པས་དགག་པ་བྱེད་ལ་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་དངོས་སུའོ།།དེས་ན་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དགག་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་གཞུང་བཙུགས་པས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དབྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

"彼"者，非二者，谓若无彼则无所遮余事，云何如是？若无非因果则成无非因果，思此无因相。说无因相者，非二者由无相属故。其相属成二种，由所遮相属或由所遮彼相属故。
其中若于所遮彼相属，仅由彼亦不成无。由遮相属不成遮相属境，由虽无所遍亦不成无能遍故。故相属是所遮，相属境是能遮。
故"非二者由无相属故"者，显欲说"由于彼所遮无相属故"。如是亦能遮与彼相属之相属。其义为此：若于非二者所遮相属，由彼依彼故，以此因相即成若无彼则无。若无相属，则云何成若无彼则无？
就果亦说"虽不见果"。因非必具果，故由彼因相。由果非必定近因而生故，虽无果亦非成立无因。此中欲说差别者，阿阇黎已决定于决定中。
由如所说遮一不成无他故，唯因不见即是能令了知所说无，非果或非二者。凡由遮一应了知他无者，唯由因不见令了知，非由余。于此四种不见中，有处由成立余义及遮而遮，有处则直接。
故于依成立义及遮之遮，由立教为不见而成立，由是彼分故。

།ད་ནི་དངོས་སུ་འགོག་པའི་དབང་དུ་ བྱས་ནས་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།།ནིའི་སྒྲ་དང་ངེས་པར་གཟུང་བ་གཉིས་དང་། མེད་པ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་ཏོ། །གང་དུ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེར་འདི་རང་བཞིན་མི་ དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ།།འདི་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཡང་གསུམ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་དབྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེ་དང་ལྡན་པ་རང་གི་བྱེ་བྲག་གི་ནང་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཙམ་སྤྱིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་དེའི་ཡིན་ པར་བསྟན་ཏོ།།འོ་ན་དེ་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འགལ་ན་དེའི་དབྱེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟ་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་སྣང་བ་མ་དམིགས་པ་ཡིན་ཡང་འདི་ནི་ཉེ་བར་དགོད་པའི་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིར་འདི་ཁོངས་སུ་འདུ་བའི་སྦྱོར་བ་གཞན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེས་ན་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།ཅི་འདི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནང་དུ་འདུས་པར་བསྒྲུབ་བྱ་ཉེ་བར་སྡུད་དམ། འོན་ཏེ་ དེའི་བདག་ཉིད་འཛིན་ཏམ་དེ་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་འདི་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་དོགས་ན་ཁོངས་སུ་འདུ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རང་གི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་མི་ དམིགས་པས་ནི་ཡུལ་ཅན་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་ཡང་འདིར་བྱེ་བྲག་འགའ་ཞིག་ནང་དུ་འདུ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། གང་གིས་ བསྒྲུབ་བྱ་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བ་དེ་གཉིས་གཅིག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁོངས་སུ་འདུ་བར་བསྟན་ཏོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ནི་མདོ་ཟོར་ཡང་བར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་འདིའི་ ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་བྱེ་བྲག་འདི་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ།ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལའོ། །ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །གང་གི་ཚེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་མི་དམིགས་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་མེད་པ་ཡང་ བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ནོ།

现在为您翻译这段藏文：
今就直接遮遣而言，说"自性"等。"ni"声与二种决定，及"无"与"唯自性不见"相随，如所说非然。凡非由他门无者，此即是自性不见之义。
此说为四种。虽三为现不见之分，具彼不数入自差别中，然就不见总体而言，说此四种为彼分。若谓彼成不现不见耶？非然，由相违故非彼分，如马鹅等非牛性。故于事虽是现不见，此是安立方式。
虽自性不见了知为能立名言，然此处显示为摄入余结合，故当观察：此是如自体般摄入而摄所立耶？抑或执彼体性？抑或由所立义相同故当观察？虽显摄入，然一切皆如自性而显所立及能立。
"于彼"者，自性不见是能立境者名言。"唯"者，义为非无事相之境。如所说，虽此处某差别摄入，然由何成所立无别之二者非一，然虽有不同，仅依少许法同而显摄入。虽有所说，如是显示为令经简要故。
今说"于此摄入差别亦"者，于所境自性不见。境与境者体性亦就摄入而言。若时由不见能遍法显示所遍无，尔时无亦是所立。

།དེས་ན་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ནི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་སྒྲུབ་པའམ་བཀག་པས་དོན་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་ཕྱོགས་བཞིན་དུ་དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ཡང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞིང་འདིར་ཡུལ་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་རྟེན་གཞན་ ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་ཐ་དད་པས་བསྒྲུབ་བྱ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།།དངོས་པོ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ལ་དོན་གཞན་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་དེ་ལས་གཞན་ལ་ནི་གཞན་པའི་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་ནི་འགལ་བ་བཞིན་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་མ་རྟོགས་པ་ཕྱོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མེད་པ་བསྒྲུབས་ན་སྒྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཕྱོགས་དང་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་མེད་དོ་ ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་འགལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ན་གང་ལས་འདི་དག་དེ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་ཕྱོགས་བཞིན་དུ་དེ་ཡུལ་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་དེ་སྟོང་པར་སེམས་ པ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉིད་དགག་པར་བྱ་བས་སྟོང་པར་རྟོགས་པ་ན་སྔར་མ་རྟོགས་པར་མི་མཐུན་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྔར་རྟོགས་པའི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཐ་སྙད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ པ་ཡིན་ཏེ།ཡུལ་གྲུབ་པ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་གཉི་ག་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཕྱོགས་ལ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟར་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་འདིར་ཡང་གཉི་ག་སྒྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་ཚད་མའི་བྱེད་པ་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་དེ་འདི་ན་མེད་དོ་སྙམ་པས་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང་མཐར་ནི་ཕྱོགས་ལ་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། ཕྱོགས་ཙམ་རྟོགས་པས་ཀྱང་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཉམས་པ་མེད་དོ།

故自性不见是能立名言，其摄入之差别能作不见是能立无。若由成立或遮遣而显示成立余义无事，即是了知为无之境，故如宗亦成无事。若非尔，则不成为不见故。故此亦是自性不见，此处应成立境者。
若谓如是，诚然，由有无余依而差别故，所立成差别。于了知无事，如成立余义等，于彼余者无异余有，然于彼如违亦有宗。彼亦了知为无故，全无过失。
若立未了知成为宗体之无，岂非能立成立耶？宗与能遍无等，无有任何无则不生。说"了知为无"者，生为违境者时，由此等彼不见，亦令了知违等为境。
故于事如宗虽是境，然如正了知之宗体，遮所遮境体时，了知为空，由先未了知成为相违境故，成立无事。故就先了知之违等而言，彼成立即成名言自性，由境已成立故。
如是于违见等，说无事及无事名言二者皆是所立。于宗亦不如自体而入故。由了知彼于宗故，如所作性等能立事，此处亦非二俱不成立，量之作用虽非究竟，然了知由此无想而趣入，终至于宗。由仅了知宗亦了知为无故，二俱能立性无损。

།དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདིས་དགག་པ་གང་ཇི་སྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དགག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མི་དམིགས་པ་འདི་ནི་སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བའི བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།བཤད་པ། འགལ་བ་གྲུབ་པའི་སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་ནི་དཔེར་ན་འདི་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གྲང་བ་ཉིད་ཀྱི་རེག་པ་ནི་གྲང་བའི་རེག་པ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའོ། །དེ་འདི་ན་མེད་དེ་དེ་དང་འགལ་བའི་མེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་དམིགས་ པའི་སྦྱོར་བ་འདིས་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་དེའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡང་བཤད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།འགལ་བ་དམིགས་པའི་ཁོངས་སུ་འདུས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། ། བ་མོ་དང་འབྲེལ་པའི་རེག་པ་ནི་བ་མོའི་རེག་པ་སྟེ་གྲང་བའི་རེག་པའོ། །གྲང་བས་ཁྱབ་པ་དེ་ནི་གྲང་བ་དང་འགལ་བའི་མེས་གྲང་བ་བསལ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཡང་སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་ཏེ་དགག་པར་བྱ་བ་གྲང་བའི་རེག་པ་དང འགལ་བ་མེའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དུ་བ་དམིགས་པས་མེ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།རྒྱུ་མ་གྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པའོ། །དཔེར་ན་འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ནི་སྔ་མ་དག་གིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ཡང་རང་ བཞིན་མ་གྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པས་ནི་དཔེར་ན་འདི་ན་དུ་བ་མེད་དེ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།འདིའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་སྦྱོར་བ་གཞན་ཡང་སྟོན་པ་ནི་འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ ན་ཤིང་ཤ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་དོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ།ཁྱད་པར་ནི་ཉེ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་ནས་འཛིན་པས་མངོན་སུམ་གྱིས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ ངོ་བོ་ནི་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པས་མ་རྟོགས་ན་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཡུལ་འདི་ཙམ་ན་ཤིང་ཡོད་ན་དམིགས་པར་འགྱུར་ལ་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་དགག་པར་འདོད་པ་ནི་སྤྱི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ལས་མེད་ པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།

如是，"凡诸遮遣"等，此遮境者不见由结合差别成四种。云何结合差别？
说明：由违成立结合差别，如"此处无冷触"，冷性之触即冷触，是外事。此处无彼，由成立与彼相违之火故。由此违见结合，于立所遍无时，亦应知说见与彼能遍相违，说为摄入违见。即此显示为"譬如"。
柔和相属触即柔触，即冷触。由遍冷彼，由违冷之火遣除冷时，由无能遍故了知为无。第二亦由结合差别显示：由见所遮冷触之违火果烟，安立火时，令了知无冷触。
"因不成"者是第三。如"此处"等，大海等处已由前者显示。第四亦"自性不成"者，由自性不见，如"此处无烟，由不见故"。
显示摄入此中余结合者，说"由此"。是与差别相属之自性。"譬如"等，"此处无尸摄波树"是立所遍无，由差别依近等取故，不由现量了知故。"由无树故"是能立所遍无，由具叶等体性远处亦了知，不了知则通达为无故。
故于此处若有树当可见而差别则不然，此了知欲遮差别者，由总无性之不见能遍而了知为无。

།གལ་ཏེ་གཞན་དུ་མེད་པ་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་པས་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་ཙམ་ཞིག་འདིར་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་སྦྱོར་བ་དག་ལ་གོ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་སྲིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཆོད་པ་དང་། བསྐལ་པ་ལ་ སོགས་པ་མི་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།བལྟར་མི་རུང་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ན་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཆོད་པས་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་དང་ཐ་སྙད་ཅེས་སྨོས་སོ། །ཁོངས་སུ་འདུ་བ་དང་བཅས་ པའི་སྦྱོར་བ་མེད་པ་དང་།མེད་པ་དང་། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་མེད་པ་དང་ཐ་སྙད་དེ་དེ་སྒྲུབ་པའི་མི་དམིགས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ལ་མ་གྲུབ་པ་མི་དམིགས་པར་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཕན་ཚུན་སྡུད་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྡུད་ཅིང་གྲུབ་པ་ ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྡུད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།གང་དག་ཅེ་ན་དེ་དག་ཅེས་སྨོས་སོ། །མི་དམིགས་པའི་རྣམ་པའམ་མཐའ་དག་གིས་དགག་པར་བྱ་བ་དག་གོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པས་གྲང་བ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་ དུ་རིག་པར་བྱའོ།།དེས་ན་གྲུབ་པར་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱ་བའི་མ་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་དེ་དག་ཉིད་གྲུབ་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི་དེ་དག་དང་འགལ་བ་དག་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདིར་དེ་དང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་མི་དམིགས་ པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་འདིར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིར་དབྱིག་ཐོགས་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་འགལ་བའི་སྒྲ་འཇུག་པ་ ཡིན་ཏེ།དང་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཉིད་དེ་ལྷན་ཅིག་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མ་ཡིན་པས་འགལ་བ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་འགལ་བར་བྱེད་པ་བརྗོད་ པ་གསལ་བར་མི་སྲིད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་ན་འདི་བལྟར་རུང་བའི་བདག་ཉིད་དག་ཁོ་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་དག་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །བལྟར་མི་རུང་བ་དག་ལ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མེད་པ་དང་འགལ་བ་མི་འགྲུབ་བོ། །མེད་པ་ནི་འགལ་ བ་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

若谓由不可能成立他处无故，此处岂非仅显示与现不见结合之差别？如何于所说结合中可能有现不见？由此有遮障、间隔等不现因故。于不可见者非现不见。即现不见亦不成立，由遮障故差别不成立。
为遣此故，说"无与名言"。具摄入之结合无及无、无之名言即无与名言，此一切能立不见亦应知为不成不见。此中于成立与不成立互相摄故，应知不成依成立而摄，成立亦依不成而摄。
何者？说"彼等"。由不见相或一切所遮者。虽由遮障等冷等非现，然应知为现。故亦应知为成立。非为应决定因成立之不成。显示彼等因即成立境者，说"与彼等相违"。
此中说彼违等现不见自性因者，由成立为现不见故非不成。虽此中能遍无等非违，然如说"持杖行"，违声得入，由初即一切近喻应理故。或者能遍无等与所遍等相违，由不俱有故。虽非通达成立之违见，然说违作者非不可能。
云何由因成立，唯此可见体性不成耶？说"于余"。于不可见者不成如所说无与违。无显为违成立支分。

།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དེ་དེའི་ཚེ་བསྐལ་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིར་མི་དམིགས་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཟླ་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ལ། དེ་ཡང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་བལྟར་རུང་བའི་དངོས་པོའི་ མི་མཐུན་པའི་ཟླ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འགལ་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་འདོད་པ་གསལ་བས་སྦྱོར་བ་གཞན་ནང་དུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འགལ་བའི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་འགལ་བའི་རྒྱུས་ཀྱང་འགལ་བ་ཁོ་ ན་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འགལ་བ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ན་འབྲས་བུ་ལས་རྒྱུ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲང་བ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམ་པའོ། །རྩོད་པ་འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར་མདོ་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲང་བའི་རེག་པ་དེ་དང་འགལ་བ་ནི་མེ་ཡིན་ལ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ ནི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེ་དམིགས་པར་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པའོ།།འགལ་བ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མེད་དོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །མེད་པ་དེ་ཡང་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གྲང་བ་མེད་པའི་དོན་དུ་གྲང་བ་དང་འགལ་བ་མེའི་ རྒྱུ་མཚན་དམིགས་པ་ནི་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།།ཅི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་འམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། རྒྱུ་མཚན་དག་ནི་འགལ་བ་ཉིད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེ་དང་གྲང་བ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་འགལ་བ་མེད་ནའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འགལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དམིགས་པ་གཏན་ ཚིགས་མ་ཡིན་གྱི་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་མེའི་རྒྱུའི་ཉེ་བ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་མེད་པའི་དོན་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་བཞིན་དུ་རྒྱུས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་གང་དག་གི་རྒྱུ་འགལ་བ་ནི་ དེར་འགལ་བའི་རྒྱུས་རྒྱུ་བཟློག་པ་ན་འབྲས་བུ་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།།རྒྱུ་འགལ་བ་དེ་མེད་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་མདོ་འགྲེལ་པས་སྟོན་པ་ནི། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །ཤིང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།ཤིང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་གྲང་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་དང་གྲང་བའི་རྒྱུ་གཉིས་མི་འགལ་ན་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་འགལ་བ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མེད་པ་མདོར་བཤད་པ་རྒྱུ་མཚན་འགལ་ན་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ སྟོན་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་དག་འགལ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།

其义如是：若彼事物虽尔时间隔，此处不见是由有相违事物他法，即说违等。彼亦唯由可见事物之相违性成立为现不见，若非尔，则成未成立为违故。为摄入余结合由不欲明显故说"若"。
如违果，违因亦唯违，若非尔，安立违时，如由果成因，由因亦成果故，将成立有冷。为除此诤故说"彼经"。与冷触彼违者是火，其因相是木等，即彼见结合。"违与果"等连于"无义"。彼无即彼违。彼是有错乱。
为冷无义见冷违火因相于彼有错乱。岂一切时耶？非也，故说"若无因相违"。若无火冷二因相违。故如是见违因非因，说非违。由仅近火因成立故，违因不见不成无义，如果因，因亦非安立果。
诸违之因违者，由彼违因遮因时，果亦当遮。若无因违则是错乱。错乱经释显示说"譬如"。"此处无冷触"是所立。"由有木故"是能立违因见。由仅有木非无冷故，若火冷二因不违则成错乱。
经说若无因相违则无因性，显示若因相违则成因性，说"若因相违"。

།དགག་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་དང་དེ་དང་འགལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་རྒྱུ་འགལ་བ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དེ་གཉིས་འགལ་ན་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་བཞིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་གྲང་བ་སྐྱེད་པའི་སྤུ་ ལངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མེད་དོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མེའི་ཁྱད་པར་ཏེ། བཟློག་པར་ནུས་པ་འདི་ལ་ཞེས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ལ་དེ་ཡོད་ན་དེའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་སྤུ་ལངས་པ་དང་། མེས་གདུངས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་མེ་དང་གྲང་བ་དེ་གཉིས་ཀྱང་འགལ་བ་ཡིན་ པ་དེས་ན།མེ་ལས་གྲང་བ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདིར་ཚུལ་འདི་ལྟར་བཟློག་པ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་འགལ་བ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྤུ་ལྡང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་གྲང་བ་ཉིད་དང་མི་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེ་ ཉིད་ལས་གྲང་བ་མེད་པས་དེའི་འབྲས་བུ་འགོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།མེའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དོན་མེ་དེ་གྲང་བ་བསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་འཇོག་པས་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བཟློག་ན་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་འགལ་བ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཏེ་ ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འགལ་བ་སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ།།མེ་ལས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་རྟོགས་པས་ཆོད་པས་སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ་རྒྱུ་ཙམ་ལས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐའི་གནས་སྐབས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ དང་།མཐུ་དང་ལྡན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་མི་འགྲུབ་པས་འགལ་བའི་རྒྱུ་དམིགས་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་འགལ་ན་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པར་འགྱུར་གྱི་འགལ་བའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་རྒྱུ་མཚན་དག་ཅེས་ བརྗོད་པ་ནི་མི་རིགས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ། འགལ་བའི་རྒྱུ་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་གཉིས་པོ་འདི་ཚིག་ཟུར་གཉིས་སུ་བསྟན་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་ནི་གཉི་ག་ལྟར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་འགལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་བའི་རྒྱུ་ དམིགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྒྱུ་མཚན་དག་འགལ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་ཉིད་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འགལ་བ་གྲུབ་པ་འདི་ཡང་གོང་དུ་རྒྱུ་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནས་ཞེས་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུ་མ་གྲུབ་པ་ ཉིད་དུ་སྨོས་པའི་རྒྱུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འགལ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས།རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།

所遮之因相与彼违因相安立为因违二者若相违，则唯能令了知。于何处如是？说"譬如"。此人无生冷之竖毛等差别。何故？由火差别，即于所说"此有能遮"中，由彼有故。违竖毛与火热二者之因火与冷二者亦相违，故由火无冷，因此无其果竖毛等。
若此处如是遮遣，则不须因相二违，然竖毛等因即冷性非违性，由彼自无冷故遮其果。火因相亦由彼火遮除冷性而遮竖毛等，非由安立热恼故。如是遮遣时，因相二违非支分，由热恼性遮彼违竖毛等故。
由火了知热恼，由遮障了知无竖毛等不可能，由仅因不了知故，由不了知究竟状态故，由有力者加持可能故。由因不成果，故见违因非能令了知性。若因违则成见因违，非不见违因。
彼说"因相等"是说不应理。说明：见违因与见因违二者由显示二语支而显示，由名言如二者见故。"与彼违因相"者，依见违因而说"若因相违"，由即许彼故。由摄入彼故，此成立违亦如上唯由因不成而显示为见因违故。由"彼"字取说因不成性之因故，由成立与彼违，当近显示见因违。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགལ་བའི་རྒྱུ་དམིགས་པ་ཉིད་སྟོན་པས་གྲང་བ་དང་འགལ་བ་མེའི་རྒྱུ་བརྗོད་དོ། །སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡོངས་སུ་གདུང་ བའི་རྒྱུ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་དག་ཅེས་སྨོས་ལ།དེ་དང་འགལ་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་བསམ་པས་ཡིན་ནོ། །མེ་ལས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་སྐྱེ་བའི་གེགས་ནི་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །སྲེག་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་ བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱིས་དུ་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མེ་དེ་མི་དམིགས་ན་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་རྟོགས་པར་ཐལ་ཏེ། དུ་བ་ལས་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན་ཡོངས་སུ་གདུང་ བའི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་རྟོགས་པ་མ་གྲུབ་པ་ན་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །འདིས་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མེ་ཉིད་གྲང་བ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་རྟོགས་ཏེ།སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེར་ངེས་པའི་ཁྱད་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པར་དོགས་པ་ཡང་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དྲོ་བའི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན་གྲང་བ་མེད་པར་ གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། མེའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དོན་ཡིན་པས་ན་དེས་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་འདི་གྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་གཞན་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་བའི་རྒྱུ་མེ་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་ལས་ཀྱང་མེ་དེ་དང་འགལ་བ་གྲང་བའི་རེག་པ་དེའི་འབྲས་བུ་སྤུ་ལངས་པ་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཕྱོགས་འདི་ན་བ་སྤུ་ལངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་སྐྱེས་བུ་ཡང ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་འདི་ནི་འགལ་བའི་རྒྱུའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའམ། རྒྱུ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའོ། །འདི་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བ་བཤད་པ་ལ། འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐབས་སུ་ བབ་པའོ།།ཅི་རྒྱུ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་དེ་དང་འགལ་བ་གྲུབ་པ་སྟེ། རྒྱུ་འགལ་བ་གྲུབ་པའོ།

因此，为显示见违因，说与冷违之火因。为了解竖毛等违热恼之因性，说"因相等"，与彼违是依近显见因违之意。由火生热恼无任何障碍，由具烧灼力能生热恼故。由彼生烟故，若不见彼火，了知生热恼力无障时，即了知热恼。
若谓由因了知果，由烟了知无障力时生热恼了知故。若唯由比量了知无障性而未成立热恼了知时，当说为依一聚之比量。此说若生因火即能遣除冷，则生因亦唯是生因，不了知，由不了知生因决定差别故，亦遮见违之错乱疑，由烟生性了知热力无障时，成立无冷故。
若谓则见违果成能令了知，非也，由是遍计火差别义故，非究竟故，由依此理成立故。为显示成立余结合，说"由此"。"彼"即违因火之果，由彼亦了知无彼火违冷触之果竖毛。
譬如，此方具竖毛等差别亦是人，非如是，由有烟故。故此是见违因果或见因违果。为说摄入此，"此亦"是应时。若谓是见因违果耶？说非也，是成立与彼违，即成立因违。

།རྣམ་པ་བཞིར་བལྟས་པར་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས། རྒྱུ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ནི་འདིའི་ཁོངས་སུ་འདུ་ལ། འདི་ནི་ རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གཙོ་བོ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་དེའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཚུལ་འདིས། སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་འདི་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་བགྲང་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་འགལ་བའི་རྒྱུ་དམིགས་པ་ལ་རྒྱུ་ཙམ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ་ཐ་མའི་ གནས་སྐབས་ཀྱང་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པར་དོགས་པས་དེ་ཙམ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ཡང་འབྲས་བུ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དུས་གཞན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་བྱེད་བཞིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྟར། སྔར་ཉིད་བྱས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ འབྲས་བུ་ཡང་བྱ་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་གནས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གནས་པ་ཐོབ་པས་རྒྱུ་ཉེ་བར་གནས་པ་མེད་ཀྱང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེའི་ཚེ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུས་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུས་ཀྱང་རྒྱུ་ཉེ་བར་མི་འཇོག་སྟེ། དེའི་ཚེ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་དེ་ལ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཏེ། དེར་འགལ་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་སྟེ་འགལ་བའི་རྒྱུ་དམིགས་པ་འབའ་ཞིག་ལ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཇི་སྲིད་དུ་འདི་ལ་ཡང་ཁྱབ པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི། ཡུལ་དང་ནི། དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་འདོད་གང་དུ་གང་གི་གང་དུ་བ་སྐྱེད་པ་དང་སོགས་པ་སྨོས་པས་ཇི་ལྟར་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་སྐྱེས་པ་གཞན་གྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་མ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་མི་འགྲུབ་པས་སྐྱེ་བཞིན་པའི་དུ་བ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།གནས་པའི་གནས་སྐབས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དུ་བའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་མེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པས་ན་མེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཉིད་ཀྱང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གྱེན་དུ་འཕྱུར་བ་ མང་དུ་མཆེད་ཅིང་འཕེལ་བ་དང་མ་བྲལ་བ་དེ་ལྟར་འཕེལ་བ་བསྟེན་པ་མི་བཟོད་པ་རྟོགས་ནས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།ད་ནི་ཡུལ་དང་དུས་སྨོས་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན་ཁྱད་པར་གཞན་གྱིས་ཀྱང་དེ་དེའི་ཡུལ་དང་དུས་ཅན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་བར་དུ་བཅད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཁྲུལ་པར་དོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ།

由观四相而显示为不见因，见因违果摄入此中，此摄入不见因中。如是由此理摄入近显主要者中，此不见显现如所说应数为八种。
若如见违因中，仅因非能生且不了知究竟状态故，由错乱疑故说非能令了知彼，如是见违果亦应非能令了知果。如由作用在他时故因非正作，由先已作故果亦非正作，故当得住。由得住故，虽无因近住亦可能。如是由彼时不作故因不安立果，如是果亦不安立因，由彼时非作用故。
迎此疑而说：于彼八种不见中所说见违果者，于彼违果亦即非唯于见违因，乃至于此亦欲遍。即说此：所欲依处及时等，于何处何者生何等，由说等字即如何思择自性差别。如所说：由非从彼生他之他所转故，定不成立，故正生烟能令了知，非住状态。彼依烟前刹那故非火所生，故虽无火亦有，故正生性亦不断上升广大增长不离，如是增长依止不堪，了知已令了知。
今何须说处时？由余差别亦令了知彼为彼处时者故，由处时差别者即能立故，由彼遮障性故令了知故。若非尔，当成错乱疑，说"于他处"。

།དེ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ནི་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐལ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་ལས་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཡིན་ཡང་གནས་པའི་ གནས་སྐབས་ན་དེ་ལ་མི་ལྟོས་པ་དང་།གྲུབ་བཞིན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པས་གྲང་བ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཚུལ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་དེ་རང་གི་ངོ་བོས་ རྣམ་པ་གསུམ་པའི་མཐར་ཐུག་པ་བཀྲལ་ནས་གཏན་ཚིགས་གཞན་སྲིད་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་རྣམ་གསུམ་ཉིད་ཅེས་ངེས་པར་བཟུང་བ་འཁྲུལ་པར་དོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་གང་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ རོ།།གང་གིས་ཤེ་ན། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དེ་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ནང་དུ་འདུ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་བྱེད་པ་ཅན་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་གཙོ་བོར་ བསྟན་པ་ཡིན་ཡང་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཕལ་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་སྟོན་པ་ནི། འདི་ནི་མེ་ཡོད་དེ་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཚོགས་པས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་དུ་འདུ་ཞེས་བྱ་ བས་ནི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་རྩོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་ནི་དེ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །སློབ་ དཔོན་གྱིས་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་།སྲིད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་སྟོན་པས་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རྒྱུ་ཚོགས་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ རྗེས་སུ་དཔོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།སྐྱེ་བ་ནི་རྒྱུ་ཡོད་པའམ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་གྱི་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་རམ། རྒྱུ་ལ་གནས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། ། དེ་དེ་ལ་ཕ་རོལ་པོས་ནི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་ན་འདིར་རྒྱུ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་བཤད་དོ། །རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དོན་གཞན་ལ་ནི་མི་ལྟོས་ཞེས་བྱའོ།

若不依彼，违果当成错乱，如灰尘。虽从彼正生，然住状态时不依彼，且不能了知正成就能了知之差别，故非能成立无冷。因此，由具三相因三相故，说"彼唯三"者，解释自性究竟三相后，为遮余因可能故说"唯三"以遮错乱疑。
若尔，作如是诤。何者为能比量？若问彼为何？谓果生。由何？由因等，即不待余因等，彼果生如何摄入三相因中？一切处显示能比量所立之因，虽主要显示所立，然其自性成次要，如显示果等因："此有火，由有烟故"等。
故由因聚比量果生者摄入何处之诤，即诤摄入彼因中。由因聚比量果生时，由见彼故。由果生是所比故当成所比。
阿阇黎由如所说所立不可能故，及于可能所立亦具自性因相故，显为自性因而说"由因聚"等。说由因聚比量果生者为自性。生即是有因或是果性，无余作用自性。故是住于果之自性差别，或住于因之自性因差别。
于彼，对方说住于果之差别为所比时，此中说比量住于因之差别为自性因。说自性因相为"不待余义"。

། རྒྱུ་ལ་གནས་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཤ་པ་ཡོད་པ་ལས་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཤིང་ཉིད་ཤ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ནི ངོ་བོ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་དང་པོ་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བར་དམིགས་ནས་ཕྱིས་འགྲུབ་པ་ཁྱད་པར་མ་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རིགས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་མཐུན་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེའོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱེད་དོ། ། ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ལ་མི་ལྟོས་ན་ནི་དང་པོ་འབྲེལ་བ་ཉིད་ན་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལས་ཁྱད་པར་མི་སྐྱོན་ཕྱིས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱད་པར་རིགས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་མ་གྲུབ་ན་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཉིད་ལས་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཅིག་གནས་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི ཕྱིར་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཇི་སྲིད་བྱ་བ་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་དེ་དག་ནི་སྔ་མ་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཆེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་དེ་ནི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་མིང་ཅན་རུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཚོགས་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ ཏེ།ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དེ་ཚོགས་པ་དག་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། འབྲེལ་བ་ངེས་པའི་ཚུལ་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་བཞིན་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་ཅན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གི་ཚུལ་གསུམ་ཡིན་ ནོ།།དོན་གཞན་ལ་ནི་མི་ལྟོས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་འགྲེལ་པ་ནི་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་འདི་ཡང་ལན་ཅིག་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་ཉེ་བ་ལས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཏེ། དེས་ན་ངོ་བོའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལྟར་ཉེ་བའི་རྒྱུའི་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡིས་ ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི།དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་ཚོགས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་སྲིད་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་འདི་གང་གི་སྲིད་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་།སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། གཏན་ཚིགས་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་སྨོས་སོ། ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་ན་རུང་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྲིད་པ་ནི་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཚོགས་པ་ཉིད་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ།

住于因之果生相，即仅由因聚有而不待他。故因聚自性体性，如由有沙巴树不待他之树性是沙巴树自性。于所比自性，体性是自性因。
此中初与一切助缘相关时，见不生果，后成就非未生差别、非由类得、从不相顺生，而作决定。若不待得差别，则初相关时应有故，由彼亦不生差别后当无故，若差别非由类成就则从第二刹那应有故，一住无义故。
是故果能立乃至待作用，彼等前前相关后后差别及极差别为能立。彼差别名为能生果之堪能。彼亦与仅聚相关，如所说。与仅有聚相关，从诸聚比量时是自性因，决定相关方式如所说故，如是具随行及返遮三相。
"由不待余义"之释为"此亦"。此果生亦不待助缘如何近故，故"体性"者，如是与近因彼量相关之自性。
释"由因聚"为"于彼"。"从因聚"为因，由彼因比量可能。又此比量何之可能？此可能复为何？说"诸因之"。由有法诸聚比量堪能性之因故，是比量堪能。故说可能即是堪能。聚即是有法，故于地等有法等比量果生堪能性。

།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འཐད་པ་ཡིན་གྱི་འབྲས་བུའི་ཆོས་སུ་གྱུར་པའི་སྐྱེ་བ་དཔོག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་སྟེ་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ།།ནུས་པ་ནུས་པ་ཅན་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ཡང་དེ་གྲུབ་ཀྱང་མ་གྲུབ་པས་གོས་དང་ཚོན་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཚོགས་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་དག་ཇི་སྲིད་ཚོགས་པས་ཐོབ་པ་དེ་ སྲིད་དུ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་མཐུན་པ་བོགས་འབྱུང་བས་ན་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་རིགས་སོ། །འོ་ན་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་མོད། གང་གིས་གཏན་ཚིགས་ གཞན་དུ་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ཉིད་གོ་ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་མི་དཔོགས་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ལན་འདེབས་སོ། །འབྲས་བུ་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ལས་ཚོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྱུར་ནས་ འབྲེལ་ཏོ།།མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་དེ། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་དེ་ལ་དང་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའོ། །ཚོགས་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་རྣམས་འགྱུར་བ་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་བོགས་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་དང་འབྲེལ་པའི་འབྲས་བུ་ལའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཚོགས་པ་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལས་འདའ་ བས་གཏན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་ལྟོས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། གགས་བྱེད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གང་གིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ལས་མི་འདའ་ བར་འགྱུར་བ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཉེ་བ་ཙམ་ཉིད་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པས་ཆོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཚོགས་པ་དེ་ཙམ་ཉིད་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་སྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་གཞན་ཉེ་བར་གནས་ པ་ལས་དེའི་ནུས་པ་སྐྱེ་བ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དེ་མི་སྐྱེ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ།

如是成立为自性，而非于比量果法之生，故说"堪能性亦"。"唯成自性"者，依"聚之"而言，意为无差别。
虽能力与有能力者非异义，然彼成就亦不成就，如衣与染料非成自性，说"彼无"为"由与仅聚相关故"。此等乃至由聚得时，生果相顺增益故生差别。故由无差别故及非后生故，应理为自性。
若尔，于比量堪能性是自性，何故不比量能生果性而成他因耶？说"又何故"。由"聚之"等而答。由果成所缘故，聚因成不定性而相关。为显不定性因而差别果，谓芽等所生是果，于彼及能生果相之能力住于果。彼聚即是彼之，由彼即是能生故。
彼等转变即如所说增益，于与彼相关之果。由后后得差别性之聚生果故，于此诸聚不定性，由虽有彼而超出果生故，由全无故。由待转变说不定性为"诸能作"。
此说：由能生自性决定生故，彼即不超出果生性，诸聚非仅由近而生果，然由生互增胜差别而间断。故如由仅彼聚近住生后后具差别，如是由彼处余事近住，由不相顺生彼能力故亦当不生。

།དེ་བས་ན་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་གགས་བྱེད་པ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུའི་རྫས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲེལ་པའོ། །འདིས་ནི་ངེས་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །ཁོ་ནའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་ནས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ གཏན་ཚིགས་འཕེན་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཙམ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་ནི་རྒྱུ་རྣམས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དག་ཡོད་པས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་ཡང་དེ་ཡོད་པས་ཚོགས་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་སྐྱེ་ བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ།།ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པའི་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་གྱི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ཙམ་ལས་ནི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །བར་འདིར་ཏེ་ ཚོགས་པ་ཉེ་བ་དང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་དབུས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་མིང་ཅན་འདིར་གགས་བྱེད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་དག་ཁོ་ནས་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་ན་ནི་ དེ་ལྟར་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།རུང་བ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཡང་རྫས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི་འདི་ལྟར་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་རྫས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཡང་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པས་བར་ཆོད་པར་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གགས་བྱེད་པའི་རྒྱུ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་གང་གིས་བར་ཆོད་སྲིད་པས་གགས་བྱེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་བ།འགྱུར་བ་ཡང་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་རྣམས་འགྱུར་བ་ལ་མི་སྡོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྫས་ གཞན་ལ་ལྟོས་པར་ཐར་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་དག་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ཚོགས་པ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་ཙམ་ཉིད་ན་འབྲས་བུ་དང་མཐུན་པའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཙམ་འབྲེལ་པ་ཙམ་ཉིད་ལས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེད་ པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ན་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁྱད་པར་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་ཡང་འབྲེལ་པ་ཙམ་ཉིད་ལས་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐལ་བ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ ཕྱིར་ཚོགས་པ་རྣམས་རྫས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁོ་ནར་རུང་བ་སྐྱེད་པ་ན།ལྟོས་པ་དང་བཅས་པས་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ།

因此由待转变故，能作是可能。"因事"者是释。此说决定性。"唯"字表示决定，由"唯"字表因，故说诸因非仅由彼聚之因量而能生果。故由彼等有而果生不定故，虽不生果而有彼，聚性于生果成不定性。
若问如何非能生？与果相关之生，由待彼等从聚生之能力转变故。思维非从彼量生。于此中间，即聚近与果生之间，由有名为遍转之能作故当不生。是故非唯由诸聚生自果。故非比量果。若比量堪能性则非如是不定性，说"堪能性"。
果亦岂非不待余事耶？虽然，如是思维：如果因事虽圆满，由待转变而成间断故，能作因入，如是由何间断可能而能作入，转变亦非从待转变生，由诸聚令不住于转变故。若非如是，由待余事而解脱故。
此等生果之聚即是此，谓仅聚时成立与果相顺之差别。若非由仅彼相关而能生，由无差别故后亦不成能生。若待助缘则如是，由彼所待不圆满故，由彼非开始差别故。于彼亦应说仅由相关生差别，若非如是则成彼过失。
是故诸聚不待余事唯生堪能时，由具待而成彼作性。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རུང་བ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་ཚོགས་པ་རྣམས་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ནུས་པ་འབྲས་བུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།ཚོགས་པ་རྣམས་རུང་བ་ཉིད་སྐྱེད་པ་ལ་ནི་འབྲེལ་པ་ཙམ་ཉིད་ལས་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་དེ་རྟོགས་པ་ནི་དང་པོ་འབྲེལ་པ་ཉིད་མེད་ན་ཕྱིས་ཀྱང་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ན་ཆོད་ནས་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་ཆོད་པ་མེད་པ་ ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པར་ངེས་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་རྣམ་པར་ངེས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་འདི་ཉིད་དུ་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་རུང་བ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མེད་དེ་ནུས་པ་ནི་འབྲེལ་ པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།མངོན་སུམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་རིགས་པས་རྟོགས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་རྣམས་ཕྱི་མའི་སྐད་ཅིག་ལས་ཐ་ དད་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་སྐད་ཅིག་གི་དབྱེ་བ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དང་པོ་འབྲེལ་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་ནུས་པ་དང་ནུས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་པས་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཚོགས་པའི་ མཚན་ཉིད་འབྲེལ་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དག་ཙམ་ཉེ་བར་གྱུར་པའི་ཚོགས་པ་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པར་བརྗོད་དོ། །རུང་བ་ཉིད་དེ་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔོག་ཅེ་ན། བཤད་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ནུས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འགྱུར་བས་འབྲས་ བུ་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ།།ནུས་པ་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་ངེས་པའོ། །དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་སྟོན་པ་ཡང་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་བྱས་པ་འདི་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ།།ནུས་པ་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་མེད་པས་ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་ནུས་པ་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ནུས་པ་སྐྱེ་ན་ནི་རིགས་སྔ་མ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ།།རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་ཙམ་ལས་ལྟོས་པའི་ཚོགས་པ་ལས་རུང་བ་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

正因如此，于比量堪能性时诸聚无错乱，因为因之能力于果无错乱故。诸聚于生堪能性时，仅由相关而有能力。了知彼能力者，由若初无相关则后亦应无故，若不待生差别则不可能有间断作用故。于生果则不能决定得无间断之最后状态，如是已说决定。
若尔，于此由前因聚应比量后具差别之堪能性。故由因成就果耶？彼无，由能力依仅相关如所说之理而了知故，非由现量。若谓由具已了知能力而比量，若由了知诸聚前刹那异于后刹那自性则应尔。然非如是，由不了知刹那差别故。
是故从初相关始，一切刹那住于能力及能生能力，由彼等自性即由聚相相关而比量。说仅彼等近成之聚为相关。若问如何比量彼堪能性？说"此"者是有法，"聚"者是因。"后后能力由转变能生果"者是所立。"由能力转变缘不待他故"者是遍定。如是亦见说因，如说"此所作是无常，由不待坏因他故"。
由无待能力转变缘之他故说无待后生差别者，谓"由无待能力转变缘他故"。若问彼如何？说"由能力生唯以前类为因故"。由仅从同类前刹那待聚生堪能性故是无待性。

།རྗེས་སུ་དཔོག་པ་གཞན་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་འོ་ན་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་མ་ གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དང་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པའོ།།གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཐ་དད་པའོ། །རོ་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཏེ། རྣམ་པ་གང་གིས་ཡིན། ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་ལྟར་ནི་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མུན་ཁུང་དུ་མིག་གིས་བྱེད་པ་མེད་པར་རོའི་ཁྱད་པར་མྱོང་བ་ལས་མ་དུ་ལུང་ག་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་པའི་གཟུགས་རྟོགས་པའམ། ཡང་ན་རོ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པས་འབྲས་བུ་དག་ལ་སྨིན་པ་དང་མ་སྨིན་པ་ལ སོགས་པ་རྟོགས་པ་ན་དེའི་གནས་སྐབས་ན་ངེས་པའི་གཟུགས་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ།།ཡང་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ནང་དུ་འདུ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །འདི་ལ་ལན་འདེབས་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྩོད་པར་བྱེད་པས་རོ་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་ལ་ སོགས་པ་རྟོགས་པར་སྨྲས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་ཞེས་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རོ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལས་རྟོགས་པ་ནི་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ ལས་པ་ཡིན་ནོ།།འདིས་ནི་དེར་མི་འཁྲུལ་པ་བརྗོད་དོ། །དེ་མེད་པར་གཞན་གྱིས་གཞན་རྟོགས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ངེས་པར་བརྟགས་པ་འདི་ཉིད་འདིར་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་གང་ལས་རོ་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ལས་གཟུགས་སྐྱེ་བའོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདིའི་རྒྱུ་གཞན་ལས་ མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ངེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་རོའི་རྒྱུ་དེ་དེ་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་རོའི་རྒྱུ་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཟུགས་སྐྱེད་པར་ ཡང་ནུས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་དེ་ལས་གཟུགས་འབྱུང་བར་ཡང་ངེས་པ་ཉིད་པས་རོ་ཡོད་ན་གཟུགས་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་དང་རོ་དག་མེད་ན་ནི་མི་འབྱུང་བར་གྲུབ་བོ། །ཚུལ་འདིས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། རོ་ལས་གཟུགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་དེ་དེ་ལ་ འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བས་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་དག་གི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་བསྒྲུབ་པའི་འབྲེལ་པ་གསུམ་པར་འགྱུར་རོ།

为摄其他比量亦入三种之中故而作"若尔"之诤。"非成因果"者，谓在果比量与堪能性比量之外。"他"者，异于自性因。由味等了知色等者云何，即以何种方式？如所说不可能，此为其义。如在暗处无眼作用，由经验味之差别而了知蒜等处之色，或由了知住于味之差别而了知诸果之熟与未熟等时，如了知彼时定色。
又"彼云何"与"摄入三种因中"相关。对此作答谓"彼亦"。诤者说由味等了知色等，重述彼了知色等已，以"于一聚"显示自体。由味等因了知色等所立，依于一聚。此说彼无错乱。由无彼则他不应由他了知故，由此决定观察于此应理故。由何因生味，即由彼生色。
故如由此不从他因生故，返遍决定，如是由必从自因生故，随遍亦决定。故如由味因能生彼故而生，如是由味因即是色因故，亦必能生色。故由彼定生色，因有味则有色故。若无色味则成不生。以此方式虽许无则不生，然由味比量色时，彼于彼非果因，由同时生故非彼果故。亦非自性，由差别故。故此等之无则不生成第三相属。

།གལ་ཏེ་རང་གི་རྒྱུ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་དེ་གཉིས་དེ་མེད་ན་ མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བར་ངེས་པར་ཡང་རྟོགས་པ་ན་རྟོགས་པ་པོ་གཅིག་ལས་གཞན་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ཡིན་དུ་ཟད་མོད། འོན་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་འདི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཞིང་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས། དེ་ལྟ་ཡིན་ དང་ཡང་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཇི་ལྟར་མ་འདས་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི་རྒྱུ་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་དེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་གཏན་ཚིགས་འདི་གང་ཡིན་ཞེས་བསམ་པ་འདིར་རོ་ལས་གཟུགས་ཆོད་པ་མེད་པར་དངོས་སུ་དཔོག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ ཀྱང་རོས་ནི་རང་གི་རྒྱུའི་ཆོས་བྱེད་པ་གཟུགས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པའི་གེགས་བྱར་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ།།དེ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་གགས་བྱར་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ན་རོ་དང་དུས་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་རོ་ཡོད་པ་ན་གཟུགས་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ན་དེ་ལས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་ནི་འདི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལས་རྒྱུ་རྟོགས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་གཉི་ག་ཡང་དཔེར་ན་དུ་བས་བུད་ཤིང་འགྱུར་བ་བཞིན་ ཞེས་བྱ་བའོ།།དུ་བ་ལ་བུད་ཤིང་[(]གྱི་[,]གི་[)]འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པས་རྒྱུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི། དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་སྟོན་ པས་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་འཆད་པ་ནི་ནུས་པ་ཞུགས་པ་གེགས་བྱར་མེད་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་སྟེ།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའོ། །གཟུགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གང་ལས་གཟུགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉེ་བས་བསྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་ནོ།།རོའི་རྒྱུ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་རོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདིར་གཟུགས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་གེགས་བྱར་མེད་པ་ཅན་ གཟུགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་སྔ་མའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་ལ་དཔེར་ན་བུད་ཤིང་གི་འགྱུར་བའི་སོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若谓由与自因相关二者无则不生故，以势力必定了知同时生，由一了知者比量他者。虽然如是，然此因非果亦非自性。迎此疑问，为显如何不离果因，说"比量因法"。
其义为：当由彼比量时，思维此因为何，此中非由味直接比量无间断之色，然由味比量自因法即色生能力无障碍性之色因相。若为具生彼能力无障碍之因，则了知与味同时有色。故若不如是了知有味时有色，则不应由彼如是了知。若如是了知，则此由果了知因之一分了知。
此中了知与相属二者，如烟比量薪之转变。如于烟有薪转变，由依一聚故以因法比量而了知。释曰："于彼"。由"唯如是因"说比量因法。为显彼如何，解说依一聚，谓于何有能力入无障碍，如是为色之取因。由何色刹那生后色刹那具助缘成就差别者即是取。
味因是彼色取因之助缘，如是味取因生味。"尼"字义为"由"，由如是故，此中比量如是色生能力无障碍，为色前刹那之助缘之因。于此如薪转变之炭等相之取即是彼。

།དེ་ཡང་འབའ་ཞིག་ནི་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མེ་ལྷན་ ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།མེ་ཡང་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་དེ་ལྟ་བུའི་བུད་ཤིང་གི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པའི་མེ་ལས་དུ་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་མེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ན་བུད་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཇི་སྐད་ བརྗོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་མེའི་དུ་བ་སྐྱེད་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དེ་ལྟ་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་གཟུགས་དང་རོ་དག་རོའི་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རོ་སྐྱེད་པ་ན་རོ་གཟུགས་ ལ་ལྟོས་པར་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་གཟུགས་དང་རོ་དག་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། རོ་ལས་ནི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་རོ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པར་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ གཟུགས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ན།གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཁྱད་པར་ཅན་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་གཟུགས་ལ་རྟོགས་པ་ཙམ་འདོད་ན། དེར་ནི་འགྱུར་ལ་རག་སྟེ་དེ་ཙམ་གྱི་ཚད་མའི་ཡུལ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ དེར་ཡོད་པར་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་མི་ནུས་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་བུ་ལ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཡོད་ཀྱང་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་རྒྱུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཟུགས་རྗེས་སུ་དཔག་གོ། །དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་རེ་ཞིག་གཟུགས་ ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་བཤད་པ་ནི།འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ནུས་པ་ནི་གགས་བྱར་མེད་པ་ཉིད་དེ་ནུས་པ་འཇུག་པ་དེའོ། །འགྲེལ་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུའི་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ནུས་པའི་དོན་བཤད་དོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཕྱོགས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ ནི་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་གགས་བྱར་མེད་པ་ཉིད་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པར་བཤད་དོ།།ནུས་པ་འཇུག་པ་དེ་ཅི་ཞེ་ན་མེད་པར་ནི་རོ་མེད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །ཇི་སྲིད་རོའི་རྒྱུ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་གགས་བྱར་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་སྲིད་དུ་རོ་མི་འབྱུང་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་དེ་གལ་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་བུ་ ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ན་རོ་ཉིད་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡོད་ན། གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་གཟུགས་སྐྱེད་པར་ངེས་པ་ཁོ་ན་བས་གཟུགས་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།

彼亦非唯其因，然为火之助缘。火亦能生烟，如是由成为如是薪之助缘之火生烟。由烟比量如是火时，亦当比量薪之转变。如比量由所说差别所差别之火生烟，如是比量如是因，此为其义。
若尔，则不应说色之能生聚为色味二者之味，由生味时未说味待色故。故色味二者如何依一聚？由味比量为因之味应理，由无因不生果故。由比量彼而比量为色因之色时，若由无了知差别不了知具差别故，欲于果色仅有了知，则虽依彼，然非仅彼量境。若谓由如是了知于彼无错乱故是量境。
彼不能，由因于果无定故，虽有亦不能知故。故如何由因法比量而比量色？迎此疑问，首先说于色无错乱："如是"。生自果之相即能力无障碍性，即彼能力入。释曰："自因"说能力义。"趣向现前生果"说入性无障碍有无定。
若问彼能力入为何？说"无则无味"。乃至味因生时非能力无障碍，尔时不生味。此说若因于果非决定，则味自体亦应无定。若有此说"由趣向现前生果之因生果"，则色因亦必定生色，故色亦必定有。

།གལ་ཏེ་ རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་གྱི་རོའི་སྐད་ཅིག་དམིགས་པ་ལས་ངེས་པར་གྲུབ་ཀྱི།གཟུགས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་བསྐྱེད་ པར་བྱ་བ་ལ་ནུས་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའི་ནུས་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ནུས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེར་རྒྱུར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་གཟུགས་ཉིད་ གཞན་གྱི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་གྱི་འབྲས་བུའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནུས་པ་འཇུག་པ་འདི་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ་འདིར་ནུས་པ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པའི་ ནུས་པ་འཇུག་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའི་ནུས་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་འདི་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། རོའི་རྒྱུ་རང་གི་འབྲས་ བུ་རོ་སྐྱེད་པ་ན་གཟུགས་གཟུགས་སྐྱེད་པར་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རོའི་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཟུགས་གཟུགས་སྐྱེད་པའི་ཡང་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལས་རོ་སྐྱེ་བ་དེ་ བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་རོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ལས་དེའི་ཚེ་རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་རྟོགས་ན་གཟུགས་ཀྱི་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་བར་ཆད་བྱར་མེད་པ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དུས་མཚུངས་པར་ཡོད་པའི་གཟུགས་ཡོད་པར་ རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་རང་གི་འབྲས་བུའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། གཟུགས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རང་གི་འབྲས་བུ་ལས་རོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་གཟུགས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་ ཡང་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེའི་འབྲས་བུ་དུས་མཚུངས་པར་ཡོད་པའི་གཟུགས་མེད་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པར་རོ། །དེ་དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཡང་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓味之取由见具取之味刹那而决定成立，色则不然，由未成立从其取生故。为此说"他因"。味取由自取所生刹那之能生能力入，即彼"由他"谓色取因之能力入。此中由说无碍能力故，由何能力入而于彼定为因，为因之色即是"他"字义，非为果。
若尔，则此能力入非色取之自体因，由同时生故。诚然，此中"能力入"谓相属。故味取因相属之能力入是色取因能力入之因。由同时生故，亦非由彼生此。故以势力说非助缘因。
故其义为：味因生自果味时，亦了知色为生色之助缘性。故味趣向生自果者，即是色生色之入因。故如由趣向生味，色亦如是。故由了知味时，若了知味取趣向自果，则由了知于生色自果无障碍故，了知有同时之色。
如生自果者是自果之能生，由为色助缘故，如由自果了知为味性，如是亦为如是色之助缘。故若无其果同时之色则无其果性。若为彼助缘，则亦成为彼因。由助缘自体即是同时作用故。

།དེས་ན་རྒྱུ་གཅིག་ཉིད་ འབྲས་བུ་གཉིས་སྐྱེད་ནུས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ན་དེའི་འབྲས་བུ་གཅིག་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ།།ནུས་པ་གཅིག་འབྲས་བུ་གཉིས་ཀྱི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། མ་དུ་ལུང་ག་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟུགས་དང་རོ་དག་ཕན་ཚུན་གྱི་རང་བཞིན་ རྗེས་སུ་བྱེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་སྨིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་རོའི་ཁྱད་པར་བཞིན་གཟུགས་ཀྱང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གིས་འདིའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་རོ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ཉིད་ནི་རོ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དག་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་གཟུགས་དང་རོ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་ངེས་པ་འདི་མི་འགྲུབ་པའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་དག་གི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཡང ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་དོ།།མདོ་འདི་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམས་གཞན་གྱི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དེ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཚོགས་པ་ གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ།གཟུགས་ཀྱང་རོའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ གང་ཞེ་ན་བཤད་པ་སྔར་བརྗོད་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རོའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ངོ་།།དེས་ན་དེ་ལྟར་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མི་འཁྲུལ་པ་བསྒྲུབས་ནས་ཇི་ལྟར་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ཁོ་ན་ ལྟར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གཟུགས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཇི་ལྟ་བུ་ལས་རོ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དེ་ལྟ་བུའི་རོས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ན་གཟུགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ལས་གཟུགས་བར་ཆད་མེད་པར་ རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཏེ།རོ་དམིགས་པ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ནུས་པ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་མ་རྟོགས་པར་གཟུགས་ཡོད་པ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། རོའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཞུགས་པ་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，由一因生二果之能力无差别故，如有其一果，另一果亦必定有。能力一者成为二果之义，此从何而知？由于如蒲桃等中见色味互随自性故，及于成熟等位中如见味差别亦见色故。由此自体差别于味亦有者，色非味。
故若非彼等取互依所生刹那之差别因，则色味差别互随之决定不成。取等之助缘亦即是彼，彼即依一聚性。
解释此经即是"自因"。此中如何色取为"他"字义，及如何了知为入因，已说讫。为成立依一聚性，为显色亦为味助缘故说：色取因具趣向生自果相之入助缘者，即称为彼。彼复为何？说前所述色取助缘即味取因入者。故如是说此二互为助缘。
如是成立无错乱已，说如何如其无错乱而比量，即"是故"。由如何具生色相之因生味，由如是味比量时而比量色。正因此故，不能由味无间断了知色，由从见味未了知有色因能力入故不了知有色，及由如是味相了知有色因能力入故。

།དེ་ན་གཟུགས་རྟོགས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་ པའི་རོའི་རྒྱུ་ཡོད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གཟུགས་སྐྱེད་པ་ལ་གེགས་བྱར་མེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ན་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ན་འབྲས་ བུ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིག་རྟེན་དེ་ལྟར་རོ་ལས་གཟུགས་རྟོགས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་དེ་ལྟར་མི་རྟོགས་ན་ནི་མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཡང་ ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ།།མི་འཁྲུལ་བ་རྟོགས་ན་ཡང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་ལས་མི་འདའ་བར་འགྲུབ་བོ། །གལ་ཏེ་གང་ལས་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་རུང་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་རྗེས་ སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཡང་དེར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པ་དེས་ན་འདས་པ་རྣམས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རོའི་གཟུགས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་ པ་ན་གཟུགས་དང་རོ་དག་བཞིན་ནོ།།གེགས་བྱར་མེད་པའི་ནུས་པ་རྟོགས་པས་འཕངས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བར་རྟོགས་སོ། །དེ་ཕན་ཆད་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་གཟུགས་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་ཆོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཚད་མ་མེད་དོ། །དེས་ན་མ་འོངས་པ་རྣམས་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།ཇི་ལྟར་རོ་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ལས་འོག་རོལ་དུ་ཡང་གཟུགས་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྣམ་གསུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ ནོ།།རང་བཞིན་མ་འབྲེལ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་འདི་ནི་གྲོག་མ་འཕོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆར་པ་བབ་པ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡང་རྒྱུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཆར་པའི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ གྲོག་མ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་གང་ལས་ཆར་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལས་གྲོག་མ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། ཆར་གྱི་རྒྱུའི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཉིད་འགྱུར་བ་ན་གྲོག་མ་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་འཁྲུལ་པར་བྱེད་པ་དེ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ན་ཇི་སྲིད་ ཆར་འབབ་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ།

因此，了知色即包含于了知为色因之味因存在、了知具有于生色无障碍之能力中。正因此故，当比量有因时，不能说由因比量果，因为当比量因性时已成立了知有果，故再比量无义。
若谓世间不如是由味了知色，则应说若世间不如是了知，即无如是无错乱了知。如是虽有彼了知，然非量。若了知无错乱，亦不离如所说理而成立。
若谓由何生差别性了知，彼为所比量，则比量由聚成立果之可能时，果亦应成所比量，由彼亦于彼了知故。答非然，即"如何"等。由如所说相了知过去诸法，如比量味色助缘时之色味。由了知无障碍能力所引发，了知同时生。
此后无色因生色能力无间断之量。故不了知未来诸法，如由见味果后亦有色。"由错乱故"为因。"是故"为结语。由"是故"显成此"三种性"义。"自性无关联"为因。
此因法比量，如由蚁移动等比量降雨等，亦说为因法比量之自性。于彼中，唯将生雨之因是蚁等错乱因。由何生将生雨，即由彼蚁等错乱，当雨因诸大种转变时，令蚁等稍错乱，当彼增长时，乃至降雨，彼亦增长。

།དེ་ཡང་ཆར་མི་མཐོང་བ་ལ་ནི་དེའི་རྒྱུ་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་ནི་ཆར་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་ལ་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་ན་ནི་ད་ལྟར་བའི་ཆར་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ། །འདི་ལ་འདི་ནི་མངོན་ པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་མ་གྱི།འོན་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་མེད་པར་དེ་ལྟར་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དོ། །རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་ནི་རིགས་པ་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ པས་ཅི་བྱ།དེས་ན་དེ་ལྟར་ཚུལ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་བཤད་ནས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་དེ་ལས་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མ་ཚོགས་པས་ཞེས་སྨོས་སོ། །མ་ཚོགས་པ་ནི་མ་ཚང་ བའོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཇི་སྙེད་པས་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྙེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་དེའི་རྒྱུ་མ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། མ་མཐོང་ བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པར་གྲུབ་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་ལྟར་ཡང་། གང་ཞིག་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས། །ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་བྱེད་པ། །ཞེས་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་ པས་ལྡོག་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་གསུམ་ལས་བསྡུ་བ་བྱས་པ་དེས་ན་དེ་ལས་གཞན་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་མ་མཐོང་བས་འགྲུབ་པའི་ལྡོག་ པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན་པས་དེར་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དེའི་ཚད་མ་ཅན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། མ་མཐོང་བ་ལྡོག་པ་འགྲུབ་ན་མང་པོ་མ་ངེས་པ་ཉིད་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་ལུས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་ལ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་ལུས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་བ་ནི་འདོད་ཆགས་མེད་པ་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་།སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བདག་ཉིད་ལ་ལུས་ཡོད་ན་འདོད་ཆགས་ཡོད་པར་ མཐོང་བའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ལས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཉིད་ཀྱིས་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།

此中，于不见雨时，应比量其因之可能性；后若错乱等成差别，则比量现在雨。此非执著境，然仅说若无非因果事依一聚，如是不应理。如是等相唯应显示理，何须执著相？
故如是由具三相因有三种故，说彼"三种性"竟，为说"异彼似因"故，说"因不聚"。不聚谓不全。几许助缘成立果，彼许即因聚。其中若助缘不全时即因不聚。由如是比量之比量者即有余，谓以仅不见成立返，用为因，此为语义。
如是亦将说："由仅不见者，能显示返"为有余相。故说此比量有余，即说由仅不见成立返。其义为此：为成立由关联所立之无则不生，摄三相故，异彼说为因者，依仅不见成立之返，故应说彼为无则不生之量。
彼亦是似因，由若不见成立返，则多不定性不返故。显示彼有余即"由身"。如有谓于欲离贪特殊补特伽罗之差别，由身有贪，由于无贪石等不见故，及见于凡夫自身有身则有贪故，由不见成立返故即有余。

།ཇི་ལྟར་འདི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་མི་འདུ་ཞེ་ན། ནུས་མེད་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ལུས་ལ་སོགས་པ་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་ནུས་ན་ནི་དེ་ སྙེད་པ་དེ་དག་ཉིད་ལས་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡལ་བར་དོར་ནས་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་རང་བཞིན་གྱི་ནང་དུ་བསྡུས་ཏེ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པ་ཞིག་ན།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོད་ཀྱང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ པར་བྱས་ཏེ།མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་མི་ལྡོག་གོ། །རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲེལ་པའོ། །རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཚོགས་པ་དག་ཁོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔོག་ པར་བྱེད་དེ།མ་ཚོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཚོགས་པས་མ་ཡིན་ཞེ་ན་མ་ཚོགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་ པ་ཡིན་ཏེ་འདིར་འབྲས་བུ་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ་དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ནི་མེད་དོ། །ནུས་པ་ཡོད་ན་མཆོད་པའི་ཕྱིར་དེ་རུང་བའི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ ན་མ་ཚོགས་པ་ལ་ནི་མེད་དོ།།དེས་ན་འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པར་བརྗོད་དོ། །ལུས་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་དཔོག་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །བཞིན་གྱི་དོན་ནི་དཔེར་ནའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ ལ་ལུས་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡིན་པས།ལུས་ལ་འདོད་ཆགས་རྗེས་དཔོག་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློ་དག་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་རྒྱུ་མ་ཚོགས་པ་ལས་ རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་སྒྲུབ་པས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་བཤད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་ དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།།འོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་མང་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། ངའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གོ་སྙམ་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།

若问此如何为有余而不摄入三种中？答曰："由无能故"。若身等能生贪，则由彼等生贪故，舍弃果而比量可能性，应摄入自性中说为自性因。然由彼等无能故，虽有因果性亦不作结合，而依仅见与不见之随行、返而说为因。如是则不定性不返。"可能性亦"为释。
可能性亦唯由聚比量，非由不聚，此为遮遣义。何故非由不聚？答："于不聚等"。由不成立开始果之差别故，极无能故。此说：此中比量果之可能性即说为比量果，如是虽非所比量，由了知差别果故。此非有。若有能则由尊重故成"彼可能"，然于不聚则无。故此说为出三因之外。
"如由身比量贪"之释为"譬如"。"如"字义为"譬如"声义，"身"声亦为根等相，故"如由身比量贪"即成"譬如由身根识等比量贪等"。为成立所说"此是由因不聚比量"，说贪因为"贪等"。贪等即嗔慢等，彼等以我我所执为先。
"我"之了知异于识等诸蕴，由了知"我之识"故。彼由非观察故，为我想。

།དེ་ལ་ཡང་རྟོགས་པ་ གཞན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ཚུལ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འགའི་ཡང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ ཀྱང་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་ལྟར་བཀོད་དོ།།དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལ་དེའི་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ནི་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །དེ་ཡང་འགའ་ཞིག་གིས་ཅུང་ཞིག་སྐྱེད་པ་མེད་པར་འགས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་བ་མེད་པས་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་ བ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཉིད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་འཇུག་པ་འདིའོ་ཞེས་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་འདི་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རིགས་པས་རྟོགས་པར་ ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་དེས་སྐྱེད་པའི་བདག་གིར་ལྟ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་དེ་གཉིས་ལས་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ལེའུ་གཉིས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ རིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ཙམ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །མ་ཚང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་དག་ན་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལུས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྔར་བརྗོད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འཕེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་འབྲེལ་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར ལུས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་མི་འཐད་པ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པས་སྟོང་པ་འབའ་ཞིག་པ་རྣམས་ལ་ནི་ནུས་པ་མེད་དོ།།ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་སྡུད་པའི་དོན་ཡིན་ལ། པས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་བཤད་པ་ལས་འབའ་ཞིག་པ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་དུ་རྒྱུ་ཡིན་ན་ནི་རུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ།

于彼中，为遮遣了知为他境，说彼了知即以了知自性执著，由彼为决定自性故，及彼相即彼故。由无我故，彼非任何先行，然由彼是了知故如是安立。
于彼中，了知于能益为彼所属即我所执。彼亦由无任何少许生，故无任何少许能益，由无我所故，无任何先行故，唯了知为先行。
虽贪等及我见行此为无始故，不能由随行返了知，然能由理了知，故说"一切过"。我见及由彼所生我所见为颠倒作意，由彼二生贪等。此于第二品中已说，由说唯由理成立故说为因。
若尔，则由仅从彼生故，定非贪等因。亦非不全，由于空无边处等虽无彼亦有故。答曰："身等"。"先说"者为"由"义，故引"是故"。如是相连：由贪等以我我所执为先故，身等虽不应为因事，然许为因，纵使是因，于唯空离我我所执者无能。"亦"字为摄义，"故"字为因。
故此义为：如是由说唯者非因故，及比量有余故成疑。若仅彼为因，则定成可能。

།དེས་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ལ་ལུས་ ལ་སོགས་པ་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔག་གམ་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་རུང་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་ཀྱང་རུང་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དེ་གཉིས་ཀ་ལྟར་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ལས་ནི་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྦྱང་ན་གནས་པའི་ས་ བོན་ལས་མྱུ་གུ་བཞིན་ནོ།།རྟོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་བས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་སྟོང་ པའི་རྡོ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ལ།།དེ་དག་ལ་ཡང་ལུས་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་བ་དེས་ན་གང་གི་ཚེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འདོད་ཆགས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་སོགས་པ་འགོད་པ་དེའི་ཚེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ལས་ལྡོག་པའི་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་འདོད་ཆགས་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་ཡང་དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པས་འདོད་ཆགས་མེད་དམ་ ལུས་མེད་པས་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་ལྡོག་པ་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་གང་གིས་བདག་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་སོགས་པ་མ་ཚོགས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་དག་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སེམས་མེད་པ་དག་ལུས་མེད་པ་བཞིན་དུ་བདག་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་ པ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་སེམས་མེད་པ་རྣམས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་ལུས་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་ངེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གསུམ་དུ་མ་འདུས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདི་གཉི་ག་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བརྗོད་པས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་མ་ཚོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཚད་མ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ ཙམ་ལ་མ་མཐོང་བ་ཐུན་མོང་གི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ལས་གཏན་ཚིགས་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།དཔེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཚིག་ལས་ཞེས་སྨོས་སོ།

故于欲离贪者，无论从身等比量贪，或比量能生贪之可能，皆无差别，由二者皆有过故。由因不全则不了知，非于果疑，如浸种子于芽。虽有了知，由比量有余故成疑。由不见入异品故为有余比量，如是亦成疑。
空贪等石等为异品，于彼等亦不见身等，故当依不见入异品立身等以成立贪时，由非决定返于异品故成疑。虽不见彼等于无贪，然仅由彼非定于无彼处无，由我等执于彼亦无故，由彼无故无贪耶？抑由无身故无耶？由返不定故。
若谓由身等亦为我等执之因故说身等不聚，非由身等为因性比量，然由成立随行返故。如是亦非此等于同品异品有无成立，由于彼亦无决定返故，由无心者如无身，我等执亦不成故。
故于无心者，为由无我等执故无贪等耶？抑由无身耶？唯不定。为显示其他不摄三之似因故说"如是"。由说此二皆有余故了知，如由仅不见因不聚于异品比量果为似量，如是由仅不见于果，从见共果知因亦为似量。云何为例？答曰："由语"。

།དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། །གཞན་དག་ཚིག་ལས་ལ་ལར་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ སེམས་མེད་པ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་ན་ཚིག་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚིག་ཐུན་མོང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་འདི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ།།ཚིག་ནི། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཁྱད་པར་མེད་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་འམ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡང་བླངས་ཏེ། འདི་ནི་དེས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་མེད་པས་ཚིག་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནམ་འདོད་ཆགས་མེད་པས་ཡིན་ཞེ་ན། འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་མ་ངེས་པས་ན་མ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དག་བཞིན་དུ་ངེས་པ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་སྤྱི་ཉིད་གཞུང གཟུགས་པའི་ཕྱིར་གཡོ་བ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་བྱ་བ་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཚིག་གི་རང་བཞིན་སྔོན་མེད་མཐོང་བ་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།འདོད་ཆགས་མེད་པར་ཡང་ཡོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚིག་འདོད་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་དེ་ལན་ཅིག་ཀྱང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལན་ཅིག་ཀྱང་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་འདོད་པ་སྤྱིའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདོད་ ཆགས་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡིན་ལ།བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་སོ་སོར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་རང་བཞིན་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་འབྱུང་ཞིང་རེས་འགའ་ནི་ཞེ་སྡང་དང་ལྡན་པ་ལས་རེས་འགའ་དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བ་ལས་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་ལས་ཚིག་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།དུ་བ་ལས་མེ་ཙམ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བ་མཐོང་བ་ལས་ལོ་མ་ལས་བྱུང་བའི་མེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚིག་ལས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདོད་ཆགས་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཁྱད་ པར་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་འདོད་ཆགས་ཡིན་ནོ།

此义为：他人从语比量贪者，不摄入三因中。虽于无心者无贪不见语故，此为果因错乱，然由语为共果，此于异品不见。语由仅欲说无差别生，无论有贪或空贪皆取，此由彼生故。故于异品，为由无仅欲说故不见语耶？抑由无贪故耶？果因不可能。
故如从非果比量非因，由返不定故为似因，如共不共，由不定故亦成不定。为立果之总故说"动与"。由业语等非唯贪果。"等"字摄嗔等。有贪等时不见语性先无，由无贪时亦可有故。
若语非贪果，则应全不生，由从非因亦不生故。答曰："仅欲说总"。贪为仅欲说之因缘，彼欲说亦为识。彼亦于刹那各别有贪等与无贪等性，为多差别自性。从彼自性，或从有贪识生，或从具嗔生，或从离二者生，故由差别语虽错乱，由无错乱故了知仅欲为因，如从烟仅火。非仅贪。
故如见烟不比量叶生火，如是从语亦非贪，然为仅欲说。纵使贪非欲说差别，然欲说即贪。

།དེས་ན་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཉིད་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་བསུ་ནས་འདོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། ། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཡིན་ན་འདོད་ཆགས་ཡིན། དོན་དམ་པར་འདོད་ཆགས་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པའམ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དོན་དམ་པར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར། རྟོགས་པ་སྔ་མ་ནི་རེ་ཞིག་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་འདོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན ནོ།།བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཚིག་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་དེ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་སྡུད་པས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་འདོད་པ་གྲུབ་ན་ནི་གནོད་པར་འགྱུར་གྱི་འདོད་པ་ཐོབ་ཀྱང་གནོད་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ ཏེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན།དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་ནས་འདོད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལས་བཟློག་པར་བརྗོད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ མཐར་ཐུག་པའོ།།ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་བརྗོད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་པུའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ལ་སེམས་ཀྱི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཆགས་པ་ནི་འདོད་ ཆགས་ཡིན་པར་སྨྲའོ།།དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་ཆགས་པ་བྲལ་བར་མི་འདོད་པ་དེ་དང་གཅིག་ཏུ་མི་འབྲལ་བར་དགའ་བ་དེ་ནི་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་བའི་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། སྡུག་བསྔལ་ནི་མངོན་པར་དགའ་བའི་གནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ་ཞེས་དོགས་ན།རྒྱུའི་ཁྱད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ལྟ་བའི་སྒྲ་ནི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་འབྲེལ་ཏོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་བདེ་བར་ལྟ་བས་འཕངས་པ་མི་འབྲལ་བར་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མངོན་པར་ ཆགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་བདེ་བ་ཉིད་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

若谓由比量贪即成立比量贪，此疑以"若彼"迎之，以"由是欲"遣疑。若仅欲说即贪，则胜义中或贪为彼自性，或欲说胜义中为贪自性。首先说前解不应理，即"由是欲"。
从语比量仅欲说时，于离贪者摄取违彼自性亦不成害。若成不欲则成害，然得所欲无成害义。若许贪自性即仅彼自体欲说，为遣彼故，示贪自性后说欲自性相违，即从"贪是"至"悲等"。
有漏法即有烦恼，说五取蕴。彼等亦如将说唯苦苦一自性。于彼等心执著贪即说为贪。于彼心贪不欲离、欲一向不离之喜即成贪。
若疑于苦取蕴应不成贪，由苦非可喜处故，为显因差别。见声各别系于常等。于有漏蕴由乐见引不欲离。故非由如实了知苦而执著，然由颠倒为乐故，此为所说。

།འདི་ནི་རྟག་པར་ལྟ་བས་འཕངས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་མེད་པར་བདེ་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྲིད་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་པོ་དང་འབྲས་བུའི་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་གནས་སྐབས་གཉིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་བཟུང་བར་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་བྱེད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་ལ། དེ་ལྟ་བུ་ཡང་བདག་ཅེས་བརྗོད་དེ་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་ངའོ་ཞེས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ལས་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ལས་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་སྒྲོ་བཏགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདོད ཆགས་ནི་བདག་གིར་ལྟ་བས་ཞུགས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ངའོ་ཞེས་བྱ་བས་དེ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།བདག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བདག་གི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་བདག་གི་ཡིན་པར་བརྗོད་ཀྱི་བདག་པོའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་བདག་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་དོན་མི་རྟག་པ་དང་བདག་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྒྱུན་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདོད་ཆགས་ནི་བདག་ གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་མ་རིག་པས་འཕངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་གྱི་བདག་ཏུ་ལྟ་བས་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འོ་ན་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་སུ་འགྱུར་བ་སྟེ། དེ་མ་ རིག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་།གནོད་པར་བྱེད་པ་སྐྱེས་པའི་སྔ་རོལ་དུ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་བསམ་པས་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པ་བཞིན་དུ་གང་དུ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ལས་མི་འདའོ།།དེ་ནས་དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་ནས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་དེ་ལས་བཟློག་པར་བརྗོད་པ་ནི། སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདག་ལ་སོགས་ པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

此亦由常见所引，由无了知所见事物关联则无乐性故，由了知一期性而执著。如是于自体不执取作者与受用者二位一性，则于果成办无执著，如是亦说为我，由是作者食者相故。
彼亦由"我"而了知异于五蕴。经中说于五蕴执著我我所为假名，由是增益境故，如于贝母增益为银等。贪亦由我所见而入，由"我"而入故。依我成办利益之他事物说为我所，非成所有性，故所有者与他相应。
故如是义无常，我亦空，蕴亦唯因果相续自性，故无了知住于自体则于果成办成舍。故贪以我所执等为先。
若谓是执著非无明所引功德，非由我见而入。如是则见二月等智亦成贪，由依无明故，及于未生能害前，由真实相执著非真功德故。如由住自体受用果意乐而入有漏事，于一切中不离贪因相。
从此如是示贪自体已，说欲说相违，即"悲等"。悲等非以我等执为先。等字摄慈等。

།གལ་ཏེ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན། བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ བ་ལ་སྨྲ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ་སྨྲ་བ་གཞན་གྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་དོན་འགྲུབ་པའི་བསམ་པས་དེ་བརྗོད་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་འདི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ནི་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེས་ན་སྙིང་རྗེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་གཞན་ ལ་ཕན་པར་སེམས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་ཉིད་ཚིག་གི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སོགས་པའི་སྒྲས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡོད་པའི་བྱམས་ པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིམ་པ་ལས་བརྒལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་སྨོས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན་གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང་བཏང་ སྙོམས་རྣམས་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པར་གོམས་པ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ལེའུ་གཉིས་པར་བསྟན་པར་བྱའོ།།གོམས་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་བདག་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བས་མ་འཕངས་པ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འབད་པས་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་གནས་པ་ཇི་ལྟར་ཆགས་པ་སྨྲ་བ་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། འདི་གཉིས་ཀ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་འདོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཆགས་པ་ དང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་གནས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་ནི་འབྲས་བུའི་སྤྱི་ལས་མི་རྟོགས་ཞེས་འཆད་པ་ནི་ཚིག་ཙམ་ལས་ནི་སྟེ་ཚིག་གི་སྤྱི་ལས་ནི་མི་རྟོགས་སོ། །འོན་ཏེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བརྗོད་པར་འདོད་པས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ ལས་འཆོལ་བར་འགྱུར་བ་ཅིའི་ཆེད་དུ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་ཅེ་ན།བསམ་པ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཆགས་པ་ཅན་ལྟ་བུའམ། ཆགས་པ་ཅན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལྟ་བུར་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་བསམ་པ་མི་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་འཆོལ་ བའི་རྒྱུ་ནི་འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་མི་ཤེས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་འདོད་པ་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་རྟོགས་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།

若问欲说岂非如所说方式非所说，何故说悲等？诚然，然于离贪者说因相非无，由说为他义故，由成彼义意乐说为应理故。故此欲说即唯悲性，故以悲自性示之。
如是则唯利他心性之悲为语因，非慈等，由彼等唯意乐差别性故。若问何须等字？诚然，为说离贪者所有慈等心法亦非贪性故如是说。故越次第说悲。
若问何故非如是，说"于他亦"。慈悲喜舍不依我我所见，唯由串习生故，当于第二品中说。虽有串习根本，云何非我等见所引？虽有彼根本，然如贪等自然趣入故，应不待勤修成办故。
如是住者，如说贪者，离贪者亦同，由了知此二者欲说皆为欲故，欲说非住于贪与离贪差别。故说从果总不了知差别，即从仅语，从语总不了知。然由贪性欲说错乱故。
若问何故如是施设非如是错乱所从，说"意乐"。不知离贪者如有贪者，或有贪者如离贪者施设之意乐。如是说声错乱因即唯欲因性。彼亦由不知如是欲了知为先而遣了知。

།གལ་ཏེ་ཡང་འདོད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་ཁྱད་པར་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་ངེས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སྨྲ་བ་མེད་པ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་ནས་ཚིག་གིས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་རྟག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་མཚམས་མི་སྦྱོར་བས་ན་སྨྲ་བ་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ། །མཚམས་སྦྱོར་ན་ ཡང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དོགས་པ་འདི་གལ་ཏེ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དགོས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་དགོས་པ་དོན་དུ་གཉེར་ན་ནི་རྟག་པ་ ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་འབྲས་བུའི་དོན་དུ་གཟུང་བའི་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པས་ན་བྱེད་པ་པོ་དང་སྤྱོད་པ་པོ་དང་དེ་སྡོམ་པར་ཡང་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།བདག་ཐ་དད་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་ངར་འཛིན་པ་དང་བྲལ་ཞིང་དོན་དམ་པར་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ཕུང་པོའི་ཚོགས་རྒྱུ་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་བདག་གིར་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་མཐོང་བ་རང་གི་དོན་དུ་འཇུག་པ་མེད་དོ།། གཞན་དག་ཀྱང་བདག་བཞིན་དུ་སྔར་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པས་སྟོང་པ་ཕྱིས་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་གཞན་དག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བརྩམས་ཤིང་རྫོགས། བདག་གིར་ཡང་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། སྙིང་རྗེ་ཅན་ཡང་དེའི་དོན་ཉིད་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐར་པའི་དོན་ལ་ནི་གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་ཕན་བཏགས་པས་ཀྱང་བདག་གི་དོན་དུ་འགྱུར་བར་མི་སེམས་པ་ནི་དགོས་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། སེམས་ན་ཡང་བདག ཏུ་རྟོགས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་སོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་གི་འབྲས་བུ་སེམས་པས་སྟོང་པ་གཞན་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་དགོས་པ་འདོད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཅན་འཇུག་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

纵由唯欲为因故，声差别于心差别无定，然由他量了知离贪者无说，唯由语比量贪。由于此常无了知故，能立与彼果不相连，故说无义。若谓若相连则为常了知。
此疑以"若无义故"迎之，说"非"。非无义，由离贪者为他义而入说故。若求自义则成常了知，由入为果义所取能立故，作者、受用者及彼摄亦定。
由无见异我故离我执，胜义蕴亦唯缘起性故，果因蕴聚由他因所成此，由刹那性不能摄果故，见四圣谛者无入自义。
若谓他亦如我先空果相连，后不能成果性。非尔，虽事如是，由了知他有故兴作圆满，亦了知为我所故，悲者亦为彼义而入故。于解脱义，他亦如自入。
若疑虽利他亦不思为自义，无义而入不应理，若思亦由入我了知故不应理，说"非"。由一切种空思自果，住于他义欲悲者入为应理故。

།གལ་ཏེ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ དག་ཆགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་ན་འདིའི་སྙིང་རྗེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདོད་ཆགས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ།འདོད་ཆགས་ནི་ཆགས་པ་ཡིན་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་གྱི་དོན་གཙོ་བོར་མཛད་པས་ཐར་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ཡང་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རང་གི་གཉེན་ལ་ཆགས་ པ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཆགས་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེས་དོགས་པ་ལ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ།།སྙིང་རྗེ་ལ་འདོད་ཆགས་ཞེས་ཟེར་ན་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་འདོད་ན་འོ་ན་རྩོད་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། རྩོད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ ལྟར་སྙིང་རྗེ་ནི་ཉེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་འཕེན་པས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་སྟེ་དེ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ ལྟར་སྙིང་རྗེ་འདོད་ཆགས་དང་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བར་བརྗོད་པ་ན་སྙིང་རྗེ་ནི་འདོད་ཆགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྙིང་རྗེ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྒྲ་འཇུག་པ་ཙམ་ཞིག་ལུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་འདི་འདོད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ངེས་པར་མིང་ནི་མི་དགག་གོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་དོན་ ནི་འདི་ཡིན་ཏེ།བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྩ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ནི་འཁོར་བ་འཕེན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་རང་དབང་ཉིད་དུ་འཇུག་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྐྱེ་བ་ན་སྲིད་པ་དང་ལས་སྲིད་པ་འཕེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཟད་ན་ནི་ འབྲས་བུ་སེམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཇུག་པའི་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཉེས་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་བྱེད་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྙིང་རྗེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་མ་བྱུང་། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱིས་ སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་གསལ་བར་འདོད་པའི་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་ནི་སྙིང་རྗེར་འདོད་དོ།།དེས་ན་བདག་གིས་འདི་དག་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱའོ་ཞེས་འདི་ལ་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྙིང་རྗེ་ ཉིད་ཀྱིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་འདི་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཡང་ངའོ་སྙམ་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདོད་པ་དང་བཅས་པ་བར་དུ་ཞུགས་ཤིང་མཐར་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若疑由应作利益故，他成贪处，则此悲即成贪，贪即执著，世尊以他义为主而许解脱亦是执著，故于亲眷贪与于一切有情利益贪有何差别？对此疑说"许"。若说悲为贪即许。若谓若许则无诤，非无诤，由性不同故。
如是悲无过，非如贪引生轮回苦而过患相续。说因由无颠倒生故。颠倒即我执，由非从彼生故。故如是说悲与贪性不同时，唯余悲是贪之声入。于彼亦说此许。故说"定不遮名"。
其义如是：由非我执根本故，悲非引生轮回因。如当说方式，自在而入业异熟生时，为引有及业有因。若我见尽则由无思果故，不入业非异熟因。故悲非如贪作过，故无作过。
云何悲非颠倒所生？由不忍他苦行相心差别，欲明显彼行相性许为悲。故"我当度彼等苦"，于此成我执。唯缘苦有情行相悲性非即遣苦，然此所入。彼亦了知为我。故有欲入中，终唯了知所缘果而入遣苦，由不应余故。

།དམིགས་པ་འཇུག་པའམ་འཇུག་པ་འབྲས་བུ་དང་མ་འབྲེལ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གསུམ་པོ་འདི་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཡང་རྟག་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་པས་རྟག་པར་རྟོགས་པ་ན་བདག་གཞན་རྟོགས་པར་ འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།བདག་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་གནས་སྐབས་འདི་གསུམ་རྟོགས་པས་གཅིག་ཏུ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་འདི་བདག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཉིད་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཅིག་ཏུ་སེམས་པ་མེད་པར་ནི་སྙིང་རྗེ་ཅན་འཇུག་པར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། དོགས་ པ་འདི་བསུ་ནས་སྙིང་རྗེ་ཞེས་སྨོས་སོ།།བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་ཀྱང་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་བས་དེ་མི་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་སྡུག་བསྔལ་དེ་བསལ་བའི་བསམ་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་སྙིང་རྗེ་བཞིན་དུ་བདག་མེད་པ་ ཡང་གོམས་པར་བྱེད་པ་དེ་གཉི་གའི་བདག་ཏུ་གྱུར་པ་ན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རྒྱུན་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་མཐོང་བ་ལ་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རིགས་ཡང་འཇུག་སྟེ།གཉི་ག་ཡང་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གོམས་པ་ལས་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ལ་བརྩེ་བའི་རང་ བཞིན་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་སེམས་ཅན་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་རྗེ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་མཐོང་བ་ཉིད་གོམས་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་དམིགས་ པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་སྙིང་རྗེ་འཇུག་པ་ན་རྟག་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་བདག་ཉིད་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པའི་བྱེད་པ་པོར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པའི་བསམ་པས་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་འཆད་ པའི་རང་བཞིན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་དེ་ཉིད་ལ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་མ་བྱུང་བ་གཞན་དག་གཞན་ཉེ་བར་གནས་ན་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ འདོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའམ་ཤེས་ནས་རྒྱུ་རྟོགས་ཏེ་སྐད་ཅིག་གསུམ་པ་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པར་འགྱུར་ཡང་རུང་སྟེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གང་གིས་འདི་མཐོང་བའི་དེས་རྒྱུ་བཙལ་ཏེ་དེ་རྟོགས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང མཐོང་བ་ལས་རྒྱུ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་ལ།དེ་ལས་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་རྟོགས་པ་མཐོང་བ་བྱེད་པ་མཚམས་སྦྱོར་བའམ། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་རྒྱུ་རྟོགས་པ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

所缘入或入非无果相连。故此三成一了知。故虽此无常，由与他常相连故常了知时，成了知自他。
于离我了知者亦由了知此三位而一相连，此即说我了知为他。若谓一切种无一思则悲者入不应理，迎此疑说"悲"。虽无我执，由见有情苦故生不忍彼行相除苦意乐。
如是从初发心起如悲修习无我，二者成我时，见色等五蕴唯因果相续性，慈性种类亦入，由二者皆修故。故由串习于见无我亦定有慈性。
故由是有情苦故，由仅见苦差别有情而悲入。由串习见有情即是欲离苦行相。由仅所缘性悲入时，非了知常成自为遣他苦作者，然由遣苦意乐生彼遣因。彼亦是说法真实性示四圣谛。
于因果心刹那即了知，由彼是过未事境故。由他近住则明先未生他故。故欲性心即是因果了知性，或知已了知因，或于第三刹那成欲说亦可，一切种无思由见此故求因当了知彼，然从见生因了知，从彼即是欲说。非有因了知见作相连，或于欲说有因了知相连。

།དོན་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་ལ་དབང་འབྱོར་པ་རྟོགས་པ་དོན་དུ་གཉེར་ཡང་རྟོགས་ པ་མི་སྐྱེ་ན།དེ་ལ་དབང་འབྱོར་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དྲན་པར་བྱ་བ་འདས་པ་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་སྔོན་དུ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཁ་ ཅིག་ན་རེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གསུང་བར་ཁས་ལེན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ལ།དེ་ཡང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཛེར་བ་དེ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་སྙན་དངགས་པ་གང་དག་བདེ་བར་གཤེགས་པ་གསུང་བར་རྟོགས་པ་ཞེས་རྒྱས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། གང་གི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་ནི་སྔར་རྟོགས་པའི་འདུ་བྱེད་སད་པ་ལས་རྟོགས་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དམིགས་པ་ལ་དབང་འབྱོར་པ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དྲན་པར་བྱ་བ་འདས་པ་དང་བརྟག་པར་བྱ བ་མ་འོངས་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདི་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཆ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་སྒྲ་མི་སྦྱོར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་པ་ མེད་ཀྱང་འདི་ལ་སྒྲ་འདིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་སྐྱེད་དོ་ཞེས་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལོག་པའི་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་ཀྱང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་འདི་ཉིད་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ བ་ཇི་ལྟར་ཁ་ཅིག་སེམས་པ་ལྟར་དོན་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།ཕྱིར་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་དོན་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་འདུ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་བྱེད་པ་མ་རྫོགས་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཉིད་དང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ ལ་སོགས་པ་རྟོགས་ཤེ་ན།དེ་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་པར་དམིགས་པ་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་སྐད་ཅིག་གཅིག་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ན་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་གཅིག་སྡོད་པ་དང་སྐད་ཅིག་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་གསལ་བ་ཡིན་ ཏེ།དེར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ནི་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ།

虽求了知一切义所缘自在，若不生了知，则于彼失自在故，以见为先忆念过去性即是一切智。故虽是欲说，亦是具对治苦智性。此遮有说："若许世尊说则许分别，彼亦是邪智"。如是诗人广说"了知善逝说"。
由不能了知者，应从先了知行醒而观察求了知行相，一切智所缘自在非能如是。故于应忆过去及应观未来入现量，故此全无分别分。亦无不真了知，由是一切智故。
若谓无分别不结合声，非尔，虽无所诠能诠分别，然由"此声于此生此分别"依他相续因果事现前，由他意乐入故。虽现前邪智然非即邪智。
如何有谓此不成，亦非待义所缘了知，由后分别即待义所缘，由依彼行故，由彼作用未圆满不成故。若尔云何了知果性及刹那性等？由彼有则见他有即是了知因果事，由了知一刹那即知过未故。如是一刹那住及他刹那生亦如是明了，于彼分别全无所需。

།རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་ན་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཞེས་རང་བཞིན་ངེས་པར་མ་བརྟགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ངེས་པར་བརྟགས་ཀྱང་མྱོང་བའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་ལ་ངེས་པར་ བརྟགས་པས་ཅི་བྱ།གཞན་ཡང་ལྷག་པར་ཞེན་པ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་དེ། རང་གི་སྣང་བ་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་མི་སྣང་བ་ཡང་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་དབང་པོ་བྱེད་པ་མེད་པར་དོན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཡང་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་རློམ་པའི་རང་བཞིན་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་ བྱའོ།།དེས་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་མེད་པར་དོན་རྟོགས་པར་ནུས་པ་དོན་སྣང་བ་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ནི་དོན་ཉིད་ལ་ཡིན་གྱི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པ་ནི་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་གསལ་བའི་དོན་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ནི་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བའི་ལྟར་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་པོ་ལ་སྔོན་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་སྔོན་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཆོས་འདི་ཙམ་ཞིག་དང་འདོད་པའི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་ཡང་མི་འགལ་ལོ། །འདི་ཉིད་ལུང་གིས་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲ་གཅིག་གིས་ནི་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་བཟུང་ལ། སོགས་པའི་སྒྲ་ཕྱི་མས་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ནི་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཇི་སྲིད་སློབ་པའི་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བར་རོ། །ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ནི་གཟུགས་ལ སོགས་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་སྟེ་དེ་དག་ལ་ངའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་ཐ་དད་པར་བདག་གི་ཆོས་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་བདག་མེད་ན་ཆོས་ཁོ་ན་ལུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་བདག་མེད་པ་རིག་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའོ། །དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་ ཆོས་བདག་མེད་པ་མཁྱེན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ།

若谓无分别则不能观察确定"此是青"等自性，虽已确定然无任何经验差别故，于经验自性何须确定？又由增益执著迷乱故说分别为迷乱，由于无义自显现增益执为义而入故。无义显现者，由此岸见者无根作用则无义显现故。
于非如是自性增益如是执著，亦由经验义习气力而生。应说增上慢自性增益执著，如乐等是识自体。故无根等作用能了知义，于义显现增益为义者是于义，非迷乱因。由不显现违义相故，于明了义增益为义即成依义，非依此岸见显现。
故世尊于青增益为青是无颠倒境，由彼即是青故，由无常等无颠倒故。故此分别法及欲性不违无分别。
为显此即是经所摄故说"如是"。第一等字摄慈悲喜舍，后等字摄无所缘。其中缘有情者，从初发心乃至圆满学位。缘法者是阿罗汉。法即色等五蕴，由执著彼为"我色"等差别我法性故。故无我则唯余法。故了知无我慈等是缘法。无所缘者是了知法无我佛世尊及诸菩萨。

།འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་དང་ཐུགས་རྗེ་གཉི་ག་གོམས་པས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་ཞུགས་ཀྱང་མེད་པའི་གཟུང་བ་མི་སྣང་ལ། ཐུགས་རྗེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ པ་མི་ལྡོག་གོ།།སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བ་མེད་པར་སྙིང་རྗེ་མེད་དོ་ཞེ་ན། གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བས་གཉིས་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ན་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བ་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་པ་རང་དབང་མི་བདེན་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་དོན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལ་དབང་འབྱོར་པ་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱང་མི་བདེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པར་ནུས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་དབང་གིས་དེ་འབྱུང་བ་མི་ལྡོག་གོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱིའི་ དོན་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བདེན་ན་གཉིས་མེད་པར་གོམས་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་དོན་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པར་འགྱུར། དེས་ན་ཡོད་པའི་དོན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་ཐོབ་པ་ན་ཕྱིའི་ དོན་དུ་སྣང་བ་བཞིན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་སྣང་བ་སྐྱེ་བ་ནི་དགག་པར་མི་ནུས་སོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་རམ། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འགྱུར་མོད། འགལ་ བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྲ་མོ་དང་རགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་བཟོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་དབང་དུ་ཡོད་པས་མི་སྲིད་པས་དོན་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འགལ་ བའི་རང་བཞིན་གཞན་དང་མི་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ལོག་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུད་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱེད པ་ཉིད་ནི་མི་འགལ་ཏེ།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལོག་པའི་ཤེས་པ་འཛིན་པ་ནི་ལོག་པའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་པའི་དངོས་པོ་མ་བཀག་པ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是由串习智慧与大悲二者，以智慧力虽入而无所取显现，以大悲力成自性不退。若谓无见苦则无悲，由离二习气故现前无二时，虽离邪智所依习气、无自在不真青等，然由得一切智故于有义现前自在不退。由他相续亦非不真故，由胜义有现前能生经验所依力故彼生不退。由此即成无外境。
若彼真实，则虽修无二，由事物自性成就从眼等显现义云何能退？故违害有义现前及一切智种得时，如外境显现生他相续显现不能遮。
识岂不成二性？此无所缘慈等是安立于识无二分耶？虽成然全无相违。见真实违邪智。由青等细粗分别不堪自在有故不可能，故义非如是，识亦非唯尔自性。
故示如是自性识不具违自性他，即是邪智以习气为因。如是事于无二智中无，然现前如是相续他智不相违，由不违有如是智故。执邪智由有邪自体故，及由未遮如所显事故邪智不应理。

།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ དང་།དེ་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལོག་པའི་ཤེས་པ་བདག་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཕྱིའི་དོན་ཁས་བླངས་པ་དང་འདྲ་བར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་གཞན་གྱི་ རྒྱུད་སྣང་བ་ཡིན་ན་གཉིས་སུ་མེད་པ་གཟིགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་གང་གི་ཕྱིར་གཉི་ག་ལ་རང་དབང་བརྙེས་པས་ན་དོན་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ལ་ཡང་གནས་པས་ནི་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་གཟིགས་པ་ལ་ཡང་གནས་པས་ནི་གཉིས་ སུ་མེད་པའི་གཟིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱིས་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་ལ་སྤྱི་བོར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་ རྗེར་བརྗོད་ཅེ་ན།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དག་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ཡང་རང་གི་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མི་མངའ་བས་ན་གཞན་གྱི་སེམས་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ལ་དེ་ ཤེས་པ་ཡང་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཚད་མ་དང་བྱ་བ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པར་མི་འཐད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འདིར་ཅི་ཞིག་གོམས་པར་བྱེད་སྙིང་ རྗེ་ཉིད་དམ་འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད་གཞན་གོམས་པས་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།བདག་མེད་པ་གོམས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་སོ། །བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་རིགས་མཐུན་པ་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ ཏེ།བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྐྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི་འདོད་ཆགས་ལ་ལྟོས་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྩོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་ཆགས་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཏུ་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།




我来为您翻译这段藏文佛教论典：
如此这般具有这种形相的缘故，对于存在于他人相续中的这种知识所明显显现的对境，由于没有如此这般的对境，所以是错误的认识，而不是世尊的智慧。因为不相违于有这样的认识，而且那也是它的对境。
正因为如此，错误的认识不是自证等的认识，因为若是错乱的话，会导致现量认识不成立的过失。
那么，如果像承认外境一样，承认胜义中存在显现的他相续，岂不是就不会成为无二智见了？
对此回答：怎么会不成立呢？因为在两者上都获得自在，所以安住于见一切的智慧中即是一切智者，安住于无二智见中即是无二智见者。
正因如此，从"法界智慧影像遍摄一切所知"开始，直到"获得无二三昧"的赞颂都是如此。
若问：这如何称为无缘大悲？
答：因为能知与所知二者如因果般无有关联。由于二者都达到各自的究竟，世尊不具有仅是分别念行境的能知所知，因此他人的心不是所缘，但了知它也不相违。
如同所说"量和所作互相关联不合理"那样，也应当说比量确实是量。
若问：难道不是从修习悲心的力量而生的吗？那么在此是修习什么？是修习悲心本身还是其他？通过修习他法而生起他法也是存在的，就像通过修习无我而离贪一样。
答：这些也是如此。慈悲等也是从修习同类而生，是从反复生起慈心等而产生的，而不是依赖贪欲的。意思是说不是自然生起的，而是要通过努力修习才能成就。
贪欲是我见，因为其本质是执著于我。

།དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པ་གོམས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་དང་ཆོས་དང དམིགས་པ་མེད་པ་ཅན་དུ་ཅི་སྟེ་མི་འདོད།དེས་ན་དེ་དག་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ཉིད་གོམས་པ་ལས་བདག་མེད་པར་འགྱུར་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་གོམས་པས་ཀྱང་དེར་འགྱུར་བས་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་ ཀྱང་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མི་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཆོས་ལ་དམིགས་པའམ་དམིགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ལ་སོགས་པར་འཛིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ རྒྱུན་གྱི་རང་བཞིན་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་ཏུ་མཐོང་བ་མེད་པར་གང་གིས་དེ་བསྒྲུབ་པ་ཆགས་པར་འགྱུར་བའམ་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ལ་སྡང་བར་འགྱུར་བ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དེའི་འབྲས་བུ་སྤྱོད་པ་པོ་ཉིད་མེད་ན་ནི་ཡུལ་དེ་ལ་བཏང་ སྙོམས་ཉིད་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པར་རིགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་བཏང་སྙོམས་འབའ་ཞིག་གི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཡང་རྩོམ་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། རྩོམ་ན་ནི་མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བཟློག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་སྐད་དུ། བླང་དང་དོར་བ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་དེ་བསུ་ནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་སོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་གི་དོན་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་དོན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུགས་རྗེ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ནི་བླང་བར་བྱ་བ་འགའ་ཡང་མི་མངའོ། །རེ་ཞིག་ ཆོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བཏང་སྙོམས་དོན་དམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ཀྱང་སྤང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་ཀྱང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་དངོས་པོ་མཐའ་དག་ལ་བཏང་སྙོམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རྩོལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལ་ ཕན་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་པ་འབྲས་བུ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མེད་པའི་རྩོམ་པ་འདོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།

如果依赖于此，则如同贪欲等自然生起一样，将导致不依赖于修习同类的过失。若又问：为何不承认贪欲等也可以是缘众生、缘法和无缘的呢？那样的话，这些也会如同悲心等一样。如此，通过修习贪欲本身可以成就无我，通过修习空性也可以成就无我，即使没有我执以及所取能取分别念也能成就。
对此回答说："贪欲等"。贪欲等不像悲心等那样是缘法或无缘的，因为若无颠倒的我执等则不会存在。对于感受等因果相续的自性，在没有见到我的情况下，怎么会对能成就它的对境生起贪著，或对与之相违的对境生起嗔恨，怎么会有安住于自性中享受果报呢？当没有果报的享受者时，对于该境应当生起平等心，而不是贪欲等。
若问：离贪者对一切境都具有不净想，唯是平等性的法相，那么具悲心者岂不是也应无所作为？若有所作为，则将违背不净观等，而他也没有这些，如将要解释的"因断除取舍"等偈颂所说。
以"若具悲心"等句迎接这个疑问，并以"非也"等来回答。这是说：世尊因离贪而对自利保持平等，但对他利则不然，因为具有大悲心。于彼并无任何所取。首先，不是法，因为平等即是胜义。也不是众生，因为他们也是所断。然而，对于一切究竟自性的事物生起平等心是需要努力的。对他们的利益也正是如此。
正因为如此，由于悲心不是贪著的本质，而且这本身就是果，平等者不观待果报，所以不存在舍弃无果之事业。

།གཞན་གྱི་དོན་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ མ་ཡིན་ཏེ་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལ་འདོད་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲས་བུ་འདོད་པས་མཚོན་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དང་། དགོས་པ་འདོད་པ་དང་། རྩོམ་པ་ཡང་རུང་སྟེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པ་མ་ ཡིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་འགའ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་ནི་ཉེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། ཉེས་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འགས་ཀྱང་ཉེས་པ་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལས་གཞན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལས་གཞན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ན་ནི་དེས་ན་མི་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་མེད་དོ། །ཉེས་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྲིད་པ་འཕེན་པའི་ནུས་པས་སྟོང་པས་ཉེས པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ན་ནི་མི་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།།ཉེས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཉེས་པའོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་པ་ཉེས་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུས་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་མི་འཐད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་མོད། སྨྲ་བ་པོ་ལ་འདོད་ཆགས་མཐོང་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུ་སྤངས་ཏེ་ཚིག་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ་ཞེས་གཞན་འདོད་པའི་དོགས་པ་བསུ་ནས་ལན་འདེབས་པ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་བདག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་པོ་བདག་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་ཚིག་ཡོད་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་ གཞན་ལ་ཚིག་མཐོང་བས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་ན་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།སྔོ་བསངས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ལ་ཚིག་ཡོད་ན་མཐོང་ཞིང་སེམས་མེད་པ་དག་ལ་ཚིག་མེད་ན་མ་མཐོང་བའི་ཆོས་མཐའ་དག་སྨྲ་བ་པོ་མཐའ་དག་ལ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ འགྱུར་རོ།།འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ཚིག་ལས་གཞན་རྗེས་སུ་མི་དཔོགས་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་འདེབས་པའོ།

他利也并非不是果报，因为果报的特征就是所欲求的。凡是有所欲求的即是果报，如果以欲求来表征果报，那么即使是想要表达、想要目的、想要行动等，从一切方面来看，由于没有任何不实的增益得以成立，所以说话是无过失的。
"一切方面"是指：过失即是烦恼，因为其本质是造作过失，因此从任何方面都不与过失相关。
"除此之外"是说：即使有人说除了不实增益之外的想要表达等具有过失，那也没有什么不可以。若说非过失性质的也因为具有投生的能力而成立为具过失，那也没有什么不可以。这是总结：对非过失之事安立过失之名不会成为有过失，因为不会成为过失者。
因此，如是以其他量成立欲说为究竟殊胜性是明显的。现在，虽然说仅仅依于事物的因果而有欲说已成立为因，所以从言语推知贪欲是不合理的。
为了回应他人认为"因见说者有贪欲遍及故，舍弃因果而从言语推知贪欲"的疑问，说"说者于自"等。因为见到说者自身有贪欲等，所以若有言语则有贪欲等，若从见到他人言语而推知贪欲等，则成太过。
若于自身见到青色等有言语，而于无心者见到无言语，则将推知一切说者都具有所有未见之法。
"因为错乱"是说：不能从他人的言语推知他事，因为彼此之间是错乱的。"于此"是回答。

།རིགས་པ་མཚུངས་པ་ལས་གལ་ཏེ་དེར་འཁྲུལ་ན་འདི་ལ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། འོན་ཏེ་ཆོས་གཞན་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པ་མཐོང་ལ་འདི་ལ་ནི་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། མ་མཐོང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མི་ལྡོག་པས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་ཐུན་མོང་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་གིས ནི་ཞེས་སྨོས་སོ།།ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཏེ། ཚིག་གིས་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་བྱ་བ་ལས་སུ་རུང་བ་དང་། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་དག་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་ཕྱིར་དེར་མི་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་ ལ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་གང་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་སྤྱིར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་འདོད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཡང་འདིའི་རང་བཞིན་འདི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཐུན་མོང་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་ནམ།གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་མེད་ཀྱང་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པའི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཚིག་གི་རྒྱུ་དམིགས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པའི་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཚིག་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ ཡང་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་ཀྱང་སྐྱེ་བོའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་ཇི་ ལྟར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཚིག་ནི་མཐོང་ན་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ ན་ཚིག་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་ཚིག་ལས་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔོག་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དོན་ཇི་སྙེད་ཉེ་བར་གནས་པ་ན་འབྲས་བུ་སྔར་མེད་པ་དམིགས་ པ་དེ་སྙེད་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་ན།སྔོ་བསངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་བཞིན་དུ་སྔོ་བསངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྨྲ་བ་པོ་ལ་རྗེས་སུ་དཔོག་ལ་རག་ན། འོན་ཀྱང་དུ་བ་ལ་ཡང་ཡུལ་དེ་ན་ཉེ་བར་གནས་པ་གཅིག་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

从相同的理由来说，如果在彼处有错乱，那么对于"此处无彼"这样的确定有什么依据？若说"在推知其他法时见到错乱，而在此处未见到"，这也不合理。因为即使未见到，怀疑也不能排除，所以成为怀疑的不定因，而非共相。
为了显示无确定性，说"由言语"。"由"字表示原因：言语能推知功德、事业的适宜性和欲说性。因为是因果事物的缘故，所以在此有不错乱。而对于贪欲则相反，所以没有不错乱的确定。
若问：如果所要推知的是一般的欲说性，那么这种本性岂不是与贪欲等共同的所量吗？即使无贪，若见到具有其他特征的欲说言语之因，则此处也会如此。因此，即使有由无贪等心态所生的言语，仅仅如此的心也非离贪，因为承认即使贪等未生，一切凡夫众生都是具烦恼的。所以说他以能生烦恼的性质而称为具烦恼者。
若问：如何说仅欲说是因，因为未见到无烦恼的心态？
答：说"于离能生贪性者"。见到言语时，于离能生贪性者则不然，所以说言语随顺于能生贪性的相随相违。因此，若从言语推知贪欲则成太过。
这是说：如果说有多少近住因在时能见到先前不存在的果，就说有多少因，那么青色等也因为是因，就像烦恼一样也应当能推知说者具有青色等。然而，对于烟等，在彼处近住的一等也将成为因。

།འོན་ ཏེ་དེ་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་མ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་འདིས་རྒྱུ་དེ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་ལྡོག་པ་ཚོལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རུང་བ་ཉིད་དང་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་སྟེ་རྡོ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་རུང་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཡོད་ཀྱང་རུང་ བ་མེད་ན་ཚིག་མེད་པར་གྲུབ་ན་དེའི་ཕྱིར་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བུད་ཤིང་མེད་ན་ཤིང་ཡོད་ཀྱང་དུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་བུད་ཤིང་དང་བཅས་པའི་མེ་རྒྱུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ཚོལ་ན་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ ཙམ་ལ་རྟོགས་ན་ནི་དེས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་འདིར་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བརྗོད་ལ། རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །དེར་རུང་བ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་མ་དམིགས་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་ པར་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན།འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་སོ། །རུང་བ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་ཚིག་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་མ་གཏོགས་པར་རུང་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་ མེད་དོ།།སེམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་ཏེ། བག་ལ་ཉལ་དང་ཀུན་ནས་ལྡང་བས་སོ། །དེ་ལ་མ་སད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་བག་ལ་ཉལ་ཡིན་ལ་སད་པའི་ནི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རུང་བ་ཉིད་ནི་བག་ལ་ཉལ་གྱི་ དངོས་པོ་ལ་བརྗོད་དོ།།དེ་སྐྱེས་ན་ནི་དེ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདིར་འདོད་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་འདོགས་པར་གྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ན། དེས་ན་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་ནི་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། གཉེན་པོ་བསྒོམས་པས་ སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་བྱས་ཀྱང་སྙིང་རྗེས་ཀྱང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།བྱེད་པ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ན་འདོད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདོད་ཆགས་མེད་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱི་འདོད་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེས་ན་ཉོན་མོངས་པས་ཕན་མི་འདོགས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ ནུས་པས་ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ནུས་པ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ནུས་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ནུས་པར་བརྗོད་ཅེ་ན། ནུས་པས་ཕན་འདོགས་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ནུས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན་ ནི་འདོད་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།འདོད་ཆགས་ནི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ནུས་པས་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།

若说：即使缺少其中之一也不可见到，以此"不可见"的方式来确定仅此为因，所以要寻求遮遣，对此回答：未成立适宜性和遮遣，因为如同石头等无适宜性一样也无心。若有心而无适宜性时成立无言语，则因此而如是，如同无薪柴时即使有木材也无烟，由此了知具薪柴之火为因一样。因此，若寻求遮遣则此非推理。若如前者仅就有而了知，则成太过。
因此，此处说成太过，而在决定中则成为因性不成立，这是差别。若问：如何了知仅欲说是因，而未见到离彼适宜性的心态？答："由贪欲"等。说适宜性为因，即是说言语是具烦恼心相续的，除了具烦恼心之外，别无所谓适宜性。
心由二种烦恼而成为具烦恼：随眠和现行。其中，未觉醒的烦恼是随眠，已觉醒的是现行，因为承许如此，所以适宜性是指随眠的事物。当其生起时即是现行。
因此，若此处成立贪欲本身有所作用，则将以二种方式相应。然而作用性已被遮遣，因为即使以对治修习使心相续无烦恼，悲心仍然运行。作用的决定相应是依于欲求。因此，即使无贪，对于具悲者的欲求也无矛盾。
因此，若烦恼无作用，则烦恼的功能也无作用。若问：功能岂不异于烦恼？那么如何说烦恼有功能故功能起作用？答："若由功能作用"等。若功能有所相应，则将成为贪欲本身相应，然而贪欲并非相应，因此功能也无作用。

།གལ་ཏེ་ནུས་པ་རང་གི་ངོ་བོས་ཕན་འདོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་སྙིང་རྗེས་ཀྱང་འཇུག་པར་བརྗོད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་ཅེ་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཕན་འདོགས་པ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་མེད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པ་དེས་ན། གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་བག་ལ་ཉལ་ཡིན་གྱི། མ་སད་པའི་དོན་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུའི་སྤྱི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དག་དང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཁྱད་པར་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཁོ་ནས་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ཀྱི། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཚིག་གི་འདོད ཆགས་བཞིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་གང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུའི་སྤྱི་རྒྱུའི་སྤྱི་ཉིད་ལ་བཞིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་གཞན་ ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཁྱད་པར་དང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཚུལ་གསུམ་པར་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཚུལ་གསུམ་པོ་དེ་ཡང་ཚད་མས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གཞལ་ བྱ་གྲུབ་པ་ནི་ཚད་མ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚུལ་རྣམས་ལ་ནི་མཐར་ཡང་མངོན་སུམ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་ རྟོགས་པས་ན་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན།དེ་ལྟར་ཡང་བདག་རང་ཉིད་ལ་ཚིག་དོན་ཡོད་ན་འདོད་ཆགས་དམིགས་ལ་སེམས་མེད་པ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་ན་ཚིག་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་དེ་ལྟ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་བརྗོད་ན་དེ་ནི་དུ་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་ ཡང་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཚང་བང་གི་ཆོས་རྣམས་རི་ལ་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་སྨྲ་བ་པོ་འདོད་ཆགས་ཅན་དུ་ཐལ་བ་ཡང་སྤང་དཀའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་བསུ་ནས་ཁྱབ་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ཀྱང་གཏན་ ཚིགས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ནི།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ།

若问：功能岂不由自性而有作用？答：不是，因为说悲心也能运行。那么为何提及此事？为了显示贪欲作用的因无差别。即便如此，虽无贪欲却成立具贪的名言，因此，此状态即是随眠，别无其他未觉醒的义。"因此"是总结。
即使果不存在时不生起是不可能的，然而果的共相与因的差别不存在时也能生起，因此说那些差别是因，依此而说是果，但无差别时也能生起，因为无彼亦有故。因此，唯由不存在则不生起而推知因，而非由不存在亦能生起来推知，如言语的贪欲。
若问为何？答："因为依彼故"。此中，若不存在则不生起者即是关联，如同果的共相与因的共相。对差别则不然，因为无彼亦有故。对此解释说"其他则不然"，因为与差别不存在时也能生起。
若问：岂不是以宗法、随行、遮遣说因三相，而此三相也由量成立，因为所量的成立依赖于量？对因相而言，最终必定以现量为量，否则将成无穷过。因此，既然言语相的因遍及由现量了知，如何成为非因？
如是，于自身有言语义时见贪欲，于无心者无贪欲时无言语。若说如此则成太过，那么从烟推知火时何不也成太过，因为厨房的法也在山上？因此，要么推理非量，要么难以避免说者成为具贪者的过失。
为了回应此疑问，虽遍及由现量成立但说非因："虽于异品未见亦不然"。

།གལ་ཏེ་ཡང་འདི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚིག་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡལ་བར་དོར་ནས་མ་མཐོང་བས་ གྲུབ་པའི་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པར་མི་ནུས་སོ།།ཇི་ལྟར་མི་ནུས་གང་གི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པའི་ ཞེས་སྨོས་སོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་ན་སུ་ཞིག་དེ་ལ་མ་མཐོང་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་པ་སྤོང་། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གང་འགའ་ཞིག་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་མཐའ་དག་མི་མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ཡིན་པ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་ནི་ཡིན་པར་མི་འཐད་དོ།།དེ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཉིད་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་མཐའ་དག་པ་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པར་མ་ གྱུར་རམ།དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ལ་ལར་མེད་པ་གྲུབ་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པས་ཆོད་པའི་ཆོས་ཅན་སྔར་མ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མ་མཐོང་བ་ཉམས་སུ་ མྱོང་བའི་ཆོས་ཅན་དག་ལ་ཡང་དེ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་མེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལ་དུ་བ་དམིགས་པ་ན་འདིར་མེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་དམ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་ཞེས་སུ་སྨྲ་མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་ངེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་བྱེད་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་པར་མི་ ནུས་སོ།།ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་འདི་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མེད་པར་འཛིན་པའི་ཚད་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་གཞན་དུ་ཡང་དེ་ལྟ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་རྣམས་ནི་ཡུལ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་དེ་དག་ཞུགས་པ་དེ་ཉིད་དུ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞུགས་ པ་དེས་གཞན་དུ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པར་མི་འཐད་དོ།།དུ་བ་འམ་ཆོས་ཅན་གཅིག་ཏུ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གནས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

即使未见此在异品中运行，然而因为言语仅以欲说为因，所以舍弃它而依靠未见所成的遮遣，不能推知欲说的差别。若问：何以不能？因为因在异品中无即是遮遣，而这也由未见相的量所成立。答："一切遍知"等。
这是说：若由未见而了知异品中无，谁能否定即使未见也是因？然而不是这样，因为凡是对某者无所立的一切皆是异品，于此不合理确定某些有法为无彼法。于彼也应了知一切皆无，而非仅于某些。
若问：岂不是具无所立的一切即是异品？若不确定因于彼无，则虽于某处成立无，但因怀疑一切处是否无，如同未经验的由地域等隔绝的有法一样，对于已经验的有法，若彼无则因无也将成为怀疑。
因此，当于怀疑有无火的所立有法见到烟时，谁说不怀疑"此处无火时也有，还是有火时才有"？若说由见与未见同品、异品而确定怀疑所立有法的所立，如何确定？因为如此，若无所立则以无性于所立有法也将成无，不能确定。
以何量执取其他有法中若无所立则无，即不能以彼执取他处也如是，因为诸量有确定境。唯于彼等趣入处如是确定。不合理由彼趣入而于他处如是安立。
不能确定烟或一有法如何，他处也如是，因为未成立住于彼如是自性的某种差别。

།དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་ངེས་ན་དུ་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་མེ་ངེས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་ལར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་མཐའ་དག་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ལ་དེ་ལ་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་མཐོང་བ་ལོག་པས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཉིད་ཀྱིའོ།།ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱིས་ཆོད་པའི་ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ངེས་ པར་བྱེད།ཇི་ལྟར་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལ་ལ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་གིས་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་གཞན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་བུ་ སྐྱུར་པོ་ཅན་སྐྱུ་རུ་རའི་ཤིང་དག་ཀྱང་འདུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་བུ་མངར་པོ་ཆགས་པར་འགྱུར་ལ།ལན་མང་དུ་དེ་ལྟར་མ་མཐོང་ཡང་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཏུ་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ནི་རྣམ་པ་དེར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་དུ་བ་དུ་བའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། རང་ བཞིན་ངེས་པ་མེད་པར་ནི་སུ་ཡང་མི་སྨྲའོ།།བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་དུ་བ་མེད་པ་ནི་དུ་བ་ཉིད་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །དུ་བའི་རང་བཞིན་དེ་མེད་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་མཐོང་བས་ངེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་མེད་ན་མེད་པ་ཙམ་ལས་ནི་མེད་པའི་ཆོས་རང་བཞིན་ཡིན་པར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། བུམ་ པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་ལན་དུ་མར་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འབྲེལ་པ་བཞག་ནས་མ་མཐོང་བས་གྲུབ་པའི་ཁྱབ་པ་ལ་ཚིག་གིས་འདོད་ཆགས་དཔོག་པར་བྱེད་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེས་ནའོ། །འདི་སྐད་དུ་བདག་ལྟ་བུའི་སྨྲ་བ་པོ་ནི་འདོད་ཆགས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་སྨྲ་བ་པོ་ལ་འདོད་ཆགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེས་ན་དེ་ལྟར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ པ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ལ་བདག་ལྟ་བུ་ཉིད་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲེལ་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་ཁྱད་པར་ ཅན་ཡིན་ནོ།།རྐྱེན་གཞན་ཡོད་ཀྱང་འདི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ཏེ་གཞན་རྣམས་འདིའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ།

因此，若确定一切处无所立则无，则能由不见烟而确定火。所以，凡是某处无所立的一切即是异品，也应确定于彼无。非一切遍知者的见的反面不能了知异品一切处皆无，而是由一切遍知性。
凡夫见不能以地域和时间隔绝的空无所立的有法为境。因此，如何确定彼等无因？为了显示"如于一处有，此非一切处皆有"，故说"于某处"。如是，由某种自性所见者也因地域等差别而于他处显现不同，如同具酸果的庵摩罗树，由造作差别而成甜果，虽多次未见如是亦然。
若问：于某处如是所见岂非决定彼相，如烟决定为烟相？答：无人说无决定自性。若无所立则无烟，此非如烟性般为自性。若说由见无彼则无法性而确定，仅由无彼则无不成为无法自性，因为瓶等无于某处也多次无故。
因此将说应许关联。所以，舍弃关联而由未见所成的遍及不能推知言语的贪欲。"因此"是指由此因。
应当说"如我这样的说者是具贪者"，因为是如我这样故，于有法说者成立贪欲为所立，因此如是合理。因为如我这样性与如所说相的贪欲相关联故。
显示关联即是"贪欲生起的特殊缘"。我见相即是非如理作意的颠倒知，此亦是贪欲生起的特殊缘。虽有其他缘，此为特殊因，因为其他随此而行故。

།དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ན་བདག་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་ནི། འདོད་ཆགས་ཅན་ཡིན་ནོ། །བདག་ལྟ་བུ་ཉིད་ནི་ཚུལ་བཞིན་མ་ ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེས་ན་འདོད་ཆགས་དང་ལྷན་ཅིག་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པོ།།དེའི་ཚེ་ཡང་སྨྲ་བ་དཔེར་བརྗོད་པ་ནི་དོན་མེད་དེ། སྨྲ་བ་པོ་སྨོས་པ་ནི་དོན་དང་མི་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། བདག་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདོད་ཆགས་ ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་ལུས་དང་ཚིག་དག་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་གཞན་ཡིན་པ་ན་འབྲེལ་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ནས། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་ མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཁྱབ་པ་ཉིད་གཞན་ནས་འབྲེལ་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་ན། གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ནར་བསྟན་གྱི་རྣམ་པ་ འདི་ལྟ་བུ་དག་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་མིན་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་དོགས་པ་བསུ་ནས་སུན་དབྱུང་ཞིང་འབྲེལ་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་ པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་མཐོང་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བར་ཡང་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མང་པོ་ཞིག་ཚོགས་པར་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཚད་མས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱང་མི་འཐད་ཅེ་ན། བཤད་པ། གལ་ཏེ་ཡང་འདིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པ་ཅན་ཉིད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་ན་ནི་གྲུབ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །མ་མཐོང་ན་ནི་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ་བསལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྟག་པ ལ་འགར་ཡང་བྱས་པ་ཉིད་མ་མཐོང་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱས་པ་འགའ་ཞིག་རྟག་པར་ཡང་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་ཡང་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཕྲུ་བའི་འབྲས་ནི་ཚོས་པ་ བཞིན་ཞེས་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་ཕྲུ་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་འབྲས་ཚོས་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ།

因为具有彼故，由此因故，与如我这样的非如理具有者是具贪者。如我这样性即是以非如理作意为自性，因此与贪欲一起成立其自性。
此时，举说者为例无义，"说者"一词无义，因为仅由"凡是如我这样者即是具贪者"而成立故。因此，如是身与语异于三相因时，因不具关联故成立为似因，故以"因此"而总结。
未见于异品者非因，因此唯有三相因，此是立论。若问：为何由现量成立的遍及性依于他处关联性为因时，仅说三相因，而如是相非因？为了遮遣此疑并成立关联，故说"于异品"。
仅由未见于异品而见于同品，不具无错乱的随行与遮遣。因见因而未见于异品，故说见于同品。因此将说"虽见多聚"。
若问：如何由量如是了知亦不合理？答：即使此处无见于异品，然有错乱可能性。若见于异品则唯成立，若未见则非成立亦非遮遣，故有错乱可能。
即使未见常有任何所作性，然而某种如是相的所作可能是常，此是可能的。虽未见趣入异品，然有见错乱，为说明此义而说"如锅中饭已熟"。如以在锅中为因成立饭已熟，此处亦如是。

།ཕྲུ་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཚོས་པ་ལ་མཐོང་བ་མེད་དེ། ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པའི་མ་ཚོས་པ་རྣམས་ཕྲུ་བར་ཚུད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྲུ་བ་ན་གནས་པ་ འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཚོས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དེའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་མཐའ་དག་བསལ་ན། དེ་ལ་འགའ་ཞིག་མ་ཚོས་པར་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཚོས་པ་པོ་མི་ལྡོག་གོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཡུལ་ཙམ་གྱི་མཐར་ ཐུག་པའི་ཚད་མས་མཐོང་བ་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་དུ་འབྱུང་བ་མི་སྤོང་བའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་བར་རིགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་དེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པ་དམིགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།མང་པོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་འགྲེལ་ པའོ།།འདིས་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པར་དམིགས་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །མདོར་སྨོས་ཀྱང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ནི་མ་བཤད་དེ། འདིས་དེ་འཕངས་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །འཕེན་པར་བྱེད་པ་དང་འཕང་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོས་ན་མདོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ལ་མ་མཐོང་བས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་འཕངས་པ་ཅི་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཕྲུ་བའི་ནང་ན་འདུག་པ་རྣམས་ལས་མང་པོ་ཞིག་ཚོས་པར་མཐོང་བས་ན་ཕྲུ་བའི་ནང་དུ་ཚུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་ནས་ནི་ཚོས་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཚོས་པ་མེད་ན་ཕྲུ་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་དེ་ཡོད་ན་ཚོས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་འགྲུབ་བོ།།ཇི་ལྟར་མི་འགྲུབ་ཅེ་ན། འཁྲུལ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཕྲུ་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཚོས་པ་སྐྱེད་པའི་ཚོགས་པ་ཚང་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་ཚོས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གལ་ཏེ་འདི་རྒྱུ་ཚང་བ་ མ་ཡིན་ན་འགའ་ཡང་ཚོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ཚོས་པ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གཞན་ཡང་མ་ཚོགས་དེས་ན་འདི་ལ་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བ་ཇི་ལྟར་འཐད་ཅེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་སྨྲས་པ་ནི་འདི་ལྟར་འདི་ལྟ་བུའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། ཕྲུ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་རྣམས་འབྲས་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དུས་གནས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་འབྲས་འགའ་ཞིག་ནི་དུས་ཅུང་ཟད་གནས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ལྟར་འགྱུར་ལ་གཞན་དག་ལ ནི་གཞན་དུའོ།།དེས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་མཐོང་བ་དག་དང་མཚུངས་པར་གནས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དག་ནི་ཚོས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

未见入锅中性于未熟者，因为在外的未熟者们未入锅中，且见锅中某些已熟故。虽然如此，若检查其中一切入者，则见彼时某些亦未熟。因此，仅由见彼不能遮遣未熟。
此义是：由仅限于自境的量所见，不能遮遣于他处生起差别，故不仅应理成为怀疑，即使未见，于如是相也有见到错乱。
"多聚"等是解释。此说见有于同品。虽经中说未见于异品未解释，为显示此能遍故。由能遍与所遍事，为令定解经中未见于异品所遍有于同品故。
由见锅中诸多已熟，仅由"入锅中"不能成立已熟，因为若无已熟则不成为入锅中性，故不能成立若有彼则成熟。若问：如何不成？答：因见错乱故。
若问：入锅中性岂非通过了知具足能生熟的聚集而成立熟？若此非具足因，则无任何能熟，因为彼等熟亦不能无因成立。若是因聚，如何其他亦未聚，则如何合理见此错乱？为迎此疑而说"如是"。
此意是：依止锅等聚集的转变，诸饭成为有果，此亦是时住性。于彼，某些饭依止少时住而如是转变，于其他则不同。因此，依止如是事所见等住者定成熟，其他则否。

།དེ་བཞིན་དུ་གང་དག་དྲོད་དང་ཉེ་བར་འབྲེལ་པ་དེ་དག་ནི་མྱུར་བར་ཚོས་པར་འགྱུར་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འཁྲུལ་པ་དམིགས་པར་ འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་རྗེས་སུ་དཔྱོད་པས་རྟོགས་པར་སྟོན་ཏོ། །འདི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དང་ཚོས་པའི་རྒྱུ་འདྲ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲོད་ཉེ་རིང་ངོ་། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འདི་དག་ཚོགས་པ་གཅིག་ ལ་རག་ལས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདི་ལྷག་མ་དང་ ལྡན་པ་ཡིན་ལ་དེས་ན་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།།ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི། ཡང་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེས་དྲི་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་ཅན་གྱིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་གང་ཞིག་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་ ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ།དེ་ནི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདྲི་བ་དང་ངག་གཅིག་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །ཇི་སྐད་བཤད་མ་ཐག་པ་དེའི་ལྡོག་པ་དེ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་ འགྱུར་རོ།།སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་འདི་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནའོ། །ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་རྣམ་པ་ གསུམ་ལས།གཅིག་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་ཡིན་པས་དེ་ལས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་ནི་ལྡོག་མཚམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་ མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལས་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ནི་དེ་ཡང་ཡོད་པས་ན་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་གང་ཞིག་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་བརྗོད་པ་དེ་དེ་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན། བཤད་པ་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ ཏེ་མ་མཐོང་བ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་པའི་ལྡོག་པ་ཡང་དེས་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།

如是，凡与热相近者速成熟，其他则否，因此合理见到错乱。为显示此，故说由如是观察关联而了知。"具如是自性"是指依止住。"与熟因相似"是指热的远近。因此如是，此等依赖一聚。
若不依如是理而仅依所见，则此定非比量，故说"若非如是"。若仅依未见，则此比量有余，故有错乱。
具余自性，为先问"何为具余"而说"凡是"等。仅由未见而显示唯由未见遮遣者，此是具余，以一语显示问答。如前所说彼遮遣，由仅未见于异品的不定因，故疑虑趣入异品。
法称论师说由具趣入异品性故说为具余。此亦有彼故，此亦唯如是相。于宗、同品、异品三有法中，一是有因，故从彼异品一向有余。第二与因相关，因不从彼等遮遣故。余是遮遣处故非关联境。因不从彼遮遣，此有彼故说为具余。
若问：如何说仅由未见而遮遣？答：仅未见成立遮遣是疑因故。若问：未见岂非不见显现？由彼了知无所立处无的遮遣，故如何此是疑因？对此说"一切不见"。

།འདི་ལ་ལན་མང་དུ་མ་མཐོང་ཡང་དངོས་པོ་ ཉུང་ཟད་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལ།བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་ངེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་ཡུལ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པའི་བྱེད་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་དངོས་པོའི་ རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ལས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡོད་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་སྐྱེས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ རྟོགས་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་འདི་དེ་ལ་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མི་དམིགས་པ་ཐམས་ ཅད་ནི་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།།གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཡོད་པར་དོགས་པ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ཁོ་ནས་བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། མ་མཐོང་བ་དེ་ ཡང་ཚད་མ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་ལ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན་འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏེ།མངོན་སུམ་ནི་རང་གི་རྟེན་ཉིད་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་གཅོད་པར་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེའི་ཡུལ་འདི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཡང་མེད་དོ།

此中虽多次未见，于少许事物无所立时，未见能立于所立有法，现量不能决定"无所立则无因"，因为不能决定非自境限定作用之境的事物自性故。
不见显现即是不见，非他。因此，此无所立则是无，有彼则有所立，由如是决定生起，于所立有法了知能立而了知所立法。
一切有法非成为所见相，故此于彼不显现成为不见。彼亦非能了知无事。因此说"一切不见非能成立无"。
若问：于所立有法怀疑有无所立法，岂非唯由见与未见于同品、异品而遮遣？彼未见亦唯是量，故由现量成立无所立处无，如何不如是决定于有法？对此已说：现量唯于自所依作如是体性抉择，于其他有法则否。亦无如其境此般其他亦如是的决定。

།དེས་ན་གང་གི་ཕྱིར་འདིར་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་མཐུན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པ་གཞན་དགོས་པ་མ་ཡིན ནོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཞུགས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་འཇུག་ཀྱང་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱབ་པ་མ་དྲན་པ་ན་ཐེ་ཚོམ་འཇུག་ཀྱང་དེ་རྗེས་སུ་དཔྱོད་པས་ཆོས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་དག་ལ་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ དྲན་པ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་འདུ་བྱེད་སྐྱེས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ལས་དངོས་པོའི་ངོ་བོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྟོགས་ པ་དབང་མེད་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དམ།ཡང་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ལ་རག་ལས་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པའི་རྟོགས་པ་པོ་གཉིས་ལ་དེ་ལྟར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་དེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པ་ ལ་ལྟོས་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྟོགས་པ་སྔ་མ་ནི་མི་འཐད་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡོད་པར་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ན་དངོས་པོའི་མཐུ་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེས་ཀྱང་དངོས་པོའི་རྟེན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་ མ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ།།དུ་བ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཅན་གཅིག་མེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ངེས་པ་ནི་མ་གྲུབ་བོ། །མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཡང་གང་གི་ཚེ་དོན་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དཔེར་ན་འདིར་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ངེས་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིགས་པ་ལས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་ཡང་ནས་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དོན་ངེས་པ་རྟོགས་སོ་ ཞེ་ན་གལ་ཏེ་ངེས་པ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ལན་ཅིག་མཐོང་བས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

因此，由现量见此处无所立则无，何有决定"于所立有法亦如是"？若问：由如是见于同品异品，岂非即是决定随顺彼的所立有法的比量？故于所立有法如是转时不需其他决定。
若答：虽于比量趣入前，于所立有法入有无所立法之疑亦无过，如未忆遍及虽入疑，由后观察于同法异法喻见与未见忆念，生起决定具所立法相的比量故。
此不应理。是否说由如是见生起行于所立有法生起能立了知，即由事物体性必然趣入所立了知，故说彼处定是比量？或由不依因聚而自在趣入的二了知者如是所见，故依理了知于所立有法亦如是转？
其中，首先前了知不应理，是能立。若于所立有法未别别决定有所立法，虽由事力生起了知，然不成为具事依，故定非量。
"一有法具烟故有火，余亦如是"的事有决定未成立。如现量，比量智生起时若有义则是量，如是不能无比量。如此处亦应依止成立事有决定。彼亦非如是有，故亦非由理了知。
若谓由数数见义故了知义决定，若决定即是自性差别体性，则一见亦应了知。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཡང་ནས་ཡང་དམིགས་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ལན་མང་པོར་ལྷན་ཅིག་མཐོང་ བས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་འདི་ཡང་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་ལན་ཅིག་ཉིད་རྟོགས་པས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ན་ནི་མང་དུ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་ཇི་སྙེད་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་དམིགས་པར་གྱུར་གྱི་མ་དམིགས་པ་གཞན་ལ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མ་ འགྲུབ་བོ།།འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གང་ངེས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མི་འཁྲུལ་བ་དེ་ཅི་ཞིག་དེ་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་ལ་གཞན་མེད་ན་ནི་མེད་པའོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ཉི་ཚེ་བ་ཡིན་ན་ནི་རེས་འགའ་འཁྲུལ་པར་ ཡང་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལྟར་འཐད་པ་ཡིན་ན་འདི་རྟོགས་པ་གོ་ཇི་ལྟར་ཡིན་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་འཐད་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་མཐོང་བ་མེད་པའི་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།འོན་ཏེ་ཉི་ཚེ་བའི་རྟོགས་པས་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ལ་ལར་འགྱུར་བ་འཁྲུལ་པར་ཡང་མི་འགལ་ཏེ། ལན་མང་དུ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་ཚེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ན་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པས་མི་འཁྲུལ་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་འཁྲུལ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་དོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པ་བྱས་པ་དང་། མི་རྟོགས་པ་དག་ནི་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་དང་མི འཁྲུལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན།དེས་ན་མི་འཁྲུལ་བ་ནི་མ་མཐོང་བ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་པས་དེ་མེད་པས་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པར་འདོད་པས་ ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་གཉིས་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡང་འདོད་པར་བྱ་དགོས་སོ།།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་གྱི་གཉིས་ཀ་ཡང་ཕན་ཚུན་རག་ལས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁས་མི་ལེན་ན་གཏན་ཚིགས་ གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

若非如是，则数数所见亦非能立。若谓无则不生是决定俱有，由多次共见而了知。若此亦有因，则一次了知即能了知。否则，虽多如是，仅见所见如是体性，于其他未见非如是故，决定未成。
若谓如果等，由决定了知所比知者，不错乱性亦是事法。若问：何为不错乱？答：有彼则有他，无他则无。若是局部，则有时亦成错乱。若是一切，如是应理，此了知如何？若由一切如是了知故。
虽如是应理，然非一切如是了知，非遍知者无见决定。若由局部了知，则于某处转成错乱亦不相违。因不能决定"多次如是者他时不如是"，若非如是则不成非果故。若非果，虽无彼亦有，故无不错乱性。若不错乱则是果性。
无差别所作与不了知，由依一不坏他体性故，何者与何不错乱自性？故不错乱非所了知未见。如是，彼唯是疑因。
由如是故，欲由"一"所立遮遣，无彼故"他"能立遮遣者，应许彼二所立能立自性关联。能立所立关联是如是体性，然二者非互依自性。若不如是许，则因不成能解。

།གཞན་ལོག་པས་གཞན་ལྡོག་པར་ཁས་བླངས་ནས་དེ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པ་ཡང་གྲུབ་པ་ཉིད་པས་ལོགས་སུ་མ་བསྟན་ཏེ། འཕེན་པར་བྱེད་པ་དང་འཕང་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོས་ན་འདི་གཉིས་ཐ་མི་དད་པར་བསྙད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཡོད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པར་འདོད་པས་རང་བཞིན་འབྲེལ་བར་འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱའོ།།མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་བསལ་བ་འདི་ནི་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་པ་དག་བཞིན་དུ་འདི་པ་དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་དག་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་ དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ནི་དེ་ཡིས་ཏེ་རྒྱུ་དེས་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནི་ཚུལ་གསུམ་ལའང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཙམ་ལ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གཉིས་ལའང་ངེས་པ་བརྗོད་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འང་གི་སྒྲའི་དོན་ཏོ།།ཉེ་བར་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་ངེས་པར་ནུས་པ་དེ་ལ་ངེས་པར་བརྗོད་པར་རིགས་ཀྱི།རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ནི་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ལས་ག་ལ་ངེས། དེས་ན་འདི་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་གང་དག་གི་ཕྱོགས་བསྟན་པ་ཡན་ལག་ཏུ་འདོད་པ་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡན་ལག་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་དག་ཀྱང་ཡིན་པས་ཚུལ་གསུམ་ཀ་ལ་ངེས་པ་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་པར་བཞེད་པ་དེའི་ངེས་པ་བརྗོད་པ་མཛད་དོ། ། འདི་ཡང་བརྗོད་པར་མི་བྱའམ། དོན་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་བཞེད་པ་དེ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དགོས་པ་སྟོན་ཏོ། །མ་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པར་མ་ཤེས་པའོ། །ལྡོག་དོན་ནི་འགལ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་ཅན་ནི་མ་ངེས པའོ།།དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་ཏེ། དེ་དག་བསལ་བའི་དོན་དུ་ཚུལ་གསུམ་ལ་ངེས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདིར་ངེས་པ་ཁས་མི་ལེན་ན། འདི་དག་ཀྱང་མ་བསལ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ངེས་པར་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་འབྲེལ་ བའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁས་མ་བླངས་པར་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས་ན་འབྲེལ་པ་ཡང་གྲུབ་བོ།།འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མེད་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཇི་སྐད་སྔར་བརྗོད་པ་བཞིན་ཐེ་ཚོམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེས་ན་ མ་མཐོང་བས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཁས་བླང་བར་རིགས་ཀྱི་གཞན་གྱི་འབྲས་བུ་གཞན་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

许由他遮遣而他遮遣，则有彼时所立有亦成立，故不另说。由能投所投事，说此二无别故。因此，应确定已说"由许有能立有所立故，应成自性关联"。
仅由未见成立之遮遣，如外道，于如是说此宗者亦同。依此宗说明：由彼因故，于因三相亦非仅于宗法，而说于随行遮遣二者亦决定，此是"亦"字义。
仅依近住有法的宗法性唯由现量能决定，于彼说决定应理。随行遮遣依现量非现量所知故，岂由见与未见决定？故此不应说为彼境。
因此，如有说宗支分者是不定性支分，如是随行遮遣亦然，故于三相皆不说决定。由许自性关联故说决定。
此亦不说耶？由说"非由异义显示"故，显示阿阇黎意趣之义。
"未成"谓不知与所立有法关联。"遮义"是相违。"错乱"是不定。为对治彼等，为遮遣彼等故说三相决定。如是，若此不许决定，由彼等未遮故成因性。故定当许。
彼亦由关联根本性，不许彼则不能说，故关联亦成。"无关联"是解释。因无关联则随行遮遣非决定，然如前所说成疑故，若许由未见成立，应许彼果性，非显示他果他。

།དེས་འབྲེལ་པའི་འབྲས་བུ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པས་ན་འབྲེལ་པ་ཉིད་སྟོན་པར་མཛད་པ་ན་ངེས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ལ་ བརྟེན་ནས་ཉན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྒྲུབ་པར་ཁས་བླང་བར་ནི་མི་ནུས།མ་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པས་ནི་འགལ་བ་བསལ་ཏེ་བྱས་པ་ཉིད་རྟག་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་གོ་བར་བྱེད་ པར་སྟོན་པར་མཛད་པས་བྱས་པ་ཉིད་རྟག་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཡང་འགལ་བ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འགལ་བ་ནི་ངེས་པར་བརྗོད་པ་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པ་ཉིད་ནི་བཟློག་པས་ ཁྱབ་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་འདི་མི་རྟག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྟག་པའམ་འོན་ཏེ་མི་རྟག་པ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་དེ་རྟག་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་བྱས་པ་ཉིད་རྟག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་འདི་བཟློག་པར་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་འདི་རྟག་པ་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། །དེས་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཡང་འགལ་བ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ངེས་པ་བརྗོད་པས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན། འགལ་ བ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པས་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེར་ཡང་ངེས་པ་སྨོས་པ་དོན་མེད་དེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྨོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པ་བཟློག་པས་ཁྱབ་པ་ཡང་མང་དུ་མཐོང་བ་ ལ་བརྟེན་ནས་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེས་ན་བྱས་པ་མི་རྟག་པ་ལ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་འདི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟར་ན་ངེས་པར་བརྗོད་པར་བཟློག་པར་བྱ་བ་རིགས་པ་ཉིད་དོ། །འགལ་བའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་ པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ངེས་པ་སྟེ།བཟློག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ངེས་པས་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་འགལ་བའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ལྡོག་པ་ངེས་པས་ནི་མ་ངེས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ འཇུག་པ་བསལ་ཏེ།དེ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་མེད་པར་ངེས་པར་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཉི་ག་ལ་འཇུག་པར་ངེས་པ་ཉིད་བསལ་གྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

由许关联果故，当显示关联时说决定。依色了知果而不能许成立耳识。
"未成"等解释即是"于彼"。由随行决定遮遣相违，因所作性无常随行故。故由显示随行决定能解，说所作性非常能立。
若问：虽于随行有疑，相违岂非非因性？故相违非应遮遣决定说，因所作性定遍遮遣故。若此于无常无疑，则于常或无常有，故亦于常转。故若随行决定是因，则所作性于常有疑非因性。
若此能遮遣时，此于常亦无疑。故虽疑是因，相违非因。故此如何由决定说明？由相违无随行故，由随行决定遮遣。
若谓于彼亦说决定无义，因于疑亦无随行，由说随行即成明故。遮遣遍亦唯不能依多见决定，故所作于无常亦唯不定。故若疑是因，此定成因。如是，应理遮遣决定说。
相违品随顺是随行不定，由无遮遣随行决定故岂非相违？由随行不定应遮遣故说相违品随顺。
由遮遣决定遮遣不定异品转，因彼应决定遮遣无异品转故。故如是遮遣定二俱转，非不共。

།དེའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྤངས་ ཏེ།ལྡོག་པ་ངེས་པས་དགག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་འཇུག་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡང་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བརྗོད་པ་ནི་གཉི་ག་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པར་རྟོགས་པ་ངེས་པར་བརྗོད་པས་གསལ་བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་ནས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་སྨོས་པའི་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡང་བཤད་པ་ནི། རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དག་ཀྱང་བསལ་ཏོ། ། དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཞེ་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མཉན་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས པ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་ངོ་།།ཡང་ན་གཉི་ག་ཡང་གཉི་ག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ་ཕྲུ་བའི་ནང་ན་འདུག་པ་ཉིད་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་མཐོང་བའི་ཚོས་པ་འགའ་དག་ལ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་ལྟར་ མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ཇི་ལྟར་མ་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཉི་ག་གཉི་ག་ ལ་ཡང་ཡིན་པར་རིགས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པར་བརྗོད་པ་ནི་འབྲེལ་པ་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་འབྲེལ་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཡང་ བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འབྲེལ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ན་ངེས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་མ་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཚེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བརྗོད་པ་ནི་ འབྲེལ་པ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་ཉེས་པ་གང་ཡོད་པ་དེ་བཤད་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་གཉེན་པོར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།

亦遮遣其余品随顺等，因由遮遣决定应遮故为其品随顺，及于异品转有疑亦是有余故。"于二俱极成"遮遣于任一不成。
如是显示由随行遮遣了知决定说所明已，复说极成语所遮：由说"极成"亦遮遣疑。彼等为何？说"有余"及"不共"。于何有疑？由说"于同品异品"而显。
有余于异品有疑，不共如所闻性等于同品异品二者。或二者皆于二者有疑，因瓶中住性于同品亦有疑故。彼如于所见染色一分见同品，于异品亦不见。如彼非不定，如是于同品见亦然。如是于不共，于异品亦有不见。故二者于二者应理。
因此，如所说遮遣果性决定说是了知关联思择果性。为成立阿阇黎许关联，复说余能知，即"若非如是"。
若非如前所说"显示关联时说决定"，则无关联亦由仅未见成立遮遣。说此即"虽无关联"。虽如是，说有何过失即"为对治错乱"。

།མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་ལྡོག་པ་ཡིན་ན་འདིས་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བས་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བརྗོད་པ་བཟུང་ནས་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་དེའི་དགོས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་ སྟེ།དེ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་པ་དེ་མ་སྨོས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་དོགས་པ་བཀག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངག་མཐར་ཕྱིན་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཡང་མདོའི་མདོ་སྦྱོར་བཞིན་ཁོ་ནར་འབྲེལ་ཏོ། །འཁྲུལ་པ་ཅན་མ་ངེས་པ་སྤོང་བར་མི་མཐུན་ ཆོས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའོ།།འདི་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་གཉི་ག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའི་དེ་ནི་རིགས་སོ། །རིགས་པ་ཉིད་སྟོན་པས་གཉི་ག་སྒྲུབ་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་སྟོན་པ་ནི་འགལ་བ་དང་མ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་ ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།བརྗོད་པ་འདི་ནི་འགལ་བ་དང་མ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་མཐུན་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པས་ན་འགལ་བ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ལས་བཟློག་པ་དང་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་མི་མཐུན་ པས་ནི་ལྡོག་པ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ངེས་པ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་མི་མཐུན་པ་སྨོས་པས་ནི་མ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ལེའུ་བྱས་པའི་དོན་སྟོན་པའོ། །སྔར་ནི་དོན་འདི་ཁས་བླངས་པའི་རང་བཞིན་སློབ་དཔོན་གྱི་ཚིག་བརྗོད་དོ། །གང་ ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བས་བཟུང་བ་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བརྗོད་པ་དེ་ཞེས་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེའི་དགོས་པ་དགོས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བརྗོད་པ་དེས་མ་མཐོང་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནའོ། །འདི་ཉིད་གལ་ཏེ་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བརྗོད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་སྟོན་པར་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་བཀྲལ་ནས་དེ་མེད་ཀྱང་དགོས་པ་དེ་གྲུབ་པར་མདོས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་མ་སྨོས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ།།མ་མཐོང་བ་དེ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ ཡིན་ཏེ་ཇི་སྲིད་དུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་བསྟན་པ་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཙམ་ལ་བསྟན་པས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་མི་རྟོགས་སོ།།དེས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བསྟན་པ་ནི་དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་ཅན་ གྱི་དྲན་པ་སད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།།དྲན་པའི་ཚད་མ་དེས་ཀྱང་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ལ་ཡང་དག་པ་ཁོ་ནར་མ་ངེས་པ་བསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ལྡོག་པ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡང་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་དེ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་མ་བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།

若仅由未见为遮遣，则由"此为何"摄取异法说，由"若"了知其义。由"彼"所示，虽不说亦能了知，遮遣疑惑究竟故，显示语言圆满。关联亦如经续而关联。遮遣错乱不定之异法说即是此。
此解释即"暂且"。应说同法异法二者。由显示应理故，显示二者成立所需即"为对治相违不定"。此说为对治相违不定。由同法显示随行故遮遣相违，因是所立随行非所立相违故。由异法思择遮遣故，遮遣入异品相不定。
由说异法为对治不定，是显示颂义。前说此义许自性阿阇黎语。由"为何"摄取异法说"彼"成关联。由"若"作其义。若异法说以未见为果。
此即由"若异法说彼显示异品未见"解释已，经说虽无彼亦成彼义即"虽不说亦能了知"。彼未见唯由异法说了知。
此说：乃至未作显示于异品无之量，仅由显示于异品无，不了知于异品无。故显示异法即是令忆念彼能取量境。由彼忆念量于有量异法定能遮遣不定。
决定遮遣之量唯见，彼虽不说异法亦定了知。

།འདི་ ལྟར་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་དེ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འཛིན་པའི་མཐོང་བ་ནི་མེད་དོ།།དེ་མེད་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་མཐོང་བ་གཏན་ཚིགས་ལས་དོན་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །དེ་བརྗོད་ན་ནི་ཡུལ་དེ་ལ་སྔོན་ཞུགས་པ་ཁྱབ་པ་འཛིན་པའི་དུས་ན་ ཡོད་པ་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་སྐྱེའོ།།ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་དེས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བསྟན་པས་དོན་ཅི་ཡོད། འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཡང་འདིས་མེ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་དུ་བ་མཐོང་བ་ནི་ མེད་ལ།སྔར་གྱི་མ་མཐོང་བ་ཡང་རང་བཞིན་འདི་ཉིད་དུ་ཟད་དོ། །དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་པ་ནི་དེའི་ཚེ་མ་དམིགས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་མཐུན་པ་བརྗོད་པར་རིགས་ཏེ། དེ་དེའི་ཚེ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་དེ་ལ་ལྡོག་པ་ བརྗོད་པའི་སྔོན་རོལ་ན་བརྗོད་པས་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེད་དོ།།དེའི་ཚེ་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་བས་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་འཁྲུལ་པར་གྱུར་ན་ ནི་དེའི་ཚེ་སྔོན་རྟོགས་པའི་མ་མཐོང་བ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་ཚིག་དེ་གསལ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་གང་གི་ཚེ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡོད་བཞིན་པ་ཉིད་ཀྱི་མ་མཐོང་བ་ཁྱད་དུ་བསད་དེ་འབྲས་བུའི་མེད་པའི་ཚིག་ཙམ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ།འདི་ཉིད་རྒྱ་ཆེར་ རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཚིག་གིས་མ་མཐོང་བ་ལས་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས།མཐོང་བ་མ་རྟོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་སོ། །མཐོང་བ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་ན་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་མེད་དོ་ཞེས་ སྔོན་ཞུགས་པའི་མཐོང་བ་དྲན་པ་ལ་གནས་པས་རྟོགས་པར་གྱུར་ན་ཡན་ལག་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མ་མཐོང་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི། དེའི་ཚེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་བ་མེད་པས་མཐོང་ བར་འགྱུར་རོ།།དེ་མེད་དོ་ཞེ་ན་ནི་མ་མཐོང་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱོགས་བརྗོད་པས་ཅི་བྱ་དེ་བཤད་པ་ནི་མཐོང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཡོད་ཀྱང་འདི་མ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་མ་འཕྲིགས་པས་ན་དེའི་དོན་དུ་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་ ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是应说同法，因于了知所立时，无摄取彼随行之见。无彼则由因无见随行不能了知义。若说彼则于彼境生先入摄取遍时有见境之忆念。
由异法说所了知无见即于彼时有，故显示异法有何义？如是于了知所立时，此亦不见某处无火有烟，前未见亦唯此自性。有烟有火于彼时未得，故应说同法，因彼时未了知故。遮遣于彼时定了知。
此说：于彼说遮遣前，无由说成遮遣见异品自性之错乱。彼时亦唯有未见故说无义。若彼时于异品见自性成错乱，则彼时为明先了知未见之语亦应说，然当无错乱时，轻视已有未见，仅立无果之语有何用？
此广分别显示故，迎疑"若由语未见"，由"见未了知"而答。见是同品有因支分，若于了知所立时无，由住先入见忆念了知则为支分。
若许于了知所立时如见亦无未见，则彼时由于异品无见成见。若谓无彼，说成未见品有何用？说此即"见"。若谓虽有未见，因此未察故不当，为此而说者，不然，因由能立处即有遍了知故。

།གང་གི་ཚེ་འདི་རང་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་འཇུག་གམ་གཞན་གྱིས་བཅུག་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་མཐོང་བ་ན་བཟུང་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་ ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་རང་ཉིད་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དྲན་པའམ་ཆོས་མཐུན་པ་བརྗོད་པས་བཅུག་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་གྱི།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་ལ་མ་མཐོང་བས་བཟློག་པར་བྱ་བ་ནི་དེའི་དུས་དུས་ངེས་པའི་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་དྲན་ པའམ་དེ་སད་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་གིས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ།།དེའི་ཚེ་མ་དམིགས་ཀྱང་སྔར་ཡང་དམིགས་པར་དོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་མ་དམིགས་པ་དྲན་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སྔོན་བརྗོད་པས་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་བའི་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ ཏེ་ད་ལྟར་ཡོད་ན་སྔོན་གྱི་མ་མཐོང་བ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ།ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་ཤེས་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པ་ལ་འཁྲུལ་པར་རྟོགས་ཀྱང་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་མ་མཐོང་བས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཡང་སྔོན་གྱི་མ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་མ་མཐོང་ བ་ལ་འཁྲུལ་པར་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་སྔར་མཐོང་བར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་དེ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སམ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཐོང་ངམ་མ་མཐོང་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ གྱི་འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དང་།མ་མཐོང་བ་གཉིས་མ་རྟོགས་པས་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་སྔོན་བརྗོད་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་བའི་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་བརྗོད་པ་མཐོང་བ་ནི་དེའི་དུས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ དྲན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།མ་མཐོང་བ་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་བས་དེ་ལ་དྲན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཅི་སྟེ་ཡང་སྔོན་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་བརྗོད་ཀྱང་དེ་མི་ལྡོག་སྟེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་ནི་མ་མཐོང་ བ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་འདུ་བྱེད་སད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་པར་བྱེད་པ་ན་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ་འབད་པ་མེད་པར་དྲན་བཞིན་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབད་རྩོལ་ལས་ནི་དྲན་པའི་ས་བོན་ཡོད་ན་དྲན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འབད་རྩོལ་ལས་ཀྱང་མི་དྲན་ པའི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་ཚིག་གིས་ཕན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

当其自入比量或为他所引时，如见宗法时依所取随行忆念，于异品未见则不然。于彼同品有无之疑，由自如是所得忆念或说同法而遮，于异品有无之疑，由彼时定未见而遮。于彼无需忆念或令生彼之语。
若谓虽彼时未得，为遮先亦得疑故说为忆未得，已说此中无由说成遮遣见之错乱。若今有则依先未见忆念，如于二月等虽知错乱了知为错亦不遮，由有法性故，彼时虽由未见不定，依先未见故定。于先未见错乱亦依今者。
若谓说先见疑即错乱，彼亦不应理，因彼亦无故。能立于异品或同品见未见之疑非有，然于了知所立时由无疑故，唯未了知见与未见二者，即所说"先说成遮遣见之错乱无"。
此中所说见于彼时无故，应理由忆念所依。未见于彼时定有故，于彼忆念何用？若于先异品未见有疑，则虽说亦不遮，因非量故。
若谓语由令生定了未见行作而忆念时能遮，不然，因无功用而忆且无疑故。由功用若有忆念种子则由忆念无疑。于由功用亦不忆之疑，语无益。

།དེས་ན་དེའི་དུས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ངེས་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་མ་མཐོང་བས་ཁྱབ་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་ནས་ཡང་ དུ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུར་སྔོན་མ་མཐོང་བ་ཡང་དྲན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་མཐོང་བ་ལ་ནི་ཡང་ནས་ཡང་གི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་དེ་དང་དེ་དག་ལ་དེས་དབེན་པར་དམིགས་པ་དེ་ཡང་ནས་ཡང་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་དེའི་ཚེ་ཡང་ རྟེན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་འདིས་དེའི་ཚེ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་མ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མ་དམིགས་པའི་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་པས་དེའི་དོན་དུ་བརྗོད་དོ། །དེས་ནི་འདིའི་འདི་ནི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་ མ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་འདི་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་གོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་མ་དམིགས་པའི་ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་དེ་བསུ་ནས། མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཞེས་བྱ་བས་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་ཅེས་ བྱ་བའི་ཚིག་གང་གིས་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མེད་པར་བརྗོད་པ་སྟེ།དེ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་ངག་ཉིད་དོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པའི་ངག་གིས་ཀྱང་དེ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་མེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ་གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་དེ་རྣམ་པ་གང་གིས་མེད་རིགས་བརྗོད་ན། དེ་ཚེ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་རྟོགས། །རྣམ་པ་གང་གིས་མེད་པའི་རིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་ཉིད་རིགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་གིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་གང་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་ཡིན་ནོ། ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པའི་རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། དེ་དག་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་དུ་མ་དམིགས་པ་ལ་ཡང་ཡིད་མི་ཆེས་པ་དེར་ཚིག་ཀྱང་དེ་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་སྟོན་པ་ནི་མ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དེས་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཉིད་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པ་ནི་ཚད་མ་སྟོན་པ་གཙོར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །ཚད་མ་ད་ནི་དེའི་ཚེ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཡིད་བརྟན་དུ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། བརྗོད་ཀྱང་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚིག་གིས་ཀྱང་ མེད་དོ་ཞེས་མི་རྟོགས་སོ།།འདི་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ།

因此，唯依彼时无疑之未见而定于异品无。若谓由再三未见应了知遍，故为证彼再三，应忆先未见，则未见无再三自性，因无事故。若谓于彼彼所依见彼离即再三，此亦有，因彼时于无量所依未得故。
若谓若此彼时于异品有未得，然仅由未得之未得非无，为此而说。由彼于此"此于某相未得"想，"此于一切异品未得"之邪解得遮。若由"若未得"迎疑，由"无"而遣。
于所立无之"无"语，由何所立无则说无，即异法语。由异法语亦唯无。若问云何成无？说：若如何说彼以何相无之理，尔时了知为无。"以何相无之理"即说相即理之自性。语显示于异品无。异品亦即于何所立无者。
所立空之所依差别，彼时亦唯得。于彼等亦非能立未得。故于何未得亦不信，则语亦唯有显示彼果，非显无。如是故彼时显示量成。故说异法即以显示量为主。量今于彼时虽无，因不能可信，说亦定无义。故由语亦不了知无。此由释说"若"。此说即于未得不信。

།དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། འདི་དག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྟོགས་པའི་དུས་ཉིད་ན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁྱབ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པ་ཡང་དང་ཡང་ཞུགས་པའི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་གིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་དག་གིས་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཁྱབ་པ་འཛིན་པའི་དུས་ན་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཚིག གིས་དྲན་པའི་རྟེན་དུ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་མ་མཐོང་བ་ཡོད་ཀྱང་དེར་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་བརྗོད་པས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་ འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཅིག་མི་དམིགས་པས་གཞན་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལོག་པས་ཀྱང་སྣམ་བུ་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ འབྲེལ་པ་མེད་པར་ནི་གང་ལས་དངོས་པོའི་མཐུ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་པར་འགྲུབ་པ་ཁྱབ་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ།།གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་ཀྱང་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་པ་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཚིག་ནི་ མི་དམིགས་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་སྤངས་ནས་ཚིག་གི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཚིག་གི་རང་བཞིན་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཚིག་གིས་མེད་པར་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྔོན་ཞུགས་པའི་ཚད་ མ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཡང་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པས། མ་ངེས་པ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་ཡིན། གཞན་མེད་ན་གཞན་མེད་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན། སྔར་ཞུགས་པའི་ཚད་མ་སྟོན་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལུས་ཅན་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པར་ཏེ། མེད་པར་འདོད་པས་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་སྤངས་ཏེ། གང་གིས་ན་རྟོགས་པ་པོ་དེ་ལ་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བར་ རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་པ་བརྗོད་དགོས་སོ།

如是异法说亦然，即"由说亦"。彼亦即能诠未得。若所立遍因遍，于无能遍则无所遍，抑或此等所立与能立事，亦非于了知能立时应了知，然于摄取遍时了知。遍由再三入见与未见而了知。故此等于摄取遍时了知之定性差别，于了知所立时由语为忆念所依而成立，故于了知所立时虽有未见，于彼非支分。
其所立无则能立无之相差别，由说同法而了知，迎此"此应理"之疑而说：由一所立未得证余无非能立，因太过故。由无异性差别故，由瓶遮亦应遮毛毯。所立与能立无关联，则由何事力一有则余有成立，遍与能遍事亦不成。若许无关联亦由一无故余无者，成太过。
舍语为能诠未得性，由语自性非支分而说"由说无亦"。非由语自性令语了知无，然由显先入量故。故如何亦由说异法，非遣不定，非由唯语自性，非由余无令知余无，非由显先入量，因唯未见有身彼时亦有故。
是故于所立无则能立遮，由许无故舍唯未见成，应说由何理令知者于彼了知为遮。

།ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྤངས་ཟིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རྩོད་པར་བྱེད་པ་དེས་མེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་མི་དམིགས་པས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་ པ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན།འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན་ཇི་ལྟར་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན། དེ་ལ་ཡང་ མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་ཡང་སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་དེ་དང་མཚུངས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན་དེའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་བཤད་ པ་ནི།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་འདི་དག་ནི་ཆོས་ཅན་སྨིན་པའམ་རོ་བྲོ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཟུགས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རམ། གཅིག་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཟོས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ། །ད་ནི་འདི་ཇི་ལྟར་མི་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་འཆད་དོ།།ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་འདི་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་འཁྲུལ་པ་ཅན་ནི་ལྡོག་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། ལྡོག་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་ པ་ཙམ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དེས་ན་འཁྲུལ་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར།ཡལ་ག་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ནི་རོ་དེ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཟོས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ཡལ་ག་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡོད་ན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་གཞན་ལ་དེ་ལས་ སྐྱེས་པ་ཉིད་དེ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།གང་གིས་དེ་ལ་རོ་དེར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་གཞན་ཡང་ཟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །འབྲས་བུ་གཞན་དག་ལ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་གམ་རོ་གཞན་དང་ལྡན་ པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཞེས་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ངེས་པ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི། བརྗོད་ པར་འདོད་པ་མ་ལུས་པ་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདིར་གཏན་ལ་མ་ཕེབས་པས་གཅིག་ཟོས་ཀྱང་ལྷག་མ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པའི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་དག་མ་ལུས་པར་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པར་གྱུར་ནའོ།

为显示其他过失，虽已遮却，彼论者说"于无"。若谓于彼所立无由未得能立，故由所立无相而遮成立，为破此故说"若"。若由于所立无未见因故，由所立无而遮，则何故有余比量为错乱？于彼亦有于异品未见故。论师亦说为错乱。故一切因应说与彼同错乱。
何为有余？说其自性体性："譬如"。此果为有法，或熟或有味，即所立，由色无差别故，或由从一生故之因，如已食，此为喻。今说此如何于异品未见。于此有余亦有于所立无未得因，故云何错乱？错乱即遮不定，有唯未得定遮故成有错乱。
从彼枝生性于无彼味不得。若于已食果有从彼枝生性，得为其自性，然于余果彼生性亦应无。未食其他果，故于彼不能了知为彼味，故于遮生疑。于余果，不能了知从彼生性入于有所立味，抑或入于有余味。
故此说为有余，因有余果为疑所立有无错乱境不定。迎此疑而说："若摄一切所欲说为宗"。此中由未决定，虽食一而欲说余为错乱境。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་ པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་དོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་ལ་ནི་རོ་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།། ཕྱོགས་ཉིད་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་ཟོས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡོད་ན་རོ་དེ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་ལ་རོ་དེ་མེད་པར་ནི་འགར་ཡང་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་མ་མཐོང་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་དེ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པར་རྟོགས སོ།།གལ་ཏེ་ཁྱབ་པ་འཛིན་པའི་དུས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་ཅིག་ཤོས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྟོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནམ། འབྲས་བུ་དེ་ཟོས་པའི་དུས་ཉིད་ཁྱབ་པ་འཛིན་པའི་དུས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བ་མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་མི་མཐུན་པ་ཕྱོགས་ལ་བལྟར་རུང་བ་མཐོང་བས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ལྕེའི་དབང་པོ་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་རོ་བལྟར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡལ་ག་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་དེ་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་སྐྱེད་པ་ཉིད་གཞན་ལ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་རོ་དེ་མེད་པས་ཡིན་ཞེས་མ་མཐོང་ཡང་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་རོ་གཞན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཡང་རོ་དེ་མེད་པར་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་དམིགས་པ་ནི་མེད་དོ། །དེ་ལ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རོ་གཞན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དམིགས་པར་རུང་བའི་རོ་དེ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དེ་མཐོང་བའི་རྟེན་ཙམ་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ ཅད་དུ་དེ་ལྟར་མེད་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏེ།དེས་ན་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཁས་བླངས་ནས་དམིགས་པར་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་། ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ལ་ནི་དམིགས་པ་ལོག་པ་ཙམ་ཉིད་ཚད་མར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རོ་གཞན་དང་སྐྱེ་བ་ གཞན་མ་དམིགས་ཀྱང་རོ་དེ་མེད་པ་ཉིད་ལ་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་འཆད་པར་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པར་དོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཡུལ་ལ་ཞུགས་སུ་ ཟིན་ཀྱང་འདི་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པར་དོགས་པ་ཡིན་ནོ།

此说：于摄一切疑为错乱境，由比量遮彼味与非彼味之疑，非由宗中疑所立法故因遮不定而成错乱。宗非错乱境，故于已食果有从彼生性，由见彼味知随行，于无彼味处皆未见从彼生性，故由于所立无未得彼而了知遮。
若谓于摄取遍时了知于同品与他品有无之因，于了知所立时非支分耶？食彼果时即摄取遍时。虽尔时亦应由见于所立无因无之异品可见而了知，然无舌根作用非可见味。
由枝等唯生彼量果故，从彼生性于余无耶？抑或由无彼味故？虽未见亦疑遮。说：于经验余味亦无见无彼味有从彼生。于彼唯成为从彼生性所见相，因见从余果生故。由见余味故，可见味亦无。
如是说者，由所立能立显现未得无所作，因唯见所依非无事成立支分故。已说一切处如是无即遮。故于某处虽许可见未得，然于一切处如是者，唯得遮即应为量。故虽未得余味与余生，于无彼味有从彼生性未得即成立。
有诸释论师谓：此为疑现量违害之错乱。虽因入境，于此疑现量违害。

།འདི་ལྟར་དེ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་རེས་འགའ་དེ་ལ་རོ་གཞན་དམིགས་པ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སྔོ་བསངས་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ན་དེ་སྔོ་བསངས་ མ་ཡིན་པར་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཡོད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་པས་དེ་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་དུས་ ན་ཕྱོགས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པའི་ཡུལ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །བདེན་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཕྱོགས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ དེ་ལ་ཆོས་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་གནོད་པར་དོགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེན་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་དེ་ལྟ་བུར་དོགས་ན་ཞེས་བྱ་བས་ཟློག་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་གྱི་རྗེས་ སུ་དཔག་པ་ཡོད་ཀྱང་གནོད་པར་དོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན།ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མཐའ་དག་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མངོན་སུམ་གྱི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྱི་དངོས་པོའི་རྩ་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་གནོད་པ་ཡང་དེའི་ཚེ་ཉིད་རྟོགས་ པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འགའ་ཡང་ཚད་མར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་ལ་ཡང་གནོད་པ་མེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚུལ་གསུམ་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་གནོད་པ་མེད་ པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལ་ཚད་མ་ཞུགས་པ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཉིད་གནོད་བྱེད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཞུགས་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་བྱེད་པའི་ ཁྱད་པར་གནོད་པ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེ་ཡོད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མི་འཇུག་པར་ཡང་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་དེ།གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་ཐལ་བ་འདི་མེད་དེ་དངོས་པོའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།མངོན་སུམ་ལ་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཡང་དངོས་པོའི་གནས་ཐབས་རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་ཕྱི་མས་སེལ་བ་ཡིན་ནོ།

如是，由彼入比量义，有时于彼可得余味。虽如是，由彼果性因比度为青色时，亦可由现量见非青色，此亦如是。故虽因有三相，亦应说无违害境性为相耶？以"非"字遮此。
由于比度时宗成隐蔽故，唯于所立境无现量违害。故所比度法即由比量成立。诚然，于比量趣入时宗成隐蔽故，于彼法无现量违害，然此非由有性违害，而是疑违害。以"何故"迎此疑，以"若如是疑"而遮。
若有具清净三相比量亦为疑违害之错乱，则汝宗一切比量皆应如是，因比量以现量为根本非以事物为根本故，亦因当时不能了知未来违害故。故任何比量皆不成量。
说此：于火等境之余比量亦定无违害故。故若三相所生比量亦依止决定无违害，则比量成坏灭。故于说无违害境性之论，入量为能破，因彼成能破故。若许未入疑相应作用差别为违害，则由有彼说比量不入故，一切比量不可信，因不能知无能破故。
我等比量无此过失，因以事物为根本故。若于现量成变异，则由后得事物住法而遣除。

།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་མི་སྲིད་ན་ནི། གང་ལ་དེ་མི་སྲིད་པའི་རང་རིག་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འདིར་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ པའི་ཡུལ་ལ་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པས་གནོད་པ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པས་སྐྱོན་ཅན་དུ་འགྱུར་ན་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མ་བསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་དང་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེའི་ ཉེས་པ་རྣམས་མེད་པ་ཡིན་ཡང་སྔོན་གྱི་འཆད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་བླ་ལྷག་པ་ཉེ་བར་བཀོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདི་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས་སློབ་དཔོན་གྱིས་འདིར་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་གཞུང་གཟུགས་པའི ཕྱིར་དོགས་པའི་གནོད་པས་གནོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཞུགས་པའི་གནོད་པ་དག་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །གནོད་པ་མ་བྱས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མེད་པས་ན་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱས་པར་མཛད་པས་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་མི་བཞེད་པ་ཡིན་གྱི། ལྡོག་པ་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསལ་ཏོ།།ད་ལྟར་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་མཐོང་བས་རྟོགས་པའི་ ལྡོག་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ནས་འབྲེལ་པ་ཁས་ལན་ན་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི། ལྡོག་པ་མེད་པ་ནི་ སྟེ་ལྡོག་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ནི་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ལས་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་གང་ལས་ཤེ་ན། བཤད་པ་ ནིའི་སྒྲ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལ་དེ་ཡང་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ནི་མི་འགྲུབ་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པ་མེད་པར་བརྗོད་ཅེས་བརྩད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་མེད་པ་ཙམ་ ནི་ལྡོག་པར་མི་བརྗོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་འདིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སུ་གྱུར་པའི་ལྡོག་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

若于外境不可能，则于何者彼不可能之自证，即为诸善察者之量。故如是此中说于所立境无，因隐蔽故无违害入。若由疑违害成过，则比量成断。
故由未遮故宗得宗性，虽无因喻过失，然古诸释者增益无违害境性，故疑此比量无彼故为错乱。论师迎此疑，为立无违害境性教规故说：非由疑违害，唯由已入违害。
由无无违害境性故，广说世间者不许此为比量，非因未见能立遮为疑因故，诸释者异说遮此。今虽有因一切法说非因性者，应知由未见了知遮性故。
如是若由未见成遮，则有余不成错乱。说若许系属如何成错乱：无遮即有余。云何？由疑故。由于所立无疑因无故，此无遮。
何故疑即无遮耶？说："尼"字为因。因遮为能立，于彼亦唯成立。其义：疑非成无遮，然由是疑故，如何说无遮之诘难。非说唯无为遮，然此说为能立法之遮。彼亦如是成立。

།གང་གི་ཕྱིར་འདི་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་སོ། །འདི་གྲུབ་པ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ ལ།གྲུབ་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ལྡོག་པ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ལྡོག་པ་མེད་པ་ལ་རག་མོད། འདིར་དེ་ཉིད་ག་ལས་ཤེ་ན། བཤད་པ་དེ་དེར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་བལྟར་རུང་བའི་ ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལ་མེད་པར་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དག་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ནས་ཀྱང་གི་སྒྲ་སྲིད་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་ པ་མེད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།བལྟར་རུང་བའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལ་མེད་པ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་ན་ནི། དེ་ཉིད་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། བལྟར་མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ན་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་མ་མཐོང་བས་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་ལ་གཏན་ཚིགས གཞན་སྣོན་འདི་བསྟན་པ་ནི།གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་ན་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྲལ་བ་ལྡོག་པ་ཙམ་དང་ལྡན་པ་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་གསོན་པོའི་ལུས་འདི་ ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།བདག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གིས་སྟོང་ནའོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གསོན་པོའི་ལུས་བདག་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དེ་ལ་ཁྱབ་ པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདིས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་སྟེ་དེ་ལོག་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་བདག་མེད་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡོད་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ལོག་པ་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ ཡང་བདག་ཉིད་དོ།།དེས་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལས་བདག་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།

由此成立如是故，如是性之能立须依定解。此成立即定解，成立亦为能立。故由依定解故，若疑说无遮。虽疑依无遮，此中彼从何来？
说：由彼显现未得故，虽由未得门于某可见境成无，然于所立无以无能立相无者，亦由显现未得成立。然由因与遍作者未得故，"亦"字表可能。无系属者不成一切无故。
虽于某可见境成无，虽是显现未得，若遍安立，则由彼了知一切无故，成不可见未得。故非能立无。若有系属则如是，然彼非有。
为说由未见遮非能立之余因故，于"若由未见成遮"时，说此增余因即"复次"。若唯由未见从异品遮，则离随行唯有遮者亦成能知因。
即说此："此生身若无我"者，谓空无我。应成无命等故。若生身无我，尔时遍无命等故，彼亦于彼遍。如是由此相，彼谓无命等，由彼遮遍所作无我遮故，应了知有我。无命等遮即命等，无我等即我性。故说由命等了知我。

།དེ་ལྟར་ལྡོག་པ་ཅན་ཉེ་བར་བཀོད་ནས་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཁྱབ་བྱ་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཚད་མས་གྲུབ་པར་སྟོན་པ་ནི་བདག་ མེད་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དང་།མ་མཐོང་བ་ཡིན་ལ་དེ་དག་ལ་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡང་མཐོང་བ་དེ་བས་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་བདག་མེད་པས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གང་གི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གསོན་པོའི་ལུས་ལ་མེད་པར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་བས་ན།སྲོག་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་བདག་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཞེས་ གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་བདག་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ཡོད་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ ལྡོག་པ་གྲུབ་བོ།།སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ན་བདག་ཡོད་པ་ནི་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་འབའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་བདག་མེད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཅན་དུ་གསལ་བར་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་ལྡོག་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས་དེ་ལོག་པས་བདག་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།འདི་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་མ་མཐོང་བས་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པས་དོན་ དེ་ལ་ཚད་མར་བརྟེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བདག་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བདག་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ པའི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་བལྟར་མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པས་མེད་པར་མ་གྲུབ་ན། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་མ་གྲུབ་པའོ།

如是安立遮后，为显示如何无我为无命等所遍，说彼遍作性由量成立：见与未见无我瓶等，于彼等亦见无命等，故无命等为无我所遍。
如是，由无我为无命等所遍成立故，由遍作者命等于生身以现量成立无故，了知亦无无我，故由命等了知我。
如是命等于无我无成立，由无命等遍无我故，有所遍必有能遍故。故若有无我则有无命等故，此中于所立无之无能立遮成立。
有命等时无有我成立故，唯具遮。故如是说为因。释文次第："此非无我，应成无命等"者，由说无命等随行无我故，不明显说为具遮。故说"若非无我"显遮后，由"由彼遮了知有我"此说，为显此为因故，极明显说此为具遮。故若由未见成遮，此亦成因性。
如由未见于一切所立无安立无，依彼义为量，如是由瓶等亦无我。故虽非我所得相，由瓶等成无我故，由此所遍能遍事成立故，由无随行因亦能了知所立。
说若唯未见为量则无此过者：若不可见未得不成无，则瓶等不成无我。

།དེའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པས་བདག་མེད་པ་ཡོད་པས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པའི་ལྡོག་པ་མེད་དེ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པ་དེ་འགའ་ཡང་བདག་མེད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་མེད་པ་མེད་ན་སྲོག་ ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བདག་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པར་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདིར་འདི་བསྟན་པར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མཐོང་བ་ཙམ་མི་བྱེད་ ན་བདག་མེད་པ་དང་སྲོག་མེད་པ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་བདག་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདག་མེད་པར་སྨྲས་པ་ལ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་གྲུབ་ པ་ཡིན་ལ་དེ་དག་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེས་ན།ཇི་ལྟར་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོགས་པ་འདི་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ད་ནི་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ལ་མི་ལྟོས་ པར་ངེད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པ་ལས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པ་ཡིན་ནོ།གསོན་པོའི་ལུས་ལ་ཡང་ཁས་བླངས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གང་གིས་དེ་ཁས་བླངས་པས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་བདག་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་བུམ་པ་ ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མ་གྲུབ་པའི་བདག་མེད་པའི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པར་འགྱུར།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལས་བདག་མེད་པར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་གང་གིས་འདོད་པ་དེ་ནི་གསོན་པོའི་ལུས་ལ་ ཡང་ཉམས་པ་མེད་དོ།།རེ་ཞིག་བདག་མེད་པར་སྨྲ་བས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་པ་ལ་ནི་འུ་བུ་ཅག་རྩོད་པ་མེད་དོ། །གསོན་པོའི་ལུས་ནི་བདག་ཅག་བདག་དང་བཅས་པས་འདོད་པ་དེས་ན་དེ་ལ་རྩོད་པ་ཡིན་ན། དེས་ན་ཁས་བླངས་པའི་བདག་མེད་པ་ ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པས་ནི་བདག་ལུང་ལས་གྲུབ་པ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ།ལུང་གིས་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་པའི་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་ཙམ་ལས་ཁས་བླངས་པ་ནི་ཚད་མས་སྟོང་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་ཁས་བླངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ།

故由无我为无命等所遍未成，由有无我无命等遮无遮，如前所说。若由如说遍成立如是，然彼未成，因全无成无我故。如是若无无我则无命等遮。
若如是，则不应说唯由未见命等具性于无我遍未成。此中非欲说此，然说若不见命等具遮能立量，则无我与无命遍未成。
虽由非我所得相故瓶等不成无我，然于说无我者，瓶等成无我，于彼等成无命等故，云何非遍？说："若由许故"。
遣此疑者："今云何"。此说：若不依量成立，由我等许瓶等为无我。于生身亦由许无别故，不应成有我。
又于欲由彼许成立之说无我者，于瓶等由所得相未成无我非量，如何能成？此说：于佛教徒亦非由未得成无我，所欲彼量于生身亦无坏。
暂于说无我者许瓶等无我，我等无诤。生身我等欲有我故于彼诤。故由许无我有无命等故说为能知，则成许教成我，因依教成义作有遍成故。唯由教许成空量。说此："由许"等。

།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བས་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བདག་མེད་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བདག་དང་ལྡན་པར་མ་མཐོང་བས་བདག་ མེད་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ལ་ལར་བདག་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་བདག་དེ་ལོག་སྟེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལོག་ཀྱང་བདག་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྐབས་ཀྱིས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མི་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་བདག་མེད་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར།བདག་མེད་པ་དང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ལྡོག་པ་མི་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ། མ་གྲུབ་སྦྱར་བ་བརྗོད་བྱ་མིན། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་ བའི་ཡང་གི་སྒྲས་ནི་གཏན་ཚིགས་གཞན་སྡུད་པའོ།།གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་ན་གཞུང་གཞན་མི་འཐད་པའི་བསམ་པས་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་སྦྱར་བ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་སྦྱར་བ་གང་ཡིན་པའོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ། གཉི་ག་ལ་ཡང་རུང་བ་དང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་ནས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་ མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་གཉི་གས་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་དགུ་ལ་བསྒྲེས་པ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་གྲུབ་པར་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ།།མ་གྲུབ་པ་སྦྱར་བ་དེ་ ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་དགུ་ལ་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་མ་གྲུབ་པ་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པ་བཞག་སྟེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ལ་མ་གྲུབ་པ་གསུམ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །མདོར་ མ་གྲུབ་པ་སྦྱར་བ་སྤྱིར་བཀག་པ་ཁྱད་པར་གནས་པར་ངེས་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་སྟོན་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཡང་མ་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པ་བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་མ་གྲུབ་པ་སྦྱར་བས་ནི་ ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་བ་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ།།མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་ཟད་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ལ་ལྡོག་པ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་མ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།

因此，命等非能知，因命等不具性于无我未成，由未见有我故未见无我故。虽于某处成无我，于某处彼我遮，虽命等遮，然于一切无我处由机会命等遮不成。故由无我无命等故，无我与无命等具二者遍未成。
于一切遮不成因者，谓无系属故。若由未见成遮时，则"未成合说非所说，彼亦"中，"亦"字摄余因。"若亦"者，意为若唯由未见遮则余论不应理。
彼未成合说为何？说："如是于同品有无"等，应如理说等性质之未成合说。
阿阇黎于宗法性中，说二俱可能、疑惑、基础未成相之未成四种后，于同品异品二者有无二者配合因九相，如于宗法，如是于"同品有"等亦应说，此为未成合说。
彼未成合说亦不应说，于因九相如说未成不说故。舍疑惑未成，于同品异品二者说三未成，此为意趣。总之，未成合说总遮于别住决定，显系属说："虽成疑亦不遮"。疑惑未成不应遮。
由宗法性所显未成合说则遮成疑。若唯未得则疑，遮亦由未得为因故，唯由未得能立是疑惑。

།ལྡོག་པ་ནི་མི་དམིགས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱབ་པར་མེད་པར་མ་གྲུབ་པར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ངེས་པར་སྟོན་པས་དམིགས་པ་ལ་དེ་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་དམིགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཐེ་ཚོམ་ནི་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་པར་རིགས་སོ།།རྟོགས་བཞིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མྱོང་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཅི་རིགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ མེད་པར་མ་གྲུབ་པ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ཅི་རིགས་པར་ཞེས་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་གྲུབ་པ་ནི་དགག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ན་ལྡོག་པ་ཅན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པ་གང་ཞིག་གཉི་ག་ལ་ ཡང་ངེས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་ངེས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་རིགས་པར་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལྡོག་པ་ལ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བའོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་མ་གྲུབ་པ་སྦྱར་བས་ན་སློབ་དཔོན་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་བཟློག་པར་བྱ་བ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་མི་དམིགས་པ་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དགག་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པར་དགོངས་ཏེ།མི་དམིགས་པ་དེ་དགག་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་ཅེ་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་སོ། །མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་གཞན་སྟོན་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ།།དེས་ན་དེ་མེད་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །མ་ངེས་པ་ལ་ནི་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་ཐུན་མོང་པ་གཅིག་ཏུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་མེད་པ་སྟེ་གཞལ་བྱ་ཉིད་དོ།།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་མཉན་བྱ་ཉིད་དེ། ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་དེ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ལྡོག་པས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་གོ་བར་བྱེད་པའི་ བདག་ཉིད་བདག་གིར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由遮应由未得了知故，同品有异品无是疑惑自性故，如何遍无未成合说，由于未得定显疑故，于得说彼无者，谓"若得"。由疑非有故，彼唯应于未得。于正了知法无疑故，由经验如所经验增长了知故。
若"如理"者，此说：非无差别未成合说，由说"如理"故。此中疑惑未成不能遮，由以未得为根故，具遮是疑惑自性故。非尔，由说"二俱定彼"等故。由于能立能破成定故，遮非疑惑能立。说"如理"者，为显基础未成于遮非过故。
由此如是未成合说，阿阇黎欲遮成疑。说"彼说遮未得遮能立"者，故虽是未得，意为无从异品遮，说遮彼未得。何故无遮？由疑惑故。
说余因于由未见无遮者，谓"又"。说具随行遮为能知。故无彼则无能知。不定无遮。彼亦二种：共不共。
其中共由一向随行故无遮，谓所量性。不共谓所闻性，由于一切无故，如无所立，于所立相违无亦彼无性。故不取由遮所得能知自性。

།གང་ཞིག་གང་མེད་པ་ལ་མེད་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་ན་དེ་མེད་པ་བཟློག་པ་ན་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་བས་མེ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །མེ་མེད་པ་ལ་དུ་བ་མེད་ལ་དེ་ན་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་མེ་མེད་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མཉན་ བྱ་ཉིད་ཀྱང་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འགོད་ན་དེ་ལ་མེད་པས་རང་ཡོད་པས་དེ་མེད་པའི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རང་ཡོད་པས་ རྟག་པ་ཡང་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ལྡོག་པ་མེད་པས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྡོག་པས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྡོག་པར་བརྗོད་ ན་མི་འགྲུབ་བོ།།གང་གིས་ཕྱིར་མཉན་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར། གང་ཞིག་གང་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་ནི་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་མཉན་བྱ་ཉིད་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྲུབ། དེས་ན་མཉན་བྱ་ཉིད་སྒྲ་ལ་ཡོད་ལ་དེ་ཡང་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྟག་པ་མེད་པ་རྣམ པར་བཅད་པ་གོ་བར་མི་བྱེད།དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །འགྲེལ་པ་ནི་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་ དག་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེ་བས་ན་དེ་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་འགྲུབ་སྟེ་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་ཡང་གྲུབ་ལ། རང་ཡོད་པས་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི་སྲིད་དོ། ། དེས་ན་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་གང་ཞིག་ལྡོག་པ་དེ་ལས་ནི་དེ་རྣམ་པར་བཅད་པ་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དེ་ལྟར་ན་མཉན་བྱ་ཉིད་གོ་བྱེད་དུ་བཀོད་དམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་ཏེ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若某物于某无时无，则于有时无彼遮时，彼为能知，如烟于无火。于无火无烟，而于彼有，故能遮无火。
故所闻性若立为常性能立，由无瓶等无常，则由彼无及自有故，能知彼无故，当成无常性。故于虚空等常亦由未见故，由自有显常亦无，故由无一向定遮非能知。
如是，于不共说由遮所得遣除非能知者，若说依未见遮则不成。何故所闻性等不共于常无常未见故，何不成遣除常无常因性？
若某于某无未见，则于彼无定无。故所闻性于无常未见故，于无常定无。若不尔，所作性于无无常如何成？故所闻性有于声，彼亦于无常无故，如何不能知遣除无常？
如是由于无无常未见故，由于彼无无性故，即能遣除。释曰："所闻性亦"。由于常无常未见故，从彼遮。"故"者，由彼因故，成彼等遣除因性，如前所说。
于彼无成无，而由自有非遣除彼，此不可能。故彼遣除非异于从彼遮。由无则无故，从何遮何，从彼遣除非异，由彼量成故。
若尔，岂立所闻性为能知耶？答：否，由无随行故。

།མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་དེ་དག་མེད་པ་ལ་མེད་པར་གོ་བར་བྱེད་པར་ཐལ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་རང་ཡོད་པས་དེ་མེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །མ་མཐོང་ཡང་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་ལྡོག་པ་མི་འགྲུབ་ན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གང་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི།དེའི་ཚེ་གང་ན་འདི་ཡོད་པ་དེར་དེ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་འདི་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་མེད་པ་མེད་པར་མི་འགྲུབ། དེ་བཤད་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ ནས་རྟོག་པར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་རོ།།ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། དེས་ན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ཁྱེད་ཀྱིས་རང་གི་གཞུང་ལ་ཡང་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ དོགས་པ་བསུ་ནས་དེ་ལ་རིགས་པ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་གཞུང་ལ་ཚུལ་གསུམ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་མ་མཐོང་བ་ཚད་མར་བྱེད་ན་གཉི་ག་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཅི་སྟེ་མི་འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། །ངེད་ཀྱི་ལྟར་ན་ནི་གང་གིས་ཐལ་བ་འདིར་འགྱུར་བ་མ་མཐོང་བ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ལྡོག་པ་མེད་པར་གཞུང་གཟུགས་ པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དགག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ངང་གིས་འཇིག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ངང་གིས་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་མི་ རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་ངེས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདིར་ཕ་རོལ་པོས་སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་ཡང་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་གིས་འདིས་གཅིག་ རྣམ་པར་གཅོད་པ་ན་མ་མཐོང་བ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པར་འགྱུར་བ་འདི་ལྡོག་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

为显示仅由未见非因遮故而设此，若尔，所闻性亦由于无常无常未见故，及于彼等无成能知故。故由自有显彼无性。虽未见由不成无故，若由于彼无未见亦不成遮，则成非遣除。
若定"于某无未见即于彼无"者，尔时于此有处彼如何无？若彼无则此应无。然有，故如何不成彼无无？说此从"非遣除彼"至"不能知"。
由遮不定故成非遣除，故唯遣除。此非于汝自论中迎疑"如何所闻性非能遣除"而说理由，由于自论无三相性故成非能知，故不疑能遣除性。
若谓于他亦由彼故非能知故不应疑者，诚然，若以未见为量，何不成二俱遣除？如我宗，未见非量故无此过。故此为遮未见为量而立无遮论式，若不尔则应成能遣除性。
一切能生皆生自灭故，所闻性岂不能立自灭性无常性耶？答：否，如随决定所说，无随行不可能为能知。
此中对方说：虽于彼无了知无，然由此遣除一时，由未见无差别故应遣除他，此遮果遣除非相应。

།དེ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོགས་པ་འདི་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་ པ་ནི་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉི་ག་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ཅི་སྟེ་ཞེ་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་ དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་བཤད་པ་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་རྣམས་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་དག་ལ་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་སྟེ་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་བཅད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ལ། མི་རྟག་པ་ཡང་དེ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་རང་བཞིན་ ཅན་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་འདི་དག་ལ་ལྡོག་པ་དང་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་ཡོད་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ནི་སེར་པོ་ལས་ལྡོག་ པ་ཡིན་ཡང་།སྔོན་པོ་བཀག་པ་ཙམ་གྱིས་ངོ་བོ་ནི་སེར་པོ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཀག་པས་དཀར་པོ་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་བཀག་པ་གང་གཟུང་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཁོ་ནའོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བཀག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དུ་ཉེ་བར་ བཀོད་དོ།།དེ་ལ་དངོས་པོ་ལྡོག་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་གནས་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་རྣམས་ནི་གཅིག་རྣམ་པར་བཅད་པས་གཞན་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་རྟག་གམ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་མ་བསྒྲུབས་པར་ མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་དེ་བཀག་ནས་རྟག་པ་འམ་མི་རྟག་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།དགག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྐབས་ཀྱིས་གཞན་ཉིད་དོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་མི་རྟག་པ་བཀག་པས་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པར་ འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདི་ལ་དེ་ཡང་དགག་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ལས་ལྡོག་ཀྱང་རང་ཡོད་པས་མི་རྟག་པ་མེད་པ་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་སེལ་བ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་ བྱེད་ཀྱི་དེ་ཡང་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

此不应理，因为有其他量能破。解释此疑问即"何故"。"若"者即"何故"。"二俱遣除"说明其他量的对象。若问何故有其他量能破，答：有。
若问彼能破之其他量为何，说："具相互遣除自性者"。具相互遣除自性者，即常性是遣除无常性自性，无常亦是遣除彼自性。
虽此等亦有遮随行法性之自性体，然由相互遣除自性，说与青黄等不同。青虽遮黄，但仅遮青不成黄体，因遮彼亦可成白故。唯彼等遮时非无所取。为显如是差别故，说为相互遮性。
于此，事物若离遮法则必随行法性。彼是有之自性，由非生即灭故，许此住如是体。如是由非住自性故，许为遮法性。
故如是义，由遮一即成立他。此非仅无遮，因"青是常无常"不立余事不能究竟，由遮彼了知常或无常故，如前所说。
"非遮"由语境为异。此说：问"此是无常否"，由遮无常成立常，故于此不能遮彼。如是所闻性等法亦由未见故，虽从无无常遮，然由自有，遣除无无常常性时能了知无常，而不能了知彼亦无。

།མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་དགག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མཉན་བྱ་ཉིད་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་ཡོད་པས་རྟག་པ་འགོག་པ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟག་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་རང་ཡོད་པས་མི་རྟག་པ་སེལ་བ་ན་རྟག་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གཅིག་གི་ཡུལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བའོ།།དེས་ན་འདི་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་གཅིག་ལ་མེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་གང་གིས་རང་ཡོད་པས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་ཡང་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ད་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ ཏེ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཡིན་ན་གཉི་ག་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མི་སྲེད་པ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་ མ་མཐོང་བ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ལས་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། མ་མཐོང་བ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་མ་བཀག་པར་ནི་གཉི་ག་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་ མེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་མི་གནོད་པར་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེས་ཉེ་བར་བཞག་པའི་གཉི་ག་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དགག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་ནི་མ་མཐོང་བ་ཉིད་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ལས་མེད་པར་མི་འགྲུབ་བོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདིས་མ་མཐོང་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཡུལ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐབས་སུ་བབ་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་གནོད་པ སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་དེར་ཚད་མ་མ་ཡིན་མོད། དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་མཐོང་བ་ཙམ་སྤང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ ཞེས་སྨོས་སོ།

由于无常性于无无常无故，由有性无常性即是常，因彼时不可遮故。故所闻性于无无常无故，由自有遮常时即成立无常，因彼是事物法故。
由于无常无故，由自有遣除无常时成立常故，一法境成了知有无。此说"能立能遮相违故"。故虽于彼无无，然由常无常不可于一无故，由自有遣除者非能了知无。
为遮此故说"今"。虽所闻性于常无常未见，然应成能遣除故，非于彼无无。若尔，由有离二外不可能为能破故。
则由破未见故，由未见成无。此说：未破未见为无之能立，离二外不可能性非能破遣除，然破未见为无之能立。
于彼不破，因如所说理，不能破彼立二俱遣除性故。故能破量应了知未见性，故不由此成无。释曰"如是"。如是由此相未见非量，非能立自境无之义。
明此时分相即"由有能破故"。虽于有破处非量，然仅此不遮仅未见，因二月知非量不应成一切根知非量故，故说"如是"。

།གནོད་པ་མ་མཐོང་བ་གཞན་ལ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་སྲིད་པ་འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གང་ཞིག་གང་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ན་འདི་ཡང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་མེད་པས་ན་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གནོད་ པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་ལས་ནི་དེ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་གནོད་པ་ན་གཞན་གནོད་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་མ་མཐོང་བ་དེ་ལས་མ་མཐོང་བ་གཞན་ཁྱད་པར་ནི་མེད་ དོ།།ཁྱད་པར་མེད་པས་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཇི་ལྟར་མ་གནོད་ཅེས་བྱ་བར་འགྱུར། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་ཚོགས་པ་མི་འདྲ་བས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་མ་ ཡིན་པས་གནོད་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།འགྲེལ་པ་ནི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ་སྙམ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དང་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པའི་མ་མཐོང་བ་འདི་ནི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་དེས་ན་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་དོགས་སོ།།འདི་ལྟར་མཉན་བྱ་ཉིད་ནི་སྒྲ་གཅིག་པུའི་ཆོས་ཡིན་པས་བུམ་པ་དང་ནམ་མཁའ་དག་ལ་མེད་པ་ཡིན་གྱི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་བུམ་ པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་ནམ་མཁའ་ལ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་སྒྲ་ལ་དེ་དམིགས་པས་རྟག་པ་བཟློག་པར་མི་རིགས་སོ། །བྱས་པ་མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་འདི་གཞན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བལྟར་ རུང་བ་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་།མ་མཐོང་བ་ཙམ་ནི་འདི་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་སླ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ལྡོག་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡོད་པ་མ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འདིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལ་གནོད་ན་དེའི་མཚན་ཉིད་སུན་ཕྱུང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ ཏེ།མ་དམིགས་པ་ཉིད་ལ་གནོད་པར་བྱས་པར་གྱུར་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་ངོ་། །རབ་རིབ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་གནོད་པས་ནི་མངོན་སུམ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གནོད་པས་གཞན་ལ་འགལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱིས་པ་མ་ཡིན་པ་སུ་ཡང་ གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མངོན་སུམ་ཚད་མར་མི་སྨྲའོ།།འོན་ཀྱང་མི་སླུ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་དེའི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་གྲུབ་པས་མངོན་སུམ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།

未见破于他亦有他量能破，如是若某于某无未见定于无无者，此亦由无常无常故，应了知于彼无无。由见能破，虽于彼无未见，然亦了知彼有。
具如是差别，破时了知他非破者，此未见与他未见无差别。由无差别，如是他亦同性故，云何不破？
根知由不同聚生故，有现量非现量差别。故虽非现量能破，然现量非成非量。
释曰："具相"者，谓此未见与所作性等无差别，彼亦于无所立为无能立之能立有破，故此亦如是疑。
如是，所闻性唯是声一法故，于瓶虚空无，非异于常无常，如是所作性亦是瓶等法故，由于虚空无非无无常，故于声见彼不应遮常。此与所作未见非异，因易于此配可见未见等差别及仅未见故。
故于遮能立未见有未见相不应理。故于彼破即破彼相，由破不得性故，一切不可信。由翳等生破非破现量，因他破不违他故。无人以无破说现量为量，然由具不欺故。由彼成彼境性故成现量，如他处已说。

།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་དང་འགལ་བ་མཐོང་སྟེ་དེ་དག་གི་ཡུལ་ལས་བཟློག་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བར་མཐོང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་སྔོ་བསངས་ཡིན་ཏེ། དེའི་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ལ་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་སྟེ་མཉན་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་གནོད་པ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་ མ་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པར་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་མཐོང་བ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེ་ན།འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་བུམ་ པ་ལྟ་བུ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་ལ་བརྟེན་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་བསྐྱེད་པ་ལའོ།།དེ་དག་གིས་གནོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་སྲིད་ན་ནི་ཞེས་ བྱ་བའོ་སྲིད་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་སྲིད་པ་ཅན་དེ་ཡང་སྐབས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེས་ན་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་སྲིད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དངོས་པོའི་མཐུས་བསྐྱེད་པའི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་རིགས་པ་ལ་བརྟེན་པས་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་གནོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ པས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་རིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་རྟོགས་པ་ལ་ནི་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ། །དེར་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་ བཤད་ཟིན་ཏོ།།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་གནོད་པ་མི་སྲིད་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་སྤོང་བ་ནི་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་མ་བརྗོད་པ་ནི་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་ རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓于比量境亦见现量、比量相违，因彼等性能了知违其境之义故，则应成见不可信。如"是青色，因是其子故"之比量为现量所破，"由所作故无常"为"常，因是所闻故，如声性"之比量所破。故比量亦应成非量。
故彼亦非仅由无破为非量，许有者为量，故于见亦无差别者。为破此故说"非"。比量境无现量、比量相违。如所说"如瓶"者，谓依关系观察事物自性所生。彼等所破者，由非如是性生故，破非比量性。
此说"若有"。有可能者，由语境唯是现量、比量相违，故说具现量、比量相违可能。彼离比量相外故。比量非事力所生了知，然为了知义此了知依事有理。
由无差别自性推理有破可能故，如是由有理故推度他义者，此无事有理。于义自性所生了知则有可能。于彼亦无能破非量，如他处已说。
若谓比量境不可能有破，则陈那阿阇黎不应说不相离相违。遣此疑云：不说不相离相违是所许，因阿阇黎未说于比量境故。

།འོ་ན་གང་ལ་བརྗོད་ཅེ་ན་འདིའི་ཡུལ་ནི་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྐབས་སུ་བབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་གཞན་ཡང་བསྣན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །མ་མཐོང་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་ གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་མཐོང་བ་དང་མི་ལྡན་ཏེ་ལྡན་པ་འགོག་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།མ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རེག་པ་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་དང་མི་ལྡན་པ་འགལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་དེ་ལྟར་ན་འདི་བཤད་པའི་གཞུང་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་རོ། །མདོ་འདི་ཉིད་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་གཞུང་གང་བསྟན་པའི་དོན་དུ་གཞུང་འདི་ཡིན་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དགག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སློབ་དཔོན་གྱིས་གང བཤད་པའོ།།དགག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོན་པས་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་གཞན་ཡང་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འགོག་པར་བྱེད་ན་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་འགོག་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དགག་པ་དེ་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ མ་ཡིན་ཏེ་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་མི་དམིགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཕ་རོལ་པོ་དག་གྲང་བ་དང་དྲོ་བའི་རེག་པ་དག་གི་རྟེན་ས་ལ་སོགས་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་ན་དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྫས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ལྟོས་པ་ གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པའི་རྟེན་ས་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རླུང་ལ་རྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་ས་ལ་སོགས་པ་རྟེན་ཡིན་པ་ཉིད་འགོག་པས་དེ་དག་ལ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མེད་པ་བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱི་རེག་པ་ས་ལ་ སོགས་པ་མཐོང་བ་དག་ལ་མ་མཐོང་ཡང་མ་མཐོང་བ་ལ་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་དེ་དག་ལ་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མ་མཐོང་བ་དག་ལ་འགོག་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་མ་མཐོང་བ་ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ སྨྲ་བ་ལ་མི་འཐད་དོ།།གང་གི་ཚེ་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་དགག་པ་ཅི་སྟེ་མི་འགྲུབ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་དགག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་གསུང་། ཆོས་ཅན་མི་སྣང་བ་ལ་ ཆོས་དགག་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན།ལྡོག་པ་ལ་ཡང་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ་འགའ་ཞིག་ལ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问"则于何说"，答"此境应说"。由语境正当，为于所立增加其他因故说"复次"。由未见因故，非冷非热触无具见，遮具为不相离相违。未见相量于非冷非热触了知无具成无违，此是其义。
如是此成与所说论文相关。为解此经，说"若"者，显示此论文为阿阇黎所说论文之义。阿阇黎所说"不应遮"。显示遮自性，复示阿阇黎他论："若仅由未见于未见等遮，则仅由未见遮亦不应理"。此遮云何不应理，应成正理义。
云何？说"不得"。他宗由冷热触依处地等成立，故为成立异彼之实，由德性观待德处，非冷非热触依处异地等依风，为成立故，遮见未见地等为依，于彼等由未见说无。
于此阿阇黎：触于地等见虽未见，于未见成。若说于彼等由未见性非见，于此阿阇黎遮仅由未见于未见遮。此于说未见遮所立不应理。
何时由未见成遮，尔时于地等何不成遮非冷热触？故云何阿阇黎说仅由未见遮不应理？若谓于不现有法遮法不应理，于遮亦非一切有法现，因仅于某无不成遮故。

།དེ་ལྟར་འདིའི་བར་གྱིས་ནི་མ་མཐོང་བས་མཐོང་བ་དང་མི་ལྡན་པ་སློབ་དཔོན་གྱིས་འགལ་བ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་ཡང་མི་ འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཏེ།ད་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཞེད་གཞུང་གཟུགས་པའི་དོན་དུ། གཞན་གྱི་འདོད་པ་སུན་འབྱིན་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་རེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཡིན་ པས་དེ་མ་མཐོང་བས་འགོག་པ་ཡིན་གྱི་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་མི་རིགས་ཤེ་ན་ཇི་ལྟར་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་དང་སྣང་བའི་རང་བཞིན་སྣང་བ་དང་རིགས་མཚུངས་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་རེག་པ་འགོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ ཏེ།འདི་མཐོང་བས་གཟུང་བའི་ཡུལ་གྱུར་པ་ཙམ་ནི་འགོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བྱེད་པ་ནི་མི་སྣང་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ལ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྣང་བའི་རེག་པ་དེ་འགོག་པ་མ་ཡིན་ལ་སྣང་བ་དང་རིགས་གཅིག་པའི་ཡུལ་ལ་འགོག་པ་ ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་འགོག་པ་ནི་འདི་ན་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་མེད་ལ་འདི་དང་རིགས་གཅིག་པ་གཞན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དེ་དང་རིགས་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་ཅན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་ཏེ་འདི་ཉིད་དང་རིགས་གཅིག་པ་ལ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནས་འགྱུར་ལ། དེའི་རིགས་ཅན་ལ་ནི་དེ་དང་རིགས་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེ་ནི་དེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་རིགས་ གཅིག་པ་ཡིན་གྱི་ཆོས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རིགས་མཚུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་དགག་པ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་དག་ནི་དེ་ལྟར་དགག་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེས་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་ སྤྱི་བཟུང་ནས་ཏེ།བལྟར་རུང་བ་དང་དེ་དང་མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་སྤངས་ཏེ། ས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དགག་པ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་ས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མ་ཡིན་ལ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་དང་རིགས་གཅིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ངེས་པར་བྱ་ནུས་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་རིགས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །མ་མཐོང་བ་དག་ལ་ནི་འདིའམ་ཐམས་ཅད་དེའི་རིགས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是至此，已证阿阇黎所说由未见无具见为相违，亦成非相违。今为立阿阇黎所许论文，显示破他宗说"触"。
非冷非热触为所得相，故由未见遮，非仅由未见，则云何不应理？非不应理，因非仅由现及现自性现与类同境遮触故。此说：非仅由此成见所取境遮，彼作用依不现有法处作用。故此非遮瓶等现触，亦非遮现与同类境。
遮见自性者，谓此无非冷非热触，亦无此同类他。此与彼同类性亦由有法如是自性性成，谓于此同类亦无。故如是于现唯由现不得成，于彼类则由与彼同类性唯由理成。
如是彼由彼空性与彼同类，非由他法。于与彼空性类同者，非冷非热触遮唯成立。他非如是遮，然彼取地等共相，舍可见及与彼相似相，说遮一切地等。于彼亦非一切地等现，亦不能定说一切成见同类。其类者应成如是。
于未见无定说此或一切是彼类。

།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་སེར་པོ་ལས་ལྡོག་པའི་ ཕྱིར།དེ་མ་མཐོང་ཡང་གཞན་དུ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དགག་པར་མི་རིགས་ཤེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ་སྣང་བ་ལ་ནི་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོའི་ རང་བཞིན་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།མི་སྣང་བ་དག་ལ་ནི་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཚད་མ་རྣམས་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམ་པར་འཇུག་པའི་ནུས་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ལ་ནི་རིགས་ པའི་རྩ་བ་ལས་དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མཐོང་བའི་སྔོན་པོ་དང་རིགས་གཅིག་པ་ནི་སེར་པོ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རིགས་གཅིག་ལ་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན། དེ་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་མིང་བཏགས་པས་ཇི་ལྟར་ལྡོག་ པར་འགྱུར།དེ་བཞིན་དུ་ས་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དེའི་རིགས་ཅན་ཡིན་ན་ནི་དེར་གྲུབ་བོ། །འོན་ཏེ་རིགས་མི་གཅིག་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་སུ་ཞིག་འགོག་།རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་དགག་སྟེ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །མ་མཐོང་བས་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་དགག་པ་མེད་པ་ འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཆ་འདི་ནི་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ལ་དོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།རིག་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ལྟ་བུ་ས་ལ་སོགས་པ་བརྟེན་པར་དོགས་པར་ རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དེས་ནི་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་འབྲེལ་ཏེ། འགོག་པར་སྨྲས་པས་ཀྱང་དོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཤིང་བལ་དང་རྡོ་བ་དང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དག་ས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཡོད་ཀྱང་འཇམ་པ་དང་རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པ་རེག་པའི་ རྣམ་པ་མང་པོ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཚ་གྲང་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རེག་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།འཇམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་རེག་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོས་བཟུང་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་དགག་ པར་མི་རིགས་སོ།

若问：如青色自性由异于黄色故，虽未见亦不可能为他，如是一切地等应由异于非冷非热触故，云何不应遮？答：不能如是，因于现由见成立故，应成由异于青黄自性。于不现者非依见如是，因非彼境故，及量于非境依转作用空故。故于未见由理根本如是许。
因所见为"青"之青与同类异于黄故，由彼遮。若于同类亦非异，则仅由如是施名云何能遮？如是若他地亦是彼类则成彼。若非同类，谁能遮如是非？云何能遮异类性？已广说。
非仅由未见于非现无遮，且此分亦成可能，谓于彼地等亦应疑某非冷非热等差别。应疑如是理差别依地等。"此亦"者，连"彼说"，谓由说遮亦应疑，是词义。
棉、石、叶等虽有地等自性，由见柔、粗等多触相故，亦应成非冷热性触。柔等非非触差别，因其相唯身根所取故。故一切处不应仅由未见遮。

།འདི་ལ་གལ་ཏེ་ཡང་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་གྲུབ་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པ་མི་སྨོས་པར་ཐལ་བ་དང་། མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་བསྟན་པ་གཞན་དག་ཀྱང་མུ་སྟེགས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཐལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕལ་ཆེར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ པར་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་རང་གི་སྡེ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་ཡང་རིགས་པས་གྲུབ་པའི་ཁྱབ་པ་རྟོགས་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་པ་མཐའ་དག་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་སློབ་དཔོན་པ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་མུ་སྟེགས་པ་གཞན་དང་ཐུན་མོང་དུ་སུན་འབྱིན་པ་ཡང་བཤད་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་དང་དུས་དང་འདུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ནུས་པ་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་གྱུར་པ་སྣང་ངོ་། །ཡུལ་ གང་ལ་སྣང་ཞེ་ན་རྫས་ལ་སྨོས་སོ།།དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཡུལ་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ངོ་། །གཅིག་མཐོང་བས་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ་མང་པོ་རྣམས་མཐོང་བས་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་གཞན་ དེ་ཡོད་པར་ངེས་པ་རིགས་མ་ཡིན།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལན་ཅིག་གམ་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་དམིགས་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དེ་ མེད་ན་རྫས་དེ་མ་དམིགས་པ་ལས་ཤིང་མེད་ན་ཤ་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་དེ་མེད་ན་ལྡོག་པས་ན།ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པས་རྫས་དེ་མཐོང་བས་དེའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་མི་འཐད་དོ། །འགའ་ཞིག་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལས་ དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གཞན་ལ་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འགྲེལ་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ཞིག་ལྟར་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ལས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡང་ཡོད་པའི་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་ནི་མ་ངེས་སོ། །དེས་ན་མི་མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡང་དེར་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་མེད་ན་འདི་མ་མཐོང་བ་དེ་མེད་ན་མེད་པའོ།།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་སྨོས་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མ་མཐོང་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་འཁྲུལ་ པ་མེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

于此，若由未见成遮，则应不说异品，及应遮所闻性，且其他论说对其他外道亦应成过。然由多分非共破故，此依自部而立。故说"如是于阿阇黎"。
虽由无他由理成立遍知解，一切阿阇黎如是了知，然说"某"者，是依自为阿阇黎。今说与他外道共破："复次"。由境、时、作者差别力异，谓现为异体性。
问：于何境现？答："于实"。如是现境是彼。若如是，云何？说"于彼"，谓如是。"由见一"者，是譬喻，由见多亦不应定有未见他。
此说：具差别自性实差别，或一时或非一时所得，故得自性时，由未得异自性故，若无彼自性则由未得实，如无树则无娑罗树，由若无彼则遮，故依汝许应由见实定其自性，然不应理。因某虽非具如是相自性，由因差别成如是性，于他可有自性差别故。
释为"若"等。云何？由某因。彼因亦是有，非定一切有。故于无异品所立，仅由彼未见无关亦无错乱，谓若无则此未见无。说异品未见，谓说于无所立未见，故无错乱是若无所立则无。

།དེས་ན་དེ་ལྟར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་གཞན་གྱིས་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསྟན་ནས་དགག་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་མེད་ན་མ་མཐོང་བ་དེ་ཡོད་ན་དེ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མི་འཁྲུལ་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཕྱིར་གང་དུ་དོན་གང་དག་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པར་མཐོང་བ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་མཐའ་དག་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན། དེ་ལྟར་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་ན་གཞན་དུ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མི་འཁྲུལ་པ་མ་མཐོང་བས་འགྲུབ་པར་གཞན་གྱི་བརྗོད་པ་བསྟན་ནས། ཡུལ་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་ བས་དགག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་ཀྱང་དངོས་སུ་ན་འདིས་ཕྱོགས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་དུ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་སྨིན་ནས་ཟད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྨན་ཁ་ཅིག་ཞིང་འགའ་ཞིག་ལས་རོ་དང་ནུས་པ་དང་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་ ཅན་དུ་འགྱུར་ལ་དེ་དག་ཉིད་ཞིང་གཞན་ལས་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་དབྱར་ལ་སོགས་པའི་དུས་དང་ལུས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ལས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ།།ཡུལ་གང་དུ་ཞིང་དེ་ལས་དུས་དེར་རོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དམིགས་པའི་ཡུལ་དེར་སྐྱེས་ པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མཐོང་ཞེས་ཏེ།ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྨན་དེ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རོ་དང་ནུས་པ་དང་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ནི་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྨན་རོ་ལ་སོགས་པ་དེ་མེད་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་དེ་པ་རྣམས་ ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་རོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྨན་དེ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་དེ་དེ་ལྟར་དམིགས་ཀྱང་གཞན་དུ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཅི་ཡིན། གལ་ ཏེ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ཡང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི།གང་གིས་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཇི་སྟེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསུ་ན། ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་ པར་རྣམས་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ།།ཡོན་ཏན་དེ་སྤངས་ནས་ཡོན་ཏན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།

故如是"若"等显示他许，为破故说"于某境"等。若谓"若无则未见，若有则有"如是具随行遮性之无错依仅未见，则于何处如何见诸义，于彼等应无见无如是相，故一切具彼自性应成如是性。然非如是，因他处亦现为他故。
如是由"若"等显示他说由未见无错成立，由"于某境"说虽有彼非如是性，故说"非理"，虽由破为先说，然实此破宗。
问：何者于何如何现？答："譬如"。由果熟已尽故，某药于某田成殊胜味、力、熟性，彼等于他田非如是相。如是由夏等时及身等相善作差别亦同。
于何境由彼田于彼时得彼等味等，于彼生者如是见。非由一切即是彼药故，成有如是殊胜味力熟性。于彼有不得无如是相药味等，因彼地人未见具非如是味等药故。
非一切处皆如是，因他成他故。由何成错，云何虽得如是，他处成非如是因？若如是现亦成非如是，则由何故娑罗等亦应成非如是，故于树等成错之娑罗等，何不成非如是？对此疑问说"诸功德差别"。舍彼功德成他功德依因差别。

།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་འཁྲུལ་པར་བྱེད་དོ། ། ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པ་ལས་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་སྔར་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བར་ཁྱད་པར་གཞན་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི རང་བཞིན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དང་། མ་དམིགས་པ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་རྟོགས་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།སྨྲས་པ་ཆོས་གང་ཞིག་གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཀྱང་ངོ་བོ་དེ་སྤངས་ནས་ཡོན་ཏན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དང་མི་འགལ་བར་དངོས་པོའི་ཆོས་གཞན་དང་ གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལས་ཤ་པ་ཤ་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལས་ནི་རིང་པོ་དང་ཐུང་ངུའི་ཚད་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཤིང་ཉིད་ནི་ཤ་པའི་རྗེས་ སུ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་བཞིན་དུ་རྒྱུ་སྟོང་གིས་ཀྱང་འདི་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཆོས་གང་ཞིག་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་སྤངས་ནས་རྒྱུ་གཞན་ལས་ཆོས་གཞན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེས་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པར་བཤད་ པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་སྐུ་རུ་ར་ཉིད་རོ་ལ་སོགས་པ་དང་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་རྒྱུ་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཐ་མི་དད་པའི་དོན་ལ་འགའ་ཞིག་ནི་ཆོས་འགའ་ཞིག་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལས་ཤེ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་པ་དེ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་དེ་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་རྒྱུའི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་འབྲས་བུ་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཁྱད་པར དུ་འགྱུར་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འཐད་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

故由有因差别成非如是，由未得非如是故，具彼自性定为如是性成错。由具他差别，彼因令彼事离前所见差别生他差别，有何相违？若尔，则于娑罗等，由功德差别依因差别故，亦应成非树等自性。因于彼等亦非无差别因故。
若谓于他如是得与未得由自成错故，于此有差别因，于他则无，由不了知故。答：若法由何为自体性，于彼由他功德因亦不舍彼体性成他功德，然由系属彼因，不违其自性法而生异异事法。
故由具因差别，不能说娑罗成非娑罗，由具地等差别则成长短量等。因树性即随行娑罗性故，如自性，千因亦不能舍此。故若法非成义自性，舍彼法由他因生他法，故说功德差别依因差别。
故阿摩勒性不与味等成一。故他因作用依彼。若一切法自性无别义中，某与某法成一，他非如是者，云何？已说彼自性如何无分别。故由具彼法自因摄差别，果非彼自性法成差别，非他，此理成立，非依得未得。

།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་དངོས་པོ་གང་ཞིག་རྒྱུ་ཇི་ལྟ་བུས་བསྐྱེད་པ་དེ་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་ པ་ལས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་འདི་རྩ་བར་གྱུར་པས་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་མཐོང་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པར མི་ནུས་སོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ནས་སྨན་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལས་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྨན་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སྨན་དེ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དེ་མེད་ན་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་ལས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་རྟོགས་པས་ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅི་སྟེ་མི་དགག་ཅེས་དོགས་པ་ལ་རིགས་པས་གྲུབ་པའི ལྡོག་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བས་འཆད་དོ།།རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ཞིང་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཅན་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་སྟེ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་བུའི་ ཁྱད་པར་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་བཀག་ན་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ལུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་དེ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ དཔོག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ།།མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལས་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞིང་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་ན་འབྲས་བུ་དེ་མ་དམིགས་པ་ལན་འགའ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨན་དེ་མཐོང་བས་དེའི་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཞིང་ལ་ སོགས་པ་ལ་གནས་པ་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་ཕ་རོལ་པོའི་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདི་འཇུག་པ་ན་འདིར་དོགས་པའི་ཁྱད་པར་ འདི་ཡང་ཡོད་དེ་ཡུལ་དེ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་མེད་པ་བཀག་པ་ན་ཕ་རོལ་པོ་དག་འབྲེལ་པ་ཁས་བླངས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཐལ་བར་སྟོན་པས་སྨྲས་པ།འབྲས་བུ་དེའི་རྒྱུ་ལ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཞིང་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུར་དམིགས་པའི་སྨན་རྣམས་ ནི་ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་ཞིང་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་རེ་ཞིག་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

因此，"如是一切由彼成如是"，此说明某事虽由某因所生而来，然由具差别因成具差别故，不由同类因生即成一切无差别。以此理为根本，虽未见具他差别之彼自性，不能由彼自性了知具差别。
如是成立已，由未见非彼药因之彼自性药故，彼药由无彼因则遮，由彼自性了知具彼因，非一切由彼即不成如是故，何不破？对此疑问，由"若无差别因"等说明由理成立之遮。
因有二种：自体因，如田等相无差别相，仅为生无差别果之作者；及自体差别因，由因差别显成果差别故。其中遮差别因则余自体因。故无差别因即自体因于彼当推度。
此义谓非推度差别因，然推度自体因。不仅由未见亦当推度差别因，因无田等差别者未得彼果偶入故。由见彼药推度其果。如是，于推度住田等所见差别时，由一切定无差别故，推度差别因成立对方宗。
于此，当说"若无差别因"时，此处亦有此种疑：由"彼地人"等遮无差别时，对方虽许关系，示若无差别则成过失而说：由定于彼果因故，诸具差别田等果所得药，暂时于一切无差别当推度如所见田等为因性。

།དེས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལ་ གཅིག་མ་མཐོང་བས་གཞན་ལ་དེ་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན།དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ནི་སྤྱི་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་སྤྱི་ཙམ་ རྗེས་སུ་དཔག་པར་ནུས་ཀྱི་ཆོས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་གྱི་འདོད་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་སྐབས་སུ་དཔེ་བཞག་སྟེ། དཔེ་གཞན་སྟོན་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་མ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་ཚིག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞོན་ནུ་འབྱུང་བ་དང་རིག་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ བདག་ཅག་གིས་བྱེད་པ་པོ་མ་མཐོང་བའི་ཚིག་ཀྱང་སྐྱེས་བུའི་འདུ་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།དེ་ལྟར་འདི་ནི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །ལ་ལར་གཞན་ལས་འགྲུབ་པར་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའམ།དེ་རྟག་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་སྐྱེས་བུའི་ངག་གི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་གྲུབ་པ་ལ་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པ་མི་སྲིད་ཀྱང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ ཚེ་སྐྱེས་བུ་ངག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ངག་ལས་སྐྱེས་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་རིགས་ཏེ་དུ་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ཡང་སྐྱེས་བུའི་འདུ་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཚིག་དེ་དང་དེ་དག་སྐྱེས་བུས་བསྡེབས་པའམ་བརྗོད་པ་ ནི་འདུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་དེའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ཇི་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་ངག་གི་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཚིག་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་ཞིག་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་བྱེད་པའི་ངག་གི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུ་ལས་ མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་རྣམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་བྱེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་སྐྱེས་བུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུས་བྱས་པར་རྟོགས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ ལྡོག་པ་དག་ལས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་གཞུང་འདི་འདི་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

故由无差别为彼因，一切自性成彼自性，因无差别因则果无差别故。故于彼由未见一则于他无定有，何故说此？为遮此故说"若无差别因"。无差别因即无差别因性，因自体因仅为共相故。故说能推度无差别因即共相，非他法。
为破他许，于此处立喻，示他喻曰"具未见作者之语亦"。童子生及吠陀等，我等虽未见作者之语亦具士夫加行为先。如是此为无差别因境之推度。
由于他处成立差别故，立此等一切非能立，或彼常由自成即成差别因者，非士夫语差别因。虽于自成不可立差别，然许已说。
当士夫为语自体因时，则应由语推度士夫，如由烟推度火。故虽未见作者，具士夫加行为先。彼彼语由士夫结集或说为加行，彼亦为其先行。
又云何士夫为语自体因非差别因？说"于语"。凡由士夫所作语差别皆非有，因一切自性由士夫显成故。释此：诸相及一切皆见由士夫所作故。常亦由彼即士夫加行故，坏一切解为士夫所作，非由随行遮二了知依差别加行。应如是释此论。

།གལ་ཏེ་སྒྲ་རྣམས་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ལ། སྐྱུ་རུ་ར་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་དེ་འདི་ལྟར་ཅི་ལྟར་ངེས་ པར་བྱ།དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་ལས་སོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་མ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་པ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་འགའ་ཞིག་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་མེད་པར་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་རྒྱུ་གཞན་ རྣམ་པར་གཅོད་པར་འགྱུར་གྱི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ནེ་ཙོ་དང་རི་སྐེགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་དེ་མེད་པས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུས་རྟག་པར་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་དགག་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་བཀག་པ་ནི་ཁྱད་པར་ མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པས་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་མཚོན་པས་མཚོན་པ་ལ་ཡང་སྐབས་དང་འབྲེལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚོགས་ཇི་སྲིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་དེ་ལས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ལས་མི་འདའ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་སྤང་ བར་ནི་མི་ནུས་སོ་ཞེས་དཔེར་ན་སྨན་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བར་བརྗོད་ལ།དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་སྤངས་པའམ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཁྱད་མེད་པས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་རྒྱུད་མང་དང་གླིང་བུ་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་ཁྱད་ པར་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པར་བཤད་པ་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་ཡོད་ཀྱང་རྒྱུའི་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱི་རྨོངས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་སྨན་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་ པའི་དཔེ་གཞན་སྟོན་པ་ནི།དེ་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ངག་རྣམས་ལས་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་བཀག་ནས་རང་གི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་གཞན་གྱིས་འདོད་པའི་རྟག་པ་འགོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ངེད་ཀྱིས་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དགག་པའི་ ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོས་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་འཕགས་པའི་ཆོས་མཚུངས་པར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱི་ངག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ངག་ལས་ཡང་ནེ་ཙོ་དང་ཤ་རི་ཀ་ལ་སོགས་ པ་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱི་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་བདེན་མོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་ཀྱང་གཞན་འདོད་པའི་བརྟག་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་བོ།།འདིར་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ངེད་ཀྱི་འདོད་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ།

若仅说"于诸声无差别性，而于阿摩勒等则有"，如何决定此？若谓由如是得与未得，则不然，因仅由未得不了知无故。由于某显现非差别因，于他显现亦不定无故。由无差别因亦遮他因，非常性。故不成鹦鹉及山鸡等因相。由无彼故非成常性，非由差别因成常。
若谓为遮差别故遮因差别，由无差别则无，为遮非士夫所作故。如是，于能相所相亦不成处关系。故虽由众生所生果不离彼所生，然不能遮一切遍，如说"某药"。虽尔，舍生因相或由一切差别因无差别故非无差别性，此为所立。否则，由琵琶笛等为声差别因故，说彼无则成相违。
虽彼有，由仅从因作用生性不遮故，吠陀等即士夫所作性。为遮他迷故，示如众所周知药等相似他喻曰"如是"。如从诸语遮因差别，推度自体因为遮他所许常性因，如是，为遮我等所许一切智性等，由对方推度仅自体因，不能成立凡夫圣法相同之义。
如是，士夫有因差别，于语则无。若谓由语亦有鹦鹉舍利等差别因非言说耶？虽诚然，由见差别推度亦不成他所许常性。此中若有差别因，即成我许。

།དེས་ན་དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བརྗོད་ དོ།།སྐྱེས་བུ་སྨོས་པས་ནི་ཁ་ཅིག་ལྷ་རྣམས་ཁོ་ན་ཤེས་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དང་འགལ་བར་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་ཅུང་ཟད་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡོད་ཀྱང་གཞན་དུ་དེར་སྤྱོད་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་ པས་གཏན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རིགས་པ་ཡིན་པས་བྱ་རྒོད་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་རྩོལ་བས་ཐོབ་པར་བྱ་བ ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མེད་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱིས་རྒྱུ་ལས་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པ་དང་ཁྱད་པར་གྲུབ་པས་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ལས་དེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་གང་གིས་ཚིག་ལ་ སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུ་ལས་རིགས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མིའམ་གཞན་དུ་དམིགས་པ་སྐྱེ་ལ་རྒྱུ་གཞན་ལས་ནི་སྐྱུ་རུ་ར་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་འགྲུབ་བོ། །གལ་ཏེ་སྐྱུ་རུ་ར་ལ་ སོགས་པ་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པར་གཏོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལྷག་པ་དང་ལྡན་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འགྱུར་མོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བརྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་སྐྱེ་བ་ཉིད་ན་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་ བརྟེན་ནས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ།།ད་ནི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་དང་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་པར་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཞེས་སྨོས་སོ། །འདིས་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་བཤད་དོ། །ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་དུ་འཕེལ་བ་ ཉིད་བཤད་དོ།།རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་སེམས་གཞན་དུ་གཏོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། རྒྱུ་སོ་སོ་ལ་བཟོ་དང་སྒྱུ་རྩལ་ལ་མཁས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་དམིགས་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་མེད་པའི་རྒྱུ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དེའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །མཁས་པ་དེ་ཡང་མཐའ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ ཡང་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་ན་ཁྱད་པར་དུ་འཕེལ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

因此如是说无差别因。说"士夫"者，为破某些认为唯诸天具智慧离贪者之见，虽色界无色界诸有情有少分离贪，然于他处不成彼行故无全离贪，且诸天具如是能力亦应理，如鹫非一切智故。遮自性成就之自在等时，为显由士夫精进所得故。
若无差别因，则由仅自体因故一切无差别，由无差别及差别成就，从语等推度彼。释此曰"由语等"。差别因是有，故由自因同类故，得果故，于人或他处生得，从他因则如阿摩勒等成就如前所说差别。
若谓阿摩勒等由生因聚中具胜差别故成具差别，非生已即成。虽如是，然士夫非心差别所观，故此生时即依因差别成差别。
今为显彼差别及差别因故，说"由善作差别"。此说差别因。"于一切功德"者，说功德差别及差别增长。
从自因生性等说心相续，虽生他心所属之因无别，然非相同，因于各因见工巧技艺等不共故。从仅无差别因所生果不成具差别。故虽由随顺因生无差别，然依彼差别成差别。彼善巧亦无边际，因见于彼亦渐生增上差别故。

།དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །བཟོ་དང་སྒྱུ་རྩལ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པས་ནི་གང་ལས་དེ་དག་མི་ཤེས་པའི་རྟོགས་པ་པོ་དག་ཚུལ་མཐའ་དག་ལ་མཁས་པར་ འགྱུར་བ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པའི་སེམས་ལ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་གཞན་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཅི་ལྟར་འདི་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་གི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་དེ་ཐོབ་པའི་ཐབས་གོམས་པས་དེའི་བདག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལེའུ་གཉིས་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །མི་སྲིད་པར་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་མི་སྲིད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གནོད་པར་ བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་དོ།།མི་སྲིད་པ་ལ་རང་བཞིན་ནམ་འབྲས་བུའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོད་གྲང་ན་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་ནི་མེད་དེ། དེ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ནི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲུབ་པས་ གནོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དེའི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་སྨ་བ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འདིར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ནི་འདི་ལ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་སྨོས་སོ། ། འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་རྟག་པ་ལ་མི་སྲིད་པའི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ཡོད་པ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་གང་གིས་འཐད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་བ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐམས ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལས་བཟློག་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་བ། སྨྲ་བ་ཉིད་དམ་ གཞན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་ན་ཆོས་འགའ་དང་ཡང་འགལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །མ་མཐོང་བ་དང་ནི་ཆོས་ འགའ་ཡང་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

此等一切由加行差别而成差别。由工巧技艺等熟习，令不知彼等之了知者通达一切方便，成就殊胜心相续。故从自因成就之心定有他差别因。如此有故，于离烦恼、无二了知、一切智性等他亦有可能。
由自量了知彼，以修习得方便成彼体性，将于第二品中成立。于说不可能者，于不可能推理亦无能害量。
不可能有自性或果推理耶？且无自性，由能害故成彼体性故。一切智由非一切智能害故，即彼为能害。故若说等某者非一切智及成彼体性，则此应成，然此中无。云何？说"离贪"。
此说：如常法不可能有次第及顿时性故，有法成无常自性。如是，由正理所生故能害，说等非一切智及离贪等非彼体性。故由此遮彼相违故，此能害成为非一切智自性因相，说等或他一切智及离贪性相违，应说由现量成就。
故若未见离贪等，不与任何法相违。未见与任何法不成所害能害事故，彼自性因相非能害。

།གལ་ཏེ་རྟག་པ་དོན་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་མི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་དོན་བྱེད་པ་ལས་སྐད་ ཅིག་མ་བཞིན་དུ་རེག་པར་བྱ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ལས་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ།།འགྲོ་བའི་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་དབྱེ་བས་མཐའ་ཡས་སོ། །དེ་ཐམས་ཅད་རིམ་གྱིས་འཛིན་ན་མཐའ་ཡས་པས་འཛིན་པ་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་འཛིན་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།ཅིག་ཅར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མཐའ་ཡས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ཙམ་ཞེས་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་རྟོགས་སམ། ཕྱོགས་གཅིག་རྟོགས་ཞེས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་འདི་ཙམ་ཁོ་ནར་ཟད་དེ་འདི་ལས་གཞན་ནི་མེད་ལ། དེ་ཡང་རྟོགས་སོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཙམ་ཞེས་མ་རྟོགས་ན་ནི་འདི་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནམ། ཕྱོགས་གཅིག་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་ངེས། འགྲོ་བ་མཐའ་མེད་པ་ལ་འདི་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན་དེ་ནི་མི་འཐད་དེ། གཉི་ག་ ལྟར་ཡང་འཛིན་པ་བཀག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྐྱེས་ཤིང་སྐྱེས་པ་འཛིན་པས་གཞན་དང་གཞན་བཟུང་བ་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་རིམ་གྱིས་འཇུག་ཀྱང་དོན་ཡོད་པའི་དུས་ལས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདས་པ་བཟུང་ནས་མ་འོངས་པ་འཛིན་ ལ་དེ་ནས་ནི་ད་ལྟར་འཛིན་པ་འམ་རིམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་རུང་སྟེ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་ཅི་ཞིག་ཡོད།མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་མི་འཛིན་ཏོ་ཞེ་ན། རིམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ནི་རེ་ཞིག་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐའ་མེད་པ་རྣམས་ལ་འཛིན་པ་མི་འཐད་པ་ཡང་མ་ ཡིན་ཏེ་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཁྱེན་པ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་གང་ཞིག་ཇི་ལྟར་བདེན་པ་དེ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དག་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ འཛིན་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ཡུལ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འཛིན་པ་ཉིད་དེའི་དུས་བར་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ད་ལྟར་བའི་དུས་བཞིན་ནོ། །དུས་ཀྱང་ཉི་མ་འཆར་བ་ལ་ སོགས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ངོ་བོ་ཅན་མཐའ་ཡས་ཀྱང་རང་ཉིད་ངེས་པའི་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་མི་ལྟོས་པར་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མི་འགལ་ལོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་མཐའ་ཡས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ལྟོས་པ་འམ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མི་འཐད་དོ། །དེས་ ན་བྱིས་པ་ལས་ཀྱང་ལེགས་བཤད་བླང་བ་ཡིན་པས་འདི་བླངས་སོ།

若问：如常法作用，岂非不可能以次第及顿时了知一切义？故如由作用推知刹那性，由现量所触知推知非一切。由众生境及时分差别无边。若次第取彼一切，由无边故取无穷尽，是故非次第取。
亦非顿时，由无边故不定"唯此"，不成立"了知一切"或"了知一分"故。若了知"唯此而已，此外更无，且已了知"，则成立了知一切。若不了知"唯此"，则如何能定"此是了知一切"或"了知一分"？由于众生无边，无"唯此"了知故，如何能取此一切？
答：此不应理，因二者皆无遮取故。生已取生，由取他他无尽故不能取一切，虽次第趣入，然不离有义时。取过去已取未来，复取现在，或以他次第亦可，尔时有何过失？
若谓由无边故不取，则次第了知且不相干，因如是取不可能故。于无边者亦非不应理取，因不待彼有无故。一切智智不待他法，如实了知诸法真实。若待有事，由彼等无边故，彼所缘取不能究竟。
正因如此，过去未来亦是境。分别取时差别性，非取彼时中，然同时显现，如现在时。时亦如日出等，非他所许。故虽自性无边，然不待自定境时事相而为显现境，不相违。一事待无边事或所待不应理。故从愚者亦当取善说，此即取之。

།ཚད་ངེས་པར་མ་ཆད་པ་མཐའ་ཡས་པའི་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་བྱེད་པ་པོའི་དབང་ཕྱུག་གཅིག་ནི་མི་སྲིད་དོ། །བྱ་བ་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་གིས་འགྲོ་བ་ན་གནས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་བྱེད་པ་ན་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་ ཉིད་དུ་མི་འཐད་དེ།འགྲོ་བ་མཐའ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་བྱ་བར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་དང་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ ཐ་དད་པ་དང་མཐའ་ཡས་པ་ཡིན་ཡང་ཐ་མི་དད་ཅིང་མཐའ་ཡོད་པའི་འཛིན་པ་ནི་མི་འགལ་ལོ།།མཐའ་ཡས་པ་ནི་ཚད་ཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དང་ཕྱོགས་གཅིག་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་སོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་ བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བྱིས་པའི་ཚིག་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་མི་སྲིད་པར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།མཐའ་ཡས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། གཟུང་བའི་ཆོས་འཛིན་པའམ་དེའི་ཆོས་གཟུང་བ་ལས་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གླང་པོའི་ གཟུགས་བརྙན་ལ་གླང་པོའི་ཆོས་སམ།གླང་པོ་ལ་གླང་པོའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་བཞིན་ནོ། །ཚད་ངེས་པར་ཆད་པ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཁྱིམ་ནང་ན་གནས་པར་རྟོགས་པའི་བུམ་པ་ལྔ་ལ་གཞན་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་ཚད་ངེས་ པ་མ་བརྟགས་པར་ཕྱིར་སོང་བ་བུམ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་གྲངས་ངེས་པའམ་འདི་ཙམ་ཉིད་མཐོང་ངོ་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་ཡང་བརྩལ་བས་ནི་གྲངས་དང་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་མེད་པས་འདི་ཙམ་ཉིད་དང་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རྟོགས་པ་ཞུགས་པས་ན་ ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་དང་འདྲ་བར་དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པ་དག་ལ་ནི་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་རྟོགས་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།ཚད་ངེས་པར་ཆད་པ་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དམ། མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟག་པ་དང་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་དང་དུས་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་ངེས་པ་མེད་པས་ཀྱང་གླེན་པ་ཞིག་སྟེ། མི་སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་ཡིན་པ་བཀག་ནས་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཤེས་རབ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐིབས་པོ་ལ་ཁ་ངན་ཟེར་བས་ངན་སོང་ལ་གཞོལ་བའི་སྙིང་རྗེ་བ་ཉིད་དོ།

定量无尽的无边众生，不可能有一个作者自在天。由作业无边故，自在天造作住于轮回中的诸事物时，不应理成为造作一切，若众生有边际则能成立造作一切故。
大圆镜智仅具其影像故，不待所待，具自性事物随顺相属之自性虽差别无边，然不相违无差别有边之取。无边由无定量故，了知一切与了知一分无差别，故不能安立"了知一切"，此即愚者言语精要，然非成立如作用般取不可能。
取无边者全无相违，因不过失于所取法之取或彼法之所取故，如象影具象法，或象具象影之法。由无定量亦非无取一切。如了知住于室内五瓶，未察知有无他瓶之定量而出外，了知有瓶，非了知定数或"唯见此量"。
彼亦由勤求，由数与不得故无他，唯此量及于彼一切趣入了知，故了知为了知一切性。正因如此，"一切"如数非事物法，因待他故。于已成就者无所待。故虽无了知一切智性，然非不了知事物。
定量不能仅由一切智性或不得而了知。声等由常及遍故，由无分别境时故无定量亦愚，仅由不显现不得遮量已，许可因不得故，于无因亦以最胜智慧所了知之粗重，以恶语诽谤故，是趣恶趣之可悲者。

།རྒྱུ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་དུ་མེད་པས་ནི་མེད་ པར་སྨྲ་མི་ནུས་ཏེ།དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཐམས་ཅད་རིག་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཡིད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་རྒྱུར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་དག་ལས་ཀྱང་དེ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡིད་མི་ སྲིད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།མ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་ལས་དེ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་གཞན་དང་ལྡན་པས་དོན་ཐམས་ཅད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་མེད་པའི་སྒྲིན་ཤས་ ཆོག་གོ།།སྒོམ་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ནི། མཁོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པ་གསལ་བར་བྱེད་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མེད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཡོད་ཀྱང་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་སྤང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིགས་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་སྐྱེས་བུ་དག་ཁྱད་པར་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་ནི་འདའ་བར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ནི་མེད་ལ། དོན་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་ རུང་བའི་སེམས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ།།གལ་ཏེ་རྒྱུ་རིགས་མི་མཐུན་ན་འབྲས་བུ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་མོད། །དེས་ན་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ལས་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་མོད་ཀྱི་དེ་ལ་ཡང་སྐྱེས་བུས་ཁྱད་པར་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་བལྟར་ མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་མི་མངོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ཚིག་རྣམས་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་བཞིན་དུ་ཚིག་རྣམས་ནི་ཁྱད་པར་སྤང་བར་འོས་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཁྱད་པར་བལྟར་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བལྟར་རུང་བ་མི་སྣང་ན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་ཁོ་ནའོ། ། ཚིག་གི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་བལྟར་མི་རུང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་དག་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་མི་འཐད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་བལྟར་མི་རུང་བ་ཉིད་གཅིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །རྒྱལ་བ་སྒྲོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱེས་བུས བྱས་པ་ཡིན་ལ།རིག་བྱེད་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་མི་འཐད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

由不能指示"此为因"故，不能说无，因彼生疑故。若谓一切义知即是识，则意等岂非为其因？由彼等亦不可能故，唯无耶？若尔，由不可能有缘义之意，则亦无根识。
若谓不然，由根俱有作用生故。则由具他俱有作用，应成一切义境。若谓不然，由无彼故。则愚痴无智已足。
由修习量境性，无所需，因由明显不明显相而究竟故，应如是说。故若由不显现不得说彼无，则由是量故不应遮。
故虽有同因，由不能遮差别因故，虽同类而诸补特伽罗非无差别，由难超越同类因故无非士夫所作，而能取一切义之心定有。
若因异类则果成异类。故士夫所作者定异于非士夫所作，然于彼亦如补特伽罗差别，由不可见差别性故不显差别。
答曰："诸语"。诸语非如补特伽罗差别不应遮差别。何故？由可见差别故。若可见而不显，则定无。诸语差别亦如是。
纵使不可见差别，然不应理安立"此等非士夫所作"。释此说："唯一不可见性"。胜论等是士夫所作，吠陀非非士夫所作，不应理异类性。又若谓有非现量等量境之境性异类。

།སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ནི་གྲུབ་པའི་རང་ བཞིན་གྱི་དོན་སྟོན་པ་ཡིན་ལ།བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེར་ཁྱད་པར་དུ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཞི་བ་ས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་གཞན་ལ་ཡང་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ ནི་འདི་ལས་འདིར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལྟར་བྱ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དག་ལ་ཡང་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ།གཞན་དག་གི་དགོས་པ་ནི་བྱ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཞན་ལས་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་ན་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་སྐྱེས་བུས་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་དམིགས་པ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན།ཅི་འདི་སྒྲ་མཐའ་དག་རྟོགས་སམ་སྒྲའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཅེས་འདྲི་བ་ལ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་སོ་ཞེས་ལན་འདེབས་པས་སྒྲའི་རང་བཞིན་ཚད་ངེས་པར་རྣམ་པར་བཞག་ནས་དེ་ལ་ དམིགས་པར་ནི་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཀྱིས།འོན་ཀྱང་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཡང་ཚད་ངེས་པར་རྣམ་པར་གཞག་ནས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་ནི་མི་སྨྲའི། འོན་ཀྱང་མཐའ་ཡས་ཀྱང་ངོ་བོ་དང་ལྡན་པ་ དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་པས་དུས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།བླུན་པོའི་བརྟག་པ་ལ་ལན་བཏབ་པས་ཆོག་གི་སྲིད་པ་འགོག་པའི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ནི་འདོད་ཆགས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འགོག་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་མེད་པར་བརྗོད་དེ། ཚིག་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་མི་དམིགས པས་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་སེལ་བ་ནི་སྲིད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བལྟར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།བལྟར་རུང་བ་དག་ལ་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། འདི་ནི་བལྟར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་སྣང་ བ་མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེ་ལྟ་བུ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པས་བལྟར་མི་ནུས་པ་དག་ལ་ནི་སྤང་བ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若谓士夫所作显示已成自性义，而"应作"由吠陀了知。答曰"非尔"，即说"彼等差别"。彼中所许差别，于寂天等他续亦有。
此等如是了知"此由此成"等作业者亦有作者，他者目的唯显示作业等，亦须从他成立士夫所作与非所作之差别。故如是了知者，士夫亦于一分所缘具差别性安立时，问"此了知一切声耶或声一分"，答"了知一切"，安立声自性定量后，不能说彼所缘，然由是一故，由无分故说"了知一切"。
故于无边众生亦不说安立定量后了知一切，然虽无边而具自性，不可能非彼境识之境，故说知具三时。已答愚者分别，足矣，说无遮遣可能之果相，即"贪等果"。
由果相推知贪故遮离贪，故说无贪等无错乱果，语等不尔故仍可能。虽有以自性不得成立无之遮，然由不能见一切智及离贪等差别相故。
于可见者无见为自性不得，此非可见。说"不显现不得是量"，即"如是等"。于境时自性隔绝不能见者，不可能有遮。

།གལ་ཏེ་འཇལ་བ་ཚད་མའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ། དོན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ལ་ནི་རྒྱུ་ ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།མིག་ལ་སོགས་པ་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཡིད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པས་དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་སྒོམ་པ་ཡང་ཐོས་པ་དང་དཔག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་མ་ གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དོན་ཐམས་ཅད་འཇལ་བ་འགོག་པའི་ཚད་མ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་དོན་ཐམས་ཅད་གཅོད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་དོན་ཐམས་ ཅད་འཇལ་བར་འགྱུར་རོ།།རྒྱུ་མ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དག་དེ་ལ་ནུས་པ་མེད་པས་འཇལ་བ་དེ་རྒྱུ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། སྒོམ་པ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྒོམ་པ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་རྟོགས་ན་དེ་མེད་ན་དོན་ཐམས་ཅད་འཇལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་གང་དུ་དེ་ མེད་པ་དེར་མེད་པར་འགྲུབ་ཀྱི་དེ་ཡོད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་དེ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། ད་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུར་འགྱུར་བ་བཀག་ནས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་འབྲས་བུ་ཅི་འགལ། གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོས་སྒོམ་པ་དེའི་རྒྱུར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ད་ནི་ཁས་བླངས་པ་དེ་ ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་ཞེས་ཁས་ལེན་མི་ཤེས་པའི་སྤོབས་པ་ཉམས་པས་དོན་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྨོངས་པས་དུ་བའི་རྒྱུ་ས་བོན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པས་མེ་ལས་དུ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡང་བཀག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་རྒྱུ་གཞན་གང་ཡིན་ ཞེ་ན།གམ་ན་གནས་པ་ཙམ་རིག་པའི་ཕྱུགས་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ན་འདི་ནི་ཕྱུགས་མ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་མཐོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྣང་བ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །བྱ་བའམ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ནི་མེད་ དེ།བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྒྲ་རྣམས་མདོར་བསྡུས་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་དང་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་དེའི་དོན་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་དེའི་དོན་ཅན་དུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱེད་པ་པོ་མི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འགོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ ཁྱད་པར་བལྟར་མི་རུང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་བལྟར་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་སྒྲ་མངོན་སུམ་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རང་གི་ ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་མི་སྲིད་དོ།

若问度量岂非以量为因？对一切义成就而言无量因，因眼等为定境者故，意亦一切时依外他缘而不离彼转故，修习亦由闻思境性故未成一切义境故。
故遮一切义度量之量即因不得耶？答非尔，如所见识因唯是遮一切义因。如所见一切成一切义度量。若非因，则彼等于彼无能，度量如何无因？
若谓修习非因，若了知修习为因事，则无彼即无一切义度量。如是则于何处无彼即成无，然非有彼。若谓彼亦不应理为因，今遮非因为因，其非彼因之果有何相违？
若谓对方许修习为彼因故。今则彼许非真实，然不知许之勇气衰退而义亦衰退。愚者许种子为烟因，虽遮彼，然未遮由火有烟。若问何为他因？
即便仅知邻近之畜亦不迷于空性，此非未成畜。将如世间所见显现即为声义而说。无作业或其境之作业成就，因论典诸声略摄欲别别了知者，亦观察非彼义之自性缘等为彼义故，亦将遮作者不忆等故。
故如是许不可见差别性已，遮有能差别之差别。说不可见差别性亦不可能，即"于诸现量声"。凡现量事，于彼不可能有成其自性之非现量性。

།དེ་ཉིད་ལ་རང་གི་རྣམ་པ་གཏད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། གཞན་གཉིས་ནི་མི་འཐད་དོ། །དེ་དེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན། རང་བཞིན་དེ་གཅིག་པུ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་བལྟར་མི་རུང་ བ་འགལ་ལོ།།རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་ན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་མདུན་དུ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ།།དེ་སྣང་བ་ན་ཆ་མེད་པ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་དེ་མཐའ་དག་རྟོགས་ཤིང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་རྗེས་སུ་བརྟགས་པ་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་དོན་ སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་པོ་དག་གིས་རྟོགས་པར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།དེས་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་རྟོགས་པ་པོའི་འདུ་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པ་པོ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ ལས་རྣམ་པར་མི་གནས་པས་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།ཚིག་རྣམས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་ནི་རིགས་པ་འདི་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གིས་ན་སྣང་བ་དེ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྗེས་སུ་ རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་ངག་རྣམས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་ནི་མི་སྲིད་དེ།དེ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པས་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་སྲིད་དེ། འཁྲུལ་པའི་ རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་འདི་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་དོ་རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཉིད་ལས་རྒྱུ་མཚན་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འཁྲུལ་པ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཁྱད་པར་མེད་པར་ ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་གྲུབ་བོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་དོན་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ངག་གི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་ནི་ མེད་དོ།

由于将自相投射于彼故而于自身生起了知，其余二者不应理。若彼仅为如是自性，则彼自性唯一。如是则不可见相违。
若为他自性，则非彼自性，故非现量者非现量自性。若问何故刹那性等虽与显现同一自性而非现量？刹那性等全无非现量，然为现前明显自性之自性。彼显现时，无分者即具现量性。
虽完全了知彼自性并如实观察，然了知者不能如义刹那性等法般了知。故由具迷乱因缘，由无了知者之造作故，虽实为现量，然由了知者无如是了知故，由彼不住故，将说为非现量性。
为显示此理于诸具差别语不可能故，说"由无迷乱因缘故"。由何而彼显现为他识所了知性，非士夫所作诸语虽有差别，然如刹那性不可能为非现量，虽与彼同一自性，然不可能说"由具迷乱因缘故非现量"，由无迷乱因缘故。
于此显现为"此是"者无迷乱因缘。暂且无差别增益相之迷乱确有。若谓应从彼观察因缘，说"由不成迷乱故"。未成立"无差别即迷乱"。何故？由无能害故。
如瓶等无异于常，由无所作义故为刹那自性故是迷乱，如是无成立语差别之量。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་དེ་དང་མི་འགལ་བར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཆོས་གཞན་སྒྲུབ་པར་སྲིད་པ་དེར་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འཐད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ གྲུབ་པའི་ངག་དག་ལ་ནི་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདིར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་དེ་དང་མི་འགལ་བར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པར་མྱོང་བ་དེ་ལ་བྱེད་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་རྟོག་པ་ཉིད་མ་སྤངས་པར་གྲུབ་པ་དེ་ལ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་གྲུབ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་འདིར་བཞེད་པ་ཡིན་གྱི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ན་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་ཁྱད་པར་མེད་པར་གྲུབ་པ་ལ་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་ངེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། ད་ལྟར་གྱི་དུས་ན་དེ་མེད་པར་རྟོགས་ཀྱི་དུས་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དུས་གཞན་དུ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ལན་ཅིག་གནོད་པ་མཐོང་བས་ཕྱིས་གནོད་པ་མཐོང་བ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་མེད་པས་ཤེས་བྱ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན པའི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་སློབ་དཔོན་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཉིད་རིགས་སོ། །སྐྱེས་བུ་དག་ལ་ནི་ཁྱད་པར་ མཐོང་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་པའི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱི་དངོས་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་ པའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་མེད་མོད།ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གོ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཚིག་གི་ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཚིག་གི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་ནི་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་དུ་ ཟད་དོ།

此说：于现量成立义中，不违彼现量而由他量成立他法者，于彼处无差别了知为迷乱，此理应当。然于现量成立无差别自性之诸语，无如是成立差别之他量。
故此中于现量成立义，不能不违彼而由他量成立差别。于无差别了知之经验，由无作用故，于未离差别分别而成就者，若由他量成立差别，则分别无差别了知成迷乱。此是此处所许义，非谓"由无能害故无迷乱"。
然由现量成立无差别者，无成立差别之量。不能决定无能害，因仅了知现在无彼，非他时故。他时能害非非能害，因一见能害故，后见能害成非如义故。
仅由无能知故非无所知。能害亦为非量之能知，非能生。若尔，则比量定成无害境者，于彼论师说诽谤不应理。故如前说为应理。
于诸士夫，见差别即为无差别了知之能害，因于诸士夫一切功德见差别故，吠陀量与一切智成立不等。
虽无异于现量事之非现量自性，然彼差别如何不成非现量耶？答曰："成为语差别他体"。语差别之异非语差别，然唯是他事。

།དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་དག་དེའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་མ་རྟོགས་པར་འདིའི་རང་བཞིན་རང་བཞིན་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མདུན་ན་གནས་པའི་མེ་ལ་མཆོད་ དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ངག་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུས་བྱེད་དོ།།ཡང་ན་ནི་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཕྱོགས་ཡུལ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གང་ཞིག་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ལས་མི་འདའ་ལ།དེའི་ཁྱད་པར་ནི་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྐྱུ་རུ་ར་ལ་སོགས་པ་དང་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ངག་ནི་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཅན་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཅིག་ལ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་ ཅད་དུ་དེ་ལྟར་ངེས་པ་བསལ་ནས་སྐྱོན་གཞན་ཡང་སྟོན་པས་ཕ་རོལ་པོ་རང་གི་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།བདག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་གིས་འདོད་པའི་བདག་ཀྱང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། མ་དམིགས་ཀྱང་མེད་པར་རྟོགས་པ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡོད་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཉིད་སེམས་པ་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། །ལུས་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་ ཉིད་ནི་སེམས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པའོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་ནི་རང་ཉིད་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ནའོ། །གཏན་ ཚིགས་མེད་སྒྲུབ་ཡིན་ནམ་ཅི།ཅིའི་ཕྱིར་ཡིན། རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའམ། ཡིན་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་ རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འདོད་པར་མི་བྱའོ།།དེ་དག་ལ་མི་དམིགས་ཀྱང་མེད་པར་མ་གྲུབ་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །འགྲེལ་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཚད་མར་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པ་སྨྲ་བ་འབྲེལ་བ་མི་འདོད་པར་མི་དམིགས་པ་ཚད་མར་ བྱེད་པ་འདིའི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཡང་གཞི་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ།རྟེན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྟེན་བདག་མི་དམིགས་པས་མེད་པར་གྲུབ་པས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，若彼等由此成关联，然仅由"事物与他事关联"之说，不能由彼关联而未了知此自性从他自性成差别。故"供养现前火"等一切无差别自性语皆士夫所作，或皆非所作，如"北方地区"等亦非如是。
故如是，凡由何种因所生者，不离从如是因所生，其差别由聚集差别而成。故于庵摩罗果等与士夫无差别，语不离见因。故如是于一见自性一切处如是决定已遮已，为显他过及显对方自许相违故，说"我"等。
我论者所许我亦不得，虽不得然非了知无。如是，他者为遮有后世故，了知精血等诸大种即成有思维自性之变异。诸大种虽称为身，然不显为思维自性体，故彼虽不得然非无。
"地"者，表示大种。"等"字义将自显。即彼不得。岂成无因成立耶？何故？由自体无差别故，若彼为量，则一切非量，或若是量则一切成量。故亦不应许"由不得故了知因于异品无"等。
于彼等虽不得然未成无，则于异品亦不成。释曰"不得为量"。说不得者不许关联而立不得为量者，其我论亦成无基，将成无所依。由不得其所依我成无故，由非有故。

།རྟེན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་སྟོན་པས་བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་རྟེན་ལ་དམིགས་པ་མེད་ པར་འཆད་པ་ནི།བདག་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ། །བདག་དང་གཞན་གྱི་ལུས་ལས་མ་གཏོགས་པ་བདག་རང་ཉིད་མྱོང་བ་ནི་མེད་དེ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་འགའ་ཡང་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ ལས་མ་གཏོགས་པ་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་ངའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པས་རིག་པར་བྱ་བ་བདག་མ་ཡིན་ནམ། རིག་བྱ་ཐ་དད་པ་ལ་རིག་པར་བྱེད་པ་འདིའོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་རིག་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རིག་པར་བྱ་བ་རིག་པར་ བྱེད་པའི་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་འཇལ་བར་བྱེད་པ་གཞན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇལ་བ་པོའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ངའོ་ཞེས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདིའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ངའོ་སྙམ་པའི་བཟུང་ བ་ནི་བདག་གོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ལུས་ལ་སོགས་པ་ནི་ང་སྐྱེམ་མོ་སྙམ་དུ་ངའོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང་འདི་ནི་ངའི་ལུས་སོ་སྙམ་དུ་འདིའོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་དང་ཡང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་ པ་གལ་ཏེ་འཇལ་བར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་གྲུབ་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་འཇལ་བ་པོ་ལ་ནི་ངའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་ལ།དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ནི་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གསལ་བ་ནི་ཡུལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལས་བདག་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ ཡུལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཡུལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ན་རང་ཉིད་འབའ་ཞིག་འཇལ་བ་པོར་འགྱུར་ཏེ་འོན་ཏེ་ཡུལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་གསལ་བ་དེ་ཉིད་འཇལ་བ་པོ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་རང་གིས་རིག་པའི་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་ཏེ་ངའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར མོད།འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཡང་འདིའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པར་ཡོད་པས་ན་གང་ལ་ངའོ་སྙམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཁོ་ན་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ལ་རྣམ་པ་འདིར་འགྱུར་བ་གསལ་བར་བྱ་བ་ལ་སོགས་སུ་གསལ་བ་སྣང་བ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱའོ། །མངོན་དུ་བྱེད་པ་ དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དོན་དེའི་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ནི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པར་ནི་གཞལ་བྱ་ཡང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由无所依故，为显因而说明我论者所依不得："由我非现量故"。除自他身外，无我自身经验，因除彼外无任何明显故。除色等蕴外无了知。
若谓由"我"之了知岂非所知为我？于异所知，能知此为异了知，因唯于异所知如是了知故。当所知即成能知自性时，由此无他能量故，无异量者自性而明显无异"我"。故"此"了知不杂"我"执取即是了知"我"。
身等虽具"我瘦"之我执了知，然亦具"此是我身"之此了知故。如是亦应了知识等。
对此说：若成能量者，则于无异量者了知"我"，由异于彼故成"此"。境明显即具显境自性。故若异于彼我，由非显境体故，如何于隐境唯自成量者？若显境自性明显即是量者，则如是依自证自性而了知"我"，然于彼亦有"此"了知故，唯彼成"我"者即是我。
应说：于何成此相，无显为明显等显现。若谓由与显关联故彼义为现量，不然，由关联虽异亦不返故，境唯由明显为现量，非由关联。于关联所量亦无差别。

།ཡུལ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ འཇལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡང་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དོན་མངོན་སུམ་གྱི་རྒྱུའི་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་པོ་ཡང་རྒྱུ་ལས་ཁྱད་ པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བྱ་བ་དང་ལྡན་ཡང་ཁྱད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཁོ་ན་འཇལ་བར་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ག་ལས་འཇལ་བའི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཚད་མ་ཅི་ཡོད་ངས་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་ངའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་འདི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་ན། བྱ་བ་དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་དང་འབྲེལ་པའི་བྱ་བ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་ག་ལ་རྟོགས་ཏེ་བྱ་བ་རྟོགས་པ་མེད་པར་དེར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར རོ།།བདག་དང་ཡིད་འབྲེལ་པ་ལས་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་འཇལ་བ་དང་ལྡན་པར་འཛིན་ཏོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཡིད་དང་འབྲེལ་ཀྱང་བདག་ལ་གསལ་བཞིན་པ་ཉིད་མ་སྐྱེས་ན་ཡིན་གྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ གསལ་བཞིན་པ་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་ཉིད་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གསལ་བཞིན་པ་ཉིད་ལ་ནི་གསལ་བཞིན་པ་གཞན་དང་གཞན་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མིན་ན་ཡང་སྔ་ན་མེད་པའི་བྱ་བ་སྐྱེད་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་པོ་ ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་རྟོགས་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་སྣང་ན་བདག་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་ངའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པ་ ཉིད་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་བདག་གསལ་བ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའམ། དེ་ལྟ་བུའི་མྱོང་བ་ཉིད་རྩ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདིར་ཡང་བརྗོད་དེ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རང་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་ན། བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བདག་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །གསལ་བ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ན་ནི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྲུབ་བོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་ངའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པས་གཞན་གྱི་བདག་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ ན་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།རང་ཉིད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་གསལ་བར་བྱ་བ་མེད་པར་ནི་གསལ་བ་མི་འགྲུབ་བོ།

若谓由显境者性而为能量，非由显境自性，则非现量之作者亦唯成隐境，因义现量因不成现量故。作者亦无异于因，虽具作用然不成差别故。
若谓唯我为能量者，由具量作用故。对此，若谓由了知"我知有何量"故。此答：若了知性自性之"我"了知是我自身，由作用异于自体故，未了知自关联作用故。故何能了知为作者，由无了知作用故不成彼。
若谓由我与意关联，如其境现量乐等，具量而执。不然，虽与意关联，然我若未生明显性则不成现量故。此中亦无他明显，由自为了知自性故。于明显性不成他明显。否则，由生无前作用故，应成无常。作用与作者皆有故，此非关联。
故未从色等了知而如色等显现时，我应成明显。若谓且有"我"了知经验成就，异于色等之我明显即是彼。彼为分别耶？抑或如是经验即为根本耶？
此亦答：若如是了知自体明显，由未了知具作用等故，定非我。若为他明显境，则不成体性。我自不成如是"我"自性，因瑜伽师现见他我时亦应如是了知故。于自明显自性亦无所明则不成明显。

།དེ་ལྟར་ཡིན་པར་གྱུར་ན་གསལ་བར་བྱ་བ་ལས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ ཕྱིར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་དེ་ལྟར་སྣང་བཞིན་པ་ཉིད་ལ་ངའོ་སྙམ་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་བདག་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །ཡང་ན་ཁས་བླངས་པའི་བདག་མ་དམིགས་ཀྱང་རྗེས་ སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པར་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དམིགས་པའི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་ན་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ཡང་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན།གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་ ཡན་ལག་ཏུ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་དག་མངོན་སུམ་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་ཡང་སྒྲུབ་པས་དེ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་འདིས་གྲུབ་པས་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་དོན་ ཅི་ཡོད།ཅི་སྟེ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དམིགས་པ་མཐའ་དག་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་དེ་མེད་པ་ནི་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ། །བདག་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་སུ་ དཔག་པར་ཡང་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་དམིགས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ནམ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ཏེ། དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཡང་མེད་ པར་ནི་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ། བདག་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འདོད་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པར་དེ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེས་དེ་ལྟར་ནི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མེད་པར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཚད་མ་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བར་གོ་འགྱུར་མོད། འགའ་ཞིག་ལུང་གིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསལ་བ་ནི་དོན་མེད་དོ། །བསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར རོ།།མ་བསལ་བ་ན་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བདེན་པས་དེ་བརྗོད་དོ།

若如是，由成立明显者异于所明显故，非不同了知。故无作用等关联，如是于显现性了知为"我"。由不离分别自性故，我定非现量。
或虽不得所许我，由应推度故不许无，由彼许故非不得量，故亦不成无因。说此时，他许现量性安立为果成支分。于说现量者，由成立非现量故定成无。由此成就非所推度性，复说是所推度有何义？
若谓由因于异品一切所得返故，于彼无彼理应。我非如是，故非无。如是因于异品亦能推度，由他处得生推度故。此从未于异品了知，故是能推。于我有推度，故虽非现量然不应无。
此不应理，由许我为所推度者亦不许无推度故。虽无推度若有何过，我论者不如是许我，由不许无量故。彼应成似量，由有许为教成故。故遮推度无义，由虽遮仍许有我故。
未遮时亦由异于因有于异品故，由推度性成就。故此应说，由谛应说故说此。

།མི་དམིགས་པ་ཚད་མར་བྱེད་པ་འདིའི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ ཡང་གཞི་དམིགས་པ་མེད་པས་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་དགོས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ།མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་ཡིན་ན་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཕ་རོལ་པོ་དབང་དུ་བྱས་ནས་བདག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྦྱོར་བ་དེ་རྟེན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞི་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་བདག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཚུལ་གསུམ་བརྗོད་པ་ལས་གཞན་ངག་ཙམ་གྱིས་རང་བཞིན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དེ། །གང་གི་ཚེ་གང་མ་དམིགས་པ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་བདག་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས སོ།།ཆོས་ཅན་ལུས་བདག་དང་བཅས་པར་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཚད་མས་གནོད་པས་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་བསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ལ། དེ་སྟེ་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྟེན་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་མེ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ མདོར་སྩོགས་ཀྱི་སྒྲ་སྨོས་སོ།།འགྲེལ་པའི་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞོ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དམ་བཅའ་བ་འདི་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ལས་ཀྱང་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྟེན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། འབྲས་ བུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ན་འབྲས་བུ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འདོད་པས་དེ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ གི་ཕྱིར་དེ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡོད་ན་སྔོན་མ་བྱུང་བའི་སྲོག་ལ་སོགས་པའམ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་གང་ཡོད་པར་དམིགས་ན་སྔོན་མ་རྟོགས་པ་གང་ཞིག་ཡོད་པར་དམིགས་པ་དེ་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་འབྲས་ བུ་མ་གྲུབ་ན་འོ་ན་ཇི་ལྟར་མིག་དང་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་བརྗོད།མིག་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་དང་སྣང་བ་དག་ནི་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་དེ་དམིགས་པས་ཤེས་པ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྐྱེས་པའི་སྔར་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

此说"由不得基故，此不得为量之我论者亦成"之义趣是：若不得为量，则对治我论者所立证我之推理将无所依，因基不成故。
我论者证我之三相言说外，仅由他语无任何自性。当许"何者不得彼即无"时，我如兔角无故，彼不能成为有法。有法身具我之所立，由所立法为量所违故，遮遣宗过。
故若不得是现量，则为现量所遮；若是推理，则为推理所遮。故我论者无所依，因证彼无宗故。若谓如是则火等推理亦有过，答：不然。故经中说"等"字。释中乳等推知酪等为近喻。
由无因故亦不能立此宗，故说"由此亦无我论者所依"者，谓"由果不成故"。由此非现量故果不成，故不应推果。彼遮他者许由命等果推度。由彼推度故，未生命等或他任何存在皆不了知。
若谓凡所得前未了知者，由是彼果故，我果不成，则如何说从眼、色、光明、作意生识？由眼非现量故。色与光虽为根现量所取，然由得彼不得识，由彼等以识本身为所得故，识生前彼不成故。

།དེ་ཡོད་པ་ལས་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེ་ལས་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གོ་ག་ལས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེས་སོ ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་གྲུབ་བོ།།དེས་ན་འདི་དག་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེ་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དོགས་པ་བསུ་ནས། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གཟུགས་དང་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ།།ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་གྲུབ་པ་ནི་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་གྲུབ་པའོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་འབྲེལ་ཏེ། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པར་གྲུབ་པས་ཞེས་བྱ་བར་ཏེ་དབང་པོ་ལ་ལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །དེས་ན་འདི་ཆོས་ཅན་ལ་ལྟོས་པ་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དབང་པོ་ལ་སོགས པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་བརྗོད་ན།རྣམ་པར་ཤེས་པ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པས་གྲུབ་པོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཇི་སྲིད་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་མ་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་ པར་རྟོགས་ཤེ་ན།རེས་འགའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རེས་འགའ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །རེས་འགའ་བ་མ་ཡིན་ན་ནི་གཏན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་ཀྱང་འགྱུར་བས་ན་གཟུགས་རྒྱུ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་གཟུགས་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་མཐོང་ཡང་གཟུགས་ལ་ལྟོས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། དོན་གཞན་ལ་ཆགས་པས་མི་མཐུན་པར་བྱས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་ མེད་ན་མེད་པ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ་དེ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་ཡོད་ན་ཡོད་པ་མ་གྲུབ་ཀྱང་མེད་ན་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །དབང་པོ་ལ་ནི་གཉི་ག་ཡང་མ་གྲུབ་པོ། །འོན་ཀྱང་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱང་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་ལ་དེ་ཡང་དབང་པོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལས་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་ལུང་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་དེར་ཡང་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由彼存在是现量，然从彼生此识如何得知？作意虽由自证现量成立，然"从彼生识"亦不成。故虽此等是现量，然定非果成支分。如是迎疑后说"根等"。"等"字摄取色、光等。
由识是果故名"果识"。具待成就即"具待之成就"。故如是关联：由根等具待成就，即依根成就之义。根等非具待，然是与彼关联，此为意趣。故此于有法具待时，关联为"果识"。
其义是：若由果识于根等具待性成就而说极成，则由识待于彼故成"识是根等之果"。云何未了知彼有则有而了知识待根等？答：由是有时故。此说：识是有时之体。若非有时，由恒有故虽无色亦应有，则色非因。由无色则无故，虽未见随行于色，然待于色即是色果。
如是亦应了知于作意，由于他义贪著作违缘故识不生。无根则无未成，由彼非现量故。虽色、光、作意有则有未成，然无则无定成。于根二者皆未成。然虽有色、光、作意，由识是有时性故了知具他待，彼亦说为根。
显示此即是"此有何因"。如是极成自性差别由教了知，于彼亦不能推度。

།མིག་འབྲས་ཕྱེ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཡང་རྟོགས་པ་པོ་རང་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཇི་ལྟར་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ནང་གི་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་རང་བཞིན་ཆ་ཤས་གཞན་ལས་དབང་པོའི་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་ ཅན་དུ་རྟོགས་ན་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ།མེ་དང་དུ་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ལོག་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ནི་རེག་བྱ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པར་སྒྲུབ་པའམ་ རེག་བྱ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ལུས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་རྒྱུ་དང་མི་འདྲ་བ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མི་རྟོགས་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ གིས་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་སྔགས་ལ་སོགས་པས་ནུས་པའི་གེགས་བྱས་པའི་འབར་བའི་རང་བཞིན་ནུས་པ་གེགས་མ་བྱས་པ་ལས་མི་མཐུན་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ མེད་དེ་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ།གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་གནས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེའི་སྲེག་པར་ནུས་པ་ནི་དྲོ་བའི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་མེད་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་མི་འདྲ་བར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དྲོ་བའི་ནུས་པ་ཡོད་ཀྱང་སྲེག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ལས་དབང་པོ་དོན་གཞན་ཡིན་ན། དེ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནམ། གཉིས་ཀ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཡང་ལྟོས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཡང་འབྲས་ བུ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་ལམ་འདི་སྲིད་དུ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འགྲོ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་གམ་རང་ཉིད་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྱུར་ པས་དུ་མ་ཡང་རུང་སྟེ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ལྷག་པར་གྱུར་པ་ཉིད་དོ།།ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མ་ལས་མི་ལྡོག་གོ། །ཅི་ཞིག་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་མོད་ཀྱི་དབང་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བ་གྲུབ་པས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དབང་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ནའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཙམ་ཁོ་ནར་བརྗོད་དོ།

若问：开眼时生识故，有则有亦如何非能知者自身现量？答：若仅由内觉了知自性分别于他分之根果差别，则成现量。如烟火，由有异于他事物之事物有则有之差别而了知。
如是果非了知异于他触，而由境差别成立差别，或由一触自性身一分了知为因。非也，由彼亦无了知因缘他非因异于因故。故现量不了知因与非因，由彼恒由识有无而了知故。
若谓如是则咒等所作能障之燃性，不了知异于无障碍能故，彼亦应成现量不了知因果事。答：非也，由成为果成支分，他性住所作故。火之能烧即是暖能，无彼则由现量成就不同。虽有暖能非能烧则定成非因。
若果异于根，则应不待彼而生识耶？若二者皆为因，亦应显示待之差别。若无差别，则果生识即是根。答：此道推理不能行，由果返故，果一或自为极微聚故，与根俱故，虽多亦成过度所待。差别无差别不离一多。
"何等"等者，由等字义虽通色等，然是根境性。由彼果识有时成就而极成者，唯是根境。色等仅说为具识果。

།ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུར་གྲུབ་ པ་ན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ལས་དབང་པོ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འདི་ལ་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ དངོས་པོ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའི།བདག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བདག་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་རིགས་པ་འདིར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པས་ནི་ཞེས་སྨོས་ སོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པས་ནི་དེ་ལྟར་དེ་དབང་པོ་བཞིན་དུའོ། །འདི་ལྟར་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བས་དབང་པོ་བསྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་བདག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་ པོ་བསྒྲུབ་པས་ནི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་དོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཙམ་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་བདག་གི་དངོས་པོ་ཁས་མ་བླངས་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་པ་ པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་གཞན་ལས་དེའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པོ་ཞེ་ན། གང་ཡང་རུང་བ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ནི་འདི་དང་ལྷན་ཅིག་གཞི་གཅིག་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ། བདེ་བ་ལ་ སོགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་དེ་གཞན་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་ནུས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གང་ཡང་རུང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བདག་མི་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་སྔར་ བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལུས་པ་ཡིན་ནོ།།ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མི་དམིགས་པ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་དེས་བདག་དེ་སེལ་བ་ན་མི་དམིགས་ པ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་འདི་ཅི་སྟེ་བསལ་ཏེ་བསལ་བར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།མི་དམིགས་པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ན་འདིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ལྡོག་པ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པའོ། །ལུས་ཞེས་བརྗོད་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་ པོའི་ཚོགས་པ་ལ་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཏེ།སེམས་པ་ཉིད་དུ་ལུས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པར་མ་དམིགས་ཀྱང་འདོད་བཞིན་དུའོ།

识成立为色等之果时即成现量，不待他能立。由彼识非唯彼因故，由彼有而推度根。故如是虽此非现量能立，然定有因果事及推理，于我则非。
若谓我非现量亦应有此理，答非也，故说"由成立乐等果者"。由成立有乐等果者，如是如根。如由有时识成立根，如是由乐等有时性具果，成立我相事不能少分广大。
此说：如根，仅由能立果差别而差别之事，对方未许我事，然是具受用者等法差别性。如是相不如是成就。若谓由他量成立彼自性，故说"任何"。彼不成与此一基，由乐等因非成作者等故。故说"由任何"者，谓乐等因能成立为他。
如是，前说不得我为无之能立即是余者。显示虽许亦不能成立推理，故说"如是"等。不得亦非量。故由彼不得遮遣彼我时，成立不得，云何不遮此相而成不应遮性？若非成立不得则应有此。若非成立彼，则云何成能立返，此为近喻。
说身者，于大种聚有识，虽不得身自性为有心性，然如所欲。

།ལུས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རིག་པར་དམིགས་པ་མེད་དེ། གཞན་གྱི་ལུས་རིག་ཀྱང་གཞན་གྱི་ལུས་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་རིག་པ་གསལ་ བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ལུས་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་མལ་དང་སྟན་དང་གོས་ལ་སོགས་པའི་འཇམ་པ་དང་རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རེག་པའི་ཁྱད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་དམིགས་པའི་དེའི་ལུས་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ ན་ནི་དམིགས་པ་དེ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།གསལ་བཞིན་པ་ནི་གསལ་བ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བར་བྱ་བ་མི་གསལ་ན་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གསལ་བར་བྱེད་པ་རིག་པ་ཉིད་ཡུལ་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རེག་པ་དམིགས་པ་རིག་ན་མིག་ གིས་རེག་པ་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་འབྲེལ་པས་འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་དམིགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ན་མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་མ་ ཡིན་པར་བྱས་བཞིན་དུ་མ་མཐོང་བས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པ་ནི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལྡོག་པར་སྨྲའོ།།གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་དམིགས་ཀྱང་འདོད་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྨྲའོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། ། གང་གི་ཚེ་འོ་མ་ལ་ཞོ་མ་དམིགས་ཀྱང་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་འདུས་པ་ཉིད་གཞན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་སོ། །འདི་ལ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་ཚད་མ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མེད་དོ།།ད་ནི་ཞོ་ལ་སོགས་པ་ལ་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡང་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞོ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ ན་མ་དམིགས་ཀྱང་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་གང་ཞེ་ན་མི་ནུས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ལ་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པའོ། །དེས་ན་མི་ནུས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ནུས་པའི་ངོ་བོར་རང་གི་བདག་ཉིད་ ལ་མི་གནས་པ་ལས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ལ་མངོན་པར་གསལ་བའི་གསལ་བར་གྱུར་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་གང་ལ་གང་ཞིག་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་མེད་པས་དེ་མངོན་པར་གསལ་བའི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནི་གསེག་མ་ ལས་ཀྱང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།

身之自性不得为识，虽知他身，然如他身能显他识故。如是，当见他身白衣等相时，由见他卧具、座具、衣等柔软粗糙等触差别故，若彼所见与彼身无别，则彼见应明显。
能显者非异于明显故，若所显不明则非识故，具境相能显即识故，境识故，若知所见触则眼应见触。如是亦应与他根及他义相杂。故不得大种有识性。虽不得彼，如是欲时，虽作不得非量，然由不见而说遮遣一切智等，谓言语等因于相违品返。
"他"等者，虽不得然如欲，与"说"相连。当乳中虽不得酪仍有时，由不得非量故，云何因和合性从非他义返？故说"有何定"。此中若不得即是定，彼亦非量故无定。
今为遮遣由酪等推度乳等及余相推度故说"乳等"。于乳等见酪等是推度，故虽不得非无。问彼推度为何？答以"由无能"显示。
能者，谓果因性住于不明自性。故"由无能"者，谓由果性能性不住于自性。于因性明显显现名生。故若于何无何不明自性，彼云何有明显自性生？若尔，则草芽亦应生。

།དེ་ལྟར་འདི་མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སུན་ཕྱུང་བ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་འགོག་པ་ནི་ཡང་ནུས་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གང་གིས་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་ ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན།ཅི་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ཡིན་ནམ་ཞོ་ཉིད་འོ་མའི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ནུས་པའི་ངོ་བོར་གནས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་ལ་འོ་མའི་བདག་ཉིད་ལ་འགལ་བ་མེད་པར་ཞོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན། རྣམ་པ་དང་པོ་ནི་རེ་ཞིག་མི་རུང་ངོ་ཞེས་དེ་ཉིད་དོགས་པར་བྱས་ནས་བཟློག་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞོ་ཉིད་འོ་མའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་ན་ནི། འོ་མ་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར མི་གསལ་བའི་ཕྱིར་མ་དམིགས་སོ་ཞེ་ན།མངོན་པར་མི་གསལ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་མ་རྟོགས་པའམ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ལས་རང་བཞིན་གཞན་ཡིན་པས་ཞོའི་བདག་ཉིད་ལས་ངོ་བོ་གཞན་དུ་གྲུབ་པའོ། །གལ་ཏེ་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་འོ་མའི་བདག་ཉིད་མ་རྟོགས་པར་མི་ རུང་སྟེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་པར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་མི་གསལ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་ལས་རང་བཞིན་གཞན་ཡིན་པས་ཞོའི་བདག་ཉིད་ལས་ངོ་བོ་གཞན་དུ་འགྲུབ་བོ། །དེ་སྟེ་འོ་མ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་འོ་མའི་བདག་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་འོ་ མའི་བདག་ཉིད་ལས་རང་བཞིན་གཞན་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཅི་སྟེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཞོ་ཡོད་པར་འདོད་པས་འོ་མ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པར་ཁས་ལེན་པས་ནི་ཞོའི་ བདག་ཉིད་ཉམས་པའི་ཕྱིར་འཆོལ་བ་མ་གྲུབ་པོ།།དེས་ན་འདི་སྐད་སྨྲ་བའི་འདི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་མ་མཐོང་བས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པར་སྨྲ་བ་འདི་དག་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་སྟེ། ཕན་ཚུན་གནོད་པ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཁས་མི་ལེན་ན་སྨྲ་བ་ཉིད་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་ནས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རང་དང་གཞན་གྱི་ཁས་བླངས་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ན་འོ་ན་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པ་གྲུབ་ཅེ་ན། བཤད་པ་དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ ངོ་བོས་ངོ་བོ་ཉིད་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ།

如是，虽已由推理不成立而破斥不得为量，然从他相亦遮遣，故说"复次此能"。由何自性果住于因名为能？是否即是果相之有，或酪性住于乳性为能性，抑或是他性于乳性无违而能生酪？
首先第一种不应理，故作是疑而遮曰"如是"。若酪性有于乳性，则于乳亦应如是可得，由无差别为彼性故。若谓由不明显故不得，此不明显为何？是未了知，抑或由如是性自性异故成就异于酪性之体？
若是未了知，则不应不了知乳性，由已了知故。若是不成就，则由不明显彼性自性异故，成就异于酪性之体。若谓与乳一性故得为乳性，则成就非异于乳性自性，故说"云何是他"。
此说：欲有酪者不应仅敬重乳性。由许可得故，由坏酪性故不成杂乱。故说此说者唯是假立，故说"唯假立"。如是，此等说由不见成立返者互违，许为互害。
故如是应由无则不生关系因相而定，若不许彼，说言说非能表贪等已，由"仅由不见于相违品"等遮遣由仅不见自他许而成立返。若仅由不见于相违品非不错乱，则云何成立返？答：故由自体性返自性。

།རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་སྟོན་པ་ནི་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་ བ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན་བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདིར་འབྲེལ་པའི་དོན་རྣམ་པ་དེ་ལྟར་ནི་མི་འདོད་དོ། །དེ་ཙམ་ཡོད་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་ཉིད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་ པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ལས་མི་འདའ་བ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཡོད་པ་ཙམ་ནི་ཡོད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཟློག་པར་བྱེད་ཅེ་ན་ གལ་ཏེ་མ་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཙམ་ལ་ཡོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ལོག་པས་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡོད་པས་ཟློག་པར་བྱེད་པའམ་མེད་པས་ཡིན། དེ་ཡོད་པས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་འགལ་ལོ། །དེས་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཟློག་པར་ བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལོག་པ་ན་ཡོད་པ་ལྡོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་ན་དེ་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་རྟོག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་མེད་ན་ངོ་བོ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་ཙམ་ལས་ལྡོག་ པར་འགྲུབ་པའམ་ཡང་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ངོ་བོའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའོ།།འམ་སྨོས་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ལྟོས་ནས་སམ་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ལྡོག་པའི་རྣམ་པ་འདི་གཏན་ཚིགས་ གང་གི་ཡིན་ཞེ་ན་དཔེར་ན་ཤིང་གིས་ཤིང་ཤ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཞེས་སྨོས་སོ།།ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤིང་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཤིང་ལོག་པ་ན་ཤིང་ཤ་པ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཡང་ཇི་ལྟར་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་ པ་ཉིད་སྟོན་ཏེ།ཡལ་ག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཁོ་ན་ཞིག་ལ་དེ་སྐད་དུ་ཤིང་ཞེས་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ན་ཤིང་དེ་ན་ཤ་པ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་ བོར་ནས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

若问"由自体"是何？如所说，显示彼自体差别即是"与彼量相关"。若无常性非仅与所作相关，由于所作亦有故。则云何说"与彼量相关"？诚然，然此不欲如是相关义。由有彼量时不待他因相而成就故，即于彼量有性名为与彼量相关。
故由是能立自性故，彼等有时有不离，能立法仅有即是有之自体，彼即能立能返。云何能返？虽未说如是，然由于彼量有之力返故定为返性。
是由彼有而返，抑或由无？若由彼有而返，则违与彼量相关。故由无性而返。故彼于有量有者，返时能返有，由是彼自体故，非无不成故。
此有二思：无自体则成无体，由仅相关而成返，或如是自体是体遍故，无遍则无所遍。说"或"者，是待仅返分，或由定境性。
此返相是何因？故说"如树于尸甲巴树"。尸甲巴性成立树性时，所立树返时能返尸甲巴。此中亦为显如何能返故说与彼量相关性，由于唯某具枝等差别上名树故。由此因故，彼树是彼尸甲巴自体，如前所说。
舍自体已，云何有体？由自性相关故，无则无相无错乱。

།དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་བསྟན་ནས་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡང་བཤད་པ་ནི། རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་ བཟློག་པར་འགྱུར་ཞེས་སྦྲེལ་བར་བྱའོ།།འདིར་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །འདི་ལ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་ རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ཡང་ལྡོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ཉིད་ནི་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ལོག་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མའི་ཆ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ། །གཞན་དུ་ན་ཕྱི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཕྱོགས་པ་དག་གིས་འདོད་པའི་རྣམ་པ་བཀག་པ་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ན་དོན་གྱིས་དོན་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལྷག་དང་བཅས་ཏེ་སྟོན་པ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ནིའི་ སྒྲ་ནི་སྡུད་པའི་དོན་ཏོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད། ངེས་པར་བྱེད་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་གྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་ཞེས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་འདིས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཁོ་ན་ལྡོག་གོ།།དེ་ལྟར་ཁས་མི་ལེ་ན་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་མི་འགྲུབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། དེ་ལྟ་མིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཁས་མི་ ལེན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཅིག་ལོག་པས་ཇི་ལྟར་གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་རྟ་དང་ལྡན་པ་ལོག་ན། ཕྱུགས་དང་ལྡན་པ་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ་རྟ་ལག་ན་གཞན་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ ཕྱུགས་ཀྱང་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལོག་ན་ལྡོག་པར་འདོད་པས་དེ་དེ་ལྟར་ཅི་སྟེ་མི་འདོད་ཅེས་འདྲི་བའི་སྒོ་ནས་དེ་སྟོན་པ་ནི་མི་ལ་རྟ་མི་བདོག་ཅེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་འབྲེལ་པ་ལ་ལྡོག་པ་མེད་པར་བསྟན་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད་པར་ བརྗོད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཅིག་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་ཉེ་བས་གཞན་ཉེ་བ་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་རྟ་ཉེ་ན་ཡང་བ་ལང་ཉེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཅན་གཅིག་གམ་དུ་མས་འགའ་ཞིག་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་གཞན་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཡང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ།

如是已说自性因返，今说果因返："由因返果"。此中亦如前有二种。此中为显如何因能返，说"由无错乱故"。无因不生是果自性，由仅随行与返之自性故。
因亦由返性能返果，由因性定，有性非能返，由非因性故。"因返时"者，是释前分，否则是后者。如是遮他宗所许相时，由有自性相关故，义由义无错乱，此即成立。
为显有余说"因果事成"。"尼"字表总摄义。故此义为：因果体成亦由体性定，作无则不生。故亦应知说"故彼性成"。
是故由"与彼量相关"等此相唯自性相关返。若不如是许，则说"若尔"，不许自性相关，则所立一返时，云何能立他返？若返，则婆罗门童子无马时，应亦无畜，由马等无差别为他性故，畜亦返故。
为显无关返若许，何不如是许？故以问显示："人无马"等。如是已显无关无返，复说亦无随行："如是一"。由一近故他近非定，否则有马亦应有牛。
亦无由一或多有法，如何成就则他亦成就之定。"是故"者总结。

།རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཁོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་གོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བདག་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་ གང་ཞིག་གང་ལ་རག་ལས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་དེའི་ངོ་བོའི་མཚན་ཉིད་དམ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ དབང་ཁོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན།ད་ནི་དཔེ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་དེ་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བསྟན་པ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་མེད་ དོ།།རེ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཤ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཤ་པ་ཉིད་ཤིང་གི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཤིང་ཉིད་རྟོགས་སོ།།ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་འབྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་གང་ལས་ཆོད་པ་མེད་པར་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་འཕེན་པ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་མི་མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ།།གང་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན་མཐོང་བའི་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་དཔེར་འགྱུར་བ་དང་། ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པ་མཐོང་བའི་ཡུལ་དུ་སྦྱར་བ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་དཔེར་འགྱུར་བ་དེ་གཉིས་ཆོས་ཅན་ ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འཇུག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར།དེ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་སྟོན་པས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྐབས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པས་བསྒྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའི་ ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འབྲེལ་པས་གྲུབ་པ་དག་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ནི་ཆོས་ཅན་ངེས་པ་ཉེ་བར་བླངས་པས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་དོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་མཐའ་དག་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་ པར་གཞག་པ་གྲུབ་པས་ནི་དཔེར་ན་འདི་བཞིན་ནོ་ཞེས་པར་བཀོད་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་དཔེར་ན་འདི་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་གཅིག་ལས་དེ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

唯由自性相关，因能令所立可知。此依了知因相而成。能令可知即由随行与返自性。彼等于何者依赖何之自性，于彼即成彼，故由自性相关性能令可知。
此亦有二：彼体相或从彼生相。若唯由彼体性及从彼生力因令所立可知，则今于喻有何需要？虽自显示彼等，阿阇黎于《集量论》等亦已说。此无论如何皆无近用。
且于自性因，所立了知由观察因之自性而成，如是亦于所作性等转。尸甲巴性等亦由尸甲巴性是树差别故了知树性。
一切处如是性之因相，由彼相关性即能遍及随行自性于同品有，无间断而了知义。返性于异品无亦如是。
由随行成立法于所见境近用为同法喻，返成立于所见境用为异法喻，此二由成立有法定境性故。由显示彼二成立，令忆念彼有法即于了知所立时，由现量及不得所成随行与返非能知支分，然唯是由相关所成。
于此由摄取有法定解无少所作。仅由观察能立自性，即成立如是一切是如是之安立，故说"如是"为无义。由如一有彼则如是成之定非有。

།འབྲས་བུའི་ གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་ཚང་བང་ལ་སོགས་པར་མཐོང་བ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འཛིན་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡིན་གྱི།དེར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རིའི་སྤོ་ལ་དེ་དམིགས་པ་མེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚང་བང་དུ་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་རིའི་ སྤོ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱུགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟ་དང་ལྡན་པར་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དུ་བ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་མེད་པར་ཡང་འབྲས་བུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་ལས་རི་ལ་ཡང་མེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་འདི་གཞན་ཉིད་ཡིན་གྱིས།ཚང་བང་དུ་དེ་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་དམིགས་པས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འགྲུབ་ལ། དེ་ལས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ འདིར་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་ཅན་བསྟན་པ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཕྱོགས་འདི་ལ་དཔེ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་རང་གི་འདོད་པ་ལས་ལྟོས་ཏེ་དཔེ་འགལ་བར་དོགས་པ་བསུ་ནས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་ཅེས་སྨོས་སོ། །བསྟན་ཟིན་པའི་འབྲེལ་པའི་ རྒྱུ་མཚན་ཅན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དཔེ་དག་གིས་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ།།དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མ་བསྟན་པར་བསྟན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མ་བསྟན་པ་ཡང་འབྲས་བུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཙམ་གྱིས་ ནི་འབྲེལ་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་སོ།།དེས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་འདི་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ལ་འདི་ལོག་ན་འདི་ལྡོག་གོ་ཞེས་བསྟན་ཀྱང་དེ་སྐད་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་ལྟར་མི་འགྲུབ་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གང་ལས་ དེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་སྟོན་པ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་དག་གི་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་དགོངས་པ་ ཡང་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་དེའི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དཔེ་དག་གིས་འབྲེལ་པ་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་འདི་ལ་ངེས་པར་གཞི་མི་འདོད་དེ། རེས་འགའ་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ མ་ཡིན་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སློབ་དཔོན་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ།

于果因亦于厨房等所见，为执取因果事而有需要，非由彼处见故于山顶见彼能立火。仅由"厨房有烟则见火"不能于山顶亦如是，如已说"由有畜故非定有马"。
若谓：烟是火果，无因亦无果故，由烟于山亦了知火。则今由果性因相一切处如是成此是他性，非由厨房如是见之因相。由彼见成因果事，由彼了知一切处如是成故，此中如所说理，显示有法非有需要。
故于此分喻有何需要？由自许观待而迎遮喻违难，故说"无则不生彼"。已说相关因相，随行返性之无则不生，即由喻显示。此亦非不显相关能显。
未显因亦能显果者，非由仅因相关随行返为因相，然由量性。故虽说"一切处此有则有，此返则此返"，仅由如是说非如是成，然由了知由何如是成而了知彼。
是故显示由彼体性及从彼生因相之随行返，是同法异法喻之作用。为显此亦是法称论师意趣，故说"彼"。由喻说依相关之随行返故，于此异法喻定不欲基，有时虽非实事异法喻亦能立所立，是论师所许。

།དེ་ཡང་དཔེའི་དགོས་པ་འདི་ལྟར་ཡིན་ན་འཐད་པར་འགྱུར་གྱི་དེར་དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དེ་དག་མེད་ན་འང་ཞེས་སྨོས་སོ། །བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལས་ཀྱང་འབྲེལ་པ་དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེ་ནི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་དཔེ་མེད་པར་བརྗོད་པས་ཀྱང་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་མེད་པའི་དཔེ་ལ་བརྟེན་པའི་ངག་ དང་དཔེ་མེད་པའི་ངག་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ལས་ཀྱང་དེ་རྟོགས་ཕྱིར་གསུངས་སོ། །ད་ནི་གང་གིས་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་གཞི་མི་བཞེད་པ་དཔེར་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་དེ་སྟོན་པས་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དཔེ་ ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་རྒྱུའི་དངོས་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་སྟོན་ཏེ།དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དག་དེ་མི་ཤེས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གནས་པའི་ ཆོས་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགྲེལ་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དཔེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་དེའི་ངོ་བོར་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པས་ཏེ་དེས་སོ།།ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཙམ་གྱི་ རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པས་དེའི་བདག་ཉིད་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་ རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།བརྗོད་པ་ཅུང་ཟད་བྱས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་གོ་ཞེས་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པ་ན་འབྲས་བུ་བྱས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྐད་ཅིག་གི་འཇིག་པར་སྟོན་པར་ འགྱུར་བའི་ཚད་མ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

若喻之需要如是则应理，若由彼处如是成立因相而能立所立则不然。云何？故说"彼等无亦"。由说"无所立则非能立"亦了知彼相关故。
喻若为显果而入，则无喻亦定成。故依无实喻之语与无喻语无少差别。是故说"由说亦了知彼故"。
今为显由何于异法喻不许基，如何显示相关，故说"如是"等。喻显示彼体，即彼体性及因事能生性，于不知彼体性及从彼生者显示。
由所立即能立自体故，彼体性是住于所立之法。如是因事亦由彼故，注释将说"所立法"。注释谓"于喻"。所立法显示为彼体，即彼体性，为能立自体。
云何？由彼自体为因故，与彼量相关，即由彼。于同法喻说有能立则有所立法，即彼量随相关即是随行，由同法喻唯是显示随行自性故。
彼随行亦由彼自性体性而成，故由显示随行了知彼体性。于此"由显示随行说彼体性"有何理？
说"诸所作皆无常"为同法喻显示随行时，显示果所作体性能生因者，即能生无常体性，将说刹那坏之量。

།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ནི་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གཅིག་ཡོད་པ་ན་གཞན་མི་རྟག་པ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་བར་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དང་འདི་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ བསྟན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་བོ།།དེས་ན་འདི་ཇི་ལྟ་མི་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་པ་དེ་གང་ལས་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་དེ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་བྱས་པ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ཚད་ མ་དེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པའོ།།གལ་ཏེ་གང་བྱས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་སྟེ་དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འགྲུབ་ན་གཞན་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རང་ ཉིད་མ་གྲུབ་ཅིང་ནུས་པ་གཞན་ཡང་མཚོན་པར་མི་བྱེད་པ་ནི་ཐེ་ཙོམ་ཟ་བ་ཡང་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།ནུས་པའི་རིགས་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པས་ནི་དེའི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།འདི་ལྟར་དཔེས་ནི་འདི་ན་ཇི་ལྟ་བར་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ཙམ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མི་ འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་དཔེ་མེད་པའི་སྒྲ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་ན་སྒྲ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། དཔེས་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་མངོན་སུམ་ཉེ་བར་ལེན་ན་མི་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ངག་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཡང་ འདི་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་དེས་ན་ནུས་པ་མཚོན་པ་ཉིད་དེའི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དཔེ་ནི་འབྲེལ་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པ་དེ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་པ་ནི་འདིར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་འདི་ཙམ་ཞིག་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེར་དེའི་བདག་ཉིད་འཛིན་པའི་ཚད་མ་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཆོས་གཞན་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ཀྱི། ཆོས་ཅན་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡང་དཔེར་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་མེ་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་ཚང་བང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་ན་ནི་འབྲལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་མེ་ཡོད་ན་དུ་བ་ཡོད་པའོ།

若不如是，则有一所作相法时，他无常亦有，如是定解不存故将疑惑错乱。如是则不成此无错乱之显示。
故此云何无错乱所说，由何成如是性，即是能表，则由彼了知之理而显，如何了知即如是成。其释谓"由彼量亦"乃至"由遮故"。
若由显示"凡所作皆无常，如瓶"即如是成，则不待他能表。若自不成且不能表他能力，则疑惑亦将显示为具定解，故将显示非如实。由能力之理能表，即成就依彼根本之显示如是。
如是喻于此如何一切处亦尔，是摄取现量作用。仅现量非能力，由于一处如何经验不能成就一切处如是性故。
故如无喻之声说时，由声无能力故无如实了知，如是喻亦若取一分现量则定不了知。故如语言，现量于此亦无能力，是故能表能力即是其作用。
喻是能表相关，非能显示，由如是具定解了知无则无故。显示仅了知此"如是"，非相关。于彼亦非入执彼体之量，由此了知异异法之体性法，非依有法定解故。定解有法亦非譬喻。
于果因亦"何处有烟彼处有火，如厨房"此非相关。有烟有火非相关，然有火有烟。

། གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཚང་བང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་ན་ནི་འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འགྱུར་གྱི་བཟློག་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་འདིར་ཡང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་དཔེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་སྟོན་པ་ན་དེ་དག་གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་འཕངས་པ་འབྲེལ པ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་ལ་མཐོང་བ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་དེ་འཛིན་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་གཞན་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་བཟུང་ལ་དེ་ཡང་ཤེས་བཞིན་པ་ཉིད་གང་ན་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་ བ་དེ་དཔེར་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ལ།དཔེ་ཡང་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་གསལ་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་དཔེ་མེད་པའི་ངག་གིས་ཀྱང་མཚོན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་དཔེས་དོན་མེད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེ་ཡོད་ན་ངག་དེར་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེས་སྟོང་པ་ནི་ཉེ་བར་དགོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་སྟོན་པའི་ངག་ལས་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་སྦྱོར་བར་བྱེད་ པ་མ་ཡིན་པས་མི་བརྗོད་པ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་ངག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཆ་དེའི་ངོ་བོར་སྟོན་པ་དཔེའི་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ནས། འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་བཤད་པ། ཡང་ན་དཔེ་ལ་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལ་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་དངོས་པོར་སྟོན་ཏོ།།གང་གི་ཚེ་དཔེས་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་པར་བསྟན་ནས་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་དུ་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བཤད་པ་ནི་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྟེ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པས་མེ་དུ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མེད་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེས་ཀྱང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ངོ་བོ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་དེ་དག་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི་ལྡོག་པ་བསྟན་པའི་ དོན་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་འབྲེལ་བ་གྲུབ་ན་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མཚོན་པ་ན་ལྡོག་པ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།

若由执取相关之量境而取厨房，则相关如实，非相反。此中亦由同法喻显示随行时，由彼等他处不应理所引，能显示相关。
若见于彼有法自身，则彼即成为执取量之境。若于他处执取因果事，而彼亦知，凡有烟处见有火，作为譬喻，则彼时执取相关量境是他，喻亦明显是他。
若谓由无喻语亦能表故喻无义，不然，由有喻则语究竟故。无喻非所立，由无违故及了知方式不同故。是故显示彼语非异于同法喻。
正因此故，非如立宗等作结合，故明显不说，由是随行返语自性故。如是显示自性因分为彼体性是喻作用已，于果因说：
或于喻所立法，显示异事于果相他义之因事。当喻显示有烟有火已，如前说理，于烟等所成他义显示为因事性，如是说由彼有即有故，即由彼有则有之义。
如是由显示随行了知火是烟因，由无如是了知则随行不成故。今显示由异法喻亦成就相关性，谓"如是"。
彼体即彼体性及因果体性，若彼等极成，则于异法喻极成返。异法喻是显示返义，彼亦由相关成则成。故彼于表彼时显示返。

།གཏན་ཚིགས་གཉི་གར་ཡང་ལྡོག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འབྲེལ་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི་འདི་ ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཆོས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཅན་གྱི་ངག་དག་ལས་དེ་དག་གི་དཔེ་ཐ་མི་དད་ན་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བ་མཐོང་བ་གོམས་པ་ལས་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་སྒྲ་ མེད་ཀྱང་སྒྲའི་རྟོགས་པའི་ཚུལ་དུ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་དང་འཕང་བར་བྱ་བའི་ངོ་བོར་ཆོས་མཐུན་པའམ་མི་མཐུན་པར་ཁྱབ་པ་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དཔེ་སྟེང་ཐོགས་སུ་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་བསྟན་པའི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དཔེ་ལ་ཁྱབ་པ་བརྗོད་པ་ ལས་ལྷག་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་མེད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཉིད་ལས། དཔེ་ནི་ལོགས་སུ་བརྗོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་ཡང་ཉེ་བར་སྦྱོར་ན་ནི་མཚན་ཉིད་གསུམ་བརྗོད་པ་ཡང་ལོགས་སུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་ རོ།།འབྲེལ་པ་གྲུབ་པས་ལྡོག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞི་མེད་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དཔེ་ལ་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དང་མ་དམིགས་པ་དག་གིས་ཁྱབ་པ་འགྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ནི་གཞི་མེད་པར་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟའི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་རྟའི་རྭ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་འཇུག་པ་ཡིན གྱི་མི་རྟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་འཇུག་པ་གཞན་དུ་གྲུབ་པས་ན་ལྡོག་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་གཞི་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མེད་པ་ངེས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་ལ་གནས་པའི་ངེས་པས་དོན་འགའ་ཡང་མེད་པ་དེའི་ཚེ་དེར་ ཡང་གཉི་ག་འདོད་རྒྱལ་བར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ལ་འདིར་ཡང་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པས་གཞི་མེད་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་ལ།སྒྲ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཡང་རང་ཉིད་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཡལ་བར་ དོར་ཏེ་ངེས་པའི་རྒྱལ་མཚན་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ན་གཞི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

于二因皆说返之自体，谓"若无无常性"。显示彼亦依相关根本，谓"如是"。
若问：若同法异法语之喻无别，则于自比量应无。对此说：如由见结合串习，于自比量虽无声，仍如声了知方式，引发及所引体性为同法或异法遍知，如是喻亦随即决定，如所显示无则不生体性。
故于喻说遍外无更近结合。正因此故说："因三相性中，喻非别说。"若以某方式近结合，则说三相亦成别说。
由相关成就故返成就，故虽无基亦成就因返。当由喻如是见与不见成就遍时，则无基不返。
由无无常故，马角等无所作耶？抑或由马角自身无故，由事法性不具所作性？故由彼无故于彼无故，此皆不应理。由彼无性故不入，非由无无常故，由不入他成故，返成不定。
当有基而于彼量无所立无则无定依故，由住于喻之定解无少义时，于彼亦二者非任意无，故疑此亦由是事法故，无于兔角等作，故虽无基亦无差别。
如声，现量亦舍自定性，由表定胜幢故定解时，于有基无基无差别。

།གལ་ཏེ་དཔེ་དང་བཅས་པའི་ཁྱབ་པར་བརྗོད་པ་ཡང་དོན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ཉིད་མཚོན་པ་ན་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་ན་འོ་ན་ འབྲེལ་པ་དེ་ཉིད་མཚོན་པར་བྱ་བའི་ཁྱབ་པ་བརྗོད་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཡོད་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པས་ཆོད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་འདི་ནི་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་དེའི་ཡན་ལག་དང་མི་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་རང་དབང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་ངག་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོའི་ཡན་ལག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་བརྡ་ཙམ་གྱིས་ནི་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་དག་མཚན་ཉིད་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ ལྡོག་གཉིས་བརྗོད་ལ།རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་གྱིས་ནི་དེ་དག་ལས་ཕྱོགས་གཞན་ཁོ་ནའོ། །ཁྱབ་པ་སྟོན་པའི་སྐབས་སུ་ནི་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་འཛིན་པ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དམ་དཔེ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་བརྗོད་པར་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉི་ ག་ཡང་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ།གང་དང་གང་བྱས་པ་དེ་དང་དེ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ན་འདི་གང་གི་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཙམ་ལ་མི་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིའི་ཁྱབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེ་ཙམ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་འོ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཡན་ལག་གསུམ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱབ་པའི་ཚིག་རྟོགས་ན་འབྲེལ་པ་དོན་གྱིས་གོ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་མ་རྟོགས་ན་ནི་བརྗོད་པའི་ཁྱབ་པ་ཡང་མི་རྟོགས་པས་དེ་བརྗོད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཚུལ་གསུམ་ཉིད་ཡིན་པས་འདི་ཚུལ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེ་དག་མེད་ནའང་དེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར མི་མཁས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་གཞི་མེད་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པར་དཔེའི་དགོས་པ་འབྲེལ་པ་ཙམ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།མཁས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀྱང་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་གང་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གང་དག་ལ་དེའི་ངོ་བོ་དང་ རྒྱུའི་དངོས་པོ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ལའོ།།མཁས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཚུལ་གཞན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲེལ་པ་རིག་པའི་མཁས་པ་དེ་རྣམས་ལ་ནི་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཐབས་དང་འབྲེལ་བ་གཏན་ཚིགས་ འབའ་ཞིག་བརྗོད་པར་ཟད་དོ།

若谓带喻说遍亦由义不定而表相关时成定，则何须说相关所表遍？虽有相关，由随行返遮而了知所立，此已成立。故由不离彼支分故非自在。
如是则方分等差别非仅语自性。非事支分仅由名言者，论师等非显示相性。如是由同品异品有无说二随行返，由所了知法依则唯异于彼等方分。
于显示遍处，由定有法执取非支分故，于所比量或喻说遍二者皆不相关。由无遍执定解"凡所作皆无常"故，此非谁之遍，由不依仅所比量故。亦非外遍，由不住仅喻故。如是广说已足。
如是则如随行返，相关亦应说于他比量故，语不成三支耶？不然，由了知遍语则相关义解故。若不了知则说遍亦不了知，故说彼成无义故。相关非因相，然是三相性故，此不成他相。
故如是说"彼等无亦彼无"为立论故，依愚者说"虽无基亦"乃至终，说喻义仅是相关。依智者亦为立论故说"于彼等"。于彼等彼体及因事彼体性及从彼生极成。
依智者说"由显示他相故"。于彼等了知相关智者，唯说相关极显方便及相关因。

།གཏན་ཚིགས་ནི་བརྗོད་ལ་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཐབས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཙམ་འབའ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །ཚུལ་གསུམ་མེད་ན་རྟགས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།མཁས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཙམ་བརྗོད་པ་ཉིད་རིགས་པའི་ཕྱིར་དཔེ་ཉིད་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞིས་ནི་གསལ་བར་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་མེ་དུད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་རིག་པའི་མེ་དོན་དུ་གཉེར་ བ་དམིགས་ནས་གང་ན་དུ་བ་འདི་ཡོད་པ་དེར་སོང་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་མི་མཁས་པ་འབྲེལ་པ་མི་རྟོགས་པ་ལ་དེ་དག་མེད་ན་དེ་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་འགྱུར་བའི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་དང་། ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེའི་གཞི་དོན་མེད་དོ། །མཁས་པ་ལ་ནི་ བརྗོད་པ་དང་དཔེའམ་དེའི་གཞི་ཡང་རུང་སྟེ།འདི་ཐམས་ཅད་དགོས་པ་མེད་དོ་ཞེས་གང་གི་དོན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་དོ། །ལྡོག་པ་ནི་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་དོན་ཡིན་ན་དེ་ནི་གྲུབ་པ་དེས་ན་དེ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་དཔེ་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐབས་ ཀྱི་དོན་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་རབ་ཏུ་བསྟན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དཔེ་བརྗོད་པ་ཉིད་དགོས་པ་མེད་ན་དེ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ན་འགྱུར་བའི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་གཞི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དཔེ་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་གཞིའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ དཔྱོད་པ་འཇུག་པ་ཞིག་ན་དེ་བརྗོད་པ་ཡང་མེད་ན་ནི་གཞི་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མེད་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་ཁོ་ནའོ།།སློབ་དཔོན་ཡང་འདི་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་སྙམ་དུ་དགོངས་ཤིང་བྱ་བའོ། །འོ་ན་གང་གི་ཚེ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་རྟག་པ་ཁས་མི་ལེན་ པའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་རྟག་པ་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ལྡོག་ཅེ་ན་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས་དེའི་ཐེ་ཚོམ་ཉིད་མེད་དེ།དེ་མེད་པས་དེ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ་གཞི་སྤོང་བར་མཛད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དཔེ་མེད་པ་གཞི་སྤོང་བར་གསུངས་པས་འབྲེལ་པ་ བཞེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་ནས་ཚུལ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་འབྲེལ་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་སྟོན་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།།དཔེ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་དང་། རྒྱུའི་དངོས་པོ་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་གང་གིས་གཞི་སྤོང་བར་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་གང་གིས་འབྲེལ་པ་ཤེས་པའི་རྟོགས་པ་པོ་དེ་ལ་གཉིས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་དཔེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་སྨྲས་པས་དོན་གྱིས་གོ་བས་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་དེ་རྒྱུར་གྱུར་པས་དྲན་པ་ཡང་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།

说"因说而离显示相关方便"，即将说明唯说方分法。由无三相则不成因性故。此说：依智者唯说因性应理故，由喻全无所作故，基亦不须明显。
如是了知火烟相关者，见求火者说"此烟所在处汝往"。故于不了知相关愚者，仅说"彼等无则彼无"，异法喻及同法喻基无义。于智者则说及喻或彼基皆可，此一切无义，由"为何义"等而说。
返是显示相关义，彼已成故，彼成时说喻何为？如是即成处义，说"虽显示彼"。若说喻无义，则显示彼时所成异法喻基亦定无义。说喻时则有基境者观察，若无说则基定不须。
阿阇黎亦如是意趣，如是思而作。若问：当对方不许虚空等常时，如何于常返所作性？迎此疑云：彼疑亦无，由彼无故于彼不入故，阿阇黎陈那舍基。
故如是说无喻舍基，显唯许相关已，复以他相显阿阇黎许相关，谓"正因此故"。由于喻显示彼体及因事相，说舍基之因故，于了知相关者，由说二中随一，由义解故势得，彼为因故生正念。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ ཚེ་དཔེ་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཡང་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་བརྗོད་པས་འབྲེལ་བ་ཤེས་པ་ན་དཔེ་གཉིས་པ་ལས་དྲན་པ་ཉེ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་དོན་གྱིས་གོ་བས་གང་ཡང་རུང་བས་གཉི་ག་ རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་སྔར་བཤད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་དེར་ཡང་སློབ་དཔོན་དཔེས་དེའི་ངོ་བོ་དང་རྒྱུའི་དངོས་པོ་སྟོན་པར་དགོངས་ཏེ།དོན་གྱིས་གོ་བས་གཅིག་བརྗོད་པས་དཔེ་ཅིག་ཤོས་འགྲུབ་པར་བཤད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དཔེ་དེའི་ངོ་བོ་དང་ རྒྱུའི་དངོས་པོ་སྟོན་པ་ཡིན་ལ།དོན་གྱིས་གོ་བས་གཞན་དྲན་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མདོར་བསྡུས་ནས་བཤད་ཀྱང་རྒྱས་པར་འཆད་དོ། །གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་ བསྟན་ཏོ།།དཔེའི་སྐབས་ཡིན་ཡང་ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་བརྗོད་པ་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚུལ་དུ་དཔེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །གསལ་བར་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་མི་རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་བྱས་པ་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན་བཤད་པ་དེ་ཙམ་དང་ འབྲེལ་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་པ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་བྱས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ནི་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་པར་ངེས་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ།།མི་རྟག་པ་དེ་ཡོད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་འདི་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་སོ། །གང་བྱས་པ་དེ་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ངེས་པར་རྟོགས་ཏེ། གང་བྱས་པ་ཞེས་བྱས་པ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་ བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།བྱས་པ་ལས་མི་ལྡོག་པ་ངེས་པར་བསྟན་པས་མི་རྟག་པ་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་ཤས་ན་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་དེའི་ངོ་བོར་ཚད་མས་མཐོང་བ་ ཉིད་དུ་དེ་ཉིད་ལས་རྟོགས་སོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་ཚད་མས་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་དེ་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ལས་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་ཤེ་ན་དོན་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །རེ་ ཞིག་མི་རྟག་པ་ནི་བྱས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པར་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གོ་བར་བྱེད་དོ།

此说：当喻显示相关时，虽彼有二，说随一则了知相关时，从第二喻生近念。此即说"或者"。或由义解故随一显示二者，不仅如前说，于彼处阿阇黎亦意趣喻显示彼体及因事，说由义解说一则成余喻。
复如何喻显示彼体及因事，由义解亦如何忆他？故说"如是"。略说显示相关，亦当广说。若说"凡所作皆无常"，即显示同法。虽是喻处，唯说同法是为显示如所说理非异喻。
明显即决定，此无常是此所作自性。何为自性？说彼即与彼量相关。若与何有量相关，彼即是彼自性，无常性亦与所作有量相关。
若问：若说"凡所作皆无常"，如何了知此自性？故说"由彼定有故"。由彼无常定有故，知此是彼自性。于"凡所作皆无常"中定解无常性有，由摄一切所作而显故。
此说：由显示不离所作定故，了知无常与彼量相关自性体性。若不知彼体性则不如是显示，故如有，由量见彼自性，从彼了知。此说"由量见故"。
若问：虽非彼体性亦有彼定有，故如何由彼了知与彼量相关自性？故说"若无异义"。且无常非异于所作。彼非异定有者，令解一法体性。

།གཞན་མ་ཡིན་ཡང་བྱས་པ་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བརྗོད་ན་ དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་ན་དོན་གྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་དོན་གྱིས་གོ་བས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་ན་བྱས་པ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་ན་བྱས་པ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ པའི་བྱེད་པ་ཡང་ཡོད་ལ།རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ངག་གི་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་དོན་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དོན་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དུ་འགྱུར་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་དེའི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྟོགས་པའི་ བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་རྟོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ མེད་པར་ཡང་བྱས་པ་ཡོད་ན་ནི་གང་བྱས་པ་དེ་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།བྱས་པ་རྟག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་འཕངས་པས་འབྲེལ་པ་མདུན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་མི་ལྟོས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་ཐོགས་སུ་སྟོན་པར་འགྱུར་ བའི་ལྡོག་པ་ཡང་ངོ་ཞེས་དེའི་དགོངས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཏུ་བྱས་པ་ཡོད་པར་མི་རྟག་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་བྱས་པ་དེ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་བྱས་པ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པ་མི་འགྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་ དེ་ལྟ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ཁྱབ་པ་བརྗོད་པས་ལྡོག་པ་འཕེན་པར་འགྱུར་རོ་འབྲེལ་པ་ཉིད་ལས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་གཅིག་གིས་གཞན་འབྲེལ་བའི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་འཕེན་ཏོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་འབྲེལ་པ་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ལྡོག་པ་འཕེན་ པར་འགྱུར་གྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ནི་འབྲེལ་པ་རྟོགས་ལ་དེ་ལ་ལྡོག་པ་འཕེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཅེས་འབྲེལ་པ་ལ་དོན་གྲུབ་ན། གང་གི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་མེད་ན་བྱས་པ་མེད་དོ་ཞེས་ འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པ།འདིར་གཅིག་ནི་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་འཕེན་ལ་གཞན་ནི་ཚད་མའི་སྒོ་ནས་སོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བས་ལྡོག་པ་འཕེན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐབས་གང་གི་གཞི་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གྲུབ་པ་ཐབས་དེའི་གཞིར་གྱུར་ པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།

虽非异，由于所作非定于从功用生故。故说如是随行时，则了知为彼体性。因此，由知为彼体性说"彼自性"，由观察义自性之义解故，成"若无常性无则所作性无"。
有了知"无常性无则所作无"之作用，亦有如是语义相之义。若"故"声为执义体性，则于知彼自性成如是义，然彼全非彼故。故由了知作用显示如是相自性了知，由于无了知则无彼故。此即由说随行而抛返。故唯应说"知为彼自性"。
如是，若无常无而有所作，则不成"凡所作皆无常"，由有常所作故。故由随行抛返，不待相关先行。如是后当显示之返亦然，此为彼意趣：虽于某处有所作则有无常，故所作是无常，然如是亦不成"凡所作"之遍。
若由如是仅说而成如是，则由说遍抛返。由相关性成如是，故由一抛他唯从相关门。如是则由相关成随行，由随行亦抛返，然随行了知相关而不抛返于彼。
如是，若于相关成"一切所作无常"义，则由一切所作是无常故，成"无常无则所作无"者，此答：此中一从说门抛，他从量门。故若由"一切所作无常"抛返，则亦由何方便基成随行，即由彼方便所成基而为返。

།དེས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་དེ་འཕེན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོར་མེད་པར་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །མི་རྟག་པ་བྱས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་གང་གི་ཕྱིར་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ མེད་ན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་གོ་བས་ལྡོག་པ་རྟོགས་སོ།།དེ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བྱས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེའི་བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་འཕེན་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ན་བྱས་པ་ཡོད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བས་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་ལྡོག་པ་འཕེན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ནས་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ ནོ།།དེར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་དེ་མེད་ན་དེ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ལྡོག་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིག་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དྲན་པ་འབྱུང་ངོ་། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་པ་ལས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་ངོ་ བོ་ཉིད་དུ་རིག་པ་འཐོབ་པོ།།རེ་ཞིག་ཐབས་གཞན་གྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིག་ཅེས་བྱ་བ་དང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་པས་ཇི་ལྟར་དེའི་ ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་བཤད་པ་ནི་འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་འདི་ནི་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་ན་བྱས་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་དོན་གཞན་དེ་མེད་ན་མེད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ འདིས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན། དུ་བ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་དོན་གྱིས་གོ་བས་ལྡོག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཤིན་ཏུ་རིང་བར་འབྲེལ་ཏོ།

故由彼抛彼。因此说"若非自性而有则不然"。由无常是所作自性故，了知为彼体性时，由是彼自性故，了知彼无则无故，由义解了知返。若彼是彼自性，则与彼无异性即为自性。故无常性无即是所作无。
当显示彼体性之随行不抛果返时，则随行不成，说"若非如是"。若非无异，则不成"有所作则有无常性"。故如是由随行令了知相关时抛返，若非如是则成随行不成之过失。成立已，说此理于说异法亦有，谓"如是"。
如彼处，此处亦然，若说"彼无则彼无"，由说返故了知彼故，由了知为彼自性故，于知彼自性生随行忆念。由说异法了知为彼体性，得知彼自性。
且非由他方便了知随行，然唯由彼体性，为显示此故说"知为彼自性"及"由了知为彼自性"。如是说如何了知为彼自性，说此："此无常法是此自性，故无常性无则所作性无。若非如是，非彼体性，则异义彼无则不应无故。"如是由此相了知为彼自性。
为显如所说相于果因亦然故说"如是"。若说"有烟处有火"，烟是火果，由如所说随行知为彼果性，由义解当了知返，如是极远相关。

།ཇི་ལྟར་དུ་བ་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ཤེས་ཤེ་ན་བཤད་པ། དེས་ན་དུ་བ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་མེ་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ ཡིན་ན་དུ་བ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་དེར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་རང་དབང་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།དུ་བ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་སྤངས་ཏེ་དེ་ཡོད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པར་དོགས་པའོ། །འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་བྱས་པ་ ཡོད་ན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།དོན་གཞན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དངོས་པོ་ཐ་དད་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་མི་འཐད་དོ། །མེ་ཡང་དུ་བ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟ་ཡིན་དང་མེ་མེད་ཀྱང་དུ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། གང་གི་ཕྱིར་མེ་རང་ དབང་དུ་འགྱུར་ཏེ་དུ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་མེད་པ་དེས་ན་དུ་བ་ཡོད་ཀྱང་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པས་ན་མེ་མེད་ཀྱང་དུ་བ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མེ་ལས་དུ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་མཐོང་བས་དུ་བ་མེའི་ གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རིགས་པས་དུ་བ་ཡོད་པ་ན་ཡང་མེ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཚུལ་གསུམ་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་སྔར་བསྟན་པ་དེས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་མེ་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་དོར་ན་དུ་བ་ཡང་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་མེ་མེད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་འགའ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པས་ལྡོག་པ་མི་འགྲུབ་པོ། །དེས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་དུ་བ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་སྨྲས་པས་ཀྱང་ལྡོག་པ་འཕེན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མེད་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ལ། ལྡོག་པ་དོན་གྱི་འཕེན་པ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་འཐད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ འབྲས་བུ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།འབྲས་བུ་ཡོད་ན་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་ཡོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡོད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་སྟེ་ཉེ་བར་གནས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་ ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།།འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་རྒྱུ་མེད་ན་མེད་པས་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེའི་རྩ་བ་ཅན་དོན་གཞན་ཡོད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་གནས་པ་ནི་རྒྱུའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若问：如何由随行知烟是火果？答：故有烟则必有火。若非如是，非果性，则彼烟与彼相关有有之相则无定故，成为火相自性之自主。舍有烟则必有，虽彼有亦成无，是为疑虑。
若问：非果之所作有时，岂非亦有无常？故说"异义"。事物差异相关定不应理。火亦异于烟。今说"虽无火亦有烟"，故说"由此"。由火成自主，虽有烟亦无，故虽有烟无火故，成唯烟故，虽无火亦不成无烟。何故？由自性无不具故。
当由见从火生烟自性，烟成他依时，则由如所说因随行理，有烟时亦有火。由前说三相为因故，由许必有定故，唯是他依。故舍从火必生，烟亦非彼果。故此虽无火，由自性全无损故，返不成。故说一切处有烟则有火之随行，亦不抛返。
故如是，若无显示因果事，则无随行，义抛返亦无损，成立已，说若是因果事则应理，谓"若是果"。若有果则必有因。由因即因性唯此，谓有果义时置自性，即近住。
何故如是？故说"果亦"。果性即彼有时有。故有果无因则无，故必有因。故彼根本异义有时近住自性，是因之因性。

།འབྲས་བུར་བསྟན་ན་ནི་ འདི་འཐད་པ་ཡིན་ན་དུ་བ་ལ་འདི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཤེ་ན།དེ་ཡང་དུ་བ་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བ་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་དུ་བ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་འདིས་ལྡོག་པས་ཀྱང་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གྲུབ་པར་བཤད་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ།།མེ་མེད་ན་དུ་བ་མེད་དོ་ཞེས་ལྡོག་པ་སྨྲས་ན་གོར་མ་ཆག་པར་མེ་ལས་དུ་བ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཉེ་བར་སྐྱེའོ། །དེས་ན་ལྡོག་པ་བརྗོད་པས་མེ་ལས་དུ་བ་འབྱུང་བར་རྟོགས་ཏེ། ཤུགས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་ པར་འགྱུར་རོ།།གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མེ་ལས་དུ་བ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ན་ལྡོག་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ། །དེ་གྲུབ་པས་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་ཤུགས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་སོ། །ཕ་རོལ་པོ་དག་གང་ཞིག་གང་ མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དེས་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།རྟག་པ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཉན་པའི་ཤེས་པ་མེད་པ་ལས་རྟག་པའི་དོན་ཡོད་ན་མཐོང་བ་ནི་མེད་དེ་ནམ་མཁའ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། ། མི་རྟག་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་བུམ་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཉན་པའི་ཤེས་པ་གཉི་གའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཡང་གཉི་ག་མེད་ན་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་མེད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་གལ་ཏེ་དོན་གཞན་ཡིན་ན་དེ་དེའི འབྲས་བུ་ཡིན་ན་ཉན་པ་ཉིད་རྟག་པ་མེད་པ་བུམ་པ་ལ་མེད་པས་ན་རྟག་པའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་མེད་ན་ནམ་མཁའ་ལ་མེད་པས་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མེད་ན་མེད་པ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་གཞན་དེ་མེད་ན་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེའི་འབྲས་བུར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པས་ན་དེ་བཞིན་དུ་མེ་མེད་ན་དུ་བ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཐད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་མཉན་བྱ་ཉིད་ལྡོག་པ་ཅན་དུ་གསུངས་ པའི་ཕྱིར་འདིར་ལྡོག་པ་འབྲེལ་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ལ།སློབ་དཔོན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གལ་ཏེ་ལྡོག་པས་འབྲེལ་པ་གོ་བར་བྱེད་ན་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྩད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་ སོ།།རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་དོན་མེད་ན་ཉན་པ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ནི་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若显为果则此应理，然于烟有此从何而有？故说"彼亦于烟有"。彼有性即有之自性果性于烟有，故烟是火果。故说"如是"，说由此相返亦成随行。
若说"无火则无烟"之返，则必定生起了知从火生烟。故由说返了知从火生烟，由势力了知随行。若非如是说因，谓若非从火生烟，则返自身不成。由彼成故令了知从彼生，由彼亦由势力了知随行。
为显他方所谓"若某无则某无"之了知，仅由彼不了知相关故，说"常等"。从无闻知，有常义时无见，由于虚空无故。故此非常果。于无常亦非，由于瓶无故。故非无常果。故闻知虽非二者之果，然二者无亦无。
故若仅由某无则某无，若是异义，则彼是彼果，则闻性由常无于瓶无故，成常果。如是由无常无于虚空无故，成无常果。此虽非常与无常果，然如是彼无则无。
故由异义彼无则无仅此，非了知为彼果故，如是说"若说无火则无烟"等不应理。如是由阿阇黎陈那说所闻性为具返故，此说返为表相关性。
随阿阇黎宗，若由返令解相关，则此亦如是当了知，是为诤论。为遮此故说"非无性"。常与无常义无时，闻性非无。此说：于此返不成。

།གལ་ཏེ་ཡིན་ན་ནི་དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་ལས་དེ་དག་ཉིད་ལ་ ཞེས་སྨོས་སོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ལ་ཉན་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་གང་མེད་ན་ཞེས་ངེས་པ་དེ་ཡོད་པ་ནི་དེ་ཡོད་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཉི་ག་མེད་པར་ཡང་མེད་པ་ན་དེ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། གཉི་ག་གཅིག་སྲིད་པ ཡང་མ་ཡིན་པ་ངེས་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་གཉི་ག་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མ་གྲུབ་པས་ལྡོག་པ་མེད་དོ།།འོ་ན་འདི་ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པར་གསུངས་ཤེ་ན། ཡོད་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འདི་རྟག་པ་དང་མི་ རྟག་པ་ལས་ལྡོག་པར་ངེས་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་དེ་མེད་ན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་དང་བུམ་པ་དག་ལ་མཉན་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་དེ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་ཤེ་ན། ནམ་མཁའ་ལ་ སོགས་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ཀྱང་དེ་ལ་མེད་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡང་བདེན་མོད་ཀྱི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་སྒྲ་གཅིག་པུའི་ཆོས་ མ་ཡིན་པས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟའོ།།དེས་ན་སྒྲ་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཡོད་པ་བཞིན་དུ་མཉན་བྱ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་རྣམ་པར་ངེས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་གཏན་ ལ་ཕབ་པའོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་ཉན་པའི་ཤེས་པ་དེའི་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ལ་དེ་ལ་ལྡོག་པ་ཉིད་མེད་པར་བཤད་དོ། །དེ་མེད་པ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་པ་ལ་ མི་དམིགས་པ་ཡོད་ཀྱང་ལྡོག་པ་མེད་ཅིང་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་དོགས་པ་ལ་རྟག་པ་འམ་མི་རྟག་པ་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།

若是如此，则异义性非不成为果。若问如何了知无返？故说"于彼等"。阿阇黎立所闻性为不共故，成立疑为不定。故若此于常与无常无则无，而闻知于彼常与无常不成疑。
说此谓"若非如是"。若某无则某之定有，由是彼有之表故为定，非成疑因。若二者无亦无时，则成表彼性，二者一亦不可能定时为疑，如是则二者无则无性不成故无返。
若问：此如何由阿阇黎说具返？说"有定"等。为显此无定从常与无常返故说"无"，非为说彼无则无义。若问：岂非于虚空与瓶无闻，如何于彼无非定为无？虽于虚空等定为无是实，然于常与无常则非。
若问：岂非常与无常亦定于彼无？虽此亦实，然由常与无常无故于彼无耶？抑或由非唯声法故不共故不疑？故非令解声是常或无常之不共。如有令解所闻，如是决定随行而立。
故如是虽非彼果，由闻知随彼返故，说非由返表为果性，说于彼无返自身。彼无亦由成立疑故。虽于彼无有不见，然无返，从彼如何成立疑之疑虑，为显由常或无常与因果事性不成故，说"当"等。

།དཔེའི་བདག་ཉིད་གཉིས་ཡོད་ པ་ལས་ཆོས་མི་མཐུན་པས་ཞེས་རྗེས་ཐོགས་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་འདིར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེས་མེ་དང་དུ་བ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་མི་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་མི་འགྲུབ་ པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཉིད་མ་གྲུབ་ན་ཤུགས་འགྲུབ་པར་ག་ལ་འགྱུར།གང་གི་ཤུགས་ཀྱིས་འཕངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མ་གྲུབ་པར་མི་གྲུབ་པོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེས་མེ་དང་དུ་བ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་མི་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་དྲན་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་གཞན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་ཟིན་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་མེད་ ན་ཅི་སྟེ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བཤད་ཟིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ལྷ་རྣམས་དགའ་བས་སྐབས་མི་ཤེས་སོ། །ཉན་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ནས་ལྡོག་པ་མེད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་མ་བརྗོད། གཞི་གཞན་ ལ་གནས་པར་བརྗོད་པ་ཅི་བྱ་ཞེས་རྩོད་ན།དེ་ལ་འདིར་བརྗོད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མེད་ན་དེ་མེད་པར་བསྟན་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་དེ་འབའ་ཞིག་གི་ཐབས་ཅན་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉན་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་གཞན་ཡིན་པ་ན་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པ་ཁོ་ནས་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ཚུལ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་གཟུགས་པར་བྱ་བ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ ཀྱིས་གཉིས་བསྒྲུབས་ནས་གསུམ་པ་ཡང་དེའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ད་ནི་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དག་ཅེས་མདོར་སྨོས་པ་དེའི་ཕྱིར་གྱི་སྒྲའི་འབྲེལ་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེས་རང་བཞིན་འབྲེལ་ པ་འདི་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི་བྱ་བ་གཞན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུ་གཞན་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡང་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ།

由有二种喻体，以相违法而随后特别显示故，此虽无差别亦成为同法喻。当同法喻不显火与烟为因果事时，由随行自身不成故，事性不成时，如何成势力？
由势力所抛者，彼于彼不成则不成。如是，当相违法喻不显火与烟为因果事时，由无不成故，如何成忆随行？
又何故依此而说？由此若非果则无随行，若非如是，由无定与彼异义相关已说，如是无返亦若非如是，彼无则何故不成有已说，若问非耶？诸天欢喜故不知处。应说唯由闻知性无果性故无返。
若彼依彼性，何故不说？何须说住他处而诤？此中说：于了知具随行返之因亦无因果事时，由显彼无故，唯由定随行与返为方便，由彼无则不生故，闻知性是异义时，唯由不定为果性故成无返。
故如是，说因三相具三相为立论，由二种相关成二已，为显第三亦为彼根本性故，说"由何"等。今为成彼故因与自性等略说彼故之声关联。
喻唯显此自性相关，无他作用，谓说无他因。自性相关亦如是见故，非仅彼无则不生，为显故说"如所说"。

།དེ་གང་གི་དོན་དུ་ བསྟན་པ་གང་གིས་འདིར་བརྗོད་མ་ཐག་པ་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།གཅིག་ཡོད་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་བྱ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་འདི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་དོན་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་དེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་སྒྲུབ་བྱེད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དག་མེད་པ་སྟེ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ན། འགའ་ཞིག་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བའི་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དགོངས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་དེ་མེད་ན་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དགག་པ་ལ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ ལྡོག་ན་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་རྩ་བས་མེད་པར་འགྱུར་ན་ཡོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ལྡོག་ན་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དཔེས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ མ་ཡིན་ཡང་གང་ཞིག་དགག་པར་འདོད་པ་དེ་བཀག་པ་ཡང་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་གང་ཞིག་གང་དུ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ལྡོག་ན་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་མི་འདའ་བས་ན་དེ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་འབྲེལ་ པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པའི་རྟེན་ལོག་ན་ཡང་འབྲེལ་པ་ལོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལོག་པས་འབྲེལ་པ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།།འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་གཉིས་ཡིན་པ་ དེ་བཞིན་དུ་དེའི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་དགག་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ན་སྟེ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཉིས་འབྲེལ་པའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་འཆད་པ་ནི་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་ རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་ལྡོག་པ་ན་རང་དང་འབྲེལ་པ་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་བྱ་ཟློག་པར་བྱེད་པས་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རོ།།འདིས་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་དེ་བསྟན་ནས་དེ་ཉིད་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་སྟོན་པ་ནི་དོན་ འགའ་ཞིག་དགག་པ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པས་རྒྱུ་འམ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་རང་བཞིན་ལྡོག་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པར་བྱའོ།

为显示此为何义故，由此处刚说彼为显示因性故，说"一有时"，谓能立有时，为令所立"他"极成故。如是虽然，由此义非成为当前义之因故，为说彼极成之因谓"彼无时"，由所立无时能立不可得故。
由彼因故无因与自性，即能生与能遍不见时，亦是某所破成立之因，是所立。此为意趣：由有自性相关故，由彼无则返故，他有则他有，故此如何是成立支，如是于破亦尔，由返则返故。
由自性相关根本成无时，亦不成有。故由返则能返为自性相关故，由喻近显时，虽非因支，然所欲破彼遮遣亦唯依自性相关而了知。
如某于某处自性相关返时，由不离相关境之义近住故，彼成立因以相关为根本，如是相关所依返时，由相关返故，唯由彼返了知相关返。彼相关亦二种：彼体性与从彼生之自性。
故如因二种，如是彼根本之破亦唯二种：由能遍与因不见之自性。故如是说二以相关为根本，如是第三亦尔。解说此即：唯由相关境因与能遍彼等返时，由自相关果与所遍能返故为因故。
此显示如何于当前配为因性已，即于破因亦显示：于某义破亦由欲成立故，应说与因或能遍相关之自性返为因。

།འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དག་དེར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཡང་ལྡོག་པ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་འབྲེལ་པའི་རྩ་བས་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོས་མི་འཁྲུལ་པར་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།འབྲེལ་པ་མེད་ན་ནི་ཇི་ལྟར་གཅིག་ལོག་པས་གཞན་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། དེས་ན་དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་བཞིན་དུ་ དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་གཙོ་བོའི་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་རྣམ་ པ་བཞིར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་ནི་འདི་གཉི་ག་ཡང་བསྟན་པར་ནུས་པ་དེས་ན། དེ་ཡང་གཙོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། དམིགས་པར་ནི་རིགས་ལྡན་དེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དགག་པར་བྱ་ བ་དེ་མི་དམིགས་པ་ཡང་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་སོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པའོ།།གཉི་ག་བསྡུས་པའི་དོན་དུ་གཉི་གར་ཡང་། ཡང་གི་སྒྲ་སྦྱར་ཏེ། ཡང་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་ཡང་དག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་འབྲེལ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་སྟོན་པ་ནི་དགག་ པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དགག་པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ཡིན་པ་དེས་ན་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན།དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་དགག་པ་དང་དགག་པའི་ཐ་སྙད་གཉི་གའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གང་ཞིག་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་བ་འདིར་དགག་པའི་སྒྲས་ཐ་ སྙད་བརྗོད་པའམ་གང་གིས་ཕྱི་མ་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་ པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་སུ་ན་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ མི་དམིགས་པ་ལ་ནི་མེད་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་དེར་དེ་གཉིས་ཀྱང་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བའི་གཞི་ཡིན་པས་གཙོ་བོར་བགྲང་བ་ཁོ་ན་སྟེ་དེས་ན་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ནའོ།

如是，由果与所遍于彼有自性相关故，虽于返无相关，然此由相关根本唯成为所知与能知事之不错乱。若无相关，如何由一返能成立他返？故如是，如由二种相关之成立因，破因亦成二种。
故依主要结合观之，不见成二种。然非如是能，由此二互不随行故，由不成一性故，应成因四种故。由前说方式，于自性不见能显此二故，为显彼亦为主要故说：见者，具理彼见相之所破不见亦是破因，如是说相关。
为摄二义故，于二处皆加"亦"字。若问：如何于自性不见亦成真因相关耶？显彼说"由破境者"等。由不见自身成立破故。如是则破因声义彼境者之言说义故，于因与自性不见中随行相违耶？
为此说：因与能遍不见是破与破言说二者之因。此说：于此非与前者成相关之破声说言说，亦非由何与后者成相关说无性，然是无境之了知。故于自性不见中，由遮遣无成立故，唯成了知究竟。
如是由如所说方式，实则不见有三种：由二种相关隐蔽之无，唯由二种不见了知故，二为主要。于自性不见中无为现量。然由彼为摄彼二之处故，唯计为主要，故不见结合唯三种。

།གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་སྔར་དབྱེ་ བ་གཞན་དུ་ཡང་བསྟན་ཅེ་ན།བཤད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པ་དུ་མར་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་བཤད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། རྣམ་པ་གསུམ་རྣམ་པ་དུ་མར་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་དེ་ཉིད་བརྗོད་ པར་འགྱུར་བ་བདེན་མོད་ཀྱི།རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ཡང་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་དང་དེ་འགལ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བའི་བྱེ་ བྲག་དང་དེ་དང་འགལ་བ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ།།གང་དག་མ་དམིགས་པས་མེད་པར་འགྲུབ་པར་བརྗོད་པ་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་འདིར་དེ་མ་རྟོགས་པའི་སྒྲས་བསྟན་ལ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་ པའོ།།གང་རྟོགས་པས་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་དག་ལས་གཅིག་བསྟན་པས་གཞན་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་དོན་དུ་འདིས་སོགས་པའི་སྒྲ་ཡིན་ནོ། །གང་མ་རྟོགས་པས་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་སོགས་པའི་སྒྲས་ཅི་ ཡང་བྱར་མེད་དོ།།འདི་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་གཙོ་བོར་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་སྟེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གྱི་སྒྲ་འཆད་པས་དེ་དག་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོན་ཏེ། རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་རང་གི་བདག་ཉིད་མི་དམིགས་པའོ། ། དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོར་དམིགས་སུ་ཡོད་པ་སྟེ་གཞན་དུ་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེན་པ་ཅན་རྟོགས་པས་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པར་རྟོགས་པ་འོ། །ཚིག་ལེ་འུར་བྱས་པའི་ཕྱེད་འོག་མ་བཤད པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ་དེ་དང་དེ་འགལ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་དང་མ་རྟོགས་པ་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འདིར་ཇི་ལྟར་གང་ཞིག་གང་དང་འབྲེལ་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།།དེ་མ་རྟོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་དང་འགལ་བ་རྟོགས་པ་ནི་འགལ་བ་དམིགས་ པའོ།།སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་བརྗོད་པ་ནི་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གང་ཞིག་གང་གི་ཁོངས་སུ་འདུ་བར་བསྟན་པ་དེ་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ཉིད་རྣམ་པ་དུ་མར་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྔར་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པ་རང་རྒྱུད་དུ་བསྟན་གྱི་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་གང་རུང་ཞིག་གིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若问：若唯三种，何故前说其他分类？答：虽是三种，然说为多种。若问：由三种即是多种故，岂非应说唯三种？说"三种是多种"时虽为实，然说"虽是三种，不见有多种"时，唯应了知异于彼之种类。
解说此即"彼彼相违等"。由未了知结合差别与了知彼相违结合差别故。凡由不见成立无者，如因不见等，此中由未了知声显示，相违见等则是了知等。
由了知而了知无者，由说一而摄余故，此为等字。由未了知而了知无者，由未说某故，此处等字无所用。
解释此即：破因主要唯三种，如前所说。由解说"如是"声，即由自体显示彼等：因、能遍与自体不见。彼等亦各别可见，否则不成无事故。如是决定者，谓由一智引导者了知，了知成为见相。
为解释偈颂下半故说"彼"，由"彼彼相违等了知与未了知分别门"显示此中如何某与某相关。未了知即因等不见。了知彼相违即相违见。说等字义即"了知相违果"等。
此中已显示三种结合中某摄于某。由彼说此三种结合即为多种。若问：前说自性相违见为自续，如何非由如近显三种分别中随一分别？

།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་སྔར་རང་རྒྱུད་དུ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ལ། འདིར་ནི་ རང་རྒྱུད་དུ་བསྟན་ཏེ།དེས་ན་ཇི་ལྟར་མི་འགལ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་དབྱེ་བ་མཐའ་དག་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་འདུ་བའི་ཕྱིར་འདིར་འབྲེལ་པ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ན་འབྲེལ་པ་ལ་རང་དབང་དུ་བསྟན་པས་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་མི་འགལ་ལོ། །དེས་ན། །འགལ་ དང་འབྲས་བུ་དག་གྲུབ་དང་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བའི་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་པ་ནི་དེ་དག་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་གཞན་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་ཁོངས་སུ་འདུའོ། །འདིར་ནི་འབྲེལ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ གཉིས་བཀོད་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་ནི་གསུམ་པ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་ཁོངས་སུ་འདུ་བའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པའི་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཅན་ཁོ་ནའོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་འགལ་བར་གྲུབ་པ་འདི་ཡང་ཁོངས་སུ་རྒྱུ་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་རྒྱུ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཁོངས་སུ་འདུས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས སུ་དཔག་པར་རྟགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་འདི་གསུམ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བསྡུ་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཚུལ་གསུམ་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་དེར་འདུ་བའི་རྒྱུ་རང་བཞིན་འབྲེལ་ པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་མི་དམིགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུ་བའི་ཕྱིར་གཉིས་ཉིད་དུ་ལུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཚུལ་གསུམ་དོན་དམ་པར་གཉིས་སུ་གྱུར་པའི་གསུམ་དུ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ནར་བརྗོད་དོ། །འོན་ཏེ་ ཚུལ་གསུམ་ཙམ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་གསུམ་དུ་ཉེ་བར་བསྡུ་བས་ཅི་དགོས།གསལ་བ་གསུམ་དུ་བསྟན་པའོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གསལ་བ་གསུམ་ཁོ་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། མཚན་ཉིད་དེ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་ན་གྲངས་ཀྱིས་ཅི་བྱ། འོན་ཏེ་གཞན་ལ་ ཡང་མཚན་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་བགྲངས་ཀྱང་དེ་མི་སྤོངས་སོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།།ངེས་པ་ནི་ངེས་པར་བྱེད་པ་ལས་ཡིན་པར་འཐད་དོ། །ངེས་པ་ཡང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་པ་སྟེ་ཞེས་གང་བཤད་ པའོ།།མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡང་ཡིན་ལ། ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

能遍不见前说非自续，此处说为自续，如何不相违？答：由一切分类摄入自性不见中故，此处为显示相关故近显时，由自主显示相关故如是显示不相违。故说"相违与果成等"等四种结合分类，由彼等为摄入处故。
其他具摄入结合者亦摄入自性不见中。此处为显示相关故立二，现量无事为第三，由为一切摄入处故，为因成立三种因故。相违见亦唯以因果相关为根本。
正因此故，说此成相违亦摄入"因不成"，即说因相违果见摄入因不见中。若非如是，则应说为相违见。故如是，自比量因结合唯此三种，故应于彼摄入自比量相。
故如是，由摄入成为因相之三相故，显示彼摄入因为自性相关。其中由不见摄入自性因中故，唯余二种。故由三相胜义成二摄为三故，唯说二种相关。
若问：若仅三相为因相，何须摄为三？显示三种明显耶？若唯三种明显如是，由唯具彼相故如是了知，何须数量？若于他亦有彼相，则虽数亦不能遣除，于此疑虑说"因果事等"。
决定应由决定者故。决定亦是无则不生，如说"无则不生决定"。谓是无则不生亦是决定之义。

།གཞན་ཡང་ངེས་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མེད་ན་བཤད་དོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ཉིད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྒྲུབ་བྱེད་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པའི་ངེས་པ་མ་གྲུབ་པས་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་ཡང་ངེས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ངེས་པའི་བདག ཉིད་ཀྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ནི་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལས་འགྱུར་རོ། །ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ་མེའི་རྒྱུན་དུ་བའི་རྒྱུན་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། དུ་བ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་མི་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ ལས་ལན་ཅིག་ཀྱང་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་དེ་ཆོས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ངེས་པར་ བྱེད་པ་ལ་བརྟན་ནས་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དག་ཁོ་ན་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།ངེས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ངེས་པ་ཡིན་མོད། འདི་རྟོགས་པ་ནི་རང་འཛིན་པའི་རྟོགས་པ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་རྒྱུའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་གང་གི་ཚེ་རང་གི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་རང་འཛིན་པའི་རྟོགས་པ་ལ་ཡིན་ནོ།།དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་དུ་བ་མེ་ལ་ངེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་བཞིན་དུ་མེ་མེད་ན་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ཡོད་ན་དེ་ཡོད་པ་དང་། དེ་མེད་ན་འདི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤ་པ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་ཤིང་ལ་ངེས་པ་ཡིན་ལ་ངེས་པར་ཡང་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་རྟོགས་སོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་གང་གི་ འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དང་གང་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར།གནས་པའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་གཞན་སེལ་བ་ནི་མ་མཐོང་བ་ ལས་མིན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ལྡོག་པའི་རྟོགས་པ་བསལ་ཏེ།མཐོང་ལས་མིན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྟོགས་པའོ།

复次，决定是无则不生，如说无则不生。无则不生即随行返，如说"无则不生是如所说遍"。随行唯是决定自性，若非如是，则由能立有时所立有之决定不成故，唯不能了知所立。如是返亦唯是决定，由于彼有所遍故。
故决定自性之无则不生唯是随行与返。彼唯由决定者而成。决定者亦是因果事，由火流引生烟流故，有烟时有不错乱故，由不从他一起生故，由无则无故。
自性亦是决定者，由此法是他法自性故，有时有故，无则无故，如是成就随行与返故。故依决定者而是决定，故唯由彼自性与从彼生二者成随行与返。
虽由决定者因相而是决定，然此了知依于自执了知。如果性因相之因，当由自体了知时，是于自执了知。由彼果性，烟于火决定唯是现量，由有彼时了知有火故，如是由无火时无了知故。
由果性，此有时彼有，彼无时此返，而彼唯由现量了知。如是，沙巴亦唯由彼自性于树决定，决定亦唯由现量了知。故某是某之果，某是某之自性者，由不离随顺有无故，于疑"是了知住事之别量"，遮遣彼境之别量说"非由未见"遮返了知，说"非由见"遮随行了知。

།འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་འདིར་གོ་བར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་སྐབས་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གཏན་ཚིགས་ཤེས་པའི་ཡན་ལག་ མ་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོར་གནས་པ་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་དག་རང་གི་རྒྱུའི་དབང་གི་བདག་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་འདིའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་ པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་དོན་བསྟན་པས་ཅི་བྱ་དངོས་པོ་དཔྱོད་པ་ནི་དེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་འབྲེལ་པའི་ཚད་མ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་དུ་བ་དང་མེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ཙམ་གྱིས་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མེད་པར་སྐབས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་ཤ་པ་ཞེས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་འདི་ཅི་ཡོད་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན་གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དབྱིབས་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། ཤ་པ་འདི་ནི་ཤིང་གི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་རྟགས་རྟོགས་པ་བཟུང་བ་དག་ལ་ཆོས་རྣམས་ ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་ནུས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དཔེར་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་བྱ་བར་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང་། ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དབྱིབས་དང་། དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཟུགས་སུ་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་དཀར་པོའི་དཀར་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་དེར་འཁྲུལ་པ་ མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཤིང་ལ་མི་འཁྲུལ་ཏེ་ཤ་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་འདི་གཉི་ག་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་གང་ལས་གསུམ་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཡོད་པ་དང་། རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་བཤད་པའི་ཕྱིར་གསུམ་ཉིད་ལ་དེ་ཉེ་ བར་བསྡུས་སོ།།དེ་ལ་ཡང་དེ་ཡོད་པ་དང་རྟོགས་པ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གསུམ་ལ་ཚུལ་གསུམ་ཡོད་མོད། གཞན་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ།

此说：此处是作为能了知支分之随行与返之处。若彼等非因相了知支分，则唯显示住事无义。虽彼等由自因力自性成就，然应显示如是能了知之量，何须显示非安立支分之义说"如是事之因相是此"？观察事应显示彼，非是比量支分。
故无则不生以相关因相为根，唯以相关量为性时，是近立相关。如是，仅由了知烟火有无之现量，非决定无则不生，然由果性，由现量不了知一切处如是故，由无彼亦无由处能立故。
如是了知"沙巴"时，观察此何有时，当了知特殊形相时，即了知此沙巴是树之自性。如于执取相了知者，唯能观察诸法自性，如了知为"刹那"返自性，了知"功能"为形相，了知"白"为色。
故如由白是白性故无错乱，如是沙巴于树亦不错乱，如沙巴性，此二皆当解说。故由于三有三相，有了知因相故成了知，为说彼故于三摄彼。
其中虽由有彼及有了知等因相故三有三相，然亦有他故，不应理"唯三种"决定，故说"他处"。

།ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ངེས་པར་བྱེད་ པ་མེད་ན།ཐ་དད་པ་གཞན་དོན་ཐ་དད་པ་གཞན་དག་དང་། ངེས་པར་ཡོད་པའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ན་ཅི་སྟེ་མེད། དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ངེས་པ་ཡིན། དོན་གཞན་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བས་ནི། དེ་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་ སུ་འབྲེལ་པ་ཉིད་མེད་པར་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་འདི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པས་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་དོ། །གོས་ལ་ཚོན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པའོ། །འདིར་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ ཡིན་པས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མེད་ན་གཞན་དག་དང་ངེས་པར་ཡོད་པའི་ངེས་པ་མེད་པར་བསྟན་པས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་པ་ཡང་བརྗོད་པར་ནུས་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཙམ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ གྱི་འོན་ཀྱང་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་བརྗོད་དེ། དེ་ཡོད་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ ཏེ།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ལས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་གཞན་ནི་གཞན་དག་དང་། །ངེས་པར་ཡོད་པའི་ངེས་པ་གང་། །ཞེས་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ ཐ་དད་པའོ།།གོས་ལ་ནི་ཚོན་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གོས་དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གོས་ཡིན་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་སྒྲུབ་པར་བརྗོད་མི་ནུས་སོ། །དེས་ན་གོས་ནི་ཚོན་དོན་གཞན་ལས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གོས་མི་འཁྲུལ་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།།འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཉིད་ལས་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། གང་དག་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ ཁས་བླངས་ནས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འཐོབ་པ་དེ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཉིད་སྤོང་བ་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་ཉིད་དགག་པའི་ཕྱིར།གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ ཀྱི་ཆོས་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དངོས་པོ་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།

若无如所说决定者，则异体他与异体他等，及有决定之决定，由非从彼得自体故，无彼何故无？故如何有是决定？由"他义因相法"说明无唯有及随系。故由此成异故无彼自性，如衣之染。谓无彼自性则无必有决定。
此中"他处"由异于相关自性故，显示无因果事时无他等与有决定之决定，由于异体事亦无彼自性故，虽能说无彼自性。然如是，唯无异体非彼自性，然是一法自性。故为显示无彼故如是说彼，由能引唯有及随系故。
或"他处"说异于因果事性，由因果事有无则不生决定，由相关"他处他与他等，有决定之决定"故。由"他义因相法"说异于唯彼随系相。
衣是他义因相法，故于彼衣必然。唯由是衣不能说成立。故衣由他义染故，于彼衣非不错乱，由无相关故。"间颂"说非经。
故如是由相关性成立因能了知，为遮遣彼等许他义因亦是事自性，由一无常等自性法自性得唯彼随系者之成立相关义故，说"复次"。由无常性相法是他义因相故，当成他性。得事自性之无常性坏灭，从坏灭因生。

།དེས་ན་འདི་དངོས་པོ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་དེ་ སྐད་སྨྲ་བས་ནི་རྒྱུ་མཐའ་དག་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཉིད་འཇིག་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པས་བྱས་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པས། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་སྤང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ ཀྱང་སྤང་བར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་འདི་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཕྱིས་འབྱུང་ན་བྱས་པ་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ནི་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་ཅན་ དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན་དེས་ན་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བུམ་པ་སྣམ་བུར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དེ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལས་གཉིས་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དོན་གཞན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་གྲུབ་ཀྱང་མི་ རྟག་པ་ཉིད་མ་སྐྱེས་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་པས་སྐྱེས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཆོས་འགལ་བ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དེ་གྲུབ་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུ་ མེད་པས་མ་གྲུབ་པ་ནི་ཕྱིས་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་སྤང་ངོ་། །དེས་ན་གང་སྐྱེས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བདག་ཉིད་ལ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་ནི་གསོག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་འབྲེལ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་སྟེ། ཐ་དད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།ཐ་དད་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་ཐ་མི་དད་པ་འགོག་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་བརྗོད་ཀྱི། འབྲེལ་ཀྱང་དངོས་པོ་དངོས་པོ་ གཞན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།སེར་པོ་དང་སྔོན་པོ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

故此不成彼事之自性。他如是说者，由生一切因坏灭自性故，所作性非异于坏灭，由因相关是所作，由因相关亦是无常性，如是遮遣彼自性，如是亦当遮遣无常性。
如是此非生为无常自性，若如是许，由成彼自性故。故若无常后生，则所作与无常性定成他。他不成他之自性性，故事不成无常，如瓶不成毛毯。
释谓"若彼成"。由他义因相成二，由因是他义故，虽事成而无常性未生，如是由因异故彼因成他，故由因是他，有生未生相法相违而住。由因有故果成故，他因者虽成，由无自因故不成，由后有故。如是遮因异。
故若生亦未生者，由非彼自性故事不成无常，由于无常空性自体无从自因之无常性故。若由与彼相关故彼是彼自性，故"非理为彼自性"等言说成重复。若说"相关非理"，彼全不应理，由是依异说破斥处故，由异亦应理为彼自性故。
说"非理为彼自性"者，此遮无异。"自性"说事自体无异，虽相关事不成他事之自性。如黄与蓝，成为"相关"而非自性。

།གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་དག་དང་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་ག་ལས་ཤེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པའམ་ རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན་ཆོས་འགལ་བར་གནས་པའམ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཆོས་འགལ་བ་གནས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གི་ཆོས་ ཕན་ཚུན་འགལ་བ་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཆོས་འགལ་བ་གནས་པ་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གང་ཞིག་ཚོགས་པ་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་ན་གང་ཞིག་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་དང་། སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པ་ཐ་དད་པའོ། །དེ་ལ་གང་གི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ན་གང་གི་རྒྱུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མཚུངས་པའམ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཡང་བླ་སྟེ། གསལ་བ་ཐ་དད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་འདི་ཉིད་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་གྲུབ་པ་ཉིད་ནི་མ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་དག་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་རྒྱུའི་མཐུ་ལས་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ན་རྒྱུ་གཞན་ལས་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་དག་ཐ་དད་དོ་ཞེས་ བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྟོགས།ཚད་མས་དེ་ལྟར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། གང་ཞིག་དོན་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་ནུས་པའི་ཚད་མ་ནི་མེད་དེ་ཇི་སྲིད་རིག་པ་ཙམ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རིག་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་རིག་པ་དང་འདྲ་བའི་ངེས་པ་ཡང་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ལ་ལར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་ཐ་དད་པར་རིག་ཀྱང་གཞན་དུ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ཚད་མ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁོ་ནར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་འགལ་བར་གནས་པ་ཐ་དད་ པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འདིར་བརྗོད་པ།འདི་ནི་དངོས་པོའི་གནས་ཐབས་ཡིན་གྱི། འདི་ཚད་མའི་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་དང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་དག་ལ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བྱེད་པ་འཇུག་གི་།རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་ འདི་ནི་དངོས་པོའི་གནས་ཐབས་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གང་བྱས་པ་དེ་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ཀྱང་རང་ཉིད་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེ་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་ནི་གང་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་དེ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ བླང་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

若问"成与不成及因异故是异"此从何而来？说"诸事之异或因异唯此"。若问何者是异及何者是因异？说是相违法住或因异。相违法住是异，因异是因异。若法互相违及成一，彼相违法住即是彼等之异。如是若由他聚生时从他生，彼因异即是彼等之因异。
异有二种：显现异及同分不同分异。其中若作何因时无作何因，是同类或非同类皆可，定为显现异。此即是此处所说。异类从异类生，此当解说。
其中由成不成不成故，成与不成是异。若由因力得自体时从他因成者，彼亦唯异。此等是异，如何了知？若说由量如是了知，则无能定一切义之量，由唯安立所知故，非所知者亦不了知如所知之决定故，由非遍知者无遍知故。
故虽于某处了知成与不成异，于他处亦可非如是。故非由如量了知故成相违法住异。此中说：此是事住法，非量作用。于有及别相了知，现量比量作用转，如是种类"如是"者是事住法，如"若所作是无常"。
若事住法亦非自明，彼明者亦是量，故此成"如所见即如是取"。

།རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཤེས་པ་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པར་རང་ཉིད་གསལ་བར་ནི་མི་འཐད་དོ། །ཚད་མ་མེད་པར་དངོས་པོའི་གནས་པ་གྲུབ་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེ་ན། འདིར་ངེས་པར་གཟུང་བར་གྱིས་ ཤིག་།དུས་དེར་གྲུབ་པ་དང་། དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་དག་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་སམ་མ་རྟོགས། གལ་ཏེ་མ་རྟོགས་ན་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་དེར་ལྟག་པར་ཞེན པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་ལྟ་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་རྟོགས་པ་དེ་ལ་གནས་པ་འདི་ངེས་པར་བརྟག་ནུས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འདོད་པ་ཙམ་ལ་རག་ལས་ནས་འཇུག་ པའི་ཕྱིར་ཇི་སྲིད་འདོད་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ན་ཡུལ་འདི་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཞེས་དེས་རྟོགས་པ་ངེས་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདིའི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ངོ་བོར་མ་ གྱུར་པའི་ཆོས་དག་ཏུ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་བས་ཀྱང་ངོ་།།གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་གང་དུ་འདི་ངེས་པར་བརྟག་པ་དེ་གལ་ཏེ་འདིའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་རིག་པས་རིག་པ་ཉིད་པས་འདི་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ། བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པ་ ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་དེའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་ཆར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཆོས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པས་ཀྱང་ཆོས་གང་ཞིག་ཆོས་གཞན་གང་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ། དེ་རྟོགས་པ་ན་མ་རྟོགས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་དེ་རྟོགས་པ་ལ་ གནས་པ་ན།ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དེས་མ་རྟོགས་ཀྱང་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱ་བར་ནུས་སོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཆ་མེད་པར་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་སྔོན་པོ་མྱོང་བ་ན། དེ་ཇི་ལྟར་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་པོའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པའི་རྟོགས་པ་ལ་གནས་པའི་ ཕྱིར་ངེས་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཕྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཡང་སྤྱིས་དབེན་པའི་རང་བཞིན་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྣང་བའི་སྔོན་པོ་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་འདི་རང་གི་ངོ་བོའམ་ངོ་བོ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་བར་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྤྱིའི བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པས་བདག་ཉིད་དེ་ལ་སྤྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་དེའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པ་བཞིན་ནོ།

"如是种类之事有"此亦不应离知为境而自明。若说无量则无任何事住成立，此当决定：彼时成立与他时成立，由彼了知即了知否？若不了知，则成无量。若说分别非事境故定不了知，不然，由执著彼故，由依如是经验故，虽非胜义了知亦成立为了知故。
若是了知，则于彼了知可决定此住。分别唯依欲转故，随欲转时，此境是如是种类，由彼了知定当观察。故说可说相即是分别。故如决定了知非自体之法为此之能诠，如是由成自体者亦然。
若说若自体于何定观此，若是此自体，则由彼知即知故，此中何须他决定？若非自体，则唯增益，非观察彼自体。说由执著增上故，分别虽依唯法，何法是何他法之自体，了知彼时虽不了知，住于了知如是自性之法时，由彼了知虽不了知有性，亦能成他了知之境。
如无分事为境之自体现量经验青时，如所经验住于了知者他力所成了知故，当观察之自性时，由分别是外境故，虽不定离共相之自性，然此显现青一性显现，由不显随自体或他体故，由非共相自体故，于彼自体有离共相性，如决定于分别彼自性。

།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་སྣང་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་མི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མི་སྣང་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ བས་ན་རང་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་རྟོགས་པས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་པའམ།དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་རྟོགས་པ་དེས་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཆོས་དེ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པས་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་གཞན་དག་གིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་གཞན་ཡོད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར།རང་བཞིན་ཡོད་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལོགས་གཅིག་རྟོགས་ པའི་བུམ་པ་ལ་ལོགས་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡང་རྟོགས་པར་འདོད་ན་དེ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་མངོན་སུམ་ལ་མི་བརྟེན་པ་དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་པར་རྟོགས་པ་ལ་གང་གིས་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་ཀྱང་རྟོགས་པར་ འགྱུར་བ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པའི་དོན་ཡོད་པས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོས་ཉེ་བའི་རང་བཞིན་གཞན་རྟོགས་པར་མི་སྨྲའི། འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྔོན་པོར་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་གྱིས་ངེས་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ།དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་པ་རྟོགས་པ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ངེས་པར་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གཞན་ཡང་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་དང་། མ་རྟོགས་པས་ ཐ་དད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ནི་དྲན་པར་འགྱུར་གྱི། མ་རྟོགས་པ་ལ་ནི་དངོས་པོའི་གནས་ཐབས་ཁོངས་སུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོས་དེ་རྟོགས་པ་ན་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་གློ་ན་ཉེ་བར་ གནས་པ་ལྟར་རྟོགས་སམ།ཡང་ན་རྟོགས་བཞིན་པ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་རྟོགས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔ་མ་ལ་ནི་རྟོག་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དོན་མེད་དོ། །ཕྱི་མ་ལ་ཡང་གང་གིས་དེ་རྟོགས་པ་དང་མ་རྟོགས་པ་དག་གི་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པར་བརྗོད་དགོས་སོ། །དེས་ན་ཚད་མ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཉེ་བར་གནས་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས ཉེ་བར་གནས་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

故虽不显现不能分别显现为他法自体之法之自性，由观察而得定解。故由自因所生了知所了知之自性，于彼时成立或他时成立，虽彼了知不了知异体，由与彼法一性故，由他了知了知为有。
若说由分别不依义体故，于了知自性如何了知之自性若无，则岂见有彼自体之他自性？若有自性则当了知，如于了知一面瓶时，由有他面故欲了知则亦当了知。如是此不依现量，于彼时成立了知中，虽不了知何成自体之自性亦当了知，若说彼非有，诚然。
然不说由有如所了知之外境故，由彼自体近之他自性了知，然由于了知如是有故。如生青了知时，由他青分别定了知彼境，如是于了知彼时成立时，如所了知自性定观察，如是亦是彼自性之他自性。由了知未了知虽异，由自体无差别故。
定了知了知自体是忆念，于未了知是摄入事住法。则由彼自体了知时，为如近住胸中而住于了知之了知？抑由正了知彼自体了知？于前分别则观察分别无义。于后亦当说由何了知彼了知未了知之关联。
故由非如量之他方式了知事故，此所谓相违法住为何？分别非如现量了知近住义之自性，由无声等因相故，不由唯欲了知近住故。

།དེས་ན་མཐོང་བའི་ཆ་སྔོན་མ་མཐོང་བ་མཐོང་བ་ལྟར་རང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་རྟོགས་བཞིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། རྟོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ལས་སོ། །འབྲེལ་པ་ རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ལྟར་དེ་རྟོགས་པ་ན་མ་རྟོགས་ཤེ་ན། ཆོས་ཐ་མི་དད་ཀྱང་ལྟོས་པའི་དབང་གིས་ཐ་དད་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ཤ་པའི་ཕྱིར་ཤ་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཤིང་ཉིད་ཀྱི་ ནང་དུ་འདུག་པ་ཡིན་ཡང་སེང་ལྡེང་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་པ་དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ལས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་ཐ་དད་པ་ཙམ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྲུབ་པོ།།ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་དེའི་ བདག་ཉིད་ཅན་ཡོངས་སུ་དོར་བར་མི་ནུས་པ་ཡང་རྟོགས་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་རྟོགས་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། དེའི་རྣམ་པར་ངེས་པར་བརྟགས་པ་ལས་སོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ངེས་པར་རྟོགས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་།སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་པ་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ན་དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་བཞིན་དུས་དེར་གྲུབ་པ་དུས་དེར་མི་འགྱུར་བའམ། དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ཡང་དུས་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཉིད་ནི་བདག་ཉིད་གཞན་མེད་པ ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།བདག་ཉིད་གཞན་དང་ལྡན་པ་ནི་དུ་མ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེས་དེ་དང་དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་དག་དུས་ཐ་དད་པ་དང་གཅིག་ཉིད་བདག་ཉིད་གཞན་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་དེ་དག་ཐ་དད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཤེས་པའམ། སྒྲ་ལ་སོགས་པས་རྟོགས་པ་རྨོངས་པ་མེད་པའི་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ངེས་པར་སེམས་པའོ། །འདི་ལྟར་འགའ་ཞིག་ཤིང་ཉིད་ལ་སྐྱེས་བུ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ་དེས་ན་དེས་ཤིང་ལ རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ན།སྐྱེས་བུའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་ཤིང་ནི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་བུ་ནི་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པས་ན། སྐྱེས་བུ་ལས་ཤིང་ གཞན་ཡིན་ནོ།།ཤིང་ཉིད་ཀྱང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེས་ན། དེ་ལྟར་ཤིང་ཉིད་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་དུས་སུ་གྲུབ་པ་དག་དང་། དུས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།

故如见未见之分，于自因相中，不了知成为正了知法自体之未了知法。若问如何了知？由了知法性。亦不待关联了知，由无差别故。若问何故了知时不了知？由虽法无差别，依待力故观察为差别故。
如具叶等差别即是娑罗故，由称娑罗而住于树性中，由于紫檀亦有故，分别作差别。如是彼时成立虽由自性异于他时成立，不成立为唯差别之差别。不能舍离彼差别法自体，亦是正了知自性，故了知彼则成了知。
若问虽无差别由未了知故如何了知？说由定观察彼相故。何为定了知？说若彼时成立成一自性，则如他时成立，彼时成立不成彼时，或他时成立亦成彼时，由无差别故。一性即无他自体，彼亦是无差别。具他自体即是多性。
故如是由彼分别彼与他时成立二者时差别及一性离他自体之自性已，定彼等为差别。何为分别？由现量等所知，或由声等了知无迷惑了知分别已定解。如是有谓树性为士夫，故彼分别树已定了知时，定非士夫自体，如树具叶等，士夫具手足等。叶等亦非手足等故，树异于士夫。树性亦非异于叶等，故如是由分别树性故了知异于士夫，如是彼与非彼时成立二者及时差别性亦非异。

། བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ལས་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མངོན་སུམ་ལས་ངེས་ན་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གོ་བ་ལས་མངོན་སུམ་ཉིད་ལས་སོ་ཞེ་ན་འོ་ན་གཞན་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ དེ་ལྟ་ན་ཤིང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་གཞན་དག་ཡོད་ཀྱང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཤིང་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་སོ། །དེས་ན་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མི་ ནུས་སོ།།གཞན་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་འགོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཡང་ཤིང་ཞེས་རྟོགས་ན་མིང་ཙམ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན་དེ་ལྟར་ན་རོ་གཅིག་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཅན་དང་། ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ལ་གཞན་དུ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་སུམ་ལ་རྟོགས་སམ།སྲིད་པ་རྣམ་པར་གཞག་ཀྱང་རུང་སྟེ་ཕུང་པོ་གཉིས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་གང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་དེ་རྟོགས་པ་ན། ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་རྟོགས་པའི་ ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཉིད་ལ་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཆོས་འགལ་བ་གནས་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ལ་ཚད་མ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདིའི་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་འགལ་བ་གནས་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ ལ་གྲུབ་པ་དང་།མ་གྲུབ་པ་དག་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་དང་འབྲེལ་བར་ཚད་མ་འགའ་ཞིག་གི་རྟོགས་པ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཚད་མའམ་ཚད་མ་ཡིན་པས་རྟོགས་པ་ན་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པ་དང་། ཐ་དད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་ འབྱེད་པ་ཉིད་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དོན་བདག་འདི་འདོད་ན་དེ་ལས་བདག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེས་ན་གསལ་བ་མེད་པར་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རང་ཉིད་མི་འགྲུབ་ལ་གསལ་བ་ཡང་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དོན་གྲུབ་པོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ དེ་མི་རིགས་ཏེ་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།རྟོགས་པ་དང་མ་རྟོགས་པ་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་ཚད་མ་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོའི་སྔོན་ པོ་ཉིད་བཞིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ལ་གལ་ཏེ་ཚད་མ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

一性亦不异于一自体。若说"具叶等即是树"由现量定解，"一性即是一相"由了解而现量，则说彼非他自体。若如是则树应不具叶等。如是不能，虽有不具叶等之他者，然于具叶等者立树名言。故不能说具叶等者即非如是。亦非遮遣他不具叶等者。
然若于彼亦了知为树，由唯名异故，于事无相违。如是一味具一自体及无差别，非为他，为由现量了知耶？虽安立有，由定为二蕴故，故无任何差别。故了知何法成何自体时，由不舍自体唯了知故，由分别彼自性故即了知彼。
故于分别相违法住差别者寻求量，此非不待以量了知彼自体。于分别相违法住差别性中，非待某量了知成与未成二者差别自体之关联，然由量或是量了知时，由成就性之自性未成及差别，由分别自体而了知。故说"若欲此义自体，由彼自何为"。
故无明了则事自性自不成，明了亦是量故，所说"如量成义"不应理，由由了知自体了知量所了知之未了知自性。亦不待执取了知未了知关联之量。由自体如是成者不可能非如是，如青之青性。故由自体如是成者，若量非如是则唯成颠倒。

།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་འདི་རྟགས་ཉིད་ལས་རྟགས་ཅན་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་ཚད་ མ་གཞན་གྱིས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་གནས་པར་རྟོགས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཚད་མ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་དང་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་ཐོབ་ པར་བྱ་བ་དངོས་པོ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་རྩ་བ་ཅན་འགའ་ཞིག་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡུལ་ངེས་པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།དེའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་མ་གྲུབ་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ ཙམ་ཡིན་ཏེ་གྲུབ་པ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ།།དོན་གང་དག་གིས་གཅིག་པར་མི་སྲིད་པའི་ཆོས་དང་། གཅིག་པ་འགལ་བའི་ཆོས་དང་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་ཆོས་འགལ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་སྐྱེས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པའི་ མི་རྟག་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐ་དད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་ སྨོས་ཏེ།ཆོས་འགལ་བར་གནས་པ་དང་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་རིལ་རྫས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །འགལ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་གནས་པ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོའི་ཐ་དད་པ་ཡང་ཆོས་འགལ་བར་གནས་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནུས་ལ།འགལ་བའི་ཆོས་དེ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་པས་གཉི་ག་ལྟར་བསྟན་ཏོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་ལྟོས་ནས་རང་བཞིན་ངེས་པ་གལ་ཏེ་ཐ་དད་དང་ཐ་མི་དད་པ་དང་། རྒྱུ་ཐ་དད་པས་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་ མཐའ་དག་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ།གཅིག་གི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་འགལ་བ་དང་འབྲེལ་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དག་གཅིག་ཉིད་དེ། ཐ་དད་པ་མེད་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་པ་དེ་ཡང་འགྲོ་བ་མཐའ་ དག་གིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ་ཆོས་འགལ་བར་གནས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་པ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

若如是则成为"由相自身了知有相"。差别是此：非由他量定解关联。诚然，若了知住于已定法处则成比量。量依事，事亦决定境时相。
由殊胜智慧所得观察事之根本者，如是成者非成立决定境故非量，如是安立。故未成者异于未成，此唯是了知事，如唯了知成就。
诸义不可能一性之法、相违一性之法及成一性之自体，彼等差别即是相违法住。彼义虽生，未生之无常性非与彼一故，事不成无常。如是亦说异因是异能生。
为说此差别作用之他理故说"若彼等亦"，若相违法住及异因亦非差别作用则成一实体。依止与他相违事成一，彼住具足之事差别亦是相违法住，相违法别立则亦是差别作用，故二者皆说。
若何者依何定性，若非由差别、无差别及异因差别，则一切事成一自体，由一自性是彼故。若时虽系相违法亦无差别时，彼等即一，由无差别故于诸事定无差别性故。彼无差别亦为一切趣所得，由有彼相违法住自体之差别故，彼亦非差别故成一故。

།འགྲོ་བ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཁས་བླང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་རིལ་གཅིག་ཡིན་པ་དེས་ན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་ པ་དག་སྟེ།གཅིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དེ་སྐྱེས་པ་ན་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང་ཞིག་པ་ན་ཡང་ཞིག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་དག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །མེ་ཡང་ གཤེར་བར་བྱེད་ནུས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཆུ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆུ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཆུ་ཡང་འབར་བར་ནུས་པར་འགྱུར་ཏེ། མེ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གཅིག་པར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མེད་ན་ནི་གཅིག་ ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།སོ་སོར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། རང་བཞིན་ཐ་དད་ན་ནི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྣམ་པར་གནས་པས་གཅིག་ཅེས་བྱ་བར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མིང་ཐ་དད་པར་ཟད་དེ་རྣམ་པ་ཐ་ དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཁས་བླངས་ནས་དེ་སྐད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་རྣམས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་འགལ་བ་དང་ ལྡན་པ་གཞན་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་གནས་པའི་འགལ་བའི་ཆོས་དང་འབྲེལ་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་གྱི་འགལ་བའི་ཆོས་འདུ་བ་ ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཡང་རིགས་པ་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་ཉེ་བར་མི་འགོད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འགལ་བའི་ཆོས་འདུས་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞག་སྟེ་གལ་ཏེ་དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མི་ རྟག་པ་ཉིད་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ལ་གཞན་དག་གི་རྒྱུ་དོན་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་ཀྱང་ཞེས་སྨྲས་སོ།།དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ན་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་ན་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ལ་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཆོས་འགལ་བར་ཐལ་བ་ དང་།རྒྱུ་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ཐ་དད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་འགྱུར་རོ།

说"不能承许趣为一性"，由是一体故同时生灭。由一即是他故，如彼生时即是生性，灭时即是灭性，如是他义亦如是，由与彼无差别故。如是一切于一切相应。
火亦能湿润，由不异于水故如水性。水亦能燃烧，如火性。如是应知成一自性等。若无如是相之自性则不成一性。若别别生灭、相应具足及自性差别，则如自性安住故不成一，故说"若非如是"。唯名差别，由许异相等义而如是说故。
若相违法具足为差别作用，由具彼诸义无差别故应成一。若如是相之自性非差别，则他具相违亦不成。若非一性则成同时生等，此究竟为成立事住相违法关联为差别作用故安立，非相违法和合为差别作用，若非尔时此亦非他理自性故不应安立，由相违法和合非差别故，舍彼而非安立"若彼等"等。
如是显示无常性不应为他义因，说"虽无他因之异义"。若为他义因则说为他性。如是则于果自体成立未成立相成相违法，及因成他因故为差别作用，此虽非无常性他因亦成。

།ཡོད་པ་ཉིད་ལས་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མེད་མོད་འབྲས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ལྟོས་ཏེ། གྲུབ་པ་དང་མ་ གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་འགལ་བ་གོ་ཇི་མེད།དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དངོས་པོའི་དུས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ཞིག་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་ཀྱང་ཞིག་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་བྱས་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཡང་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་ཀྱང་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དོན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ན་ཞིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཡོད་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མེད་པ་ཡང་དངོས་པོའི་དུས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་ནི་འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དངོས་པོ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དོན་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་མ ཡིན་པར་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན།དངོས་པོ་ཞིག་པ་ལས་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དེ་ཡིན་ཡང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཞིག་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ འཇིག་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཞིག་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཕྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོའི་དུས་ན་གྲུབ་པས་དངོས་པོ་མེད་པར་བརྗོད་མི་ནུས་ཏེ་ཕྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་རྒྱུ་གཞན་འཇུག་པ་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་གྲུབ་པ་དང་ མ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་འགལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་མེད་དོ།།དེས་ན་རྒྱུ་དོན་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གང་ཕྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དེ། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཁོ་ན་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ཏེ།བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ལ་དེ་སྐད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ།

由有性而生为坏灭自性故，虽无异因之差别因，然依果自体，有何相违法之成立未成立相？此即显示"由事时无常性未成故"。无常性即是事之坏灭。坏灭自性亦作极相应坏灭性而说为无常性。
若非如是，则坏灭自性亦成事体之自性，如青等非无常，坏灭自性亦应如是。故义之无常性即是坏灭。彼于有时非有，由是无事之自性故，无亦于事时无故。故差别是相违法住，彼亦有于事与无常故，虽无异因之义，然同非彼自性。
若谓由事坏灭故事无常之义虽是，然无常性应说于事自性。故坏灭非无常性，由彼无事自性故。然将坏灭者即是无常。故坏灭自性是无常，非唯无性，思此故说"无常性"。如是成就后来所说无常性者全无，此是其义。
若非他义之因，则无常性于事时成就，不能说为无事，由后当成故应依他因入。故若无异因则无成未成相之相违法关联。故若无异因之义，则后当成之无常性者全无，然唯彼刹那住法，由依后无自体故说为坏灭自性，由生已即无故如是说。故坏灭自性即是无常。

།འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་ཀྱི་བྱུང་མ་ཐག་ཏུ་མེད་པའི་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ལ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། ། འཇིག་པ་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་བྱུང་བ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། སྔར་མེད པའི་ཕྱིར་རོ།།ཕྱིས་མེད་པས་ནི་འཇིག་པས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྔར་མེད་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་བྱས་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་གྲུབ་མོད། ཕྱིས་ཀྱང་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ བྱས་པ་གྲུབ་ཀྱང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་འདིར་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ།།གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོའི་ཞིག་པའམ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་དངོས་པོ་དེ་ཁོ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད། གལ་ཏེ་ དངོས་པོ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་སྙམ་དུ་དོན་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ཞེས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་ཐ་དད་པ་ལ་སྟེ། ཚིག་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ བཤད་པར་བྱའོ།།ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ་འདི་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་ནི་འོག་ཏུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཕྱིས་འགྲུབ་པ་སྤངས་ཏེ། མི་རྟག་པ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་དུས་ནི་ཕྱི་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ།ཕྱིས་འདི་ངེས་པའི་དུས་ཡིན་པ་དེས་ན་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །གང་གིས་དངོས་པོའི་དུས་ན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པས་ན་གཞན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ། གང་གི་ཚེ་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ་སོར་གྲུབ་པ་ དགག་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཙམ་ཉིད་དུས་ཐ་དད་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱིས་ངེས་པའི་དུས་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། མི་དམིགས་པས་མི་གནས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་གྱོ་མོའི་གནས་སྐབས་སུ་བུམ་པར་མ་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་འདི་མི་གནས་པར་ རྟོགས་པ་སྐྱེའོ།

坏灭自性生已即无之将坏灭者说为无常。即使说坏灭是他义之因而有差别，事之无常性亦不损，由虽有所作自性之无常性而无坏灭故。由无而生者即是无常，由先无故。由后无则因坏灭成无常。故先无而得后生，虽是彼自性，然唯有彼相之无常性。
若谓如是无常性于所作成就时虽成，然后无者虽所作已成而未成故，此差别非彼自性，此中不能成立。若无常性非是事之坏灭或与彼关联之共相如是了知之所依，则何故说唯事是无常性？若事自身是无常，则不应了知事无常为异义，应成了知事无常无差别故。
对此说法相与有法之词差别，于词差别境亦当说因由。此一所境事如何差别，如是差别当于下显示。如是遮除无常性后成，虽无常是事自身，然了知无常性之时是后时，为显示此故说：后此定解时故尔时安立常性。由事时未了知故未成而安立为他，了知时非生，为遮各别成故说唯了知之时差别。
又何故是后定解时？说：由不见故了知不住。当此于瓦片位不见瓶时，生起此不住之了知。

།གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འདིར་མི་དམིགས་པའི་རྩ་བ་ལས་མི་གནས་པར་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་ཀྱི། སྔོན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལྟར་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདིར་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་མ་གྱུར་ཅེ་ན། བཤད་པ། སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་དངོས་པོ་འདིའི་རང་བཞིན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་དེ་ལྟར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ནོ། །དེ་ནི་མཐོང་བཞིན་དུ་ཡང ཡོད་པ་དམིགས་པས་མི་རྟོགས་སོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་གསལ་བ་ཡིན་ལ་རྣམ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གསལ་བས་སྟོང་པའི་མངོན་སུམ་ཡང་ངེས་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལྟར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ།དེས་དབེན་པར་རྟོགས་པས་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ གལ་ཏེ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མིག་བགྲད་ནས་ལྟ་བ་ན་དེ་ལ་ཡང་བུམ་པའི་རྒྱུན་དམིགས་པ་བར་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་འབྱུང་ཞིང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཁོ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ འཇིགས་པ་ཉིད་ལྷུར་གྱུར་པས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་མེད་པར་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་ནི་ཡོད་པ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་ཀྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མེད་པ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ རང་བཞིན་དང་བྲལ་བས་དམིགས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་དེས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་གཞན་དམིགས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་སྐད་ཅིག་སྔ་མས་དབེན་པ་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་སྐད་ ཅིག་མ་སྔ་མས་དབེན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ།མི་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་རྟོགས་ནས་མ་རྟོགས་པ་ལས་ཡང་རྟོགས་པ་ན་དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་མ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ། སྐྱེས་པ་ཙམ་ཉིད་ན་མི་ མངོན་པར་འགྱུར་བའི་གློག་འགྱུ་བའི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུན་བར་མཚམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若无常性非是事之自体耶？故此依不见根本而了知不住，何故不如青等法由了知事自体而于此定解？说：刹那住法性是此事之自性，唯由自因如是生故，由彼刹那住法性有故，此是自性因由。彼虽现见亦不由有见而了知。
此说：虽与果等无别之无常性是一自性明显，且空离差别相之明显之现量亦不作差别定解，然如果性由随行、返遮而了知，无常性了知之因由有彼自性差别见相之自性不见，由了知离彼故了知彼无故。
故若不断瞪眼观看，于彼亦见瓶相续有间断性时，则了知此生而成无，如是了知为无常性。故由唯自性是无常性，然以坏灭为主故如是转变，故了知彼之因由唯是见彼无。
此中唯有见有，非无。若谓见无者非是见无事，由离彼自性故非见所依故。然是见离彼事之他事，彼于刹那亦有，由彼亦于第二刹那有离前刹那故。
亦不能说不了知刹那离前刹那，由应说不了知之因故。若谓先了知青后不了知而复了知时，则定了知刹那，如生已即隐之闪电前相。然非如是，由相续无

།དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་བར་ཆོད་ན་ནི་དེའི་རྒྱུན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་གཞན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རྒྱུ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེས་ན།དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་བར་མ་ཆོད་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་འདི་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་མེད་པ་དེས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བར་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་སྐད་ ཅིག་མ་གཞན་དག་གིས་དབེན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་བར་དང་བཅས་པར་དམིགས་པར་གྱུར་ན་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །བར་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་གཞན་བར་མ་ཆོད་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ ཞེས་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟོགས་སོ།།ཡོད་པར་བར་མ་ཆད་པའི་ཕྱིར་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ་རྟོགས་པ་ཙམ་དུ་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་དངོས་པོ་དེ་རྟག་ཏུ་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་གནས་ལ་དོགས་པས་བསླུས་པའོ། །རྟག་པར་རྟོགས་པ་ངེས་ པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོགས་ཞེས་བརྗོད་དོ།།འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་རྟག་ཏུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་དམིགས་པ་མེད་པས་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་སོ་སོར་ བར་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མ་རྟོགས་པས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་མི་ངེས་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཐའི་གནས་སྐབས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཡང་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་བར་མ་ཆོད་པར་བྱུང་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྟེ་དེར་དེས་དབེན་པ་དེ་དག་ཉིད་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ ལྡོག་པ་མ་རྟོགས་ན་དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ཏེ་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྣམས་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེ་ན།འདི་ཟློག་པའི་ཕྱིར་འདྲ་བ་གཞན་དང་གཞན་འབྱུང་བས་བསླུས་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གྱོ་མོའི་གནས་སྐབས་སུ་མི་འདྲ་བའི་སྐད་ཅིག་སྐྱེ་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ལྡོག་ གོ།།བུམ་པའི་རྒྱུན་དམིགས་པར་ནི་བུམ་པའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་འདྲ་བ་ཁོ་ན་དམིགས་སོ། །དེས་ན་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པར་བུམ་པའི་སྐད་ཅིག་ཉིད་དམིགས་པས་རྟག་ཏུ་དེ་ཡོད་པར་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་འདྲ་བ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་མི་དམིགས་ པ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་རྒྱུ་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若事刹那间断，则依彼相续而生之他事应成无因而生。然有因之功能故，事得生。彼亦由因事有而无间生故，此仅限于二刹那，此中无第三无事刹那，故因果无间。
故虽事离其他刹那，然若见有有间，则了知刹那坏灭性。若无间则唯一无返遮之自性。由不定有他事无间故不了知。不仅由有无间而不了知刹那性，且显示亦成颠倒了知，由疑惑彼事恒如是有住故。虽定解为常之了知是其自性，然由无量故说疑。
此说：由唯见事恒有故，颠倒为"此唯是有"，由无见无常性定解之因故是无常。若由无各别刹那间了知故，不了知返遮而不定为刹那性，则瓶等不应成为最终状态，由见彼亦有瓦片等无间生故。
若谓由见彼等离彼故不了知返遮，如是则此于后后刹那对前者亦无差别。为遮此故说"为似类相继生所惑"。由见瓦片位生不似之刹那故，惑乱得遣。于见瓶相续中唯见似类瓶第二刹那。故于第二等刹那见瓶刹那故疑恒有彼，由无见不似相之彼体即无见为定解刹那性之因故。

།གལ་ཏེ་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡོད་པ་དམིགས་པ་ཡོད་ཀྱང་བུམ་པ་ལ་གནས་པར་རྟོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། འགྱུར་མོད། གནས་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡོད་པ་དམིགས་པ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་མི་ངེས་པའི་རྒྱུར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་མེད་པར་མི་དམིགས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་རྒྱུར་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་ཡོད་པ་དམིགས་ན་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་དོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་དམིགས་པ་ཡོད་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་གཞན་བྱུང་ན་མི གནས་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་རྟོགས་པ་ལ་འདི་གཉི་ག་རྒྱུ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་རྟོགས་པ་ནང་དུ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དམ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་འགའ་ཡང་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མ་རྟོགས་ཏེ་སླར་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་ གྱུར་པ་ཉིད་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་འཐད་པས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མར་ངེས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་མི་འདྲ་བ་གཞན་འབྱུང་བ་ན་བར་ཆད་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་གསལ་ཡང་འཇིགས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །དེས་ན་འདི་གཉིས་ན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་གཉིས་ གནས་པར་རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་ན་དེ་ལས་བཟློག་པས་ནི་མི་གནས་པར་རྟོགས་པར་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འམ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གནས་པར་རྟོགས་པ་ལ་ནི་ཡོད་པ་དེ་དམིགས་པ་གཞན་འབྱུང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ཏེ་མཐའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པ་དམིགས་ པ་ཡོད་ཀྱང་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་ལ་སོགས་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ལ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་འདྲ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྔ་མ་ལས་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་འདྲ་བ་རྗེས་སུ་ འཇུག་ལ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཇི་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་ངེས་པ་ཉིད་ལས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བར་དང་བཅས་པའི་ཡོད་པ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་བར་མེད་པར་གསལ་བ་ལ་ཡང་ མི་འདྲ་བར་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མི་ངེས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བློ་ཞན་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །བློ་ཞན་པ་ནི་རང་ཉིད་དོན་རྟོགས་པའི་མཐུ་མེད་དོ། །ཚུ་རོལ་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ ཀྱི་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽于瓦片等见有，然于瓶岂非无住之了知？虽然如此，仅由住之了知因而非显示见有，然此显示为不定无常性之因。于彼亦无错乱不见无为定无常性之因。故见有时如是疑有是惑乱。虽有见有，然生异类时为了知不住之因故，于了知坏灭，此二因成自在。
当了知内向时，由不见彼体或任何变化故不了知了知，复见如是性时，由正理成就而生刹那定解。如是生异类时，虽明显无间有，然了知为坏灭性。故此二非互相观待。
说此二住之了知时，由相违说不住了知，故说"或"字。于住了知，见彼有非观待生异，非为因由，由于最终位虽有见有而无了知故。
虽于人有婴儿、少年等异类，于瓶等亦有瓦片等位之相似，然如是前者由一因相似随行，他则不然。由非一切相似皆如是为了知因故。何为何因，当由了知定解而定。
若由不见有间有，及于无间明显亦无见异类故不定刹那性，则于瑜伽师亦应无无常了知耶？说"智劣"。智劣即自身无了知义之力，由观待此岸见义之利益而了知义故。

།དོན་རྣམས་ལ་རང་དབང་དུ་དཔྱོད་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ནི་དོན་གྱི་རྒྱུ་མཐའ་དག་ལ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་འབྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ཅིག་ཅར་རྟོགས་པ་ན་ཚུ་རོལ་མཐོང་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་དག་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་ རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་ཉིད་དུ་མི་རྟོགས།ཡང་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ནི་ངེས་པར་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཡིད་ཉམས་པ་མེད་པར་ཐག་པ་ལ་ཡང་སྦྲུལ་ དུ་འཁྲུལ་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ན་བློ་ཞན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་རྟག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཉམས་པར་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། འོ་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ པས་དོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་ནི་གང་གི་དེ་མ་ཐག་པ་ཁོ་ནར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་དེ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ནི་མི་འདྲ་ བ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་མེད་པའི་འཇིག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་མཐོང་ཡང་ངེས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་ལ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ།།རྒྱུ་མཐོང་ཡང་མ་མཐོང་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་རྒྱུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ནི་དེ་ལྟར་མཐོང་ཡང་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཡོད་ ན་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་སོ།།དེས་ན་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པའི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ཡང་འབྲས་བུ་མ་དམིགས་ན་རྒྱུ་རྟོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རྟོགས་པ་པོའི་རྒྱུར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི་འོན་ཀྱང་འབྲས་བུ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་ པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཡང་མཐའི་སྐད་ཅིག་མཐོང་བ་ཉིད་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་རྟོགས་པ་མ་རྟོགས་ཀྱང་དོན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པར་མ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ ལས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

瑜伽师们自在观察诸义，于义之一切因，同时了知前后生起之诸刹那时，由了知此岸所见境等同时存在诸法互异故，如何不了知刹那性？或者，如是显示外在因由。意之惑乱非定从外在因生，如二月等。故无心损坏亦不应于绳起蛇惑乱。
此说"智劣"是为显示内在因由。由轮回故见我与我所，为常习气所损坏之义。若问显示外在因由有何义？由若如是了知经验，彼亦应成无故。
最后刹那者，即其后无间不见事之自性，由见彼者定解故。尔时见无异类之他事，由一切无所取之坏灭成就故。虽见彼事自性，然无定解者，不仅是无常性相，为显示于他亦有故说"生果功能"。
虽见因而成不见者，生果功能即非异于因。此虽如是见，然非如因自体定解，而是由有彼见果故。故虽是生果功能之因事，然不见果时，虽了知因，亦不了知为能了者之因，而唯由见果。如是虽无常性是事自性，然见最后刹那时方得了知。
故虽不了知彼无常性了知，然应知唯是义之自性。若非如是，若事非是无常，则彼时应唯异于无常性。

།རྒྱུ་མཚན་གང་རྩ་བར་གྱུར་པས་དངོས་པོ་འདི་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་སྟོན་ཏེ། གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་སྨྲ་བའི་འདོད་པས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་རུང་ སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་པོ་ཉིད་དུ་དམིགས་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ལ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ནི་བརྒལ་བ་འདི་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་ དངོས་པོའི་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།།དངོས་པོ་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བ་གླང་ངོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པས་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་མེད་པའི་བདག་ ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཡང་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པས་བསྙད་པ་ཡིན་ལ་དུས་ངེས་པ་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་མོད། ཅི་འགལ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་ཡིན་ན་དངོས་པོ་དེ་དང་ལྡན་པར་ཏེ་མི་རྟག་པར་མི་ འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དོན་དེ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་ཁྱད་པར་ཡིན་ཡང་། དེའི་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་པའམ། དུས་གཞན་ཁྱབ་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ནི་གཞན་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་སོགས་པ་དང་མ་འབྲེལ་བ་འདིའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན་དངོས་པོ་མེད་ པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ།།འདིའི་དེ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ན་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཡོད་ན་དངོས་པོ་ངེས་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ གྱི།འོན་ཀྱང་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་སྒྲུབ་པར་ནུས་པར་བརྟགས་ཏེ་ཁྱད་པར་གཞན་དོར་བ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ།

显示何因为根本因，使此事非彼体之因由。"是否有他因"者，是说坏灭有因论者之主张。"或无因性"者，是见坏灭为生者性而许无因者，非事，于"全无事"此说则全无此诤。
虽非无事及变他事，然显示彼是事之定解。事当由差别门而显，如由有彼为了知"此是牛"之所依故，由彼自性牛性等显示。如是由互无自性之定解亦由一于一无而说，时定解则是先无及坏已无。故虽是异义，有何相违？故说"若尔"。
若无常性是他，则彼事不成具彼即不成无常。何故？由无需故。由有所谓定解之无事故，彼义不成定解。虽无事体之定解是差别，然彼事与他事相属或遍其他时之自性，彼非成他。
若谓由具彼性故是定解，已说讫。如是自性虽有他，由不成非如是故。若谓无关他事等之此自性，则他无事无所作。于此配彼时唯此，即有彼时何为事定解性耶？如是亦由有彼自体故如是成故，自体非以无事配无事，然由功能故。故应知彼因如是能成，唯舍他差别。

།དེ་བཤད་པ་ནི། འོན་ཏེ་དགོས་ན་ནི་དངོས་པོ་དེའི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་འདི་ཕན་འདོགས་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདིའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མི་རྟག་པ་ཡིན་པས་མི་རྟག་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ།ཞིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཞན་དང་ལྡན་པས་དངོས་པོ་ངེས་པ་འདིར་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དེ་ལྟ་བུར་འགྲུབ་པ་ལ་ ཉེ་བར་མཁོ་ན་དུས་མཚུངས་པའི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིར་རང་གི་རྒྱུ་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་རང་ཡོད་པའི་དུས་བཞིན་དུ་དུས་གཞན་དང་འབྲེལ་པར་རུང་བའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོས་འཇིག་ པའི་ངང་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རང་བཞིན་གྱིས་མི་གཡོ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དོན་གཞན་དང་ལྡན་ཡང་གཡོ་བ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ན་ཆོས་འགལ་བ་གནས་པས་གཞན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཏེ། རྒྱུད་དོན་ཐ་དད་པ་ ཉིད་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཕྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ཉིད་དུ་མཚུངས་པར་ཐལ་བར་རྟོག་པ་བསལ་ནས་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་སྐབས་སུ་བྱས་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བས་མི་འཐད་དོ་ཞེས་ བསྟན་ཏོ།།དེ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་རྟག་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སམ། གཞན་དེ་ཡང་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་ནི་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལས་བྱས་པ་སྐྱེས་པ་དེས་ན་འདིར་རྗེས་སུ་ དཔོག་པའམ།ཡང་ན་བྱས་པས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང་། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་རེ་ཞིག་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོན་གཞན་ལས་འབྱུང་ནས་གཞན་ཉིད་དུ་ནི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འབྲེལ་ པ་ནི་ལྷག་པར་གྱུར་པས་འདི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་དོགས་པར་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་སེལ་བར་བྱེད་དེ། གང་ཞིག་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ ཉིད་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་མེད་ན་སྐབས་ཀྱི་དོན་དང་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལས་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྟགས་མཐོང་བ་ལས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཉིས་ཉིད་དོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

解释此义：若有需要，于彼事定解相中此有助益，则由自体定解故，彼即成此体性之无常，何需他无常？由具坏相之他义而事定解此成就者，亦非正理。若差别性于彼如是成就所需，应说依同时义而配属。
故此中由自因未成如是事性。故如自有时，由可关联他时故，由自体非坏灭性故，自性不动。如是虽具他义，由不应成动性故。故若如是有他因，由相违法住而成他性。
虽无相续义差别等，由后自宗亦当成就性而成他性相等之诤，遮已，说"若非如是"等而作彼为境。由"若尔"说不应理。
说彼如是相之无常亦无推理可能者：无常性之法或彼他从他生者，当是所作性等能成因性，由彼生所作故，此中为推理，或由所作生故为一果。此说：且如前说理，无常性从他生而住为他性。由推理因之关系过胜故如是成。
"何不疑非因果二者"者，自遮除。凡非因亦非果者，由无关系故，如所说分别即应理。无关系则于境义有何相违？由于非因果者无关系故，不可能从见相而推度有彼。故应疑二边。

། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་སྲིད་པ་དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པའི་ཕྱིས་རྒྱུ་གཞན་ལས་འབྱུང་བའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ནི། དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པའི་དོན་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕྱིས་ཡོད་པར་འགྱུར བ་ཡིན་ནོ།།གྲུབ་ཟིན་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དངོས་པོ་ལ་ནི་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གྲུབ་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། རྒྱུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལས་འབྲས་བུ་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་ ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་ཡང་ག་ལས་ངེས་འབྲས་བུ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མེད་པ་འདི་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ དེ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ནས་ཕྱིས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་དེ་གང་ལས་འགྱུར་བ་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་གཞན་དེ་ལས་འབྱུང་ནའོ།།འདིས་ནི་སྔར་གྲུབ་པར་བསྟན་པས་མདོའི་ཕྱིས་ཀྱི་སྒྲས་རྣམ་པར་བཀྲོལ་ཏེ། ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཟིན་པའི་དངོས་པོ་དེའི་རྒྱུ་ཡིན། འབྲས་བུ་ན་ཡང་ ག་ལ་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡང་རྒྱུ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་མ་ཡིན་པས་ཏེ་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།གལ་ཏེ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་མ་ཡིན་མོད། དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ། འབྲས་བུ་དེ་ཡོད་པར་ཏེ་བདོག་པར་གོ་བར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ཡོད་པ་གོ་བར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཞེས་གདོན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་རྒྱུ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །འབྲས་བུའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ནི དེ་ཞེས་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཉིད་དོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ནི་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་ངེས་པར་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཆོས་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་ཏུ་མེད་དེ་རྟགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།

于因果二者可能中，且非因，由后生故。所许为所作性之事，其后从他因生之无常性，非彼因，由后生故。于已成义存在而后有。于已成自性之事，全无因。故后生非因。
若谓由成就及随属故许为果性，由因成就性得果自体故。于彼亦何定？果必于因有时生，如是自性之定解此中无有。故由是果故无定解，此中推理不可能。
若无常性等法于所作性等事成已，后于已成事，从彼所生异之他义生时。此由前已显示成就，经后字分别，如何是已成事之因？于果亦何定？
说明果于因亦非必然，由因有时果非必有已说讫。虽具观待之果于因非必然，由此何成？说：彼果存在之能立因不定性。当说"彼存在能立因不定"时，亦唯说非能立因性。果境性即此为当说。
推理了知有之所量。当此非必于因有时，则于所推果，因不定性。由非如是故，有他因之法非必有故不可推有，无有相故，此为结语。

།དེ་ལྟར་འདི་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ནི་དེ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚུལ་གསུམ་ ཉིད་ལ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཏེ་རྒྱུ་ལ་རང་བཞིན་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུམ་པོ་དེའི་བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་དོ།།དེས་རྒྱུ་མ་ཚོགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ལས་གཞན་དག་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་ བར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་རྩ་བ་ཅན་ལྡོག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་འབྲེལ་བའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་བསྟན་ཏོ།།འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་ལ་ངོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་སོ། །དེ་ནི་མི་འཁྲུལ་པ་འབྲེལ་ པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་གང་གིས་གྲུབ་པ་དེ་བརྗོད་དོ།།དེ་རེ་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་བསྟན་པའི་རིམ་པས་དང་པོ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བརྗོད་པ་ནི་འོ་ན་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་ནི་བསལ་ བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དུ་བ་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཡོད་ན་མེ་ཡོད་ལ་མེ་མེད་ན་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་འདིའི་མི་འཁྲུལ་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་ཁོ་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་གཞན་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་རྒྱུ་ལ་ མི་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་མོད།མི་འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་མ་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་གཞན་གང་གིས་འགྲུབ། འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་མ་རྟོགས་པར་ནི་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་ འཐད་ལ།ཚད་མ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །ཚད་མ་ཡང་དེར་ཅི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་ལས་གཞན་མེད་དེ། དེས་ན་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་བཀག་པའི་ཕྱིར་རང་དང་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་གང་གིས་རྟོགས་པའི་ཐབས་བཀག་པས་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་མི་འཁྲུལ་ཏོ་ ཞེས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དེ།དེས་ན་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་ན་དུ་བ་མེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་དེ་རྟོགས་ན་དེའི་རང་བཞིན་ལས་མི་འཁྲུལ་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་ ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་དགོངས་པས་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི།འདི་ལྟར་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །མེ་ཡི་འབྲས་བུ་དུ་བ་སྟེ། །འབྲས་བུའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་ཕྱིར་ཏེ། མེའི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是至此，由于彼自性关系若无则不生故，摄于三相中已成立。以"因有几许自性"等说明彼三之所立。由此以"因不具足"及"于异品不见"等，显示余者为似因门中，显示见与不见为根本，遮遣为先，关系为根本。
果系于因之体性，体性系于自性，由配属关系而成立。彼虽是不错乱关系根本，说明由何量成立。彼且依所立显示次第，首就果相而说"若尔"。由见与不见成立随行与遮遣已遮。
若烟是火之果，则有彼时有火，无火时无彼，如是自性成为果之不错乱，唯由如是执取之现量与不得见而了知。他义虽成为果于因不错乱，然彼不错乱由是随行与遮遣境故，未了知见与不见，由何他量成立？
未了知果于因不错乱，则如是安立不应理，无量则无了知。量亦无异于如是所说，故由遮见与不见故，遮自他体了知方便，如何为他显示果于因不错乱？故若见与不见非随行与遮遣所依，烟于火不错乱如何成立？
为遮此故，阿阇黎思："若了知彼，应由其自性了知不错乱，非观待量"，故显示由量了知之自性果性："如是火之果烟，由随行果法故"，即由随行火果体性故。

།གང་གི་ འབྲས་བུའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ན་གང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེའི་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེ་ལ་ལྟོས་ནས་དུ་བ་ལ་ཡོད་དོ། །དེས་ན་དུ་བ་མེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ ཉིད་ནི་ཚད་མ་མེད་པར་དེ་ལྟར་གཞག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཁོ་ནས་འབྲེལ་པ་སྟོན་པའི་ཚད་མ་དོན་གྱིས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུའི་ཆོས་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པའི་དོན་ལ་དེ་ མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་[(]ངི་[,]ཇི་[)]ལྟར་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ལ་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་ངོ་བོ་དང་བྱེད་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་དང་མ་འབྲེལ་ པ་ནི་འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་ཡུལ་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཡང་དངོས་པོ་བྱེད་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་དག་ལ་བྱ་བ་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི། རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་ པ་མེད་པར་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའམ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡིན་པས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དམ། ཡང་ན་ནི་བྱེད་པ་པོའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་འབྲས་བུ་ ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བྱེད་པ་ཉིད་ལས་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་དེ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བྱེད་པས་མ་རེག་པའི་ལུས་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། བྱེད་པ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལས་སྐྱེས་པར་བརྗོད་པ་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་རེག་ན་རེག་ པ་ཇི་ལྟ་བུ་འབྲེལ་པའོ།།བྱེད་པ་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ས་མཐའ་དག་པ་རྟོགས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཉེ་བར་བརྟག་པ་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་རྒྱུས་ འབྲས་བུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ཡིད་བསླུས་པ་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པས་ལྷུང་ཚབས་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ།།བྱེད་པ་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ ཏེ་དེས་ན་སྔ་མས་ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

观待"随行果法"时，唯了知随行彼所是果之果法性。凡是果之自性，于观待火时存在于烟中。故烟是火之果。如是性质无量则不能如是安立，故由配属住为其自性，已间接说明显示关系之量。
彼果法为何？非作用于果体性，由于无体之义不应有故。若谓是泥团等体性，则如何是体性及如何是作用境时非果，如何是果时非体性及作用境。故非作用于果。
不关系作用者，既不成为果作用境，非作者亦不关系他事作用。故由果是作者性，果与因成就作用，非因于果。无关系则全无境与有境。
彼亦是因果事或和合性，由关系性故，诸作者是作者性，果亦是作者性，或非作者境故，因非作用于果。
若谓由作用生故，于彼有彼作用。若是作用未触之有身性，则有作用时生故，说从彼生即成为"有因时生"。若触及，如何触为关系？由作者即是彼故，果非不是作者。故是作用性，非果。
故为了知一切地之支分，由观察作用与作者等随行，被"因作果"之语欺惑，由不知事法而成大过。作用亦非果而关系因，由无常故。果亦非作用境，故由前说无穷尽性。

།དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་ཆོས་ནི་སྔོན་མེད་པ་ཕྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པའི་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་མེད་དེ། གཏན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པར་མེད་པ་ཉིད་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་ ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཉིད་ཕྱིས་ཡོད་པ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་འདིས་རྒྱུ་མེད་པར་ནི་མི་འཐད་པ་དེས་ན་དངོས་པོ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོར་འདོད་པར་བྱའོ། །དེས་ན་ནུས་པའི་ རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྔར་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་པས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ནུས་པ་ཡང་དོན་གྱིས་གོ་བ་ལ་སོགས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ངོ་བོ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་བདེ་བར་ གཤེགས་པ་དག་གི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་མུ་སྟེགས་གཞན་དག་ལས་ཁྱད་པར་མེད་དེ།འོན་ཀྱང་འདིར་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མེད་ཅིང་ཚད་མ་དང་མི་ལྡན་པའི་ལྷག་པ་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསལ་ནས་ཁས་བླངས་པས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ དོན་སྨྲ་བའི་ཁས་བླངས་པ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བར་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཁས་བླང་བར་ནུས་ཏེ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུ་བར་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་གནོད་པ་མེད་ན་ནི་ཕྱིའི་དངོས་ པོ་དོན་དམ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་སྟེ་གནོད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་འོན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོར་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་ཡོད་པས་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པས་ནི་དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ་བརྟགས་པ་ནི་ གཏན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མེད་པ་སྣང་བ་ནི་སེལ་བར་འགྱུར་རོ། ཡོད་པ་དེ་ཡང་སྔོན་ཡོད་པ་དང་སྔོན་མེད་པ་གཉིས་ལས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་སྣང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ འབྲས་བུ་སྐྱེས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་མེད་པ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཐོབ་པས་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་སྔར་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ནི་སྔར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་གང་ཞིག་ ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་གང་ཞིག་གཞན་དུ་འགྱུར། དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་ན་ནི་འགྱུར་རོ།

故果法即是先无后有自体之生性。此于恒常成就之自性中无有，由永远存在故。于恒常无性中亦非，由与无事同一味故。故由无体性故，先无后有即说从彼生。
如将说之理，此无因不应理，故应许从有功能事生之体性。故由有彼功能自性之事故，先无之果亦是，故为因果事。故功能亦非由义理了知等所了知，然唯是此体性。生亦如是。
故善逝之因果事与外道无别，然此中无所需且无量之余分别，遮已由承许而清净。外境论者之承许仅此而已。
所谓能成无分别境者，二者皆可承许，由可摄入二谛中故。若如是相无害，则外事唯胜义。若有害性，然由无自体故，由有他体故是世俗。
由分别作为境者，于胜义及世俗亦非有，然唯是无，由分别全无故。无而显现当遣除。彼有亦除先有与先无二者外，由余不能显现于无分别故，如所说即是因果事。
如是果生前无有得有之自性亦非成事，由果先成无事自性而后非成事性故。果先非有事，然所将有之无事谓他者亦非有。故由全非故，此中何者成他？若成无事则当成。

།དེའི་དུས་ཉིད་ན་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྔར་ཡང་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན་འདི་ཡོད་པ་ བཀག་པ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་དེའི་གནས་སྐབས་ན་མེད་པས་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་སྐད་དུ་དུས་གསུམ་བརྟག་པ་ལས། རྟེན་མེད་པའི་དོན་ལ་ནི་རྒྱུ་ནི་གོམ་པ་ འདོར་བ་མེད།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་ན། །སྔོན་མེད་དངོས་པོ་ཡོད་པར་མཐོང་། །སྔར་དེའི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་ཞེས། །འདི་ནི་དངོས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། །སྔར་དེའི་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་འདིར། །གཉི་ག་འང་མེད་པ་སྲིད་མ་ཡིན། །གང་ཞིག་ཆ་མེད་རིམ་མེད་པ། །དངོས་པོ་ སྔོན་མ་བྱུང་རྣམས་ཀྱི།།བདག་གིས་དེ་ཉིད་གསལ་བ་གང་། །འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡ་མཚན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ལྟོས་པ་སྔར་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བྱེད་པ་མེད་བཞིན་པས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ན་ཡོད་པ་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་ ཡོད་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པའི་ཚད་མས་དེའི་དུས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྟོགས་པས་རྟག་པའམ་མི་རྟག་ཀྱང་རུང་སྟེ།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དངོས་པོར་ནི་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་འདི་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ལ་ནི་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ལ།མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་རྒྱུའི་བྱེད་པ་ལས་མ་སྐྱེས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ལས་ཡང་རིག་བཞིན་པ་ཉིད་རིག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་རིག་ པའི་དབང་གིས་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དེའི་ངོ་བོར་གྱུར་ནས་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རི་བོང་གི་རྭ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བས་ན་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་ནི་སྐྱེ་བའམ་འགག་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལས་དང་དེའི་འབྲས་བུ་དང་ཡང་སྲིད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐུར་བའི་ཕྱིར་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་དག་པས་ཀྱང་ཐུབ་པ་ཡིན་ཏེ་མཐོང་བ་ཡང་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་པར་ནི་མི་ འཐད་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པ་རིགས་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་དང་རང་བཞིན་འཇིག་པ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་འདི་ལ་རེ་ཞིག་རང་གི་ངོ་བོས་ནི་སྤྱི་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་རྟག་པ་དང་གཏན་མེད་པ་མི་ འཐད་པའི་ཕྱིར་རིགས་པས་འཐད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་སོ།

于彼时有之事，若对先前有性生疑，此仅是遮遣有，非由彼时无性而成立。故如何是无事体性，即所谓无有事体性，此唯是所许。如三时观察中说："无所依义中，因无舍步。如是有因时，见先无事有。先彼何状态，此依于事物。先彼状态者，二俱无不可能。无分无次第，诸先未生事，自性明显者，此极为稀有。"
果所观待先有之事存在故，于彼无作用而第二刹那有性时，有时不需因故，由极明显量了知彼时有无，常或无常皆可，于因果事二者无差别。
如是承许事物自性相时无有害，且是所见。于外境论中由承许为事性故，彼亦不应理非从因作用生故。于识论中亦由能知性非能知自性，依能知不应理故。
由世俗成彼体性而显现故非常，若非尔则同兔角，故定是变异性。胜义中则无有任何生灭，由无唯识故此唯是世俗，此说亦由谤业及其果报与后有等，故较顺世外道更劣，由舍弃现见故。
一切无亦不应理，由承许有识且以理成立故。故于他生及自性坏灭之承许中，且由自体无违如承许共相，由常与全无不应理故，以理应理而住。

།དེས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བར་ནི་མི་འཐད་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྔར་མེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་ བོ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འབྲས་བུའི་ཆོས་འདི་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚད་མ་འཕེན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་ནུས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཡོད་པའི་སྔར་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་དེ་ཡོད་ པར་རྟོགས་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་མེད་པར་ཡང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་ མི་དམིགས་པ་ལས་སྔར་མེད་པར་རྟོགས་པ་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་རྟོགས་པས་ན་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་ཀྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་སྟེ་མཚན་ཉིད་དེར་ གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ།།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་མི་དམིགས་པ་ལས་མེ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་དམིགས་ན་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་དམིགས་པ་ ལས་གང་དག་དམིགས་ན་དམིགས་པ་དེ་ནི་དག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།འདིར་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཚད་མས་དཔག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། ། མེད་པ་ནི་གཞན་དམིགས་ན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཇི་སྲིད་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མ་བརྗོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚད་མ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ། །འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་བཀོད་ཅེ་ན། མདོར་ཚད་མ་བརྗོད་པས་སྟོང་པའི་འབྲས་བུ་ཆོས་ཀྱི་ཚད་མ་འཕེན་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གཞན་བསྟན་པའི་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན། ཇི་ལྟར་ཚད་མས་གཞལ་བྱ་འཕེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞལ་བྱས་ཀྱང་ཚད་མ་འཕེན་ཏོ། །འགྲོ་བ་མཐའ དག་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་སྔར་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདིར་སྔར་ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།

故有性生不应理，诸事物中亦无作用等，故先无而有性即是生。彼亦非因，有他事时生之事自体性即是果。故此果法即能引如其自体性之量。
由先无体性依他事功能故，彼有时有性亦是果。故若了知因有前无，了知彼有时，则了知为彼果。无时亦由自性不见性而了知，由后有故。若是相违所见等，则彼时亦无故。
故由自性不见而了知先无，由因有时了知有，故由量了知因果事遍知，此即所说"成为彼相"。"彼"即所见，成为彼相者何。所见相所成即是词义。
如是所成者，由不见火等，若见何者，彼见即是彼果。由所见相所成不见，若见何者，彼见即是净果。此中显示果法为量所量之自性，非自体性。由所见相所成不见，则了知非有性。
无由见他故见，故是有。果体性亦是彼，已如是显示。若未说如是相自性，则不能成立如是相量为量性。若问何故安立此？为显示略说量空之果法能引量故。
如是安立为他说之果时，如量引所量，如是所量亦引量。一切趣于彼观待先有故成无差别，此中唯先有非因。

།འོན་ཀྱང་སྔར་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་མ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དོ། ། འདི་ནི་འདོད་རྒྱལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ནི་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་དང་གཞན་དང་བྲལ་བ་འདོད་རྒྱལ་བར་འགྱུར་གྱི། མེད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ནི་རང་ཉིད་འདོད་རྒྱལ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མི་སྲིད་དོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་ན་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་འདིའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་སྔར་མེད་པ་དང་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ཉིད་གཅིག་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འདོད་རྒྱལ་བའི དོན་ཅི་ཞིག་ཡོད།གལ་ཏེ་བལྟར་རུང་བ་མི་སྣང་བ་ལས་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་མཐོང་བ་ན་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །མ་ཡིན་ཏེ་མེ་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བ་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་ཡོད་ཀྱང་ཡུལ་དེ་ན་ཡོད་པའི་དུ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གང་ལས་མ་ཆོད་པར་དུ་བ་ འབྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་དེ་ལ་ཡོད་པའི་འགྲོ་བ་སྔོན་ནམ་ཕྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།འདུ་བྱེད་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ལ་དུས་གཞན་དུ་ཡོད་པའི་བརྒལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལྷ་རྣམས་དགའ་བས་སྐབས་མ་ཤེས་སོ། །འདི་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རྒྱུན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་འབྲས་ བུ་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་དང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་དུས་གསུམ་དང་འབྲེལ་པ་སྔ་མ་རང་གི་ངང་ གིས་འགགས་ཏེ་ཕྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མི་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་ལས་ཡིན།དེ་ལ་སྐད་ཅིག་མར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་བསྟན་པས་ན་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི། མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་དེ་ཡང་རྒྱུ་མེད་ པའམ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བཞིན་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་གཞན་དང་ལྡན་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྔ་མ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་འདི་ནི་རྒྱུན་གཞན་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡིན་ནོ།

然由了知先无故，先未生之事有时有者，即从彼生，彼亦即是其因。此非任意，已成事与某相应及离他为任意，然无性自生为任意者不可能。若谓由他事成立，如是则有时见即是此能成。
此是先无及彼有时有之决定，故此一为能生，他为所生故，此中有何任意义？若谓由应见不现，见一切趣时显故唯无差别。非也，由虽有异于火之趣本来有，然未见彼处有烟故。
非也，由无间生烟之刹那有之趣，先后皆无故，由诸行刹那无他时有之过故。诸天欢喜而不知时机。此中诸事自续随行果第二等刹那，与前前刹那所生能生事，由刹那性成就，非由随行及返遮。
瓶等三时相属，前自然灭后未生故，抑或由不坏自性耶？由显示成立刹那之量故，由后后生故成随行，非由不坏。后后生亦非无因或于随行不错乱之他因相应不应理故，如是事从前取生。此观察于始他续处。

།གལ་ཏེ་རྒྱུན་གྱིས་ནི་གཅིག་པོ་འགའ་ཡང་རྩོམ་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།ཅིག་ཅར་མེད་པའི་ཕྱིར། གཅིག་གིས་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རིམ་གྱིས་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་རང་གི་རྒྱུན་གྱི་སྐད་ཅིག་གང་དང་གང་ཉེ་བར་འཇིག་པ་དེ་ལས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ འགྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་འཇིམ་པ་དང་འཁོར་ལོ་དང་དབྱུ་གུ་དང་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་རྣམས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ།།བུམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་འཕེན་པར་བྱེད་པ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ནི་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རྒྱུན་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །འགའ་ ཞིག་ནི་རྒྱུན་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་དག་སྟེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འབར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དབང་པོ་དང་བུད་ཤིང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ།རྒྱུ་དེའི་བྱེད་པ་རྒྱུན་ཆད་ཀྱང་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འཇིག་ པའི་རྒྱུ་དང་ཕྲད་ཀྱི་བར་དུ་གནས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་མེ་ལ་སོགས་པ་དག་ཉེ་བར་གྱུར་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་སོ་སོར་ངེས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་དུ་བ་རྩོམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བ་དག་ཀྱང་ཡིན་ན་ནི་མེ་ཡོད་པའི་ སྔོན་རོལ་དུ་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མི་མཚུངས་སོ།།སྐད་ཅིག་གིས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པས་མི་འགྲུབ་པས་ན་དེ་འདིར་དབང་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དབང་དུ་བྱས་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །འདིས་ནི་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ལས་ སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱང་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ།མེ་ཉེ་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་ཡང་དམིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་ལ་སོགས་པ་དང་དུས་མཚུངས་པ་ན་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་གཞན་རྒྱུ་ཡིན་ན་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་མཚུངས་པར་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་དངོས་ པོ་གཞན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདིས་ནི་མེ་དང་དུས་མཚུངས་པར་ཡོད་པའི་མི་སྣང་བའི་དོན་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དུས་མཚུངས་པར་ཡོད་པ་རྣམས་བསྡོམས་ཏེ་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཅིག་འགའ་ ཞིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

若谓相续不能造作任何一，由非同时故，亦非由一造作，由次第多故。诚然，陶师等相续中，任何刹那灭时，瓶等如是成就，故泥轮杖陶师等相续说为因。
由陶师等即是引发瓶相相续之勤作者故，彼等是彼相续之因缘。有些不能成办引发相续之果，如根识及燃烧等中之根与薪等，由因作用虽断而果随行，应如瓶等遇坏因前住故。
故如火等近时必生故，不待各别刹那决定而决定造烟，如是若他趣亦尔，则应于火有前亦有故不同。由刹那作用不以现量及不见成立故，此中非所取，如所取则定有差别。
此亦遮由他事因生性，由应于火近前亦见故。若与火等同时有之他事为因，则如俱作，彼等同为因性，非唯他事性。此亦遣除与火同时有之不现义为因性，由有时有无差别故。
为同时有者合集为因？抑或某一？为显示此义决定，说"彼中一无时亦"。

།འོན་ཏེ་ཡུལ་གཞན་ནས་འོངས་པའམ། ཡོད་ཀྱང་སྒྲིབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱི་དབང་གིས་མ་དམིགས་པ་ཡང་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ།ཡུལ་གཞན་ནས་རིམ་གྱིས་འོངས་པ་ཡུལ་དེ་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཡུལ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་དེའི་ཐོན་ཀོར་གྱི་ཡུལ་གཞན་དག་དང་འབྲེལ་པ་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་མ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་ གཞན་གྱི་དབང་གིས་མ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་རྒྱུ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།མེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་སྐྱེས་པར་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བལྟར་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བ་ལས་ནི་འདིར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་ཡོད་ཀྱང་ མཐུ་དང་ལྡན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ལས་དེའི་དུས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་བྲལ་བས་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཆུང་སྟེ་དེར་མེ་ཡང་མཐུ་དང་ལྡན་པས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སྐྱེད་པའི་དབང་པོས་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་མེ་ཉིད་ནི་མ་ ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་རྒྱུ་ཡིན་པར་ག་ལ་འགྱུར།གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ནི་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་འཕངས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་མི་དམིགས་པ་ལ་དེ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་ལ་ནི་དེའི་སྐྱོན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ ལ་ཡང་ངོ་།།གལ་ཏེ་དེ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་རྗེས་སུ་མི་སྒྲུབ་ན་དེ་འདིར་ཡང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་ན་དེ་འདིར་ཡང་རྟོགས་པར་བྱ་བའམ་ཡང་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་སྤང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། ། དེའི་ཕྱིར་མེད་པར་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པས་རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།

若谓从他处来或虽有而由遮障等他因缘力不见亦是见，此非然。从他处渐来与彼处相属时，于彼处相属前，与其途中他处相属，非是所见相所成有性不见。
有性由他因缘力不见者，于彼全无因。非说无性生有，彼亦唯由应见不见。已说由如是非此成就。
若谓虽有烟，由具力加持故不见，由彼时离加持故见。此说极小，彼中火亦由具力生变异根所见，非火性，故岂成因？
若谓由无障碍故非然，于不见亦无障碍。若谓非然，由比量不待障碍故，由不待所比故。此由于不见性生疑故，应引现量性。由如是所说分别，于不见无彼了知故。
此中非有彼过，然于诸事亦尔。若于彼无碍不随成，则此中亦非了知，然于诸事亦尔。若于彼无碍随成，则此中亦应了知，或应舍现量性，广说已足。
故了知无之事，由自体见者，即是彼果非他。

།གལ་ཏེ་མེ་མེད་ན་མ་བྱུང་བ་མེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཚད་མ་དུ་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར ཕྱིས་ཀྱི་དམིགས་པས་གཟུང་བའི་བདག་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བྱུང་བ་ནས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔར་ཡོད་པའི་ཆོས་མ་གྲུབ་པ་དེས་ན་རིམ་གྱིས་འགྱུར་བ་གཉིས་ཚད་མ་གཅིག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ན་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ཡོད་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི ག་ལས་ཡིན་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པའི་དུས་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ན་ནི་འདི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་ཇི་སྲིད་འཇལ་བ་རྟོགས་པ་པོ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཏེ། ད་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་གསལ་བ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ཚད་མ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་རྣམ་ པར་སྤྲོས་ཟིན་ཏོ།།རང་གི་ཡུལ་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད། ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་མེ་མེད་པར་དུ་བ་མི་འབྱུང་བར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་དེ་ཡོད་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་བདེན་ཏེ། ཚད་མ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ ཀྱང་དེ་དང་ལྡན་པས་བྱས་པ་ཤེས་པ་པོའི་དངོས་པོ་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡང་སྲིད་པས་ཚད་མ་གཉི་གས་རིག་པའི་ཡུལ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཤེས་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟོགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ནུས་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་ བཞིན་དུ་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཚད་མ་ལོག་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན། དེས་བྱས་པའི་འདུ་བྱེད་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མྱོང་བ་གྲུབ་ཀྱང་མྱོང་བ་ ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འདུ་བྱེད་པ་ཅན་དུ་མ་གྲུབ་པས་རྟོགས་པ་པོ་དེའི་གནས་སྐབས་སུ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་འདི་ན་དོན་གཞན་ཡོད་ཀྱང་དུ་བ་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པ་ལས་མེ་ཡོད་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་མི་ངེས་སོ། །དུ་བ་མཐོང་བཞིན་པ་ཉིད་ན་སྔར་དེ་ མེད་པར་མྱོང་བར་སྣང་བ་ནི་མེད་དོ།།དེས་ན་འདི་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པ་ལས་དེ་ཉེ་བས་ད་ལྟར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ག་ལ་འགྱུར། འདིས་ནི་དྲན་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འབྲས་བུར་གྲུབ་པ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།

若谓无火则不生，有火则有，非多量境，故如不见时非量境故，后见所取自性不成，如是见时亦本无故，先有法不成，故二次第变非一量境，则无者他有时有，此从何有？
若唯以量有时为究竟则应如是，然虽刹那有，乃至成立能量知者性，如今现证明了，尔时彼是一量，已于他处广说。于自境如是，于他境唯他量。
故了知无火不生烟者，即非彼有时有烟性。诚然，非唯以量有为究竟，然具彼所作知者事差别。彼亦可由他量生，由二量所知境自性知，了知因果事。
如是此于识亦能，由彼亦如是能了知为他知之因果性故。若量虽灭，其境知事为何？谓由彼所作行随行。若尔，则虽成如实经验，然未成如实造作者，故于知者位不成如是性知事能成。
先此中虽有他义而无烟，故有火时有不决定。正见烟时，先无彼经验显现。故此不有，由彼近今有，此岂应尔？此亦遣除念为经验果成就。

།མྱོང་བ་འདས་ཀྱང་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ རིགས་པར་གྲུབ་ན་དྲན་པའི་ཤེས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ཉིད་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ། ཅི་འདི་མི་འཐད་ཁོ་ནའམ། །འོན་ཏེ་འདི་ཉིད་དུ་མི་འཐད། འདིར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ག་ལས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སྐད་ ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།དྲན་པའི་རྟོགས་པ་ཡང་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་མཐུས་འདུ་བྱེད་རབ་ཏུ་གཞག་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་མྱོང་བ་ཡོད་བཞིན་པ་ཉིད་ན་དྲན་པའམ་འདུ་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་རྟག་པར་སྨྲས་པས་ཀྱང་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་མྱོང་བ་རྟག་པ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ།།ལོག་ན་ནི་འཇལ་བ་པོ་རྟག་ཀྱང་ཡུལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ངོ་། །ཡུལ་ལ་གནས་པའི་གསལ་བ་མེད་ཅིང་སྔར་སྐྱེས་པ་ཡང་ཞིག་པ་ན་ཡུལ་ཉིད་དམ་འཇལ་བ་པོ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་རང་བཞིན་མཐོང་བ་མེད་བཞིན་དུ་འགའ་ཡང་ལྟ་བ་པོའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །མྱོང་བ་ཡང་མཐོང་བ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ་དེས་ནི་མྱོང་བ་དང་བྲལ་ན་འཇལ་བ་པོའི་འཇལ་བ་པོ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་འདིར་ནི་མྱོང་བ་ལས་དྲན་པའམ། དེའི་འདུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ག་ལས་མྱོང་བ གནས་བཞིན་པ་ན་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་དེ་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་རྒྱུན་གྱིས་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་མྱོང་བས་དྲན་པའམ། དྲན་པས་མྱོང་བ་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། གཉི་ག་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་ གཞན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དེར་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་མ་གྲུབ་པོ།།དྲན་པ་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བ་ཉིད་དམ། འོན་ཏེ་དེའི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་དོན་ཡང་རུང་སྟེ་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་དུ་དེ་དྲན་པ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དོན་ནམ་མྱོང་བའི་དྲན་པའི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ ཡུལ་ཅན་དུ་སྨྲ་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འབྲེལ་པ་བཙལ་བར་མི་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དྲན་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཡང་། མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པར་གྲུབ་པས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཉིད་སྦྱོར་བ་པོར་གྱུར་པས་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།

若谓虽经验已过，然若成如实了知经验自性，则应成念知之果，而彼即未成。
问：此唯不应理耶？抑或于此不应理？若谓此中不应理，则由诸行刹那故，及念解亦非事境故，由彼力安立诸行不成故。
于彼正经验时，非念或非行，常论者亦不应许，故经验常性非支分。若灭，则虽能量常，然境成隐蔽故，义自性亦尔。无住境明了，先生已灭时，不成境性或能量性故。
未见彼自性，任何亦非见者事。经验亦非异见，由彼离经验则能量者定无能量。故此中由经验有念，或彼造作，从何有？正住经验时如是安立亦同，由于刹那分亦由相续转故住故。
故非由经验见念，或由念见经验，亦无见二者之他知，故彼中亦不成执为因果自性。念虽许为事境性，然若此明了经验，或彼具支分义，一切种彼念性皆坏。
故应说义或经验念为隐蔽性。故如现量，念知如是了知非成如是事，若非尔，则说一切了知为有事境，不应求比量等相属。
故念虽是事境，然由成如实生经验故是事境性，非由如现量了知成能合者故。

།མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྐྱེས་པ་ནི་འདིར་ཡང་མ་གྲུབ་པས་ན་འདི་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་མི་རྟག་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་དག་མཚུངས་སོ། །གལ་ཏེ་ལྟ་བ་པོ་མ་ཞིག་པས་སྔར་མཐོང་བ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་ མ་ཡིན་ནམ་མ་ཞིག་ཀྱང་མཐོང་བ་བཞིན་སྐྱེད་པའི་འདུ་བྱེད་མེད་པར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་མི་རིགས་པ་དེས་ན་མ་ཞིག་པ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ།།འདུ་བྱེད་ཡོད་ན་ནི་ཞིག་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་དོ། །མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འདུ་བྱེད་པ་ཡོད་པས་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ། ། དྲན་པའི་ཤེས་པ་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་འགྱུར་བ་ཡང་བསལ་ཟིན་ཏོ། །མཐོང་བ་མ་ཞིག་ན་ནི་དྲན་པས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་པའམ། མ་ཞིག་པ་ཡང་རྒྱུན་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་ཏུ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ དག་གིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།།དཔེར་ན་དུ་བ་དང་། མྱུ་གུ་དང་འབྲས་ཆན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ཏུ་ནི་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་རིགས་པས་དེ་ལྟར་འགྲུབ་སྟེ། དཔེར་ན་ཁྱད་པར་དང་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་བཞིན་ནོ། ། དེས་ན་འབྲས་བུ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་རྟོགས་པ་འདིས་རང་གི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དྲན་པ་འཁྲུལ་བར་གྱུར་པས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་ངེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མྱོང་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང སོ་སོར་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྔོན་མེད་པ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་ལ་གཞན་དུ་ནི་སྔར་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་འཁྲུལ་པ་ཡུལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་མོད། རྒྱུ་མེད་པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ངེས་པ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ མེད་ན་འཁྲུལ་པ་མི་འདྲ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དེ་བཞིན་དུ་ལ་ལ་ནི་སྔོན་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ལ་ནི་སེར་པོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལས་སྐྱེས་པའི་དྲན་པའི་འདུ་ བྱེད་ལས་སྐྱེས་པ་ན་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྒྱུ་ཙམ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་ཁྱད་པར་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་མྱོང་བ་མེད་པར་ནི་དུ་བ་ལ་མེ་རྟོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་ན་དུ་བ་ཙམ་ཉིད་མཐོང་གི་མེ་དང་འབྲེལ་པ་མྱོང་བ་ནི་མེད་དོ།

由此中亦未成如实生经验，故于此诤论境中，善逝诸许无常者与余者相同。若谓见者未灭故，应能随知先见，虽未灭，然无如见生行，不应随系属，故未灭非支分。若有行，则虽灭亦无过。已成立由有如实经验造作，非成如是性。
已遣除由念知成如是事。若见未灭，则念无所作，或未灭亦由相续随行成就。故此应说：于某处由随行及返遮成因果事，如烟、芽、熟饭等。于某处虽无如是成就，然由理如是成，如差别与事等俱作者。
故此异余果了知，能比度自特殊因，非唯因力。如是虽念错乱，亦能比度如是性决定之如是经验。虽无错乱性差别，然于某别定中生先无了知，于余则非先经验性。
虽由无所缘故错乱非成境，然由无因不可能故，定因唯能显明。故无因差别，错乱如何不同？如是，于某者定为青知性，于余则随知为黄知等。
故由如是经验生念行生时如是。若尔，则应了知唯因，非了知差别耶？答：由见与差别相属故。如是若无经验彼等相属，则不应于烟了知火。故比度时唯见烟，无经验与火相属。

།དེས་ན་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་གཞི་ལས་དྲན་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་མེ་ལ་མྱོང་བ་མེད་ན་དེ་དེ་ལྟར་དྲན་པ་ན་མེ་བརྟགས་ ཏེ་འཇུག་པས་མེ་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་གནས་པའི་མྱོང་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པར་བྱ་བ་དང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེན་ཏེ་མྱོང་བ་ནི་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ། །སྦྱོར་བའི་དུས་ན་ནི་དེ་གྱུར་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྔོན་བྱུང་བར་ གྱུར་ཏོ་ཞེས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དྲན་པ་ནི་མྱོང་བར་འཁྲུལ་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྟ་བུའི་དོན་ཐོབ་པ་ནི་འདོད་རྒྱལ་བའི་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་ཏེ་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དོན་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་ནས་ ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་ཡོད་པར་ཡང་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ།།རང་ཉིད་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་མྱོང་བ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྩ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དུས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཉེ་བ་ཙམ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རབ་རིབ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པའི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་། བཟློག་པ་དག་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་བརྟག་པས་ཇི་ལྟ་བུའི རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འདི་མི་སྲིད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།འདིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་བརྟག་པར་མི་ནུས་ཏེ་སྲིད་པ་དང་། ཐར་པ་དག་པ་དག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་དེ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ལས་གཞན་དུ་བརྟག་ པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ།།འདི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་འདུ་བྱེད་བསྐྱེད་པས་ཤེས་པ་པོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ན་རང་འདོད་ཙམ་གྱིས་དེ་སད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གང་དག་སྐྱེ་བ་དེ་དག་དེ་ལྟ་བུའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གཞི་ཅན་ཉིད་ ཀྱིས་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ནི།རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དུས་པའི་རུང་བ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པའི་གསལ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་རུང་སྟེ། སྔ་ཕྱི་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་མི་ནུས་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཁོ་ནའོ། ། འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་མི་ཤེས་པ་ལས་མེད་པས་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

故由先经验基，念随知经验，而作经验事。若烟于火无经验，则如是忆念时，寻思而行不得火。故由念门住经验，以比度因性所待，及如实义得故。诚然，经验唯所待。然于合时，虽已如是，未成先已生。念由错经验令比度转。
如比度得义非任运不欺。若谓不然，由非一次有故。义未成非如是，故非一次有亦非支分。自许亦尔，由于遍成等中非一次经验作非支分故。
于此说分别非经验为根，由彼时因相近生，应成非分别性，如翳根等所生邪知及返遮。故观察分别自性，了知无如何因相此不可能之因相。
此中由无随行返遮，不能观察何故不如是，如于有与解脱中，除见及无彼因，不能别观。
如是由经验生行，知者以能知性成事时，唯由自欲彼醒，如是了知得自在故，诸知生彼，由如是行基性执前后，成有分别。
彼时唯由可能生明了，有无所缘皆然，不能分别前后故唯无分别。若谓某错乱因相能生如是了知，不然，由从无知无故，了知待于知故。

།མི་ཤེས་པ་ལ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་དང་། ངེས པ་མེད་པས་དྲན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་ན་ནི་དེ་ངེས་པ་ཉིད་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་སཱ་ལུ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བའི་ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་སྲིད་པ་ནི་རྒྱུ་སོ་སོར་ངེས་པས་བསྐྱེད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་ འཐད་པ་ཡིན་ལ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་ཕྱིའི་དོན་ཡོད་ན་དེ་བྱས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་བུམ་པ་དང་ཆུ་དང་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རིགས་མི་མཐུན་པར་སྣང་བ་གོ་ནུས་པའི་ གཞི་རྩ་གང་ལས་དེ་ལྟ་བ་གྱུར་བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་མ་ཡིན་ཏེ།རྟོགས་པ་དེ་ཡོད་ཀྱང་བུམ་པ་རྟོགས་པ་མེད་ན། དེ་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབད་རྩོལ་གྱིས་བྱས་ པའི་ནུས་པ་སད་པ་ལ་བརྟེན་པས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་བརྩལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་པར་གྱུར་པའི་ཉམས་སུ་ མྱོང་བའི་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །དེས་ན་ཡུལ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་མཐོང་བ་འདི་ནི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དུས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་པའི་ དངོས་པོར་རྟོགས་པ་ལ་མི་གནས་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་བར་ཆད་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེས་ན་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟར་ནི་འདུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་དེ་འཛིན་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་དག་གིས་ བཟོད་པ་བཞིན་དུ་དོན་རྣམས་མ་སྐྱེས་པ་དང་མི་འགག་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问如何了知于无知中无？由一切分别不灭故，及由无定成念故。若有如是经验，则由彼定性即为定。
复次，如种子等义之稻等差别功能差异可能，由各别定因生故，应理为如是体性。青黄等所生根识差异，若有外境，唯彼所作。
分别有无及瓶水墙等自性异类显现能解基，从何如是？生瓶分别之了知自性非有无等因。若有彼了知而无瓶了知，应成非彼因故。
依止勤勉所作功能醒亦不应理，由应求有如是功能因故。故如诸事差异，由彼经验差异故，成差异经验习气差异分别故。略说已足。
故具明境功能，自明见此是青等分别，由时差别不明性，不住于念事了知，是经验行无间了知。故如实经验如是，如是即造作。
故因果事及执彼应理。于此空性论者如忍，诸义非无生无灭，由唯识是生灭自性故。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ནུས་པ་མེད་ན་ཞེས་བཀོད་དེ། །ས་བོན་སོགས་ནི་མྱུག་སོགས་ལ། །ནུས་མཐོང་གལ་ཏེ་དེ་ཀུན་རྫོབ། ། འདོད་ན་ཞེས་བྱ་བས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་མཐོང་བར་བསྟན་པ་ལ། མཐོང་བ་དེ་ཀུན་རྫོབ་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་མེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར འགྱུར་ཞེས་ཕྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ལས་ཡོད་པ་ཙམ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ་དེ་རྟོགས་པ་ལས་དེ་ཡོད་པས་ཡོད་པར་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་དེའི་རྟོགས་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་པས། མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་ པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་དེ་ལ་གཅིག་མེད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་སྟེ་མི་བརྗོད་ཅེ་ན་རྒྱུ་འདི་ཙམ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟར་དུ་མ་ཅིག་ཅར་ཉེ་བ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་དམིགས་པའམ། ཡང་ན་རིམ་གྱིས་ཉེ་བ་ལས་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཉེ་བར་གནས་ པ་ཡོད་ཀྱང་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཕྱིས་ཉེ་བར་འོང་བས་ལྟོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཅིག་གམ་དུ་མ་ཇི་ལྟར་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་དམ། དེ་སྔར་ཉེ་བར་གནས་པ་དག་ལ་དེ་ཉེ་བར་ལྟོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ཡིན་ཞེས་ ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཕྱིས་ཀྱི་མི་དམིགས་པས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ།།དམིགས་པ་དེ་དག་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མེ་ཡོད་པ་ན་བུད་ཤིང་མེད་ན་མེ་ཡོད་པར་མཐོང་ཡང་དུ་བ་མེད་པ། དེ་བཞིན་དུ་བུད་ཤིང་ལ་ཡང་མེ་མེད་ན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གཉིས་ གནས་ན་ནི་གཞན་མེད་ཀྱང་མི་ལྡོག་གོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་དེ་དག་ཡོད་ན་སྔར་མ་བྱུང་བའི་དུ་བ་ཡོད་པ་ལས་དེ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་ན། རྒྱུའི་ཚོགས་པ་གང་ཞིག་ཉེ་བ་ན་དེ་ཡོད་པ་དེ་ཅི་ཉེ་བར་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་སྐོང་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་དེ་དག་ལས་དོན་འགའ་ཞིག་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ ཡང་ཡིན་ཞེས་ངེས་པ་ན་འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་ཉིད་དེ་ཡང་དུ་བ་ལ་ཡོད་དོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བས་མེ་མི་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་རྟོགས་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་འདིས་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་འབྲས་བུའི་འབྲས་བུ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ ཚད་མས་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་འདི་ལས་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་བསྟན་པའི་དེ་མེད་པར་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།

是故若立"若一切无功能"，"种子等于芽等，见有功能若许彼世俗"，以此显示依外境如是见。彼见安立为世俗义境者，由无世俗不应理故，世俗体性中亦有因果事，如是思已，后许"如何如是"。
故从未生自性唯有即是生，从彼了知由彼有故有所缘，即是了知。故因果及彼了知无不全，故现量及不得为能成。
若问何不说"于彼一无亦"？为取定"唯此因"义故说。如是或多同时近生果所得，或由渐次近，虽先近住有，后近来无果，由圆满所待故，由彼近性生。
故一或多如何由近性生果？抑或于先近住，由彼圆满所待耶？此疑由后不得返。彼等所得中一无亦是不得。如是有火无薪时，虽见有火无烟，如是于薪亦无火则无。二者住时，虽余无亦不返。
故如是彼等有时，从有先未生烟，了知彼为彼等因时，何因聚近有彼，为近住圆满耶？抑或彼等中某义亦非因耶？如是定时如是了知。果性彼亦有于烟。故如说"如何烟于火不错了知"，此已遣除。
故如是且已显示果之果性无错，故说量所知果性。彼从此如何无错，为显示故说"彼无亦"。

།མེད་པར་ཡང་དུ་བ་དེ་ཡོད་ན་དེ་ལ་འཁྲུལ་ནས་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་ན་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ལས་འདས་པར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་མེའི་འབྲས་བུའི་ཆོས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཡང་མི་འཁྲུལ་བ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་ཏེ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བས་མེ་ལ་མི་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་ སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་འདིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཁོ་ན་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མ་བྱུང་བ་ཉིད་ལས་ཡོད་པས་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ནུས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ གང་གི་ཚེ་གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བའི་དོན་ཉིད་མེད་དེ།ཇི་ལྟར་ལྷས་བྱིན་ཁྱིམ་དུ་བྱུང་ནས་ཕྱིར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། དེར་བྱུང་ནས་ཀྱང་ཡུལ་གཞན་དུ་འབྱུང་བས་དེ་དང་དེའི་རྒྱུན་མངོན་པར་སྐྱེ་བར་མི་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་གི་ཚེ་འདི་མེད་པར་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བའི་དོན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ག་ལས་འགྱུར། མེ་མེད་པར་ཡང་དུ་བ་ཡོད་དེ། དེས་ན་འདི་མེ་ཡོད་ན་སྔ་ན་མེད་པ་ཡོད་པ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་ཡོད་པས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་དུ་བ་མེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །ཅི་ཞིག་ལྟར་དུ་བ་མེ་ཡོད་ན་དམིགས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེའི་འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་དུ་བ་དང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་འདི་མེ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་ན། དེའི་ཚེ་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་ འགྱུར་ཏེ།དེ་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་སྔར་མ་དམིགས་པ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་དེས་ན་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་རྩོད་པ་དང་བཅས་པ་ན། ཇི་ལྟར་མེ་མེད་པར་ ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ལས་འདས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བཤད་པ། ལན་ཅིག་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་དུ་བ་མེ་ཡོད་པ་ལ་མཐོང་བས་ཀྱང་མེ་དེའི་འབྲས་བུར་འགྲུབ་བོ། །རེ་ཞིག་དུ་བ་དེ་མེད་པ་ཉིད་ལས་དེའི་ཚེ་ཡོད་པས་སྐྱེས་པར་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ནུས་པ་གཞན་ མེད་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་དག་ཡོད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། མེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་རྟོགས་སོ།

若无彼亦有烟，则于彼错乱，虽无彼亦有，应超越有因，不成彼果性。此义为：烟是果，由见火果法故。果亦由不错及彼体性相而系属，故如何说"如何烟于火不错了知"已遣，由唯以此相观察因果自性而通达故。
从未生唯有由有事，说为生。彼亦必待他功能事，故此若一时亦有于他时，则无生义。如提婆达入舍已复出，入已复于他处出，不说彼及彼相续显生。无事为先有即是生。
故若此无生时，无生义，从彼生何有？无火亦有烟，故此有火时，未得先无有，非由彼有生。故烟非火因。是故应无因。如何烟有火时，唯由所得不成彼果。若定一切烟及一切时此有火生，尔时应了知果性，由于彼定了知故。此非见一切故不能了知。
故如何由唯见先未得得，了知果性，故于果性有诤时，如何由无火亦有故应超越有因耶？说：由一次见如是体性定烟于有火，亦成彼火果。且由烟彼时从无有故，了知生。此非无他功能自生，由无自性故。功能亦唯有因。由余有亦无故，及有火时有故，了知彼彼果。

།གང་གི་ཚེ་དེ་དག་ཡོད་པ་ཉིད་ན་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོག་པར་དུས་ གཞན་ཉིད་དུ་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་ནི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ།འབྲས་ཆན་སྐྱེ་བ་ལ་ཕྲུ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་སྔར་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐྱེད་པའི་ ནུས་པ་མེད་པར་དེ་ཇི་ལྟར་ཡང་ཡོད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི། འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལན་ཅིག་ཀྱང་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་རང་གི་རྒྱུའི་མཐུ་ལས་གྲུབ་པ་དེ་ནི་གློ་བུར་དུ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉེ་བ་ན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལྷས་བྱིན་ཡོད་ པ་ན་བུམ་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་ལ་མཐོང་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་དོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ལན་ཅིག་ཞུགས་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་ རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ལན་ཅིག་དམིགས་པ་ཞུགས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་མི་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་ལན་ཅིག་དམིགས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྔ་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཐོབ་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་རྒྱུ་མེད་པར་འདིའི་རང་གི་ངོ་བོ་འགྲུབ་ པ་མེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པའི་ལྷག་མ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐབས་ཀྱི་མདོ་འགྲེལ་པར་བྱེད་པ་ནི། འབྲས་བུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་རྒྱུ་མེད་པར་ཡོད་ན་ནི་རྒྱུ་དང་ནི་ལྡན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་མེད་པར་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྔར་མ་བྱུང་བ་ལས་ཡོད་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཤད་ ཟིན་ཏོ།།མེ་མེད་པར་ཡང་དུ་བ་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་མེ་ཡོད་པ་སྔོན་མེད་པ་ཡོད་པས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པས་ན་དེ་ཡོད་པས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མེ་དུ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེ་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་མོད། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་རྒྱུ་ ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོས་པ་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དེ་ལ་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་མེད་ན་ཡང་མེ་ཡོད་ན་ཡོད་པས་སོ།

当彼等有时，不待他因而于他时生起，尔时了知依待圆满变化者为能生，如煮饭时锅等。故先无某如某有成变化，不应理无因，由无彼生功能，彼如何亦不可能有故。
此说：若非果，则从非因一次亦不生故。若由自因力成就者，虽突遇非因亦有，如提婆达有时瓶等。故此不待见他。因果由特殊自性体性故，由一次入现量即如是取故，如青等自性。
一切青了知为青性，不待一次所得入而不了知如是体性。故于因果事非由一次所得了知。故得先无自性依因故，无因此自体不成。
是故若无何者自体性亦无者，如何于彼错乱？故果于因无错。故如是成就因果事余近成已，释论经文："果亦"。
若果无因有，则唯有因，应成非果性。说因相"若何"者：由何者无何有，彼非彼因故，由先未生无有性故，已说讫。
无火亦有烟，故此有火先无有得，非由彼有生。故火非烟因。虽无彼亦有故，火非彼因，然非无因，由有他因故，说所需"若"。非尔，由于他彼亦同故，如是无彼亦有火时有故。

།ཇི་ལྟར་གཞན་ཡོད་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་དེ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་མེའི་འབྲས་བུ་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལས་ཀྱང་ངོ་།།མེ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་སྔ་ན་མེད་པའི་ཡོད་པ་ཐོབ་པའི་སྐྱེ་བའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལས་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འཐད་དོ། །དོན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་འགའ་ ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་གལ་ཏེ་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་སྟེ་རྣམ་པ་གཞན་རྒྱུ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཞན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེའམ། དེ་དེ་ལྟར་ གྱུར་པ་ཡིན་ན།གཞན་དེ་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བར་འགྱུར། གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་གང་ཞིག་རང་གིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་དེ་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གཅིག་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་ ལྡན་པ་ལས་གཞན་དེ་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེས་ན།དེར་འདི་ཡོད་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་བདག་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་དེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཡོད་ན་གཅིག་ཏུ་ཡང་འདིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནའོ། ། དེས་ན་དེ་ཡང་རྒྱུར་མ་གྲུབ་པས་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་སྨྲས་པ་གང་གིས་དུ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པ་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱིམ་ན་ཡང་ཡོད་ལ་ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ལྷས་བྱིན་བཞིན་དུ་འདི་དེར་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་གང་ཞིག་མེ་ཡོད་པ་ན སྔར་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཡོད་པས་སྔོན་མེད་པའི་ཡོད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པའི་དུ་བ་དེ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བ་དེ་དང་མཚུངས་པ་གཞན་དེར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་གཅིག་པོ་དེ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ལས་མེས་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་དོན་འཐད་པ། རྒྱུ་ ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དུ་བ་དེ་ལ་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དུ་བ་གཞན་སྐྱེད་པ་ནི་གཞན་ཁོ་ནའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འཐད་པས་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་མི་འཁྲུལ་པར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如何由有他亦有故，以不返性法，彼事有自性故，应超越火果，如是亦超越他果性。有火亦有彼故，此无先无有得生义故，从他亦不应理有。
诸义因性皆非异于自体，故若火相即因，则他相非因。若他相为因，则火相非烟因。故若他能生彼，或彼如是，从非生他自性，如何应生？
说因相：由非自能生自性故不生彼，故彼生应成无因。当一具生自性，异彼非生自性故，故此有应成无因。非从彼得自，彼亦非有，故即无因。此若有无因，一切唯无因。故彼亦非成因故，即无因。
于此说：由烟是有性，由有他时亦有故，如提婆达舍内亦有外亦有，说此非彼生。有火时从先无性有，由得先无有故，非彼生烟，然彼相似等同他生彼。
唯一烟从先未生由火成有，故于彼生义应理，因亦能生。故于彼烟，彼自性即能生，生他烟唯他。故由因果事应理，非成无因过。由是果故无错者，此明显。由此非依一自相安立无错故。

།གཅིག་ཁོ་ན་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལན་དུ་མི་འདྲ་བ་ལས་ ཏེ།མི་མཚུངས་པ་མེ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་འབྱུང་བ་ཇི་ལྟར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། དེ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ལས་ལན་ཅིག་དུ་བ་དམིགས་པ་དེ་དང་མཚུངས་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། དུ་བ་ཉིད་མཚུངས་པར་འགྱུར་ རོ།།དོན་གཅིག་རྒྱུ་ཇི་ལྟ་བུ་ལས་སྐྱེས་པའི་གཞན་ཁོ་ན་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། གཅིག་པོ་འདི་ནི་དུ་བ་ཡིན་ལ། གཞན་འདི་ཡང་དུ་བ་ཡིན་གྱི་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་འདྲ་བ་ལས་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་གཞན་འདྲ་ བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།འབྲས་བུ་གཞན་རིགས་མི་མཐུན་པ་ན་རིགས་མཐུན་པའི་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དག་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ནི་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དངོས་པོ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཉིད་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ རིགས་སོ་དེས་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་སཱ་ལུ་དང་ནས་ཀྱི་མྱུ་གུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་ཡིན་ལ།རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་དག་གི་གཅིག་པ་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པས་བསྐྱེད་པ་དག་ཀྱང་ངོ་བོ་མཚུངས་ན་ནི་ཐ་དད་པ་དེའི་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་བས་དངོས་ པོ་ཉིད་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།འདིར་སྨྲས་པ་འདྲ་བ་དང་མི་འདྲ་བ་དག་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཡང་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་སྐྱེ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་ལས་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དུ་བ་སྐྱེ་བས་ན་ཐ་དད་ པ་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དུ་བར་འགྱུར་ན། ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་དེ་ཡང་སྤངས་ནས་རྒྱུ་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་འཁྲུལ་པས་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མི་འཁྲུལ་པ་སྤངས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ ཡིན་པར་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་རྒྱུ་ཅན་ནི་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ད་དུང་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་ཐ་དད་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མེས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བའི་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་ པ་ནི་མེས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ།དེ་ལས་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ནི་གཞན་དེ་ལས་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དུ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་འགའ་ཡང་མེད་དོ།

由不从一者生比量故，彼非有于同品故。答：从不同者，不等非火自性所生，如何与彼相似？由从彼相似生故。从何相似一次见烟，由从等同生故成彼相似，烟性应等同。
一义从如何因生，唯他应成彼相似。若问何为相似？应说此一是烟，此他亦是烟非瓶。从如是生如是性，非他相似，于此有何理？
异果类不同中，同类与不同类，岂非无因相不应理？事唯彼体性故，事因即彼因应理。故由因异，稻麦芽体性异从因异，同因稻芽等一性从一因。
若异生亦体性等同，则彼异无因，事应成无因。于此说：虽相似不相似有因相，然非同类因，虽从异类生亦非成无因过故。从火生异非烟之烟，故从彼异生。
故若从非火亦成异非烟之烟，舍彼异因从他因亦生故，由因错乱应成无因。非尔，舍不错则定非彼因故。彼因者于彼无错应成者，今犹未成。故虽错乱，异非无因。
故火所生烟异非烟者，是火所生，从彼他所生者唯从彼他所生。除烟自体外，所谓异者全无。

།དེ་ཡང་མེས་བསྐྱེད་པ་ལས་མེ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །མེ་ གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་གཞན་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་ལྡོག་པ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་འདིར་མདོ་སྡེ་པ་ལ་ཁར་ཆད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ ནོ།།འདི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་འགྱོད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བློ་འབའ་ཞིག་གིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་མི་འཁྲུལ་པར་མ་གྲུབ་ན་མ་གྲུབ་ལ་རག་མོད། དོན་དམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་དབང་དུ་བྱས་ན་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་གཅིག་པུར་ཟད་དོ། །རང་རིག་ པ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཅི་ལན་འདི་ཁོ་ནར་བས་སམ་ཞེ་ན། འདི་ཁོ་ནར་བས་སོ་ཞེས་ནི་མི་སྨྲའི། འདི་ནི་གཟུ་བོའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། གུས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། བདག་ཅག་གི་ལྟར་ན་ནི་ངེས་པར་ཟུང་ཤིག་། མི་འདྲ་བ་ལས་ནི་དེ་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ནི་འདྲ་བ་ཁོ་ན་ལས་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །སྔོན་མ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ནི་སྐྱེ་བར་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་དུ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་མེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་སྔོན་མ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལ་འདི་ནི་དུ་བ་གཞན་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་ལས་སྐྱེས་པར་གྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་འདི་གཞན་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། གང་གི་ཚེ་འདི་ཡོད་པས་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་གཞན་ཉིད་ཡིན། གལ་ཏེ་དེ་ཡོད་ པ་ཉིད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཉིད་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་ནི་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འདི་དེའི་ཚེ་སྔ་ན་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་དོ་ཞེས་ལྷས་བྱིན་གྱི་དཔེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།གལ་ཏེ་སྔར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་འདི་མེ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་དེ་ན་མེད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།རྟོགས་པ་བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་མེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་འབྱུང་བར་ནི་ཁས་མ་ བླངས་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེ་ན།ཡུལ་དང་དུས་ཐ་དད་པ་ལས་ཀྱང་དངོས་པོ་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་འགའ་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་བྱེད་པ་གཞན་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པར་བརྗོད་པ་ན། རྒྱུའི་དོན་དུ་མི་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།

彼亦从火所生异于非火所生唯异。如他火所生为他。故由返失故应成非因者，彼从他生非尔。若尔，于此经部无何过失。如是首先无生说者明显。
此观察外境疑惑唯由世间智。于此若果相因不成无错则不成而已。若就胜义理，唯一自性因。如自证即现量，非从根生。
若尔，何故唯作此答？不说唯此，此是中道语，非应敬。依我等当定解：从不同不生如是，唯从相似应理成彼相似。
先未有事他有时有自体，说为生。于此当烟自体无火亦有时，尔时此非先未有，如前已说。于此说此他烟生者，若成从此生，尔时应成此他生，然当此有生彼未成时，如何是他？
若由彼有故从无性生，尔时应成彼因，然由从他亦生故，此时非先无故生义无义，如提婆达喻已说。若由先未成所见相故，此于火等近前彼处无了知非无耶？
了知虽真，然由许他时无火亦有故应错。由何成错，彼生未许，然唯他者。由处时异亦成事异故，岂非无何非他自性？故说唯作他边际，因义应不明。

། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་གནས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་རྒྱུའི་བྱེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པར་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅིག་གི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་ཅིག་དེ་སྔར་མེད་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་རྒྱུའི་བྱེད་པ་སྲིད་པས་ན་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་རྒྱུའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ།སྐད་ཅིག་གི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དུ་བ་མཐའ་དག་མེ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་ལས་སྔོན་མེད་པ་ཡོད་པ་འཐོབ་པར་གཞུང་གཟུགས་པར་འཐད་ཀྱི། གཞན་དག་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ན་ནི་སྔར་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། ། དེས་ན་མི་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་སྔོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུས་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་སྐྱེ་བ་ཡང་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དུ་བ་མི འབྱུང་བ་ནི་དེའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་ཁོ་ནའོ།།དུ་བ་ཙམ་ལ་ལྟོས་པའི་ཡོད་པ་སྔ་ན་མེད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འདི་ལྟར་མ་བརྟེན་པར་ངེས་པའི་དུ་བ་ལ་ལྟོས་ན་སྔོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ན། དེ་ནི་སྐད་ཅིག་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། གསལ་བ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་ངེས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་སྐད་ཅིག་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་ནི་རང་བཞིན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེ་བར་གྲུབ་པས་ན་རྒྱུ་གཞན་དོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མཐུན་པ་དང་མི མཐུན་པ་གཉི་ག་ཡོད་པ་ནི་སྔོན་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་དེ་ཡོད་པ་ན་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ལ་རྒྱུའི་ངོ་བོ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་འདི་ཉིད་ལས་ངེས་པར་ འགྱུར་གྱི་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར།དེ་ཡོད་ན་སྔོན་མེད་པའི་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རང་བཞིན་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ནི་དུ་བ་གཉིས་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ན་དུ་བ་སོ་སོར་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ཇི་ལྟར་ སྐད་ཅིག་སྔ་མའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར།དེས་ན་གལ་ཏེ་དུ་བ་ཙམ་ལ་ལྟོས་ཏེ་སྔ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་མི་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་སྟེ་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་རྒྱུ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་བྲལ་ན་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ རིགས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན།དུ་བ་ཙམ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རྣམ་པར་འཇོག་པའོ།

如是住立之事亦可成为因作用境。由刹那差别故异。故此刹那应理先无故，于彼亦因作用可能，有事亦唯随因，由刹那差别故异。
是故一切烟于有火时有，从彼得先无有应理立论，若他从他生则非先无。故遮从不同生彼相似。由刹那先无性故先无故，因亦不能作用，由依同类初刹那生亦成故。
从他一切种烟不生者，由彼相续亦未成故，唯应成彼生。由说唯观烟有先无故。若如是不依定烟观察说先无性，彼应成于刹那。
仅依显现定究竟非尔，由此亦是刹那究竟故。若谓刹那唯从取自性生成故，他因无义。非尔，由同类不同类二俱有，先无刹那有时，等分前刹那为因，非他事定未成故。
因中因体他全无时，由何此等分定，于他非尔应成。彼有时先无义有性能，非如刹那性等他自性。故此于二烟亦有时，烟各别不成差别，故此如何成前刹那因？
故若观唯烟先无性，不从不同生彼相似。若依差别，离随他因，前刹那不能为第二刹那因。若问何为正理？谓依唯烟安立。

།གཞན་དེ་ཇི་ལྟར་དུ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་འབྲས་བུར་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར། འོན་ཏེ་དུ་བ་ཉིད་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་མི་འདོད་ན། དེའི་རིགས་པ་བརྗོད་དགོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ནི་ཁས་བླངས་པ་རྣམ་པར་ གཞག་པར་མི་ནུས་སོ།།འདི་ལ་ཡང་ངེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ནི་འོག་ཏུ་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མེས་སྐྱེད་པའི་དུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་ཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་དེས་ན་དེ་མེ་མེད་པས་མེད་པར་འགྱུར་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་མེད་པ་ཞེས་ཇི་སྐད་ བརྗོད་པ་དེ་ནི་དེ་མེད་པས་མེད་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་གསལ་ཏེ།གལ་ཏེ་དུ་བ་མེ་ལས་གཞན་པ་དག་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བ་མེ་མེད་པར་ཡོད་པར་གཞན་ཡང་དུ་བ་ཉིད་ཡིན་པས་དུ་བ་སྔ་མ་བཞིན་གཞན་ལས་ཀྱང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་ཡན་ལག་ཏུ་མ་ བྱས་པར་དུ་བ་ཙམ་ཡོད་པ་ཡང་མེ་མེད་པར་ཡོད་ན།དེའི་ཡོད་པ་སྔ་ན་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མེ་གཅིག་ཉིད་ལས་སྔར་མ་མཐོང་བའི་དུ་བ་དམིགས་པ་ན་མེ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་དུ་བ་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་སྐྱེ་བར་མི་འཐད་དོ། །དེ་ དང་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་དུ་བ་གཞན་མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྱུང་བར་སྨྲས་པ་ལ། མི་འདྲ་བ་ལས་འབྱུང་བ་ཇི་ལྟར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཞེས་སྐྱེ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཉིད་ལན་དུ་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །སུན་དབྱུང་བ་གཞན་དག་ཀྱང་ བཤད་པ་ནི་མི་འདྲ་བ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་དུ་བ་འབྱུང་ན་མེ་དེ་དག་གིས་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དེའི་ངེས་པ་གཞན་ལ་མེད་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱིས་དེ་ལ་ཡོད་པ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་དུ་བ་སྐྱེ་བས་དེ་ལ་ཡང་ནུས་པ་གྲུབ་ པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ནུས་པ་མ་ངེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཞེས་འདིའི་གཏན་ཚིགས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ན་མཐའ་དག་གི་སྣ་ཚོགས་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།འགྲོ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བའི་རང་བཞིན་ནི་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཐ་དད་པ་དེ་མེས་ནི་བྱས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ལྡོག་པ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིའི་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་འདི་མེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འཐད་པ་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།

他如何是烟，如是何不成彼果？若不许无差别于烟性，应说彼理，无因相不能安立许。于此有何定？此当下说。
是故火生烟者，由刹那性返故，彼不能由无火成无故，由彼一无亦无，如所说彼由无火无不应理故明显。若烟从火他亦生，无火有，他亦是烟性故，如前烟从他亦应成。
故不作差别支分，唯烟有亦无火有时，彼有非先无性。故从唯一火见先未见烟时，无火则无，定一切烟。是故不应从不同生彼相似，从彼相似性生彼相似。
故如是说他烟从非火生者，从不同生如何是彼相似，以生自体定取为答。说余破亦谓从不同亦。若从非火亦生烟，彼火等生烟能力，彼定他无心要于彼有彼无故，由从非火亦生烟故，于彼亦成能力故。
由何能力不定，故说此因从不同生彼相似，由无定故若生彼相似。若尔，由因差别非能差别因相，一切种种应成无因。种种行相应成无因，无差别因故。
烟自性是返非烟。此差别非火所作，由非火亦有彼返故。故此异非烟非火因相。故应理应成无因。

།གལ་ཏེ་དུ་བ་དེའི་ཐ་དད་པ་ནི་མེ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ལ་མེས་སྐྱེད་ པའི་ཐ་དད་པ་ནི་མེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ནམ།དེས་ན་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་དུ་བ་གཞན་ལ་ཡང་སོ་སོར་དུ་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདིར་འཐད་པའི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། སྔོན་མེད་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་དང་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བར་སྐྱེ་བར་བཤད་ལ།ཐ་དད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པར་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་དུ་བས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བ་ཡང་དུ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། མེས་བསྐྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་འགྱུར་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ནི་དུ་བའི་རྒྱུན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དུ་བའི་རྒྱུན་གྱི་རྒྱུ་ལ་ནི་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཇི་སྐད་ བཤད་པ་ལས་འདའ་བ་མེད་དོ།།སྐད་ཅིག་ནི་སྐད་ཅིག་གཞན་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །དུ་བས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་མེ་ལས་མི་ལྡོག་གོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དུ་བའི་རྣམ་པ་ནི་མེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་དེའི་དུས་དང་ ཡུལ་དག་ཏུ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དུ་བས་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ན་མེས་ཀྱང་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཡུལ་དེ་དང་དུས་དེར་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་དེས་བསྐྱེད་པར་མེས་མ་ བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་བདེན་ཏེ།མེ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འོན་ཀྱང་རྒྱུན་གྱི་རྒྱུ་དུ་བའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་ལས་མི་འདའ་བ་དེས་ན་དུ་བ་མེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་དོ། །རྒྱུན་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཀྱང་དེ་དང་ལྡན་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་ པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ལས་འདའ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བུམ་ པ་ལ་སོགས་པ་མེ་ལས་ཐ་དད་དོ་ཅོག་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་ཆུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་མེ་མ་ཡིན་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་མེས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

若谓烟彼差别是非火因相，而火生差别非火因相，故如何是无因性？于此已说他烟亦无各别烟性差别。此中有何应理差别？依先无有相生自性，说从彼相似生彼相似，说差别无随行与返。
若烟所生烟唯是烟，火所生亦是，差别非无因。故从非火生亦何成？非尔，由观相续因故，如所说相已示。唯烟因成烟相续因。如是烟相续因不离所说果法。刹那不成他刹那因。
烟所生烟如何，如是生性不离火。如是首先烟相唯火所生。若彼时处亦成，则亦是能生。烟生烟时，火亦唯生烟。故彼处彼时亦不离生能力。
若谓彼刹那生非火所生，诚然，他火所生亦非能生。然相续因不离烟相因，故说烟于火无错。虽相续久住，具彼能引生果者，不离彼因。
说余过失：应从一切生一切事。此所说：若由烟性亦从无差别非烟生，尔时瓶等一切异火，于生烟中，水持等非火所成亦应火作。

།གལ་ཏེ་གང་གིས་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མེ་མ་ཡིན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འམ་མེ་མ་ཡིན་པ་མེའི་ བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེ་ན།མེད་མོད་ངེས་པར་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ནི་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་འགའ་ཡང་མི་བྱེད་ན་ནི་འོ་ན་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ངེས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་མི་བྱེད་པར་འགྲུབ་བོ། །འོན་ཏེ་འདི་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ཡང་རང་བཞིན་ འདི་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན།དེས་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་ལྟར་གཞན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་སྒྲུབ་པར་ཐལ་བས་ན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མི་འདོད་པ་སྤོང་བར་འདོད་པ་དག་འདོད་པ་ཉིད་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུས་ ཐ་སྙད་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཡང་ན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ལས་གཞན་ལས་མི་སྐྱེ་བར་མ་ངེས་པས་ན་གང་གིས་འདི་འདོར་བ་དང་། ལེན་པ་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་མི་འདོད་པ་འདོད་པའི་ འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བའམ།འདོད་པ་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ག་ལས་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་ནི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ནི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞར་ལ་བྱུང་བ་ཉེ་ བར་བསྡུས་ཏེ།དེ་བས་ན་ཞེས་སྐབས་ཉིད་དུ་མཇུག་སྡུད་དོ། །དུ་བ་ནི་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་དོན་ལས་མི་འབྱུང་སྟེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པ་ན་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ཡོད་པ་ནི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་འདི་དོན་ཡོད་པ་ན་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདིའི་ཡོད་པ་དེ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ལས་དུ་བ་གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་གཞན་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཏེ། གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་སྔོན་ མེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཉམས་པ་དེས་ན།སྐྱེ་བའི་དོན་འཇིག་པར་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །མེ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་དུ་བ་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པར་རྟོགས་པས་ནི་དོན་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་སེལ་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དང་ རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་མི་འབྱུང་བར་གྲུབ་པས་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་གྲུབ་བོ།།གལ་ཏེ་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་མི་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུར་གྲུབ་ན། མི་འཁྲུལ་པར་རྟོགས་པ་ཞིག་ན། འདི་ནི་མེ་མ་ཡིན་པའི་ རང་གི་མཚན་ཉིད་མཐའ་དག་མ་མཐོང་བ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若谓何者必定作非火所成能成，或非火成火所成无定？虽无，定无某者当作。若全不作，则成自所成定事不作他所成。若谓此于自所成唯此自性，则成无因。故此如成自所成，应成亦成他所成，故从一切生一切。
如是欲断不欲者，不以得欲果作言说。或非从一切生一切。如是亦由果错乱因从他不生不定故，何能定此舍取定境不成不欲欲果，或不成欲不欲果？
是故从异因有异果，从非异因有非异果。如是摄略旁义，故于此处总结。烟不从见相异类义生，应成无因故。某有具时先未生有非具因。
若此义有时亦有，则彼时此有非先未生。虽从他生他烟，他性非支分，必定有故。由有烟性故，先无自性坏，故生义灭无因性。
由先未解火等前烟，由先行得自体解，为遮从他义生故，成不从见相异类生，故成无错。若成不从见相异类生如是相，无错解者，此不可能未见非火自相一切。

།ཅི་སྟེ་ལན་ཅིག་ཉིད་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ཡོད་པར་དམིགས་པས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་དེ་ནི་མེད་དེ། མེ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་གཉི་ གར་ཡང་དུ་བ་སྔོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ལན་ཅིག་མཐོང་བའི་འབྲས་བུར་མི་འགྲུབ་སྟེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་དེའི་རྗེས་ཐོགས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཅི་འདི་གང་ལས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ལས་རྗེས་ཐོགས་སུ་བྱུང་བ་ཡིན་ ནམ།དེ་སྟེ་གང་གིས་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་འདིའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་གཞན་ཡང་འདི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ན། གསལ་བ་གཞན་ལ་མེད་པར་དམིགས་པ་ལ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ གཏན་ལ་ཕེབས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ན།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་འམ་མེད་པར་འགྱུར། རྒྱུ་མེད་པའི་དོན་དང་འབྲལ་བའི་ཡོད་པའམ། མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་རེས་འགའ་བར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྱུང་བ་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །གང་གིས་ལན་ཅིག་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མེའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མི་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་འདི་འགའ་ཞིག་གི་རྗེས་ཐོགས་སུ་འགྱུར་བ་རྒྱུ་མེད་པར ཡོད་པ་ནི་སྔོན་མེད་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདིའི་དེར་འགྱུར་ན་ནི་རྟག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན་ནི་ནམ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་འདི་སྔོན་མེད་པ་ལས་མེ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་དེ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལྟར་ན་མཐོང་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་གོ་སྐབས་མེད་དོ།།ཡང་ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་རྟག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཞེ་ན་བཤད་པ། རྒྱུ་མེད་པའི་དོན་ནི་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་རེས་ འགའ་བ་མ་ཡིན་པར་སྟོན་པས།རེས་འགའ་བ་ཉིད་ལྟོས་པས་བྱས་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ། །དུ་བ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་གཏན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ རོ།།རྒྱུ་མེད་པ་ཙམ་ཁོ་ནས་ནི་གཏན་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པས་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ནི་གཏན་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ། དངོས་པོ་དེ་འབྱུང་བ་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓一次见先未生有即解为果，此非有，于非火亦如是见故。若尔应成无因，二者皆非先无烟故。极明显不成一次见果，虽无因亦有其后故。
故此从何成彼因，即从彼后生耶？或虽无因此刹那有，他亦如是生疑时，应观待于他明显无所见。故非一切智者未决定为果若疑。
若非尔，若是无因，当常有或无。离无因义有或无者，当成常性非有时。从非火生成无因性。由一次如是见亦可能如是，故不定为火因者，此亦不可能。
由何此于某后无因有，不应理为先无。若此成彼，当唯常或永非有，此非从先无有火而成。故如是所见者，由是火果故，我等见解无待观他处。
复如何无因则有无唯常？说：无因义不待他故。显示无待有无非有时，为显有时性由待作故说诸事。
"彼烟"等是释。若烟不待因，则不应永不生而当常生。唯由无因非常生故说"若"。若无因有则当常有之义。说因相：彼事生一切无不具故。

།དེས་ན་ ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་འདོད་པའི་དུས་བཞིན་དུ་གཏན་དུ་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ།།དུས་གཞན་དུ་ཡང་འདི་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མ་ཚང་བ་ནི་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གང་ལས་དེའི་ཚེ་མེད་པར་འགྱུར་བ་འདིའི་མ་ཚང་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡོད་པའི་དུས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཇི་ལྟར་མ་ཚང་བ་མེད་ཅེ་ན་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡོད་པ་ནི་ཡིན་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་གང་གིས་གཞན་གྱི་ཚེ་མ་ཚང་བས་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་འདི་མ་ཚང་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ནི། ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ནི་ཚང་བ་ཡིན་ལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་བཟློག་པར་འགྱུར་གྱི་ལྟོས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རྒྱུ་མེད་པ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་བརྗོད་ནས་རྟག་ཏུ་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་ཡང་ན་ནི་འདོད་པའི་དུས་དེའི་ཚེ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། དུས་གཞན་དུ་ན་རེ་ཞིག་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འདོད་པའི་དུས་སུ་ཡང་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ནི་རྟག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་མེད་པའི་དུས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དུས་གང་དུ་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེར་དེ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དུས་གཞན་དུ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་ནི་ཡོད་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་མེད་ལ་མེད་པའི་དུས་སུ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་འདི་ཇི་ལྟར་མེད་པའི་དུས་སུ་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པའི་དུས་སུ་ཡང་མི་འགྱུར་བའམ། དེ་དང་འདྲ་བར་གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་དུས་ལ་ཡང་ལྟོས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར མེད་པས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པར་བརྗོད་ཅེ་ན།དུས་ཆོས་དང་ལྡན་པས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མེད་པ་འདི་ལ་ནི་ལྟོས་པར་ བྱ་བའི་རྒྱུ་མེད་པ་དེས་ན།ད་ལྟར་བཞིན་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན་སྔོན་བཞིན་ནམ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་དག་ནི་དེ་ཡོད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་འཐོབ་ལ། དེ་མེད་ན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དེ། རེས་འགའ་ཁོ་ན་རྒྱུ་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ལྟོས་པ་མེད་པ་རེས་འགའ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།

故如欲有时般当永如是。他时此有境亦无不具。若有何令彼时无此不具，则不如有时生。
云何无不具？由无待故。此是有而无待，故何令他时不具不生，此不具永非有。若成待他者，有所待是具，相反则相反，非无待。故如是无因由无待故。
说常有已说常无者：或于欲时亦不生。他时首先唯不生。由应于欲时亦无故当成常无。说无因相：由与无时无差别故。
何时有事因彼成故，他时不生，于无因者有时无因，无时亦无故，由一切无故。故此如无时不生，如是有时亦不成，或同彼他时亦当生。故当常有或无。
若应有因故，无因于时亦无待耶？云何由时差别无差别说有无常？时具法非自显，彼是譬喻故。故由彼譬喻有无性无差别。
此无因无所待因故，当如现在一切成，或如先永非。若有因者，有彼得自体，无则不得故成有时，唯有时有因作故。若非尔，则无待非有时性不成能立。

།དེས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་རྒྱུ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རེས་འགའ་བ་ཡང་འགྱུར་རོ། །འདི་རེས་འགའ་བ ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་བརྒལ་ཞིང་རྟག་པ་མཚུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མི་འཐད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་གྱི། དེ་ཙམ་གྱིས་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ལྟོས་ པ་རེས་འགའ་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་སྨྲས་པ་འདི་རེས་འགའ་བའི་ཁྱབ་བྱར་འགྱུར་ན།ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེད་པས་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་བརྗོད་པ། དགོངས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ལྟོས་པའི་དེ་ཡོད་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་པའི་དོན་ལྷག་པ་གཞན་ནི་མེད་ དོ།།དེས་ན་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་མི་ལྟོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྔར་རང་ཉིད་མ་བྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན། རང་གི་ངོ་བོ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་འདི་ལྟོས་པ་མེད་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ། ཡང་ན་ནམ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་འཐད་པར་འགྱུར་ རོ།།གང་གི་ཚེ་རེས་འགའ་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་གལ་ཏེ་སྔོན་མེད་པ་དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་འགྱུར་བར་བྱས་པས་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་འདིའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་རྒྱུར་གྱུར་པས་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཡོད་པར་སྲིད་ པ་སེལ་ཏོ།།དེ་ལས་གྲུབ་པས་ཡོད་པ་དེ་གལ་ཏེ་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བའི་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མི་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་འམ། ཡང་ན་གཏན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་འདི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་གཞན་ཉེ་བ་ན་འབྱུང་བ་ མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་གང་དུ་འབྱུང་བའི་ཡུལ་དང་དུས་དེ་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།རྒྱུ་མེད་པའི་རེས་འགའ་བའི་དངོས་པོ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པས་ནི། རྒྱུ་མེད་པར་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་སྔོན་མེད་པ་དེ་གང་ཡོད་ན་ འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དོན་གྱི་ནུས་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་དེ་མེད་པར་སྔར་ཡང་ཡོད་ན་དེ་ལྟ་ན་དེ་ན་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྔར་གྱི་དངོས་པོའམ་སྔར་གྱི་དུས་ཀྱང་འདིའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཆེས་སྔ་བར་འགྱུར་བས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ཡང་མ་བྱུང་ན་དེ་བཞིན་དུ་སྔ་མ་སྔ་མའི་དོན་ཀྱང་། འདིའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།

故无因非由因有时性如是，若尔如自体无因般亦成有时。此有时性何理？于自体亦违常相同。如是无安立者之性非不应理。如是不成思择境，仅此不成无性。
说待为有时性能立，此若成有时所遍，无所遍非无能遍者，说：此意趣为：事待彼有自体有外无余待义。故由无因此不待者，若先有某未生，非生自体，则此无待应理。此亦若常有性，或永非如是应理。
何时有时生时，若先无由他事所作，彼事即此因故非无因。故由唯彼自性故是因，彼成因遮除从他事有可能。由彼成立有，若从他亦生则唯成无因。故唯不生或当永成，尔时此如是当明显。
何时近他事不生时，于何处时生之处时成有因。说无因有时事亦无因者，当说若无因有因。如是先无彼若有则生，即此能成，义能非余已说。若无彼义先有，则彼非彼因。
先事或先时亦非此因故，极先故当常有。如是若有亦未生，如是先先义亦，非此因故，唯常无。

།གལ་ཏེ་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་ན་གང་གི་ཚེ་དེ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེ་ཙམ་ ཁོ་ན་ས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན།དེའི་ནུས་པ་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་དང་པོ་མེད་པ་ཉིད་ལས་དེ་ཉེ་བས་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡང་ཡོད་ན་ཡོད་པ་མ་བཀག་པས་ནུས་པ་ནི་འདི་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ བཀག་།འདི་ལྟར་དེ་ཡོད་པ་སྔར་ཡང་ཡོད་པའམ། དེ་ཡོད་ཀྱང་མེད་ན་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །སྔར་ཡང་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པས་སམ། མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར དངོས་པོ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་རེས་འགའ་བར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དངོས་པོ་ལྟོས་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་ལས་འདའ་བར་བྱ་བ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་རེས་འགའ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།རེས་འགའ་བར་ནི་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །གང་ཞིག་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་ན་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རེས་འགའ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དངོས་པོ་གང་ཡོད་པའི་ དུས་དང་མེད་པའི་དུས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ན་དངོས་པོ་དེ་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་དེའི་འབྱུང་བར་རུང་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་ཡོད་པའི་དུས་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ཟློག་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་མི་རུང་བའི་དུས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་ནི་ ཡོད་པའི་དུས་ཡིན་ལ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རེས་འགའ་བར་འགྱུར་རོ།།དངོས་པོ་རང་ཉིད་ནི་ལྟོས་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉེ་བར་ན་འདི་རང་གི་རྒྱུས་མགུལ་ནས་དྲངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་བྱེད་པར་ཟད་དོ། །དེས་ ན་འདི་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་འབྱུང་ལ་གང་གི་ཚེ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དོ།།རུང་བའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དག་གིས་ནི་དུས་ཀྱི་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ན་དུས་ཉིད་རང་གི་ཆོས་ཀྱིས་དེ་སྐད་བསྟན་ཏེ་རིགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དུས་དག་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རུང་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཡུལ་དང་དུས་དག་ན་དེ་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དག་ཏུ་ངེས་པ་མི་འཐད་དོ། །གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པས་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ནི་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་ཉིད་འདྲ་བ་ཅན་དག ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།

若离能力时，何时彼有则有，彼时如何唯彼性是其因？彼能力即此：由此先无性彼近而有。无因亦有时有未遮，岂不能说能力唯此？云何有未遮？如是彼有先亦有，或彼有亦无则非彼因。
先亦有时有，或以无性超越一切事之有无当成常性。故无待事当唯常有或常无。由有待性彼等成有时应理，说："诸有待事"。由无因故无待，应超越一切故，此不成有时有无。有时应由待性应理。
若他事有则有故有待者，彼成有时。于彼事有时无时，彼事生有境具可能不可能故。何时彼事生可能具者是有时，相反具者是不可能时，尔时此是有时，他则非，故成有时。
事自身无有任何待，由无故。然其生因近时，此由自因牵引而作有。故此何时因有则生，何时无则不生故有时性。由具可能事与不具显示时可能不可能性。或由时自法如是显示，为示正理故。
若彼有无时非彼境可能具，则于有无境时，彼具不具定不应理。说因相说差别："于可能不可能相同者"。

།རུང་བ་དང་མི་རུང་བའི་དངོས་པོ་ནི་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་སོ། །དངོས་པོ་རུང་བ་ཉིད་དེ་ཡང་དོན་དེ་ལ་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ལྟོས་པ་རྣམས་རེས་འགའ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་སྐབས་བརྩམས་ཏེ། རྒྱུར་ མངོན་པར་འདོད་པའི་རུང་བ་ཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་དུས་ངེས་པ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་དོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ལྟོས་པས་བྱས་པར་བརྗོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་ཉིད་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ ཡོད་པ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་དང་དུས་འགའ་ཞིག་སྤངས་ནས་དེ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་དག་ན་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་དག་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་གཞན་ན་མེད་པའི་དོན་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡོད་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཉིད་ལྟོས་པར་བརྗོད་དོ།།འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཙམ་ལ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དུས་དག་ན་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་དག་ལས་སོ། །དེས་ན་དེའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པར་བརྗོད་ དོ།།དེས་ན་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་རེས་འགའ་གནས་པའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གང་གིས་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བསྟན་ནས་འདིའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རེས་འགའ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཉེ་བར་འགོད་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ ཞིག་སྤངས་ནས་གཞན་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལྟོས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།ཐམས་ཅད་དུ་གཏན་ཡོད་པའམ་མེད་པ་ལ་ནི་ལྟོས་པའི་དོན་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་སྤངས་པ་གང་ན་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་མི་ལྟོས་ན་དེར་ངེས་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ དག་གིས་བྱས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་ཞིག་གང་གིས་བྱས་པའི་ཕན་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་དེ་ནི་གཞན་ན་མེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེར་ཡོད་པའི་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་སོ། །དེ་ལ་ལྟོས་པ་དང་རེས་འགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཞན་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རེས་འགའ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་ པར་འགྱུར་རོ།

可能不可能事由可能不可能性成差别故如是思。事可能性即彼义之因性。故如是有待事成有时者，开始说由显为因之可能性有无，说时定具。
如是亦云何说有时性由待所作？故说"由"：由如所说可能不可能性因相故。彼有时无故，舍某境时，彼有时有故，于他境时有事，说彼等有待。此说：他处无某义有时有者，即说为待。
某有时有亦非唯欲有，然由有无时可能不可能。故由彼力如是转变事说彼有待。故有待有时住故成有时。如是显示由何成待已，显此自性云何成有时自性，说"如是"。
舍某于他有者，即说为待。于一切永有或无不应待义故。若某舍何于何有，彼于彼不待则定不可能，说"由彼等所作"。若某不待何所作利，彼不应定有于他无为先彼处故，如是应知有性即待。
于彼待与有时非异义。故此非立为所遍，然即彼是有时。故由无因性无待，彼离待故非有时，故当常有或无。

།འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་བརྗོད་པ་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་གཞན་ཡོད་པ་ལས་འདའ་བས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། དགོངས་པ་འདི་མ་བརྗོད་ན་གང་གིས་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ལྟོས་པར་བརྗོད་པ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་དབང་གིས་དེ་ ཡུལ་དང་དུས་གཞན་སྤངས་ནས་གཞན་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་མི་འགྲུབ་བོ།།དེས་ན་སྐབས་འདིར་དགོངས་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དང་དུས་གཞན་སྤངས་ནས་གཞན་ཡོད་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་བཟློག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ གང་ཡིན་པའོ།།བསྟན་ཟིན་པའི་རིགས་པ་འདི་ཉིད་གཉུག་མའི་དོན་ལ་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ནི། གཏན་ཚིགས་དེ་བས་ན་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་ན་མེད་པར་ཡུལ་དང་དུས་དེ་དག་ན་ཡོད་པ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་དང་དུས་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ ལྡོག་པ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གང་དུ་ལན་ཅིག་མཐོང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དེར་མཐོང་བ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དེར་ངེས་པར་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ།།མ་ཚང་ན་མ་མཐོང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྒྱུ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དུ་མཐོང་བ་དེ་བཟུང་ངོ་། །སྔོན་མེད་པ་ཡོད་པ་ཐོབ་པ་འདི་ནི་དུ་བ་འདི་དེས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་དང་ དུས་དག་གིས་ནི་དངོས་པོ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདི་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་མེད་པ་ལ་མ་ཡིན་ལ། བྱ་རོག་དང་ཏ་ལ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ པའི་ཆ་འདིར་ལན་ཅིག་ཞུགས་པས་ཀྱང་གཞན་དུ་སྲིད་པ་མཐའ་དག་འགོག་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་པས་ན་སྐྱེ་བ་ཉིད་བྱ་རོག་དང་ཏ་ལའི་ཚུལ་དུའམ། རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ལན་ཅིག་མཐོང་བས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།ལན་ཅིག་རྟོགས་པ་དེས་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་དེར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་འམ་དེའི་རིགས་ཅན་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ན་ནི་དེ་ལས་ཡོད་པ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ་དེས་ན་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འགྲུབ་བོ།

若问：何故说意趣时，由无因性此超越他有故当常有无？若不说此意趣，则由可能性力，彼舍他境时于他有者不成。故此处意趣即：舍他境时于他有者，依彼得有，否则当相反。
摄已说正理于本义：由彼因相，于他境时无而于彼等境时有者，即境时定性。由彼因相，随顺彼境时随行与返故。
"何处一见"者，即见于彼随行与返随作。故如是成彼见，即境时定缘自性。如是立具能立随行。"不具不见"者，为定取因故，"彼"即取何处见。先无得有此，定成此烟彼所生。由境时表事已说。
此亦唯于所生有，非于无因，亦非如乌与多罗等方式，说"否则"。入此生事分亦遮余一切可能。如是生即此故，生性不成如乌多罗方式或具无因。故因果事应由一见了知。一了知彼亦能立无错乱，说"彼于彼定时"。由依彼得有性故于彼定。
故若从此或彼类他亦生，则非从彼得有。仅此亦不足，然亦当常有无，故成无错乱。

།དེ་སྟེ་གཞན་ལས་བྱུང་ན་དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ནི་དེ་དུ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ཡོད་པ འགྲུབ་པ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དུ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ལས་ཐོབ་པར་རྟོགས་པ་ན། རིགས་པས་དངོས་པོ་གཞན་ལས་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་མཐོང་བ་ཡིན་ན་དེས་དེ་དུ་བ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་དཔྱད་པ་ཉིད་ དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།རིགས་པ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི་དུ་བ་ནི་དེས་བསྐྱེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དུ་བ་ནི་མེ་དེས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དུ་བ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་འབྲས་བུ་དུ་བའི་མཚན་ ཉིད་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།གང་ཡོད་ན་དུ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མེ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་རྣམས་ཀྱི་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་། ནུས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་ པ་ཡང་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་དངོས་པོ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་མེ་ཡོད་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེའི་རྣམ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་ན་དུ་བའི་རྣམ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་ བྱེད་པ་ཡིན་ལ།དུ་བའི་མེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་ནི་མེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱང་དུ་བའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་མེ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་འདིར་དུ་བ་ཉིད་མེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་།མེ་ཉིད་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་མི་འཁྲུལ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་མི་དགོས་ཏེ། བྱས་པ་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །མེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ཉིད་ཡིན་ལ། དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་མེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ ལྟར་དུ་བ་གཞན་དུ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ།དུ་བ་ཉིད་མེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་མེའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ་དུ་བ་དེ་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ན་སྟེ་གཞན་གྱི་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་ན། དེ་མེའི་ རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་མེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若从他生，则彼所生非彼烟。如是彼与异类事亦非与他事有成就关联。故了知从烟自性一得时，以理于他事不可能。若见则彼成异于烟。理已显为观察生性。
复说他理："烟是彼所生"。烟是彼火所生，彼有则生之自性差别。如烟由彼有而有所表示自性，如是因虽无亦生果烟相之自性。何有时有烟自性者即火。此说：诸义所生能生事、能力与生，是随行返性。随行与返亦非异于事自性成他事。
故火有时烟有者，即火相自性有时烟相自性有。故"生烟者"即随烟随行返，"烟为火所生"亦唯随彼。彼等亦是彼等自性故，烟相即火所生，火相亦烟能生即火。故此中烟性即火所生性，火性即生烟者，故不需他能立无错乱，如由作成无常性。
火所生即烟性，生烟者亦即火性。故如烟他是烟性，如是烟性是火果性故亦是火果。由如是故云何？说：烟若从他亦生，即随他随行返，则非火自性。彼成他事自性随行返者唯他事非火。

།དེས་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་དེ་མེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དེ་དག་ཀྱང་ངོ་། །དེ་བས་ན་དུ་བ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར།དེས་ན་ཇི་ལྟར་མེ་མེ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བས་ལན་འགའ་ཡང་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ལན་ཅིག་ཀྱང་མེ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ བ་དང་ལྡོག་པ་དེ་དག་མེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པས་ན་མེ་ཡང་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་ནི་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དུ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་དེ་དུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དུ་བ་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་ བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དུ་བ་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དུ་བ་ནི་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་གཞན་ལས་མི་འབྱུང་ངོ་།།ཅི་སྟེ་ཡང་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞིན་དུ། དེ་དང་གཞན་ ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་ལས་ཀྱང་དུ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བཤད་པ། དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་སྟེ་དུ་བ་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི། དེ་ཉིད་མེ་ཡིན་པས་དུ་བ་མེ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །མེ་ཡོད་ན་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་ལྟར་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་འདི་ ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་གཞན་ཡང་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འབར་ཞིང་མདངས་གསལ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་མེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དུ་བ་མི་འབྱུང་ ངོ་།།གལ་ཏེ་བརྒྱ་བྱིན་སྤྱི་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་དབང་པོའི་མཆོད་སྡོང་གི་སྤྱི་བོ་གལ་ཏེ་མེའི་རང་བཞིན་ཏེ་གང་ཡོད་ན་དུ་བ་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་ལས་དེ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མེ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མེའི་རང་བཞིན་མིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་དེ་ཡོད་ན་དུ་བ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པས་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ལས་དུ་བ་འབྱུང་། འདི་ག་ལས་ཤེ་ན་འདི་ལྟར་དུ་བའི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་མེ་དུ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡང་མེའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས དངོས་པོ་གཞན་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།

故如彼事非火自性，如是彼等随行返亦然。故生烟性亦非彼自性。故如火不成非火，如是亦不成生烟者，故永不生。此亦永不成非火。
若谓由彼等随行返是火自性故，火亦唯生烟者，尔时从他生者不成烟性。或从他生非烟，由从非生烟自性生故。烟随行返所依成烟生者唯是火性，故烟不从生烟自性外生。
若又谓生烟自性如有性等法，于彼与他亦有，故从彼亦生烟。说：若是彼自性，即是生烟自性，则彼即是火，故烟于火无错乱。由火有时烟有故，火自性如何是生烟者已说。故说"他亦是生烟性"即说为火相。故何为他能生者，即是燃明相火性故，非火不生烟。
若帝释顶者等即摄此。帝释即帝幢顶，若是火自性，即有时生烟者，从彼生故，则彼即是火。若非火自性，则彼有时不生烟，云何从彼生烟？此何故？如是烟因自性火随烟随行返处即是火性之义。彼亦由火相即彼能力，异于他事差别。

།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་མེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་དེ་ཡོད་ན། དེ་ཡང་མེ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཅོ་དོ་སྐད་ཅིག་ མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་མེར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་མེའི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྐད་ཅིག་མར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལས་གཞན་ཡང་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་ མར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྱིར་ནི་དབང་པོའི་ཅོ་དོ་མེར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་འདི་ཉིད་ནི་འདིའི་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ལས་མ་གཏོགས་པར་ཁྱད་པར་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་དེ་ཡོད་ན་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཡོད་པ་ཡང་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བ་མི་སྐྱེད་པའི་མེ་མེ་ཉིད་དམ། དུ་བས་བསྐྱེད་པའི་དུ་བ་དུ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཉེས་པ་འདི་མེད་དེ་མེ་དང་དུ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་ཀྱི། མེ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར རོ།།མེ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཡིན་པ་འགོག་གི་།མེ་ཐམས་ཅད་རྒྱུར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་མ་ཡིན་ཏེ་མེ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་དང་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་ཉིད་ལས་མི་འདའོ་ཞེས་གཞན་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་མེ་ཡང་ཡོད་པས་ན།མེ་ཙམ་ཉིད་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འདི་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ན་མེ་ཉིད་དང་བྲལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁྱད་པར་འགྱུར་བ་འམ། ཡང་ན་རྣམ་པ་གཞན་ གྱིས་དུ་བ་རྒྱུ་མེ་ལ་མི་འཁྲུལ་བར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན།སྨྲས་པ་མེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་མེ་ཉིད་ཐ་མི་དད་པར་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་མེ་ ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་།དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཡིན་པས་སྐྱོན་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་མེ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དུ་བ་དུ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་ལས་འབྱུང་ན། དེ་ ནི་རྒྱུ་མེར་འགྱུར་རོ།

若问：如由能力是火自性故，非火亦有彼能力，则彼亦说为火性，如是刹那性等亦是火自性，故帝幢由是刹那性故亦应成火？答：不然，因刹那性等是火相差别。由彼当坏故说彼为刹那，若他亦当坏则亦成刹那。故非因刹那性令帝幢成火。
此因即此如是了知自性外非差别自性，如由彼有时烟有故彼是因，彼有亦是彼自性已说。
若问：云何不生烟之火是火性？或烟所生之烟是烟性？答：无此过，因许如是火烟差别，非仅火故。遮非火为因，非许一切火为因。或不然，由火不离能生烟性故，从生起即不离所作能作性已于他处说。
若谓由有非生烟之火故，岂非仅火非生烟者？故此如刹那性等是差别，则虽离火性亦成差别，或应以他相说烟因于火无错乱。答：火性虽具差别，亦唯有成自性之差别。若不尔，则由火性无别而差别有别故，成许共相。故如由火性差别，如是由生烟与非生烟亦然，故全无过。
当帝释顶是非火自性时，若烟从非烟因帝释顶生，则彼成因火。

།གལ་ཏེ་མི་འདྲ་བ་ལས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་མི་འབྱུང་བས་ན། མེ་ལས་མི་འཁྲུལ་བར་བརྗོད་ན། ཇི་ལྟར་ལྷན་ ཅིག་བྱེད་པ་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པ་དང་།མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་དུ་བ་སྐྱེ། དེ་ཉིད་སྨྲས་པ་ནི་འོ་ན་ད་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་འདྲ་བ་དང་། མེ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འབྲས་ བུ་སྐྱེ་བར་སྒྲུབ་པ་ན་འདི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞེ་ན་དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །མིག་དང་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོའི་རིགས་པའམ་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་འབྲས་ བུ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདྲ་བ་མེད་པ་ལྷན་ཅིག་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དཀྱུས་མ་ཉིད་བཞག་སྟེ། མིག་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དཔེར་བཀོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་དང་བུད་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ ནི་འདི་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི་མི་ནུས་སོ། །གཅིག་ཏུ་སྐྱེད་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་སོ། །གཅིག་པུས་སྐྱེད་པ་སྲིད་པ་ན་མི་འདྲ་བ་ལས་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་འགོག་པའམ། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གང་གིས་ན་ཇི་སྲིད་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་དུ་བ་སྐྱེད་ན་མེར་འགྱུར་བར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བུད་ཤིང་ཡང་འགྱུར་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ འགྱུར་བ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེའི་རང་བཞིན་གཅིག་པུས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་ཚོགས་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེས་ན་མི་འདྲ་བ་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་ པར་དབྱེ་བ་འདི་ནི་ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བུའི་ཚོགས་པ་ལ་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་དོན་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་ན་ནི་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མི་འདྲ་བ་ལས་སྐྱེ་ན་ནི་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཉམས་པར་བཤད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ ཡོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་དོན་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

若说由不从异生故，因异能成异故，生烟者是火相故，烟不从非火生，故说于火无错乱，则云何从异助缘及非火生烟？即说"今则从异助缘"。彼等由异故不同，是非火自性。由如是所说理证成果生时，此不从助缘生。
云何？如眼、色、光明、作意等生一识。彼中无帝释顶理，或因异令果异，亦无不同助缘。何故舍正说而举眼色等为例？因能显示诸助缘作用差别故。于火薪等则应观察，不能显示。
以"一能生"等答。若一能生时，则非遮异生同，亦非因异果不异过。由事自性即因能力故，说彼自性者，亦非就一说若帝释顶生烟成火，如是薪亦然，眼等亦成识自性。说："彼自性一能生全无，然众缘能生是彼自性。"故异同分别依众缘。如是众缘生事，说"若从如是生异义"。
此是正理，如是若从异生则说因能坏，如是若有，则不成从彼生义故。

།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ནི་ཐ་དད་ཀྱང་དེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་མི་ལྡོག་པ་དེས་ན་སྐྱེ་བའི་དོན་དང་མི་འབྲལ་ལོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདི་ཉིད་ལ་ཡིན་ པར་ངེས་པར་བྱའོ།།དེ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ལྡོག་པའི་དོན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་དེ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རེ་རེ་དང་བྲལ་ན་གཞན་ལས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོགས་པ་དེ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མིག་དང་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་ཇི་ སྙེད་པ་དང་།རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན། གལ་ཏེ་བརྒྱ་བྱིན་སྤྱི་བོ་མེའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་ལས་དེ་སྐྱེ་ན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མེ་དང་བུད་ཤིང་དག་ཀྱང་དུ་བ་སྐྱེད་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ཉིད་དམ་བུད་ཤིང་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་ནི་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་འདི་ནི་ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་འདི་ཐམས་ཅད་ ནི་དེ་ལ་བསམ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་རིགས་སོ།།གལ་ཏེ་ཡང་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་མཐོང་ལ་རེ་རེས་མི་ནུས་ན་ཡང་འགའ་ཡང་ནུས་པར་མི་འཐད་པ་རེ་རེས་ནུས་ཀྱང་འགའ་ཡང་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་གནས་ནས་འབྲས་བུ་མཐོང་བས་ངོ་བོ་ཉིད་ ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་གཅིག་བྱེད་པ་ན་གཞན་གྱི་བྱ་བ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བར་ཐལ་བ་ཡང་སྤངས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚོགས་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར དང་།བསྟན་པར་སྨྲས་པ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྩོམ་པ་ནི་ཚོགས་དེ་ཉིད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་ནི་དབང་པོའི་བྱེད་པ་གསལ་ བའི་རང་བཞིན་ཡུལ་ལས་ནི་རྣམ་པ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ཡུལ་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའོ།།འདི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་ནི་གཞན་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པས་འདིར་མི་བརྗོད་དོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་གི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པར་ དབྱེ་བ་བསྟན་པར་མ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་པས་བརྟག་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།

虽助缘各异，然由彼果有性不退故，不离生义。由此应知因异能成异之理亦唯在此。从非彼自性返生义因仅彼故，离一则不从他生故。众缘是彼自性，故眼、色、光明、作意等几何及如何自性，是生识能力，故若帝释顶火等从非如是相他生，则说成彼自性，如是火薪亦由是生烟自性故，不成火性或薪性。帝释顶则成二性。
从彼生相系属依众缘，如是唯彼应推度。由此一切应知是彼所思。虽唯众缘有时见生果而一一不能，然非全无能力，一一虽能亦非无义，由见一切近住生果故，自性一切近合故，一作时不违他作故，众缘即能生，故已遣因异成不异过。
虽如是，由应显示众缘即能生故，说显示众缘支分近合差别故，此众缘即是境相等果自性所依。如是由作意则根作用明显自性，由境则与相系属，应随"由此境明显故"等。此如是于他已成故此不说。
未解助缘近合分别者，亦应以"如是有"而观察。

།གལ་ཏེ་ཚོགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཕྱོགས་པར་འདོད་ན་འོ་ན་དེ་དག་སོ་སོར་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བཤད་པ་གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་པུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའམ་ཞེས་བྱ་བས་ཚོགས་པ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོ་གནས་པའི་རྟེན་དུ་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་མེད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རིགས་སྨོས་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་རིམ་གྱིས་བྱེད་ན་ གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་པ་རྣམས་སོ་སོར་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་གཅིག་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་རྟོགས་ པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་རིགས་པས་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་སྐྱེ་བ་བསལ་ཏེ། དེ་ནི་གང་དུ་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ཡོད་པ་དེར་ཅི་གང་འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གནོད་པའི་རྩ་བ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཞེས་ དོགས་པ་ལ་དེ་སྟོན་པ་ནི་གང་ཡང་ཅུང་ཟད་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་འབྱུང་བར་མཐོང་བ་དེ་ལ་ཡང་རང་གི་ས་བོན་ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་ཏེ།རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེ་ན་བཤད་པ་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཐ་དད་ པས་བསྐྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཐ་དད་པ་ལས་མི་འདའོ།།རིགས་མི་མཐུན་པ་གང་ལས་དེ་གང་ཞིག་འབྱུང་བར་མཐོང་ཞེ་ན། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ལྕི་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཨུཏྤ་ལ་ལ་སོགས་པའོ། །ུཏྤ་ལ་ལས་ཀྱང་ཨུཏྤ་ལ་འབྱུང་ལ་ཨུཏྤ་ལ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ ལྕི་བ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བར་མཐོང་།གལ་ཏེ་ཨུཏྤ་ལ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལྕི་བ་ལས་འབྱུང་བའི་ཨུཏྤ་ལ་ཨུཏྤ་ལ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཨུཏྤ་ལ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་འོ་ན་དེ་དེ་ཨུཏྤ་ལ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟ་ན་དེ་ལྟར་དམིགས་ཤེ་ན་འདི་ལ་བཤད་པ། དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།ུཏྤ་ལའི་རྣམ་པ་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་དེ་ལ་ཨུཏྤ་ལའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྕི་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དེ་ནི་གང་གི་བྱེ་བྲག་གིས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ རང་བཞིན་དེ་ལྕི་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་གྱི།གང་གིས་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོའི་ཚུལ་དུ་ལྕི་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཨུཏྤ་ལར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཨུཏྤ་ལ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若问：若许众缘中诸因趋向成就果差别，则彼等各自亦应生如是果？答：由说"一能生"等，许众缘即自性住所依故，助缘亦无别能生。此说类近显次第作必然异性遮，义谓诸俱有不各别生。由互益故成众缘彼等一果作自性，应从一果所缘了知。
如是以理遮异类生，于彼如是所见处，为由随如是事害根成异义故解错乱耶？抑或不尔？于此疑惑，为显示此说：若见少许从异类生，亦就从自种生义，唯有自性差别。云何有？答：由因自性异故。因异所生事不离异。
问：从何异类见何生？为显此说：从粪等生青莲等。青莲亦从青莲生，亦见从异类粪生。若从异类粪生青莲异于从青莲生青莲，则彼非青莲性，由异故云何如是所缘？对此说："虽如是说"，义谓虽是青莲相。此说：虽彼有青莲相，然彼以粪等为因者，唯是由彼差别所作异。故彼自性是粪果，非仅青莲，以致如帝释顶理粪等因亦成青莲。

།དཔེར་ན་བུམ་པའི་རྣམ་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་རྫ་མཁན་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་སྣམ་བུའི་བདག་ཉིད་ཐ་ག་པ་ལས་འབྱུང་ བ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ།།ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དམ་སྐད་ཅིག་གིས་ཐ་དད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་དེ་ཐ་དད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་གྲུབ་ཀྱང་རྒྱུ་ཐ་དད་ པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པས་ན་སྤང་བར་འོས་པའམ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ུཏྤ་ལ་ཉིད་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་དཔེར་བརྗོད་པ་ནི་དཔེར་ན། ཆུ་ཤིང་ས་བོན་དང་སྡོང་བུ་ལས་སྐྱེ་བ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པར་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དེར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ མི་མཐུན་པ་ཡིན་པར་དགོངས་པའོ།།ུཏྤ་ལ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དབྱེ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་གསལ་བ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། འདི་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་དུ་ བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུའོ། །ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་གི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་ལྕི་བའི་ཨུཏྤ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྣམ་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ཡང་རྟོགས་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་མ་རྟོགས་པར་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་དམིགས་པས་འཁྲུལ་པ་ནོར་བའི་ཕྱིར་ན། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་ངེས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་མཐོང་བར་རྟོགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྣམ་ པར་ཕྱེ་བ་མེད་ཀྱང་དངོས་སུ་ན་འབྲས་བུ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟགས་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ།།ད་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་བསྡུས་ནས་སྟོན་ཏོ། རྗེས་སུ་འགྲོ་དང་ལྡོག་པ་ལས། །གང་ཞིག་རང་བཞིན་གང་རྗེས་འཇུག་།བྱེད་མཐོང་དེ་ནི་དེ་ཡི་རྒྱུ། །དེ་ཕྱིར་ མི་མཐུན་ལས་མི་འབྱུང་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་གི་དོན་བར་མ་ཆོད་པ་ཡང་སྡུད་ལ། འདི་གང་གི་ཡན་ལག་ཡིན་པ་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དེ་ཡང་སྡུད་དོ། །དེ་ལ་དང་པོ་བཤད་པ་ནི་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་གང་ ཞེ་ན་བཤད་པ་གང་ཞིག་རང་བཞིན་གང་རྗེས་སུ་འཇུག་བྱེད་དེ་གང་གིས་རང་བཞིན་གང་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བྱེད་དོ།།དེ་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་རང་ངམ་གཞན་ལས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

例如，由瓶相事从陶师生故，彼毛织物体从织工生非成因异。由地时分别自相或刹那异者非异性，以彼异成就是自性差别故。彼虽非现量成，由因异性了知故，应舍或非能异。
举青莲从异类生为例如：水木种子与茎从异类生所见。故于彼亦如是思为异类。青莲等差别非所推度，然如是分别于世间唯明显分别。
若问：云何说"由因自性异故"？答：此非显为能立，然为如是差别因性。义谓差别不同从因异生。由牛粪青莲等相亦异故，世间亦了知。
是故未了一切果差别而由因异所缘错乱故，如所说差别决定别见了知极分别果于因无错。虽无分别，实则果无错，然由依相故如是说。
今摄所说义而显示：
"由随行及返，见何性随何，
彼即彼之因，故非从异生。"
此中摄品分无间义，亦摄此为何分品主要义。其中初说：彼是彼因即能生。何之何？答：何性随何，即由何令何性随行及成他权。由所生自性故，不从自他生故。

།དེ་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་ བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་ལས་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་ནི། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྡོག་པས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ཡོད་པ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ནི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་རེས་འགའ་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་ བ་དེ་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྐྱེ་བའི་དོན་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་ལས་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་སྔར་གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་རྟོགས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་དེ་ཇི་ལྟར་དུ་བས་མེ་མི་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་རྟོགས་ཞེས་བརྩད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ལན་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དེས་དེ་རྟོགས་ཏེ་མི་འཁྲུལ་པ་རྟོགས་སོ། །འོ་ན་དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། མཐོང་ བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་གིས་ཞེས་སྨོས་སོ།།མི་འཁྲུལ་པ་བཞིན་དུ་དེར་ཡང་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལས་མི་ཉམས་ཤེ་ན། ལན་ཅིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །འདི་དག་མི་འཁྲུལ་པ་ལ་ནི་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པ་ལ་ལྟོས་པས་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་གྱི་ འདིར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ལན་ཅིག་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་གཏོགས་པ་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ནི་དེ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ དང་ཞེས་བྱ་བའོ།།མ་ལུས་པའི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ནི་མ་ལུས་པར་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའོ། །དེས་ན་གང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །རྟོགས་པ་ནི་དེ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་མི་འཁྲུལ་པ་ལ་རྟོགས་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མ་ལུས་པར་མཐོང་བ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་མི་སྲིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ནི་རྟོགས་པ མ་ཡིན་ནོ།

若问：如何随行？答：说从彼生即"由随行及返"。返表示因相属前有无。随行表示因有时有。故如是有时生相生，有何则成，彼为因。故由观察生义，不从异生。如是则与因果事决定俱显。
今答前难："若见未见非随行返了知依，云何由烟于火无错了知？"结答曰："由彼"。由彼因果事了知彼，了知无错。若问：彼从何？答：由见未见。如无错，于彼亦见未见如何不失能立？答："一次"。此等于无错，非一次入观待成过，此中不然，由一次入即如是了知故。
说非因果外余相了知彼，即"非余"。说因："随行及"。全见未见即遍见未见。故于"何"字观待，连"随行及返"。了知依彼故相连。其义是：余相于无错了知是从见未见，彼亦依遍见随行返故，于非一切见不可能。故非由余相了知。

།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་མ་ལུས་པར་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི་ལན་མང་དུ་མཐོང་བ་ལས་འདིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འགའ་ཞིག་ཏུ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་རྟག་པ་ཉིད་མཐོང་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་ པ་ཉིད་ལ་རྟག་པ་ཉིད་མཐོང་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཙམ་གྱིས་རྟག་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བློ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་ཡང་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་མཐོང་བ་མེད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མི་རྟོགས་སོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་མ་ལུས་པར་མ་མཐོང་ན་ཡང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པར་མ་མཐོང་བ་ཡང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དོར་ནས་མི འཁྲུལ་པ་ངེས་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་ན།དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་ཏུ་དེ་ལྟར་དམིགས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་ངེས་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མི་འཁྲུལ་པའི་ཚད་མ་བརྗོད་ནས། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡང་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །འབྲས་བུ་དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ་རག་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གང་གིས་ཚད་མ་གང་གཞིར་གྱུར་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན། ད་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་ན མི་འབྱུང་བ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནའོ།།དེ་ལྟར་དོགས་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་རང་གི་ངོ་བོ་སྔར་བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་ཚད་མ་བརྗོད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་སྟོན་པ་ནི། རང་བཞིན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱའོ། །རང་བཞིན་ལ་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་དངོས་པོ་ཙམ་ ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་དེས་གཏན་ཚིགས་འཕངས་པའི་ཕྱིར་མ་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་སོ།།རང་བཞིན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་འདོད་དོ། །རང་བཞིན་ནི་སྐབས་ཀྱིས་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་ནོ།

若问：为何此依遍见未见，而非多次见即成？答："虽见某处无形体性是常"，即虽于虚空等某处见无形体性是常，然仅无形体不随行于常，以见于智等他处无形体性亦无常故。由此未见全随行则不了知随行。
如是若未遍见返亦非决定返，如说：于瓶等某处未见无形体性无常，于作等亦见故。故若舍果性而定无错是从见未见，彼不存在，以虽某处如是所缘，然一切处如是体性决定不成故。
如是说果相无错量已，为说自性因相故。难曰："果"。果由从彼生相故与因无错，然自性因如何何相何量何基无则不生？"今"者，谓无则不生非现量等境时。
于如是疑，为显自性因自体先已说讫即量说分，说"于自性亦"。于自性，无则不生无错唯与有相属观待唯事。无则不生是因法故，由彼表因故未说。故此说：自性因无则不生是于如说唯有相续。故说"何"。于何自性与唯有相续之自性，许有无则不生。自性是由境唯有性。

།དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་ནས། དེ་ལས་མེད་ན་མི་འབྱུང་ བ་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་མེད་ན་ནི་ཡོད་པ་བདག་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མི་འཁྲུལ་བ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་ཡིན་ནོ།།དེ་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ན་མེད་ན་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ལ་ མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་འདིར་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ།།གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། ཆོས་ གང་ཞིག་ཅིག་ཤོས་གང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལས་དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།ཐ་དད་པ་ངེས་པ་རྟག་པར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །བྱས་པ་ལ་སོགས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ནི་རང་ཉིད་ཉེ་བར་བཀོད་དེ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཁོ་ན་ ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དེ་ཁོ་ན་འདི་གང་ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིར་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་མི་དད་པ་དེའི་རིགས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ པ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་ནི་མ་ངེས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་གཅིག་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་ ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་ལྟར་མི་རྟག་པ་གཅིག་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་གཞན་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ཏེ། དེས་ན་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་འགའ་ཞིག་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་ཐེ་ཚོམ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པའི་ཚད་མས་འཇུག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ཁོ་ནར་འདི་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཐ་མི་དད་པ་ཙམ་དེའི་བདག་ ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ།

如是显示自性自体已，说由彼无则不生唯理，谓彼无则有成无我，因无错即于如是相义。彼无则无即无则生。故此义是：由于与唯有相续自性无则不生故，此于此唯理。
说因："由无差别故"。由无差别故说与有相续。故如何成无则不生？若问：无差别如何了知？答：何法成为他何之体性，由观察即如是了知，如说常定差别。所作等无常等自性，由自设立而显。
唯说有自性者，唯彼与唯有相续，即此与唯有相续之有。故此由如是相理成无则不生。了知彼无差别理，于彼彼因是差别。如是所作即是无常故，由实无差别故是自性因无则不生。
自相无差别唯不定，以虽于一无错，然于余自相亦如是成无定故。如一无常从功用生，余非从功用生，故于从功用生亦有非无常疑入。
非尔，以彼体性由害异品量入故应成立，于有唯彼此成，非余者。若尔，则无差别唯非彼体性，已于余处抉择讫。

།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་གྲུབ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་འཕངས་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དངོས་པོར་གྲུབ་པས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ཁས་བླངས་པས་ཅི་བྱ་དེས་ ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ན་བལྟར་རུང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དག་གིས་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་ངེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་རང་བཞིན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་དབང་གིས་ཡིན་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཏན་ཚིགས་གནོད་པའི་ཚད་མས་གོ་ལྡོག་པ་ཇི་ལྟར་མི་ངེས།དེས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་ པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བའི་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གྲུབ་པ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་གཞན་གྱི་དོན་ཅི་ཡོད།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པའི་ཚད་མས་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པས་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་འབྲེལ་པ་ངེས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འབྲེལ་པ་ལས་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེས་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ ཁོ་ན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་དེ་དང་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་དེ་རྟོགས་པ་ན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རིགས་སོ། །ད་ནི་འདིར་དོན་ཐ་མི་དད་ཀྱང་ཆོས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་ད་ནི་ཞེས་རྒོལ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་ གཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་བྱས་པས་མི་རྟག་པ་སྒྲུབ་པ་ན་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱས་ན་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ལ། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་བཞིན་དུ་དེ་ཡང་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་དེ་ནི་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

由害异品量成返，则随行亦由彼力表故成，故成因事，则何须许彼体性。故若成因果及所遍能遍事，则说由可见境因及能遍不得，定果及自性因返亦不应理。
如是于自性因，所遍能遍事成即由害异品量力，则由害异品因量了返如何不定？于定所遍能遍事前所定返若成，则何须余能遍不得义？
若谓随行即相属，彼亦由害异品量成返故应成，故说由害量定相属者。彼不应理，以如是亦如说过不返故。随行异于相属已先说讫。
故唯一法体即相属，彼亦由与彼一法体了知时，由观察彼自体成就应理。今为成虽义无差别而了知法差别故，难曰："今则"。
若如说理由与唯彼相续自性即是有故，所作即是无常，尔时由所作无常无差别故，所立法及法之总相或立义一分所立法，以所作成无常时说为因。由所作无常一故，说所作无常则成由无常故无常，故因不成，以如所立法彼亦未了知故。为除此故"彼过无"等。

།གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཏེ། གསལ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་དེ། སྤྱི་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྡོག་པ་ལ་ནི་རྟེན་པ་ཅན་དེ་ལྡོག་པ དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་ཤེ་ན། མཐུན་པའི་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་དངོས་དག་ལས་སོ། །རང་གི་དངོས་པོ་ནི་མཐུན་དངོས་ཏེ། བདག་གི་བའི་དངོས་པོའོ། །བདག་གི་བ་ཡང་འབྲེལ་པ་ལས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རིགས་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་རིགས་མི་ མཐུན་པ་ནི་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ།།རིགས་མཐུན་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་རང་རང་ངོ་བོ་ལ་གནས་ཕྱིར། དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་རང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་གང་གི་ ཕྱིར་རང་གི་རང་བཞིན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་མི་འགྲོ་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལས་འདིའི་རང་བཞིན་དེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་མེད་པས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤིང་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་ བཞིན་གྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་དེས་ན་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཉིད་ཤ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པས་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པས་ན་རིགས་མཐུན་ པ་ལས་ཀྱང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།གསལ་བ་ནི་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་ལྡོག་པ་ཡིན་གྱི། སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འདྲེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། ཀུན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འབྲེལ་བར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ལ་ དངོས་པོ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡོད་པར་བསྒྲུབས་ནས་ད་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་རྟག་པ་ཐ་དད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གང་དང་གང་ལས་དོན་ལྡོག་པ་དོན་ལ་དོན་གང་དང་གང་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་རྣམས་ མང་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ།།དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱིས་ཏེ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱིས་རིགས་དབྱེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་རིགས་ཐ་དད་པར་རབ་ཏུ་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་དེ། གང་དང་གང་དོན་ལ་མེད་པ་དེ་དང་དེའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་དོན་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། ། མང་པོའི་ཚིག་གིས་ནི་ཆོས་མང་པོར་བསྟན་ཏོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་ཞེས་རིགས་ཀྱི་ཚིག་སྦྱར་བས་བསྟན་ཏོ། །བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་སོགས་པ་ལ་དངུལ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་གཏན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེའི་ཁྱད་པར་ནི་རྟོགས་འགྱུར་བ་དག་རབ་ཏུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

"由一切事"，不仅是显现，亦是共相之义。于返依者，彼具返。从何？从余同事之事。自事即同事，谓自性事。自性亦从相属，彼亦从同类性。如是异类不同即他事。从同类及异类是返，此为语义。
说因："由自性住自体故"。故此义是：事由自性故，由至自性边际而不至他体，故由彼此自性是返。由此有于自体故，于他体无故是返。
故树由树体自性住自体故，于牛等非树无，故依从非树返。如是彼由娑罗自性于沈香等无故，由从沈香等返，故亦从同类返。
为遮"显现唯由显现体是返，由共相体则成杂"疑故，说"一切"。如是亦当显相属。故如是成事无他事故返已，今为显彼因相常差别故说"故"。
由依返故，由从何何义返，于义何何无故，说诸返即多。由彼因，谓由彼因相分类，由分别智遍计类差别。此说：于义何何无，彼彼对治法于义显现。
复数词显多法。彼等亦显为随行自性，由类语合显。说所作无常等遍计法，非如于螺于银等全无，谓"彼差别令了知等作"。

།ལྡོག་པའི་མཚམས་སུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཞན་དག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་དང་འདྲེ་བ་དང་བྲལ་བའི་བྱས་པ་དང་མི་ རྟག་པ་ལ་སོགས་པའོ།།ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་རྟེན་ལ་མེད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་བརྟགས་པ་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་དེ་རྟོགས་པར་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་བསྟན་པ་ན་སྐབས་ཀྱི་ཉེས་པར་ཐལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།།དོན་གྱི་རང་བཞིན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་བརྟགས་པའི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བའི་ཆོས་གང་གིས་གོ་བར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་དེ་ཆོས་དེ་ལས་གཞན་གྱིས་གོ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་མི་རྟག་པ་གང་ཞིག་མི་རྟག་པ་ ཞེས་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཆོད་ནས་ཁྱད་པར་གྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ནི་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པ་འདིས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ལ།དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བས་རྟོགས་པ་ཡང་མི་རྟག་པས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་སུ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པ་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།གང་གིས་མི་རྟག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའམ། དེ་གྲུབ་ན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཡང་གྲུབ་པས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ་བྱས་པར་ རྟོགས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་ལ་གཅིག་ཡིན་ཡང་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་གཅིག་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་གཅིག་རྟོགས་ཀྱང་གཞན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་དོར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཡང་རྟོགས་པ་གྲུབ་པ་དེས་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པའི་གོ་སྐབས་མེད་དོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།འདི་དག་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདིའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་གནས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར། རང་རང་ངོ་བོ་ལ་གནས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་བཤད་ནས། བསྒྲུབ་བྱ་འཆད་པ་ནི་དེ་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རང་གཞན་དུ་འདྲེ་བར་མི་བྱེད་དོ། །གཞན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་མཐུན་པ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

由异于返际之他事故为差别，即成为事自性之差别、无杂之所作、无常等。差别及随行之无常等于自性依无，非自体，故由遍计了知门可了知。显此时说无成过失之处，故说"由此"。
义之自性无常性相差别，由何遍计类分法了知之差别，彼不能由异法了知。事之无常由无常遍计法区分而差别了知者，不能由所作相了知；如是由所作了知者，亦非由无常了知。
故此义是：由虽实所作性等一体，然由如是方式有异了知，由未成无常故说所作亦不成，或彼若成则无常亦成故成无义，了知所作非无常性境。虽于事一，然非实了知故，了知一非所取。由遮他境故，了知显现差别故，虽了知一非了知他。
虽尔，由非一切相舍事故，由如何相亦成了知，故无如说过失处。释谓"一切事"等。由一切事唯住自体，此等有住自体。义之自体即此体。唯住自体性，非他体。
如是说因"由住自体故"已，说所立："故彼等不杂自他。非有于他。"谓从同类及异类他返之义。

། དེ་དག་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་གཞན་དེ་དེ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་འདི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་དང་འདྲེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན ནོ།།གང་གི་ཚེ་འདི་གང་ཡིན་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདྲེས་པའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདྲེས་པར་གྱུར་པས་བྱས་ཏེ་འདི་དག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ན་ཡང་དེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཕ་རོལ་པོར་མ་ གྱུར་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་འདྲེ་བ་མ་གྲུབ་ཀྱི།འོན་ཀྱང་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་གིས་གཅིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དང་ འདྲེས་ཀྱང་གཞན་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བུམ་པ་སྣམ་བུ་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་སེམས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བུམ་པ་ཡང་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་སྣམ་ བུ་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཡོན་ཏན་གསུམ་ནི་བུམ་པ་ལས་ཐ་མི་དད་ལ་སྣམ་བུ་ལས་ཀྱང་ཐ་མི་དད་དོ། །དེས་ན་གཞན་ཡིན་ཡང་འདྲེ་བར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྨོས་པའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་གི་ རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསལ་བ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་དང་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ།གཞུང་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁས་བླངས་པའོ། །དེ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་དེ་དག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་དེ་དག་གི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ ཐ་ཚིག་གོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་བཤད་པ་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བུམ་པ་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལས་ཐ་མི་དད་ན། བུམ་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་ཡོན་ཏན་ གསུམ་ཉིད་བུམ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།བུམ་པ་ཉིད་དང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་སྔོན་པོ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལས་ཐ་མི་དད་ན་སྔོན་པོ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་ཙམ་མམ་གཟུགས་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་གཟུགས་ དང་འཇིག་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ།

若问："彼等住自体故从他体返"此有何理？答："由成非他故"。若他即是彼，则此当与他体杂。当此唯是此，他唯是他时，有何杂义？如是则明住自体性。
若由杂成一，则彼非他非为他方，如是亦不成与他体杂，然唯定住自体性。若虽有异自性，由某自性成一故，虽与他体杂亦不成非他，如有谓：瓶虽异于毛毯，然由三德性成一。
如是瓶具萨埵、剌阇、答摩性，毛毯亦然。三德与瓶无异，与毛毯亦无异。故虽是他亦应成杂。为显说一切疑果故说"复次"。
复次，此等瓶等自体性，谓不异显现及不异体性，即随行，如教而许。彼非彼等差别瓶等性，谓非彼等自性。云何？说：若有无差别体性自性时，瓶等应无。如是若瓶不异三德，则瓶即是三德，或三德即是瓶，然非成瓶性及三德性。
如是则若青不异刹那性，由青即是刹那故，应成唯灭或唯色，非成色及灭。

།དེས་ན་ཐ་མི་དད་ཀྱང་གཟུགས་དང་འཇིག་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མི་མཐུན་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་སྟེ་གཟུགས་ཉིད་འཇིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་དང་སྐད་ཅིག་མ་དག་ཐ་དད་མེད་ཀྱང་ འདི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་བུམ་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་ན་འདི་རང་བཞིན་གཅིག་ཡིན་ན་སྣམ་བུ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་བུམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །བུམ་ པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ལ་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་དང་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་སྣམ་བུ་ལ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་སྔོན་པོ་དང་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ཉིད་སྤངས་ནས་སེར་པོ་འཇིག་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བའམ། འཇིག་པ་ཡིན་ན་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། སྔོན་པོའི་བདག་ཉིད་ དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་པ་ཉིད་སེར་པོ་ལ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡོད་ན་ནི་ཐལ་བ་འདིར་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་སྔོན་པོ་དང་དབྱེར་མེད་པ་ན་སྔོན་པོ་སྤངས་ནས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོན་ཏན་གསུམ་ནི་སྣམ་བུ་ལས་གཞན་དུ་ ཁས་མ་བླངས་སོ།།བུམ་པ་ལ་ཡོད་པ་ནི་བུམ་པ་དང་ཐ་མི་དད་པས་ན་སྣམ་བུ་བུམ་པར་ཐལ་ལོ། །དེས་ན་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཙམ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་བུམ་པ་ལས་གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་བུམ་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་མི་བླང་ངོ་། །དེས་ན་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་སྔ་མ་ལ།བུམ་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྣམ་བུ་བུམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་ལོ། །འོན་ཏེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་བུམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེ་དག་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། གང་གི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་གསལ་བ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ བའོ།།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཐ་དད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་དེ་ལས་མ་རྟོགས་པ་ཞེས་གཞི་མཐུན་པས་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།

若谓：虽不异而是色及灭，如是瓶亦应成三德性。此举不同，由色即是灭故，虽青与刹那无异，然此由分别解为差别。如是若瓶即具三德性故此一性，由毛毯亦有三德性故，彼亦应成瓶性。
由是瓶性亦是三德故，如青与刹那等无异性故，岂有离瓶性之三德于毛毯，彼应非三德。如是则由青与灭一性故，舍青而黄应不成灭，或若是灭则应成青。答：不尔，由不许黄有青性灭故。若有彼则定成此过，由彼与青无别时不可舍青而随行故。
三德不许异于毛毯。于瓶有者与瓶无异，故毛毯应成瓶。故唯三德随行应异于瓶。故不许瓶即是三德。故于前分别，由瓶即是三德故，毛毯应成瓶性。或唯三德性是瓶，尔时彼等应唯无。此说"应成彼"。
由无异显现有随行故，应成彼。若谓如有无异，如是岂非亦有显现差别性耶？答："由亦无差别故"。瓶等显现体差别非有。若有彼则由彼不了知，此为同品因。

།འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ལ་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དང་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་ཁས་བླང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་བསམ་པ་ཐ་མི་དད་པ་ལས་ཉེས་པ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ལས་བུམ་པ་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་འདི་སྣམ་བུ་ལ སོགས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པས་ཇི་ལྟར་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར།བུམ་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་སྣམ་བུ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་བཞིན་དུ་ཡང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཐ་དད་དོ་ཞེས་ནི་མི་འཐད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཙམ་ཉིད་ཡོད་པ་ ལུས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་སོ་ཞེས་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ལུས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་འགའ་ཡང་མེད་པས་ན་འདི་གང་དུ་འདྲེ་བར་ འགྱུར་ཏེ་དེས་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་དོན་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ཐ་དད་པ་དག་དང་ཐ་མི་དད་པར་དབྱེར་མེད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཐ་དད་པར་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་མ་འདྲེས་ཀྱང་འདི་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འབྲེལ་ པའི་ཕྱིར་འདི་དག་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདྲེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་ཀྱང་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདྲེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་དེ་དག་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་འདྲེ་བར་འགྱུར་བས་ན། གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་རང་བཞིན་གྱིས། །ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དོན་གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །དོན་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་སྔར་གྱི་སྐྱོན་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན ན་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདྲེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་བཟློག་པའི་ཕྱིར།དུ་མ་དང་འབྲེལ་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་ཀྱང་དེ་དག་འདྲེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ནི་དེ་དག་གི་སྤྱི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དུ་མ་གང་དག་དང་འདི་འབྲེལ་པ་དེ་དག་གི་ སྤྱི་དེ་མ་ཡིན་ནོ།

此说：若瓶等有差别而三德无差别，尔时由成与彼差别故，此不可许。如所说意无差别过失，说"彼即差别"。若三德性与瓶性无异，尔时此由与毛毯等无异故，如何成瓶等差别？
三德与瓶无异而与毛毯无差别，然由毛毯等性差别，此不应理。故唯余三德性，如是亦成一切事住自体。为显此说"彼亦"。
当许无异唯有彼时，由无余故此于何处杂？故成住自体故从他返。若尔义差别亦有，差别者之自性无异亦有。不与差别等无异分，然唯差别。彼无异于彼等差别住相属。
故由差别自体住自体故虽不杂，然此等有无异性故，由与彼相属故，此等由彼体杂。故瓶等由瓶等体住自体，然由有体性杂，由彼体相之彼体与彼等相属故，由遍有故。
故由某体杂故，若问何故说"由一切事自性"？于此疑说"义他亦"。由义他性显无前过。如是由是彼等自性故不杂，为遮此故说"虽与多相属"。为说如是亦非彼等杂故说"彼非彼等共相"。此与何多相属，非彼等共相。

།གལ་ཏེ་འདི་དག་གིས་སྤྱིར་གྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་དག་གི་མཚུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདྲེ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་འདི་དེ་དག་དང་ འབྲེལ་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ་འདི་སྒྲ་དེ་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་དེ་འདི་ལྟར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་དག་གི་ཐ་མི་དད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་ གཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ།འདི་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །བ་ལང་དུ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གང་གི་ཚེ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ལ། ལ་ལ་ཐ་དད་ པ་མེད་པར་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུར་མཚུངས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པ་གཅིག་ནི་ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་གང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་མི་ དད་ན་ཐ་མི་དད་པ་ཡོད་པས་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནམ།བདེན་ན་འདིར་འདྲེ་བ་འགོག་པར་འདོད་པ་ཡིན་གྱི། སྤྱི་གཞུང་གཟུགས་པའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་མི་དད་པ་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐ་དད་ན་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ འདྲེ་བ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་གཅིག་པུ་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པས་མཚུངས་པར་འགྱུར་ན་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་གཉིས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རམ་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ཡང་ཡན་ལག་ཅན་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཉིས་ཉིད་ ལ་སོགས་པ་ཡང་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་གཉིས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཡང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་སྤྱིར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ ཞེ་ན།མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་ཐ་དད་པས་ཀྱང་གཞན་དག་མཚུངས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་གཅིག་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་ན་འདི་དག་གི་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཐ་དད་ གཅིག་དང་འབྲེལ་པས་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།འོ་ན་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ཏུ་ནི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཅིག་པོ་དེས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི། མཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若此等成共相，尔时由是彼等相似故应由彼体杂，然非如是。云何知非？答："由非彼体故"。若谓由许此与彼等相属故，岂非此等体性耶？诚然，此虽如是说，然非欲如是说，由思非彼等无异体故。
其意如是：当一性于一一圆满故为多之无异性自性时，此应成多之相似。若有性为牛觉境之自性，当彼于花牛等一一无异有时，由彼一切如是相似成故，无异即应成彼等共相。虽有一差别，然由非彼等自性相似故，云何此是共相体性？
若无异则由有无异故，岂非应无差别？诚然，此欲遮杂，非为立共相正理。故由无异无差别相故，及由差别亦非共相体故无杂。若由一与多相属成相似，则异类亦由具二等故，或支分亦由有一有支故，由成相似性故，二性等亦应成共相性。
此说"二性等"。于彼等亦应成共相性故。若谓义他虽非彼体，然由相属故应成彼等共相耶？答"相属者"。由异相属者亦不成他相似。如是若一非无异，此等自性即不同。故不同自性者亦由与一差别相属，云何成相似？
若尔云何？答："然成具彼者"。由彼一成具彼，非相似。

།རིགས་མི་མཐུན་པའི་འབྱུང་པོ་དག་མགུལ་ཆིངས་ ཀྱིས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དངོས་པོའི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དེ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པའམ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་འགྱུར་ལ། མགུལ་ཆིངས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འབྲེལ་ལོ་ཅོག་གིས་ནི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཅན་གཅིག་པས་ དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་རྣམས་མཚུངས་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།ཤེས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །འབྲེལ་བ་ཡང་ཐ་དད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་གི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ དེ་ཁོ་ན་བཞིན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་འབྲེལ་པས་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འབྱུང་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེའོ། །ཐ་མི་དད་པའི་དོན་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཐ་དད་པ་རྣམས་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པ་དང་འབྲེལ་པས་ཡིན་ ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་རེ་ཞིག་དངོས་པོ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།།རྟོགས་པ་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་དེ་དག་གིས་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་སྲེ་ཞིང་སྤྱི་རྟོགས་པར་སྣང་གི་།ཇི་ལྟར་འབྱུང་པོ་དག་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་ཅན་གཅིག་དང་། འབྲེལ་པ་ཅན་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་གཅིག་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདྲེས་པར་བརྗོད་དོ།།གཞན་དུ་ནི་འདྲེས་པའི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་གཅིག་པོ་དེས་གཅིག་གི་ བདག་ཉིད་མྱོང་བ་མེད་པར་ནི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མི་འཐད་དོ།།ཐ་དད་པ་དེ་དག་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཚུངས་པ་ཡིན་གྱི། འབྲེལ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདིར་འཕྲོད་པ་འདུ་བས་སྦྲེལ་བ་ཡིན་ལ་འབྱུང་པོའི་མགུལ་ཆིངས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འདུ་བ་ཅན་དག་ལས་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དག་དོན་གཅིག་ལ་འགལ བས་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཐ་དད་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ཐ་དད་པ་མ་རྟོགས་ཀྱང་གཞན་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

如异类有情以项链具彼。事物之彼体性由与彼一性或与彼相属而成，如项链方式成者，一切相属非成自性。故云何由一相属者虽非彼性而相属者不成相似？
答："亦非无异觉境"。与"由异相属者亦"相连。相属亦非与差别相属。故不同自性者如其本然而了知。故由相属成具彼性。"如有情"者为同法喻。
若谓无异义即由彼自性非差别相似，然由与无异相属故耶？答：非尔，且事已说。了知唯如是，由彼相属者唯自体显现共相了知，非如有情般一相属者与相属者。如是如一差别显现为牛，如是由他亦尔故，一所显即他所显，故说杂。余则将说无杂义。
由一性无经验一体，不应由彼性于一执一。由彼等非彼性故，应成相属了知故。故由无异及一体性相似，非由相属。
若谓此由和合相系，如有情项链等亦无执异于和合者，故差别与随行共相别相于一义相违，由非彼性亦不了知差别故，是了知彼体。答：虽不了知差别，然非了知为异，由应成错乱故。

།འཁྲུལ་པར་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འོན་ཀྱང་དེ་སྤྱིས་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ གྱིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཡང་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡང་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དོགས་པ་འདི་སྨྲས་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ནི་དེ་མཐོང་བའི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་བཏབ་པ་ནི་སྤྱི་དེ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་དེ་དང་ལྡན་པར་ རྟོགས་ནས་སྤྱིའི་རང་གི་ཚད་མས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།རྟེན་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ན་སྤྱི་མཐོང་ངོ་ཞེས་ག་ལས་ཡིན། འོན་ཏེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་རང་གི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་རྟེན་ཐ་མི་དད་པ་རྟོགས་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པས་ས་བོན་མེད་པ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བས་དོགས་པ་དེ་བསུ་ནས་འབྲས་བུ་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་སོ། །འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པས་ན། གལ་ཏེ་རྟོགས་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉེ་བར རྟོགས་ན།དེ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གསལ་བ་དག་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་ཐ་མི་དད་པས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་དོན་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཐ་དད་པ་ རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།ངོ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་ཡང་བ་ལང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། སེར་སྐྱ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེར་ཐ་མི་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་ འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་མང་པོ་རྣམས་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པ་ན་སོ་སོར་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱང་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ།།འཕྲོད་པས་འདུ་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་མ་མཐོང་བའི་གཅིག་པོས་དུ་མ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡང་མཐོང་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་གྲངས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་དག་ལ་བཞིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་ པ་དག་ལ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གྲངས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའོ།།དེས་ན་དེ་དེ་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་དོན་གྱིས་དོན་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དམ་རྟོགས་པ་འདྲེ་བ་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདྲེ་བ་ཉིད་བཀག་པའམ་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་གྱི་སྤྱི་ནི་ གཞན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་རང་བཞིན་རྟེན་ཐ་མི་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽是承许错乱，然由共相见因故，由无一义故，于异义亦应理无异了知。此疑说："若谓彼是见彼错乱"。答：云何说见共相？由了知具彼，共相应由自量成，然于了知所依无异时，云何见共相？
或虽无如所说理由自量成，然为成立了知所依无异故如是安立。"若由错乱无种子"以此迎疑，以"彼果"答。此说：由无了知具彼故非量成，若为成立了知故近了知，彼亦应成余相，由于显现如是了知故。
汝许由无异了知无差别为错乱，由诸义非无异故。此于差别了知无异为错乱，彼亦非显现体性，由无识别体性故当显示。如是花牛亦是牛性，黄牛亦是。然彼无异言说唯错乱。当说彼牛性非他性。此即由一果性显示。
如多作一果时，各自彼因性互异，如是牛性亦尔。由和合故虽不见差别，然不见由一了知多无异。如于具数等事。由异相属者亦非，如于有情等，说"具数等"。
故如是无异于义非诸义体性或了知杂，如是遮彼体性杂或结集："故他共相非他"。"如是"者，由共相自性异于所依无异故。

།བློ་ལ་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་འདི་དག་གི་སྤྱི་གཞན་ཡིན་དུ་ཟད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ན་གང་ གི་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།ཡོད་དུ་ཆུག་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་གཞན་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་ཀྱང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་མེད་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དང་འདྲེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་མགུལ་ཆིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཕྲོད་པས་འདུ་བས་ཀྱང་ཐ་དད་པ་སེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་རང་དང་གཞན་དུ་འདྲེ་བར་མི་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་འདི་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་ལ། དེར་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པར་འདོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་དེ་དག་ནི་རང་དང་གཞན་དུ་ འདྲེ་བར་མི་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཅན་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བྱེད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་སྒྲུབ་པ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་མ་འདྲེས་པ་དེ་བས་ན།རིགས་མཐུན་པར་འདོད་པ་དང་། རིགས་མི་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པས་སྨོས་པ་ནི་རིགས་མཐུན་པ་ཉིད་གཞན་གྱི་འདོད་པས་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ནི་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཡིན་གྱི་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་གང་ལ་མི་གནས་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་དོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་གཞན་གྱིས་སྟོན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོས་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པའི་དོན་བཤད་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་གང་དང་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཉེ་བར་བརྟེན་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་མི་དད་ཀྱང་ཆོས་དུ་མ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །གང་གིས་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེ་ན་བཤད་པ། སྒྲ་དག་གིས་སོ། །དེ་དག་གི ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་ཆོས་དེ་དག་རྣམ་པར་བརྟགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་སྒྲ་རྣམས་ཀྱང་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རིགས་དབྱེ་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

由心无执著故，即由不显现于心故。或者，此等共相仅是他。如是亦不成杂，故"由一切事"等唯理。说："纵使有"。
由相属故成一性，如是他亦是，此相属成为烦恼分别，虽相属然唯住自体故，由无他体故，不成与彼体杂故。由有情亦应成项链性故。和合亦不遣除差别。
故如是彼等不与自他杂，若是说所立，尔时"故此等事"为结集，彼中"许异类"为说明。或"彼等不与自他杂"者，显示因作用为"由唯住自体故"，故"是故"等于成立因时说所立。
由住自体故不杂，是故许同类及异类等为返体。说"许"者，为显同类性由他许故。事是多体非一切体，故由住如是体故，不应疑从不住何体返，以他因显示："由自性一体故"。
释第二偈义：诸事从彼彼差别，依彼彼差别因由，虽体性无异然知多法。云何知？答：由诸声。彼等所知即分别亦当了知，故彼等法当分别，故为显诸声亦有返体境，当说"类别"。

།གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་ན།འོ་ན་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པས་དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་རིགས་དབྱེ་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན་ཞེས་དོགས་པ་ལ། མདོའི་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་རིགས་དབྱེ་བ་བརྟགས་པར་བཤད་པ་ནི་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ལས་ངེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཞེས་སྨོས་སོ།།དབྱེ་བ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་བརྡར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ན་དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འཁྲུལ་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཐ་དད་པར་ཤེས་ པར་བྱེད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་ཉིད་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་རོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་སྒྲ་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲས་བཅད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། དངོས་པོ་གནས་པའི་བྱ་བ་ཡོད་ན། རིགས་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ནི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་མྱོང་བས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གསལ་བ་ན་དོན་ལ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན གྱི།འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་གསལ་བ་སྐྱེས་ན་རྟོགས་པ་པོ་དེ་རིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ངོ་བོར་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འཇལ་བ་པོ་དོན་རིག་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡིན་གྱི། དེས་དོན་ལ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིག་པ་འགའ་ཞིག་ནི་རྟོགས་པ་ པོ་དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།དེས་ཀྱང་རྟོགས་པ་པོ་ལ་དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དུང་སེར་པོར་ཤེས་པས་དུང་སེར་པོར་བྱས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་དུང་སེར་པོ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུང་ལ་མ་རེག་པར་དེ་ལྟར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། རྟོགས་པ་པོ་ལ་ དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱེད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན།བརྗོད་པ་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ནོན་པ་དང་དེའི་ཐོན་ཀོར་ན་གནས་པ་བྲལ་བ་དང་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་དེའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་དེ་དེར་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ དུ་གྱུར་པས་སེར་པོའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྣང་བར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་མཐའ་དག་སྤངས་ནས་སྣང་བར་བཟོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཡང་གང་ཁོ་ན་སྣང་བ་ཞུགས་ནས་གསལ་བ་དེ་ཁོ་ན་འདིས་རྟོགས་པ་པོ་ལ་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་ལ་གཞོལ་བ་ཉིད་དོ།

若由返体差别故，由彼因了知差别，则由自性无异故，应由彼因了知无异。故何故说彼因类别？对此疑问，经说返体因类别分别，为显分别是返体境故说"彼"。为知差别而施设声名。
故显示彼时，由彼因错乱于诸事知异法。分别所取义上安立声。故若此是差别境，为显示彼故需声。故如是由声遮遣，当说如是分别自性。
若有事住作用，理成事境。事亦定为青等自性。故彼由显现自性经验而了知。如是显现时于义全无，然若生如是事显现，由了知者成具智体故，量者于义知近需，彼于义无所成。如是有智于了知者令颠倒了知义。
彼亦于了知者令义颠倒，如黄贝识令贝成黄。若此唯是黄贝境，不触贝而如是显现，云何说于了知者令义颠倒？答：彼自性境所摄及离彼周遍住，及非胜义彼自性了知相显现，由彼随入故，虽非彼自性然成彼自性，由显现黄相故。
非舍一切显现自性而堪显现。故虽非如是，然唯显现随入显现者，此于了知者如是显示。故此了知令非如是事亦成与彼无异，是趣向事性。

།འདིར་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོས་དེའི་རང བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡང་དངུལ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པས་དེ་ལྟར་དོན་གཞན་དང་ཐ་མི་དད་པར་བྱེད་པ་དེའི་རྟོགས་པ་བསལ་བས་ཐ་མི་དད་པར་ཟློག་པར་བྱེད་པས་ན་ཐ་མི་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་འཇལ་བ་པོ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ ཅིག་ཤོས་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་འདི་ལ་ཡང་དོན་ལ་ཕྱོགས་པའི་བྱེད་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དོན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདིར་འགལ་བ་མི་བརྗོད་ན་ འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་མཐར་ཐུག་པར་བྱེད་པ་ནི་མི་ཉམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེས་ན་འདིའི་རྟོགས་པ་དང་སྒྲུན་བཟོད་པར་དོན་དམ་པར་དོན་ལ་བྱ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་སྒྲ་བརྡར་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་མའི་བཟློག་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཡང་བཟློག་ཟླའི་དངོས་པོ་གཞན་རེ་རེ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རེ་རེའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པས་རེ་རེ་ཞིང་སྐྱེ་བ་ན་དེ་སེལ་ བའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་དེའི་གཉེན་པོའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་དང་།རང་ལས་བཟློག་པས་བསྐལ་པའི་རྣམ་པ་གཞན་ཡལ་བར་དོར་བས་ཆོས་གཞན་ལས་ཐ་དད་པར་རང་གི་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མ་བྱས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མ་བྱས་པའི་གཉེན་ པོར་གྱུར་པ།དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ན། རྟག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པས་བསྐལ་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་རྟོགས་པས་མི་རྟག་པ་ལས་བྱས་པ་ཉིད་གཞན་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་སུ་ན་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནར་གྱུར་པ་དེའི་སྒོ་ནས་དོན་ རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པར་བརྗོད་དེ།འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་ཁོ་ནས་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་དུ་རྣམ་པ་གཞན་གསལ་བས་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཐ་དད་པའི་རྟོགས་པ་གཞན་ནི་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གལ་ཏེ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་སྙམ་པ་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

此处不成近加行，因彼唯为知故。故事由自体非彼性，亦由银等了知如是令异义无异，由遮彼了知而返无异，故由无异义性于量者近需。由令差别故如余者令了知，故此亦有趣义作用。
故如是有二相中，若分别如经验是了知义自性。若此不说违，唯应尔。虽无了知事自性，由令差别故令事究竟不坏。如是亦当显。故此了知与堪忍胜义于义作用是此，故由分别是差别境故，于彼安立声名。
彼亦由是差别义故，于一事成多反方，亦于一一反方事增益他事，由成一一对治故，一一生时成彼遮分，持彼对治事相，及由自返遮远离余相，由异法差别令了知自依法。
如是未作增益遮故，成未作对治，依成事体性所作生时，由常增益远离故未了无常性，如从无常异了知所作性。实由唯成差别故，由彼门令了知义者说了知差别，如了知"此非青"等。彼等亦当由如所说理唯由余相显示是差别义性。
无余差别了知。若差别住自性，一切应了知差别。若是无事，应成"无瓶"想是了知差别。

།ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་གལ་ཏེ་ དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་པོ་གཞན་བཀག་པ་ཙམ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལས་ལྷག་པར་གྱུར་པ་དེ་གང་ཞིག་ཡིན་ན་གང་གིས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ ལས་བྱ་བ་གཞན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་གཞན་བསལ་བ་ན་དངོས་པོ་ལ་བརྟན་པའི་སྒྲུབ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ འདི་ཙམ་ཁོ་ན་ལྡོག་པ་བརྗོད་པས་ན་ཐ་དད་པའི་རྟོགས་པ་དག་ལ་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་མི་འདྲ་བ་མེད་ཀྱང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་ཉིད་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དག་རབ་ཏུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་འཆད་དོ། །སྒྲ་དེ་དག་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་མཚན་ ཉིད་སྤྱིའི་ཕྱིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།སྒྲ་བེམས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་འགྱུར་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་དེས་སྐྱེད་པའི་རྟོགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །འདི་ལ་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུར་བརྟག་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་དེའི་ མཐར་ཐུག་པ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས། ཇི་ལྟར་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། གལ་ཏེ་ཡང་འདིར་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་ པ་ཐམས་ཅད་མི་འཕེན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཐ་དད་པ་གཅིག་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་གཅིག་ལས་ཀྱང་དེ་ཐ་དད་པ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཐ་དད་པ་ཞེས་ཐ་དད་པར་བསྙད་པ་ནི་རང་བཞིན་གཞན་དང་མི་མཐུན་པ་ རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་བཤད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་གཉིས་ལ་གནས་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་ འགོད་པའོ།།དངོས་པོ་གཅིག་ལ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་དེའི་ངོ་བོས་སྟོང་པའི་ངོ་བོ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་གཞན་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ལྡོག་པའི་དེ་སྙེད་ཡོད་དོ། །ངོ་བོ་དེ་སྙེད་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ངོ་བོ་དེ་སྙེད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་དངོས་པོ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་མེད་པའི་རྒྱུ་ དང་འབྲས་བུ་གང་ལ་ཡོད་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོའོ།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྨོས་པས་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་ཡང་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ།

若事中无他事，若是仅遮"事中无他事"之他事，尔时由事于他事全无故，何为超过事自性之差别？由何令差别了知具有异于自体了知之作用？
若谓事中即无他事，遮他事时，成事所依成立境之无事为何？故"事中无他事"仅此说返，虽差别了知无不同了知作用，然应许如所说理。
今释"彼差别当了知分别"。彼等声唯成彼自性相共至。由声是无情故，彼等全无变异。故由彼所生了知是彼自性而如是说。此中如何观察自性，由有如是故，虽非彼境然成彼究竟。
若自相是无常等自性，分别唯是一法境，云何是彼境？答：纵此不遣一切无常等差别，然声说彼一差别即所作性等。由一亦有彼差别所作性等相。
说"彼差别"者，说不同他自性住自体之自性，无余所谓差别。如所说。"是故"等安立所说二偈中事。
于一事有他体，由彼体空之体几许，对彼他有尔许返。由于尔许体无彼故，于彼亦无尔许体，此为义。释因：于彼一事所无因果，于何有即他体。说因果亦表青等自性。

།དེ་ལྟ་བུ་དག་ལས་དངོས་པོ་དེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ལ་མེད་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཅན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གཞན་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པས་ན་འདི་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་འདི་ལ་མེད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པའི་སྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ངོ་བོ་ཇི་སྙེད་མེད་པ་སྒྲ་དག་ཀྱང་དེ་སྙེད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་དག་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ བཤད་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དགོས་པ་ཡོད་ན་ཡིན་གྱི་མེད་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་ཉིད་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་ནི་དགོས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཐ་སྙད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་དེ་བཤད་པ་ནི། དེའི་རྒྱུ་དང་ཞེས་བྱ་ བའོ།།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་སྤོང་བའོ། །ཉན་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡོངས་སུ་སྤོང་བའོ། །ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་གསུམ་པའི་དོན་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །མིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའོ། །ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ།།གྲོང་རྟ་མི་ཕྱུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དང་ཞེས་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བཤད་པ་མིང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་དངོས་པོ་ཙམ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །རྟོགས་པའི་ སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཉེ་བར་བླང་ན་སྒྲ་ལ་འཇུག་གོ།།སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཡན་ལག་ཡིན་པས་དེ་དང་མཐུན་པར་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་ཡུལ་འཆོལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ པ་ནི་དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་གྲུབ་པ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །ད་ནི་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྒྲ་དང་ཞེས་རྒོལ་བ་འགོད་དོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངང་གིས་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་འཁྲུལ་པའི་མཐུས་ དངོས་པོ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སེལ་བ་ན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་གཅད་པ་དེ་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ལྟར་ཤེས།སྒྲུབ་པས་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསལ་ཟིན་པའི་ སྒོ་ཉིད་སྤང་སྟེ།རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲུབ་པས་དངོས་པོ་རྟོག་པ་ཉིད་དོ།

由事异于如是等故。由一中无因果者，即说彼空于他自性。由差别故此无于他，故他亦无于此，彼即是返。"返数"者，于彼有几许无体，声亦成尔许。此等非由自性体以境差别而异，如说"是言说义者"。
有需要则是，无则非。若自变异则不待需要，如现量。说差别究竟如何近加言说者，谓"彼因"等。"刚励即生者"，遮非彼因者。"具闻者"，遮非彼果者。
释第三偈义谓"是故"等。"名"者即声。"法"者是分别自性。如"村马人畜"等为摄。或"法"即说此名。法声说唯事，如说"一切法无我"。若取为了知能立则入声。
由声与分别是差别义故为彼分，由顺彼分别自性故，由无杂乱境故，说"宗一分非因"者，谓"故"等。如是成就差别义而示。今为立论故安立"声"等。
由住自体故，虽自然异于他事，然由迷乱力成与他事体无异，遮彼时，云何知声与相令了知彼了知自体之遮？说"非唯由成立事自体"者，舍已遮门，由唯了知自性成立而了知事。

།འདི་སྔོན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཙམ་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་བྱེད་པ་གཉིས་འགྲུབ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་ པ་ཡིན་ནོ།།ཁྱེད་ཀྱིས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་སྨྲས་པས་ན་འདི་སྔོན་པའོ་སྙམ་པ་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།དོགས་པ་འདི་བཟློག་པ་ནི། ཚད་མ་གཞན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལ་སོགས་པའོ། །ཚད་མ་ནི་རྟགས་ཡིན་ལ། སྒྲ་ནི་རང་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ ཞེས་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་གི་ཕྱིར་རྟགས་ཚད་མ་གཞན་དང་སྒྲ་གཞན་དུ་གྱུར་པས་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ། སྒྲ་དང་རྟགས་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །རྟགས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཅན་ གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་ནི་ཚད་མ་གཞན་དུ་གྱུར་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྒྲ་འཇུག་པ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་ པའི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྒྲ་གཞན་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་སྒྲ་གཞན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་གཞུང་འདི་དང་མཐུན་པ་འདི་གཏན་ཚིགས་སུ་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཀྱང་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གཞན་དུ་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ། སྒྲའམ་བློ་གཅིག་གིས་ཁྱབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ། བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པའི་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་ནི། སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་རྟགས་དེ་དག་གིས་ནི་གཞན་སེལ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཕྱིར དེ་ཡོད་པ་ལ་སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དང་པོ་དག་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་མོད་སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་དག་གོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྔ་མའི་བཤད་པ་དགོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སྔ་མར་དང་པོ་དག་ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱི་མའི་བཤད་པ་ཉེ་བར་དགོད་དོ། །འདི་ལྟར་སྔ་མ་ཡང་དངོས་པོ་མཐའ་དག་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཞུགས་པ་ལ་ཡང་ཕྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་མ་དག་ཀྱང་སྔར་ཞུགས་པ་ལ་དངོས་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

"此是青"仅了知事自性，"此非青"由遮青而了知彼，故成二作用，是了知差别。汝说一切唯遮境，则"此是青"想亦应成彼境。故如是体性诸识非唯了知自性，然是差别境，此有何理耶？
遣此疑问谓"余量"等。量即相，声即自说。故所说"云何知声与相令了知遮"，由依相而遣。故由相是余量与声成余而转时，声与相即是遮境。相一切待有法成故，转于现量所取义。故此由余量而转。
如是声依现量所取有法而转时，比量所转声即是余声，故是余声转。故此"义一自体"等文顺此立为因。由比量亦"事"等，及"若于一事，一声或智遍"等，观察声与相由声与余量转故，成立为遮他境。由彼声与相了知遮他，由自故，由于彼有声与余量转故。
初者虽成遮他境，声与余量。云何？故安立前说。若尔，初者云何是遮他境？故安立后说。如是前者亦非遍一切事，由于彼入亦后转故。如是后者亦缘先入事一分。

། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་འདི་ན་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་མི་འཐད་དོ། །དེས་ན་རིམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་སྒྲ་དང་རྟགས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ནི་འདི་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་གྱི གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ།སྒྲུབ་པས་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་འགོག་པ་ལ་ནི་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པའོ། །གང་ཞིག་ཚད་མ་གཞན་དུ་གྱུར་པས་འཇུག་པའམ་གང་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་དོན་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་དེ་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ ཡིན་ལ།སྒྲུབ་པས་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའམ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །སྒྲ་མི་རྟག་གོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་དུ་གྱུར་པས་འཇུག་པའམ། ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ལ་ འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ནི་འབྲེལ་པ་ལས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་རྙེད་དོ། །ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་གང་ ཡིན་པའི་ཆ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད།བརྟག་པ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཚད་མ་འཇུག་པ་ནི་རང་དབང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རག་ལས་པ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་མ་རྙེད་པར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ དོན་གྱི་ཆ་དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན།དོན་དེ་ཉིད་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་དེའི་ཆ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ནི་བརྟག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་ བརྟགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་གཞན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ།།མངོན་སུམ་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཆ་ཡོད་པ་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་ལ་ཡང་ཆ་གཞན་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་བདག་ཉིད་ གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་འདྲ་བ་ན་དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གནས་ལུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ན་ དོན་རང་ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་གནས་ལུགས་ཀྱིས་དོན་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པས་ན་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཉིད་བརྟགས་པ་ཡིན་པས་སོ་སོ་རང་གི་ཡུལ་གཞན་ རྙེད་པས་ནི་དོན་མེད་དོ་ཞེ་ན་མ་མཐོང་ཞེས་སྨོས་སོ།

如将说之理，此中不应非遮他境。故依二次第，由声与相转故，自性即是遮他境。如是此于遮他境是自性因，于遮由成立了知事自体则是遍违所缘。
若由余量转，或于余量所转一义转者，即是遮他境，非由成立取事，如"此非青"或"非非刹那"等智。"声无常"智亦是由余量转，或转于余量境。
随行与返由系属，彼亦由观察余量转自性而得。如是说"此"等。义自性体为量所观察，何有余分？为观察而量转非自在，由待彼而转故。彼即比量。彼未得各自所缘不成，如是义分复是何耶？
若谓岂非观察彼义，何用余分？说"非"者谓"于现量"等。非现量义不能观察。故彼成现量，应说余为分别所依。若谓于现量有现量分为所观察，说"非"者谓"一"等。义谓于一亦无余分。
若谓义自体非明，然有似彼相智明，彼由一分相似时，彼一分成现量。说"非"者谓"自体"等。由他住相显时，义自明，由自住相是作者故，如作者性。故非由一分明，如作者。
若谓见境即是分别，故无须得各自余境，说"未见"。

།མཐོང་བས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ནི་རྟོགས་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟག་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཉིད་བརྟགས་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཚད་མ་གཞན་སྒྲུབ་པས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་བསལ་ཏོ།།དེ་འཇུག་པ་ནི་ངེས་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་ཆོས་ཅན་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་པས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་བསྒྲུབས་པས་ཅི་ཞིག་རྟོགས་པར་བྱེད། དོན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པར་བྱེད་པའོ།།དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་དོན་དེ་ནི་གཅིག་པ་དང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པ་ལ་ངེས་པ་བཤད་པ་ནི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲ་ གཅིག་པ་དང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ།།དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་བཤད་པ། དེས་ན་གཅིག་པོ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་གྲུབ་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་འདིར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པ་ནི་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲུབ་པ་དེ་ལས་གཞན་ནི་མ་གྲུབ་ པ་སྟེ་སྐབས་ཀྱིས་གཅིག་པོ་དེའི་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་མ་གྲུབ་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་ན་ནི་གཅིག་པོ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པའི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །དེ་གྲུབ་ན་གྲུབ་ པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཞིག་གང་དང་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་རྣམ་པ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་འགལ་བ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་ གྲུབ་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་མོད།དེ་ལས་ཀྱང་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐའ་དག་མ་ཚང་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་མི་འཐད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པའི་ ཕྱོགས་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་ནས་གཞན་སེལ་བའི་ཕྱོགས་ལ་འཐད་པར་སྟོན་པ་ནི་གཟུགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའོ།།གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། །ཡོན་ཏན་གཞན་སྦྱོར་མི་བྱེད་ན། །དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་།བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་ པ་ལ།།ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་བྱ་གང་། །མ་མཐོང་ཆ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དངོས་པོ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེས་ན། དེ་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།

由见所取已了知故观察无义，故应观察未见境。此遮余量由成立了知事体。彼转必待现量成立有法。故有法之法不可能非现量，由一切唯了知故，由余量成立复何所了？"义"等是释。
彼非现量。余量所转义是一及现量所成。说成立决定谓"若有法未成"等。如成立无常，声是一及现量所成。此有何果？说彼故，由彼一唯现量成故，此成一切分。
即此立论谓"于彼"等。除彼所成余未成，由时一之相无故。若有未成相则非一体。未成相者不成一自性。何故？故说"若"等。若成，由成故，若与何成及乐非一者，则与彼非一相，故非彼体。由相违法住故成差别。说此谓"差别言说"等。
彼若现量成则一切分成。此复何果？故说"是故"等。由遍断彼体一切无缺故，由无分别经验故，余量转不应理。故如是于成立分证成非余量转已，示于遮他分应理谓"色法"等。
若由迷乱因，不合余德，于义一自体，自体是现量，诸量所观何？未见余分何有？此义是：由迷乱因于见事亦增益余事故，彼为量所观察。

།དེ་བས་ན་རང་བཞིན་གཞན་སྒྲོ་བཏགས་པས་བསྐལ་པའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་སྟེ། དེས་ན་དེ་སྒྲོ་འདོགས་པ་བསལ་བས་རྟོགས་པ་ན་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ ཉམས་སུ་མྱོང་བས་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་མ་མཐོང་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་ན།དེ་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། ཆ་མེད་པ་དེ་ལ་མ་མཐོང་བ་འགའ་ཡང་མེད་ན་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་དགག་པ་ནི་རྣམ་ པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ།།འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐའ་དག་མཐོང་བ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡོན་ཏན་གཞན་སྦྱོར་བ་ཉིད་རེ་ཞིག་མི་སྲིད་དེ། རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་ན་ཡང་མཐོང་བའི་ནུས་པ་མ་ཉམས་ པས་ཡོན་ཏན་གཞན་སྦྱོར་བ་ཁྱད་དུ་བསད་དེ།རང་གི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དཔེར་ན་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་སེང་གེ་ཞེས་དངོས་པོ་མཐའ་དག་མཐོང་བཞིན་དུ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེས་བུ་སེང་གེ་དང་སྦྱོར་བ་རང་ གི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད། འདི་ལྟར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཉམས་ན། ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བརྗོད་ པ།འདི་ལ་དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ལྟ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ཙམ་ཉིད་འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་རིགས་པ་ལས། དེ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དབང་གིས་གཟུགས་དེ་ མདུན་ན་གནས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ནས་གཟུགས་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་གྱི།སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གསལ་བ་ཡིན་ལ། གཟུགས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བསྙད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དོན་རིགས་པ་འཇུག་པས་དོན་ངོ་བོ་མཐའ་དག་གིས་སྣང་བར་གྲུབ་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདུ་བྱེད་སྒྲུབ་པས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ ནོ།།འདུ་བྱེད་ལས་སྐྱེས་པའི་རྟོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།

故由增益余自性，为了解离增益之事体，余量转起。故由遣除彼增益而了知时，成立为差别义遮他境。若于经验所了知事本身有少许未见，则于彼余量当转，然于无分者既无任何未见，由无余量转故，遮成立余量转于遮境亦同。
如是于见事真实一切，由迷乱因合余德暂不可能，由应常有故。纵有可能，由见力未坏故，摧余德合，遮止圆满自境待余量。如于婆罗门童子，虽见事一切，仅由增益而合人与狮，不待余取自体智而成就。
故何说"若由迷乱因"？如是虽有迷乱因，若真实未坏，则余量了知不可能。说此：于无事论见中，如仅见自性即是坏、生及能生为应理，由彼成刹那等故，不能说由经验力，色现为前住自性起，唯色明而非刹那等。由有说刹那性亦明为色体，色亦是刹那体故。
故如实义即如是，义经验由义理转故，虽成以义体一切显现，然仅由经验自有不究竟，然由行作成立随转。由行作所生了知亦是分别。

།དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་དོན་འཛིན་ན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་དབྱེར་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ སྔོན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་འཛིན་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སྔོན་པོ་མྱོང་ན་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་པ་ན། སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིས་ནི་བདག་ཉིད་ཐམས་ ཅད་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་ཞིང་འདུ་བྱེད་པ་ལས་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་ཆོས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་ངེས་པ་བྱེད་དོ།འདི་ལྟ་སྟེ་གཟུགས་ཉིད་དུའོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་འདིར་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་དངོས་ པོ་ལ་འཇུག་པའི་བྱེད་པ་མེད་པར་གྱུར་ན།དངོས་པོ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ། དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཙམ་ལས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་དེའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་དངོས་པོའི་ བདག་ཉིད་ཀྱི་སྔོན་པོ་ཙམ་རྟོགས་པས་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་འདི་འཇུག་པ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གོ་སྐབས་དང་ལྡན་པར་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འབྲེལ་བའི་མཐོང་བ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཙམ་སྤངས་པར་གྲུབ་པ་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཐ་མི་ དད་པ་ལྡོག་པའི་ཚད་མས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།བློ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གཅིག་ནི་དོན་གྱི་དབང་གི་དོན་སྣང་བས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁོ་ནར་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་རྟོགས་པ་པོའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་མི་ལྟོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དོན་གྱི་ཡུལ་ ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན།འདིས་དོན་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་ནི་གཞན་སེལ་བའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན།དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་སྔོན་པོ་དང་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་དེས་ན་དོན་གྱི་ངོ་བོའི་ཆོས་མཐའ་དག་གིས་བདག་ཉིད་ཡིན་ཡང་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ བའི་རྟོགས་པས་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ།

故若分别亦如经验以成立体取义，则应取与青等不异之刹那等相成青体之自体而已，然非如是。经青时生青分别，于刹那等生疑故，待余量故。故此以一切体经验及由行作所了一法而决定，如成色性。
故如是虽无事自性经验体之了知，此中若由余自性亦无于事转作用，则如了知为事等，当唯成非依事。当由差别作用，从仅非青之义体分别故，对治彼之事体唯青了知而转时，此转有余量机会实为应理。
故由经验相关见成立遮仅非青时，于是刹那性等不异返，由量待余非无。智有二种：一由义力义显故如实转，余由了者他力故不待义。若由非义境性于义未如实了知，此不成依义言说。故此由遮他义性是事境故全无过失。
如是则分别由迷乱性故，了知事体青与刹那等自性差别，故虽是义体一切法之自体，由一相显现故，随经验了知了解为一法体性。

།དེས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སྐད་ཅིག་མའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་སྐྱེས་པས་ན་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་ པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཅི་བྱ།སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་པར་གྲུབ་པ་ན་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པ་ཆོས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །འཁྲུལ་ པའི་ཕྱིར་དེ་མ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ལ་ཡོད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་བསླད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཡུལ་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་འགྱུར་ཏེ། དངུལ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་བཞིན་ནོ།།སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་སྔོན་པོ་དང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཉིད་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་གཞན་སེལ་བ་མ་ཡིན་པར་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཐ་དད་པ་བསླད་པ་ བཞིན་མི་འགྲུབ་པར་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཙམ་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་བཟློག་པར་བྱ་བ་མང་པོ་དག་ལས་སྒྲའོ་ཞེས་དེའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་འཛིན་པས་གཅིག་བཟློག་སྟེ། མི་རྟག་པའོ་ཞེས་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ སེལ་བ་ན་ཐ་དད་པ་ལ་བསླད་པ་མེད་ཀྱང་རང་བཞིན་ལ་བསླད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡང་འོག་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པའི་དོན་གྱི་རྟོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲོ་འདོགས་སྲིད་པ་དང་ ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྒྱུ་མཚན་ངེས་པ་ཉིད་ལས་མ་རྟོགས་པར་གྲུབ་པ་ན་འདི་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདིར་མ་མཐོང་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་བཀོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་བསལ་བ་ན་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་ན། དེ་ཟློག་ པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་དག་གིས་བརྟག་པ་སྲིད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་དངོས་པོ་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཡོན་ཏན་གཞན་ཡིན་ནོ། །ངེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་དེ་མ་ཡིན་པའི་ རང་བཞིན་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།

故由经验不了知刹那等为异相故，由此因不生刹那分别，故待余量，何须遮他境？虽无增益，由无因性成未了知时，成立余量转故。故唯由成立体了知依仅法。
若谓由迷乱故未了知者不然，由待执著而许故。若非如是，则由遮门亦不成了知故。如是不能，若依事，则不应由事中有之刹那等体性而成差别错乱故。由依彼境经验故，若依彼亦如不异而于自性颠倒，如银等分别。
若谓于非青亦了知刹那性故是差别迷乱者不然，若青与非青二者于一刹那迷乱亦非遮他而是依事性，则如差别错乱将说不成故。故仅于差别有作用之分别，从多所返者是声，由取其对治事体性而返一，谓无常，如是遮他时，虽无差别错乱而于自性成错乱。如是亦当下说。
故于成立事了知体识境者，依差别义了知亦可能增益及应理待余量。故由因确定性成未了知时，此处非为成立未见而立此，然遣除由成立体了知时若有增益，说由遮遣彼故量可观察，由如所说理示可能故。若物异于何事，彼即是彼之异德。决定自性事亦观待非彼自性而异。

།དེས་ན་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས་དངོས་པོ་ལས་སེར་པོ་གཞན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་ལ་ནི་མི་འཇིག་པ་ངེས་པའི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ལས་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པ་གཞན་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་ལས་ནི་དངོས་པོ་རང་ གི་ངོ་བོས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྟོགས་པ་རང་བཞིན་གཅིག་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་མང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དོན་རྣམས་མང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེས་ན་དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དང་ཐ་མི་དད་པ་སེལ་བར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་དག་ཀྱང་མང་པོ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་གཞན་ལ་གཞན་སྦྱོར། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་རྟོགས་པས་དེ་གཞན་གྱི་ ངོ་བོར་རྟོགས་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གཞན་ཙམ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྟོགས་ན་ནི་གཉི་ག་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་རྟོགས་པ་ཉིད་ཚད་མ་གཞན་ལ་ཇི་ལྟར་ལྟོས་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་ ཡོན་ཏན་གཞན་སྦྱོར་ཡང་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ན།ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །དཔེར་ན་ཉ་ཕྱིས་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དངུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྦྱར་བ་བཞིན་ནོ། །ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་བཞིན་དུ་ཉ་ཕྱིས་རྟོགས་བཞིན་ པའི་རང་བཞིན་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་ལ།མ་རྟོགས་པས་དངུལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་མ་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་དེ་རྡུལ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ཡང་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཉ་ཕྱིས་སུ་གྱུར་པའི་དངུལ་གྱི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་མང་པོ་གཅིག་ཉིད་ངོ་བོ་གཞན་འབྱེད་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་རྟོགས་པས་རང་བཞིན་དུ་བྱས་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བྱེད་པ་ཉམས་པར་བྱས་པ་ན་སྒྲོ་འདོགས་པར་ འཐད་ཀྱི་གཞན་དུ་ནི་མདུན་ན་གནས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ལ་རང་བཞིན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྟག་ཏུ་དེ་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉ་ཕྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་དངུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་འདི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ གི་རྣམ་པ་འགལ་བས་སྣང་བ་ལ་འགལ་བ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།

故由青自性从事异于黄，如是于刹那坏则从定果作用异于无果之不坏。由迷乱因，则于事自体如何安住而颠倒了知。故由义体是一故，其了知唯成一自性。此中颠倒增益是多，由非其自性诸义多故。故于彼遣除颠倒及不异之果量亦唯多。
若谓如何由自体空于他自性而合他，由他体了知故？不然，由未了知彼故不成了知为他体，由仅了知他故。若了知彼，则由了知二者故，当成合差别与所差别事，故了知如何待余量？故疑若合异德亦不待余量者，说如于螺贝银相。如由迷乱因于螺贝合银相。
非如差别与所差别而合已知螺贝自性与银相，亦非由未知而未了知为银自性。虽彼了知是尘许境，由似随入螺贝自性显现故，即是螺贝所成银分别。
若刹那性等多相一体分别他体之了知作为自性，当坏刹那性等境经验作用时，增益应理，否则于前住自性明体不增益他自性，由应常有故。于螺贝经验增益银相则无此相可能，由自相违故，于显现无了知相违故。若非如是，则不成生能害。

།སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་ནི་དངོས་སུ་འགལ་བ་ཡིན་ཡང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཙམ་དུ་རྟོགས་པས་ ན་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་ཞེས་དོགས་ན། གཟུགས་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བ་ལས་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྟོགས་པ་པོའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ། དངུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ཉ་ཕྱིས་ལ་ཡང་ཡོད་ པས་ན་ཆོས་མཐུན་པར་བརྗོད་དེ།བ་ལང་དང་བ་མེན་བཞིན་ནོ། །དེ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཀར་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་མཐུན་པ་དག་གིས་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་དངུལ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་གཉིས་ལ་ལྟོ་བ་ཡངས་པ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནམ།མཐོ་ཡོར་དང་མི་དག་ལ་གྱེན་དུ་འགྲེང་བའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་སྐྱེས་པས་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་འཐད་པ་ ཉིད་དོ།།མཐོ་ཡོར་གྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་མ་བཟུང་བས་སྐྱེས་བུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་གཟུང་ན་ནི་སྒྲོ་འདོགས་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ནའོ། །འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ན་ནི་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཙམ་བཟུང་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་ཏེ་ དཔེར་ན་གྱེན་དུ་འགྲེང་བ་ཉིད་བཟུང་བ་ན་མཐོ་ཡོར་དང་སྐྱེས་བུར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་བཞིན་ནོ།།ཉ་ཕྱིས་ལ་ཡང་སྲིད་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་མ་བཟུང་བར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྣང་ བ་ནི་དེ་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཅེ་ན། ཆོས་གང་ཞིག་རང་བཞིན་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཚད་མ་དག་གིས་བརྟག་པ་དེ་ནི་དེ་བཟུང་བ་ན་མ་བཟུང་བ་མི་སྲིད་དེ། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་བ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་བཤད་དོ།།ཆ་ཤས་ཀྱིས་འདྲ་བ་མི་སྲིད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གསལ་བ་ཡང་འདྲ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མདོ་བཞིན་དུ་གཞུང་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །དངོས་པོའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ མཐོང་བ་ཅན་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་གཞན་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་ནའོ།།ངོ་བོ་གཞན་དང་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཞན་མདུན་ན་གནས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་དེ་ཉེ་བར་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེའི་ནུས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ ཁྱད་པར་བླངས་པ་ནི།དེ་ལྟར་ངེས་པའི་གགས་སུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

虽非刹那相直接相违，由了知为事自性而已故，由无相违故唯应理。故若疑如何于螺贝增益为银，说由见相似色法。依了者意乐，如银自性亦有于螺贝故说相似法，如牛与牦牛。由见彼故。此说：由白等相似法，螺贝自性于银有，如二瓶有广腹等相，或如木人与人有直立相。
由生仅彼相随顺现量，未取银相差别相故，增益为银应理。如由未取木人不共法而增益为人。若取差别相则增益决定不可能。若无迷乱因，则于二者仅取有体而成疑，如取直立性时疑为木人或人。于螺贝亦如是，定取一可能体即是迷乱。
若问如何不取差别相而了知？由未了知故。如是显现则应了知彼故。若问如何说义自体一等？为显示依何自性由量观察何法，取彼时不可能未取，如取声等即刹那性等故而如是说。非分不可能相似。彼明亦是相似性。释为"若"。如经与前文相连。于见一切事真实者亦不合异德。
若问由他体相违性，如何合异相于前住自性明体？说由迷乱因。为显其力而取差别曰：如是成为决定障碍。

།སྣང་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་རྣམས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །ངེས་པའི་གགས་སུ་གྱུར་པའི་འཁྲུལ་ པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ནི་སྣང་བའི་ཆོས་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པར་བྱེད་པ་དེས་ན་ཆོས་གཞན་ལ་དོགས་པའམ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་འཁྲུལ་པའི་གོ་སྐབས་ཕྱེ་བ་ན། འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུར་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་གཙོར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་གཉི་ག་མི་སྣང་བར་གཞན་གཞན་དུ་སྦྱོར་ཏེ་གཞན་ཙམ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དོགས་པ་བསུ་ནས་ལན་འདེབས་པ་ནི དེ་ལྟར་ཉ་ཕྱིས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེར་ཉ་ཕྱིས་སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དངུལ་གྱི་རྣམ་པར་མི་སྦྱོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་སྦྱར་བའི་ཉ་ཕྱིས་ལ་ངོ་བོ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གཉིས་པོ་དེ་ ཡང་མཚུངས་པ་དང་སྟེ།གང་བཟུང་ན་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་འགྱུར་བ་ཉ་ཕྱིས་དང་དངུལ་ལ་ཡང་སྲིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་ཅན་དང་དངུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཉིས་པའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདིར་གཉིས་སྣང་བ་ན་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱིའི་ངོ་བོ་དང་དངུལ་གྱི་རྣམ་པ་གསལ་བར་འགྱུར་ན། དངུལ་ཙམ་ཞིག་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་གཉིས་སྣང་བར་མི་འགྲུབ བོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།བྱེ་བྲག་ཏུ་མ་རྟོགས་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོ་ན་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྦྱོར་ཞེ་ན། ལྟ་བས་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྟོགས་པ་པོ་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་གཟུགས་མཐོང་བས་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་མཐོང་ངོ་། །ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པའི་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་གཟུགས་མེད་པས་ན་ ཁྱད་པར་གྱི་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན།འདིར་དོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངུལ་གྱི་ངོ་བོ་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཟུང་ན་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དངུལ་ལ་ཡོད་པ་བཟུང་ཡང་དེའི་ཕྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པར་བྱ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཞེས་སྨོས་སོ། ། གལ་ཏེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་དངུལ་ཡང་སྲིད་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཉ་ཕྱིས་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངུལ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་དངུལ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཉ་ཕྱིས་ལ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དཀར་ཞིང་འཚེར་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་ཡོད་ཅིང་དངུལ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། ། དེས་ན་ཁྱད་པར་ཞེས་དེའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

正在显现的自性不可能颠倒了知。故迷乱因不成为迷乱因。由成为决定障碍的迷乱因，究竟作一显现法，故于他法唯成疑或迷乱。若问彼等因为何？说为不异法。故如是由现量开迷乱机会时，由迷乱等因如何成为因故，说彼即是主要迷乱因。
若问如何不显二者而合为异，由仅了知异故？如前迎疑而答曰：如是于螺贝。彼中非不显螺贝亦非不合银相。即说此谓于螺贝。如是于合银相螺贝非有二体。彼二自性亦相等，取何成增益为银，于螺贝与银可能者即是一，差别及银体性是第二。
此说：此中显二时非合，然有唯银相显现。说因相谓如是。若明显共相体及银相，则唯明显银。若非如是则不成二显，如说：若未别了知。若问于螺贝合银相耶？说由见。了者见螺贝色唯见差别。
若问无非差别螺贝色故何用差别？此有疑：若取于银体不可能之螺贝相则不增益为银。虽取于银有者亦非彼后故有可疑，故说差别。虽如是于银亦可能，然如是于螺贝有者于银无，于银无者于螺贝亦无。如是白光明相于螺贝有亦唯于银有。故说差别即说其自性。

།གཉི་ག་སྲིད་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་བཟུང་བ་མེད་པར་གསལ་བ་ངེས་པ་ལ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་གྱེན་དུ་འགྲེང་བ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་འཁྱོར་བ་དང་ཁོང་གསེང་ཅན་ལ སོགས་པའམ།རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་བཟུང་བས་གྱེན་དུ་འགྲེང་བ་དེ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདིར་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་མཐོང་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་ པའི་ངེས་པའི་རྐྱེན་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་གཏན་ལ་མ་ཕེབས་པས་དེ་དངུལ་ལ་ཡོད་དོ།།དེས་ན་དེའི་སྤྱི་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་རློམ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་དང་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་དེར་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དངུལ་ལ་ ཡང་སྲིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ལས་ངེས་པ་ཐོབ་སྟེ།འགལ་བ་མེད་པ་སྣང་བ་ལ་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངུལ་ དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་ཡུལ་གྱིས་རྣམ་པར་བཅད་ནས་དངུལ་དུ་སྣང་བའོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་སྐབས་ཕྱེ་བས་ན་དེ་མྱོང་བ་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ནོན་པས་དེར་སྣང་བའི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཡོན་ཏན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཏེ། སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཡུལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀྱང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཉ་ཕྱིས་བཞིན་དུ་གཞན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གནས་པར་འཁྲུལ་ལོ། །ངེས་པའི་གགས་སུ་གྱུར་པ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་བཤད་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་མ་འཕྲིགས་པ ཞེས་བྱ་བའོ།།ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་རེ་ཞིག་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་གི་དབྱེ་བས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་མི་རྟོགས་ཏེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་དང་ད་ལྟར་གྱི་སྐད་ཅིག་སྣང་བར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ད་ལྟར་གྱི་རང་བཞིན་འཛིན་པ་ལས་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་དང་རྣལ་འབྱོར་པ་འཛིན་པ་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ། །མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་མ་བརྗོད་པར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པ་དང་མ་སྐྱེད་པ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གལ་ཏེ་ཏིལ་མར་ལ་སོགས་པ་ཟད་པའི་མར་མེ་བཞིན་དུ ངོ་བོ་མ་དམིགས་ན་དེ་གནས་པར་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་འདྲ་བ་གཞན་སྐྱེས་པས་གནས་པར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་འདྲ་བ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ།

二者可能之体，无取差别不共体而明确定，非了知，如所说直立性。彼中由取弯曲及空腹等或手足等而定了知彼直立。此中如是取相即是定解差别体。故虽唯见差别体，然由差别相取定因不具故，未决定差别体，彼于银有。故说谓见彼共相而增上。
此说：由离差别相故，如是自性显现于银亦可能者，由某因得定，于无相违显现增益为银。故说增益为银者，谓如何由正显现相违故之义。增益为银即由螺贝境遮已显为银。故如是开增益机会故，由经验彼自性境压制故，由显现彼故，如不显而增益异德应理，为显依所说境亦说如是。如螺贝于他瓶等亦迷乱住。
说成为决定障碍迷乱因谓未契为异性。法自性暂由无异性故未了知为异。刹那差别所作异性凡夫不了知，由不取过去未来及现在刹那显现故。由取现在自性则凡夫与瑜伽师取唯相等。未说见差别则不能说生分别与未生。如是若如尽油等灯不见体，则不应迷乱为住，然由生异相似而迷乱为住，如说由生异异相似。

།གནས་པར་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡང་དེའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདུན་དུ་གནས་པའི་དོན་དམིགས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ན། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་གྱུར་ཀྱང་དེའི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདྲ་བ་གཞན་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་དོ། །གནས པར་འཁྲུལ་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།ཐ་སྙད་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་སྒྲུབ་པའི་ཕྱོགས་བསལ་ཏེ། གཞན་སེལ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བརྟག་པ། ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པ་དེ་བཤད་པ་ནི། འདི་ལ་གཞན་ གྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པ་བསལ་བས་ནང་གི་དོན་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་སྒྲོ་འདོགས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ལས་མི་འདའ་སྟེ། ཉ་ ཕྱིས་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ།།འདི་ཉ་ཕྱིས་ལ་བརྟེན་ནས་དངུལ་དུ་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་ན། གང་གི་ཚེ་ཡུལ་ཉེ་བར་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ། འདི་དངུལ་གྱི་རྟོགས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་ གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་དངུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་དག་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ མ་རྟོགས་པའི་དོན་སྒྲོ་འདོགས་བཟློག་ནས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་གང་གིས་རྟོགས་པ་འདི་དག་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་སྒྲོ་འདོགས་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་དག་ནི་དངོས་པོའི་ཆ་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཇི་ལྟར་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་མཐོང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་བསལ་ནས་རྟོགས་པས་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་སྔར་ཉིད་རྟོགས་ཟིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་གྲུབ་པ་ཉིད་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ཡང་ སྒྲའི་ཆོས་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་ན་ནི་སྔར་གྱི་དེ་གསལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་འདི་ཡང་འགྱུར་རོ།།རྟོགས་པ་སྔ་མས་རྟོགས་པ་ལས་མི་རྟོགས་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྷག་པ་ནི་མེད་དོ། །དེས་ན་འདི་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་ན་སྒྲ་ལ་འཇུག་པ་ཆོས་ཅན་རྟོགས་ པ་དང་སྣང་བ་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ།

彼迷乱为住亦由增益为彼体而成，因是增益为彼体之自性故。分别缘前住境时，虽由刹那性成无，然由彼体即由彼一性，于生异相似亦增益。迷乱为住亦即是彼，依言说则是因果事。如是则遮遣成立方面，于遮遣他方面由他量观察，说如何成立：此中谓他事，此已说讫。
若分别能遮知亦由遣除增益而了知内义，岂不然？故遮遣增益亦不离了知成立体性，如了知螺贝。此依螺贝生了知为银时，当由至近境等生螺贝了知时，此虽是遮遣银了知，然是成立境者，非遮遣境者。若成为"此非银"则是遮遣境者耶？说非彼，说"遮遣"。
具颠倒诸知非由增益力于未了知义遣除增益而了知，故由何了知此等成为成立境者，遮遣增益诸了知非为了知未了知事分而趣入。若问如何非？说由已见故。遣除增益而了知所缘自性，已于先了知，由法有成立时声等相明显故。若此亦由缘声法而趣入，则如前彼明显，此亦唯如是。由前了知所了知外，无余分未了知。故此亦了知无常性时，于声趣入法有了知与显现相等。

།རྟོགས་པ་དེ་ཡང་སྔར་སྐྱེས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཅི་སྟེ་ཡང་སྔར་དེའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་དོན་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ལས་འདི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ངེས་པས་ཚིམ་པར་འགྱུར་བ། ད་ལྟར་མི་རྟག་པ་དམིགས་པ་ བཀར་ཏེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཆ་ཤས་མེད་པ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲའི་རྣམ་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཡོད་ན་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་ཏེ་རྟོགས་པ་ཞིག་ན། སྒྲའི་མི་ རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་སྒྲ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ན་སྒྲའི་རྣམ་པ་གསལ་བ་ཁོ་ནར་འོས་ཀྱི་སྒྲའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ན་མ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ཡིན་པར་ནི་མི་འབྱོར་ཏོ།།འོ་ན་དགག་པ་སྨྲ་བ་ལ་ ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན།འདི་ནི་མདུན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་འཇུག་ན་འདིར་དངོས་སུ་ནི་རྟོགས་ཟིན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་དོན་མེད་དོ། ། རྟོགས་པའི་དོན་མེད་ཀྱང་འཇུག་པ་ནི་ཉམས་པ་མེད་དེ། སྦྱོར་བའི་རྟོགས་པ་སེལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡང་སྲིད་པར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པ་དང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་གཉིས་དོན་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་ཁྱད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་རྣམས་དངོས་པོ་ཙམ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་སུ་སྨྲ།རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་པ་ནི་ངོ་བོ་ཙམ་རྟོགས་པར་རྟོགས་སོ། །སྔོན་པོ་མེད་དོ་སྙམ་པ་ནི་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དགག་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་དེ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན ཡང་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་དགག་པས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲོ་འདོགས་སེལ་བ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་སྔོན་པོ་ཡིན་ནོ།

彼了知亦由先已生故，此何所为？虽先缘彼自体义，然由此无常性定得满足，今别缘无常而了知耶？说非彼，说"于无分"。此说：若无常性异于声相而有，则应别缘而了知，然声无常性自性即是声故，了知声无常性时唯应明显声相，于了知声分自性无常性时，为了知未了知自性则不应理。
若问于说遮遣亦如何了知？此当向前观察。然若为了知事自性而趣入，此中直接是了知已了知法有者，故此亦如彼即成无义。虽无了知义而趣入无失，由合了知遮遣而趣入故，已说亦可能是事境者故。由了知与遮遣二者了知义作用无差别故。
诸无常等了知虽非了知唯事，然由即能遮遣增益故成为遮遣他境者，谁说唯由遮遣增益而成为遮遣境者？"非常"是了知遮遣。三种知互不相同而了知：谓"此是青"是了知唯体性。谓"无青"是了知彼无之遮遣了知。谓"此非非青"是依事了知无他事，由于彼遮遣彼体故是遮遣了知。
故若于应了知事有二种了知作用，然说遮遣境者由遮遣而遮遣即是于遮遣境之遮遣，非唯遣除增益。故如"此是青"。

།སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་རིགས་མི་ མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དགག་པའི་དོན་གྱི་སྟོང་པ་དག་དེའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར།དེས་ན་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་གཞན་སེལ་བས་མདོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་འདིར་ལན་ བཏབ་སྟེ།འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག་པ་ནི་ དགག་པར་བྱ་བར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ།འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདུན་ན་སྣང་བའི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྟོགས་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་བཞིན་པ་ལ་གཞོམ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དགག་པ་ཞུགས་པ་ན་སྔོན་པོ་ མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར།འདི་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་བཞིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་པ་འདི་དག་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེ་བཀག་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན།འདི་ལྟར་དགག་པ་ནི་དགག་པར་བྱ་བ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་དང་འབྲེལ་གྱི། འདིའོ་སྙམ་པར་རྟོགས་པའི་རྟེན་སྔོན་པོ་དང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་ཁྲ་བོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་ཁྲ་བོ་ ཉིད་ལྷས་བྱིན་ལ་བཞིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་བ་ལང་ཁྲ་བོ་དང་ལྡན་པས་ལྷས་བྱིན་ལ་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། དགག་པའི་ཁྱད་པར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་སྔོན་པོའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བཀག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཆོས་སུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་བརྟེན་པའི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ན་དེ་བཀག་པའི་ཆོས་སྔོན་པོའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་སྔོན་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་མོད། དགག་པའི་དོན་ནི སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར།འདི་སྔོན་པོའི་ཅི་ཡིན་པར་འགྱུར། ཁྲ་བོའི་ཡོན་ཏན་ནི་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་དགག་པའི་དོན་གྱི་ཆོས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་རྟོགས་ཀྱང་གང་དུ་ཡང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་མི་རྟོགས་པ་གང་ ཡིན་པའོ།

如"声是无常"等，依异类知的遮遣义空性成为彼境者。故声与知是遮遣境者，此为何？因此说诸佛教徒为遮遣他所迷惑耶？此中答：谓"此非青"之遮遣了知亦由即遮遣增益而作用于遮遣境，非了知无所遮。如是"此非青"之遮遣与所遮非青性相关，"此"即是前现之青性。故此中遮遣了知，于此所了知而将破者，依彼遮遣趣入时，于了知非青之青有何差别可了知？
由正了知为"此"故，此等了知不成所依，然由依彼遮遣非青故。依彼遮遣者复为何？如是遮遣唯与所遮非青相关，非与此所了知依处青相关。于彼相关之了知法性不成能了知，如了知"斑牛"时斑性于提婆达多。如由具斑牛于提婆达多不了知如是差别，如是遮遣差别非青法性非青差别，由非青法性是所遮故，由遮故不应理为彼法故。
若谓依彼遮遣非青时，彼遮遣法是青差别？由了知"此非青"故，谓非青依于青，然遮遣义由依非青故，此成为青之何？斑德非提婆达多之任何。嗟乎！遮遣义法异于他者是此：虽了知彼，于任处亦不了知为法与有法事者。

།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་རྟོགས་ན། འདི་ལ་རྟོགས་པའི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདི་ལྷན་ཅིག་པར་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་མི་འགོག་པའི་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་ཀྱང་དེས་ དབེན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ལ། རྟོགས་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་ པ་སྟེ།གཞན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་འདིའི་རང་བཞིན་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེས་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་འཇིག་པ་ན་དེ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་འང་སྔོན་པོ་མ་ ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་དེ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ན་གང་གིས་འདི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ དང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ཡང་འབྱུང་བར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་དེ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ཀྱི་གཞན་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་པས་ན། དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཙམ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་གང་ཞིག་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན། འདི་སྔོན་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཕྱོགས་པའི དགག་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ན།དེ་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པར་འགྱུར་བས་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་སྔོན་པོ་དེས་དབེན་པའི་སྔོན་པོར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དབེན་པ་དང་ལོག་པ་དང་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག་དབེན་པ་དང་ལོག་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་ནམ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པར་བྱའོ།

如是，若了知青中无非青之某法，则于此所了知之非青与此应同时了知。虽与不遮其他事相关，然不成为离彼。若谓唯遮遣非青即是无事，如是则无事自性即是此，仅此了知即为究竟，即所谓"非非青"，此自性更有何他法性可了知？故如事灭时是彼无，非生起彼无故，无事如是，于了知无事时，唯此"非非青"即是无事及彼了知。
故了知彼无为"非非青"时，非了知有无而此成差别。由非青非有故，及不了知生起非青无故，于青全无所了知。若谓如何由了知自性无体性即是差别故无过？非尔，由无彼自性了知故。了知"无非青"时，了知彼无，非了知某他。若谓由非青而了知差别，非唯非青故，彼即成差别耶？非了知唯非青，亦非了知差别，然由非青是无故，此中何为差别性？已说此非与青相关。
若谓趣向非青之遮遣义时了知，由于彼成无非青故，岂非了知为非青性之青即了知为离彼青耶？离、遮、空等此复为何离、遮、空性差别者？故此等虽是他事自性或唯遮遣，当由如所说理唯了知为无义。

།འདིས་ནི་དབེན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་ཡང་ གསལ་བར་རྟོགས་པར་བྱའོ།།སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཕྱོགས་པའི་དགག་པའི་དོན་རྟོགས་པས་སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པས་དབེན་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྔོན་པོ་ཙམ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ ཕྱོགས་པའི་དགག་པའི་དོན་སྔོན་པོ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་།དེས་ན་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་མི་སྤོབས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ། སྔོན་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་མེད་པ་རྟོགས་པ་ན་སྔོན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་རྣམ པའི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་བཟློག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེའི་དོན་གྱིས་འདི་དེར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པར་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་འདིར་སྒྲོ་འདོགས་ཡིན་ལ་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པས་ནི་རྟོགས་པ་འདི་རྣམ་པར་ གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་དངུལ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པས་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་བཟློག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉ་ཕྱིས་སུ་རྟོགས་པས་ཀྱང་ཡིན་པས་དེ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་སྔོན་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་སྒྲས་ནི་སྒྲ་དང་དོན་གཞན་སེལ་བས་རང་གི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པས་སྒྲོ་འདོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྒྲ་དང་དོན་གཞན་དུ་ཐལ་ལ། དེ་བཟློག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་སྒྲ་རང་གི་དོན་ལ་གཞན་སེལ་བར་བརྗོད་ པས་སློབ་དཔོན་རྣམ་འགྲེལ་མཛད་པས་དགོངས་པ་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་འཆད་པ་པོ་གཞན་དག་གི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྟེན་དུ་མ་གྱུར་ཅིང་། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་རྟོགས་པ་བདག་ཅག་གིས་འབད་དུ་བཀྲལ་ཀྱང་ཤེས་མེད་དད་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དག་ གིས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར།ཚུལ་འདི་ལ་མ་བརྟེན་པར་ནི་གཞུང་འདི་འམ་དངོས་པོ་ལ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞན་སེལ་བ་ལ། མདོངས་པ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འཁྲས་པ་ཕྱིར་བཅོས་པར་མི་ནུས་སོ། །ཁ་ཅིག་མེད་པར་དགག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་བྱིས་ པ་རང་གི་ལག་པས་མེ་མདག་འདྲེན་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཉོན་མོངས་པས་གདུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གཞན་དུ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།གཞན་ཡང་སྔོན་པོའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པར་དགག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་མེད་དོ།

由此当明了了知离等诸了知是了知遮遣。由了知趣向非青之遮遣义，不能了知青为离非青，然由了知唯青故，及未了知非青故，趣向非青之遮遣义如何趣入于青？故不能胜如所说过。
是故了知"此非青"，于了知依于与青相关之非青之无时，虽于依青所应了知之相无差别，然由遮遣依于青之了知非青故，由彼义说此为了知彼遮遣。故非青了知即此增益，由遮遣彼故此了知即是能遮遣。
故如由"此非银"而遮遣于贝母增益为银，如是由了知为贝母故彼亦是遮遣境者。如是亦了知"此是青"等。因此陈那阿阇黎说"声由遮遣声与异义而成立自义"，由增益门成声与异义，由遮遣彼即说声于自义是遮遣他，此是释论师所说意趣。
故如是未成他诸说者慧依，虽以二相说已然未了知，我等虽勤释然无智无信者如何能了知？不依此理，于此论或于事，诸如来之遮遣他，久染之迷惑不能改正。有说是无遮境者，如愚童自手取火炭，当为遍烦恼所烧，如是已于他处广说。复次，谓青之知，无了知为无遮非青之境者。

།རྗེས་སུ་དཔག་ པ་ལས་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པ་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་རྟོགས་ཀྱང་མ་རྟོགས་ན་དེའི་ངོ་བོ་དཔོག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲའི་རྣམ་པ་ཙམ་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲས་རྟོགས་ཀྱང་མ་རྟོགས་པ་བྱས་པ་ཉིད་ལས་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ མ་ཡིན་པ་མེད་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ།།སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པར་བཀག་པ་དེ་ནི་དེ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིན་ན་སྔོན་པོ་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྒྲ་ཉིད་འཇིག་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ནི་ལྡོག་པ་ཙམ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཡང་མེད་པར་དགག་པ་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཟླ་བའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཉིད་གནོད་པར་བྱས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པའི ཡུལ་ཅན་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ་ཞེ་ན།རིག་པ་འདིའི་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ལ་གཞོལ་བར་རྟོགས་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྔོན་པོ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་ནི་མེད་པར་དགག་པ་ལ་དམིགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་སྔོན་པོ་ མ་ཡིན་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལ་ཡང་མེད་པ་དེས་ན་ངོ་བོ་ཕྱི་རོལ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཙམ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྔོན་པོ་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་ཀྱི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་ བཞིན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་མེད་པར་དགག་པ་ག་ལ་ཡོད།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡང་བརྟག་པ་གཞན་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་ཡང་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེས་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དཔེར་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་དོན་དམ་པར་ ཕྱི་རོལ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་མ་རིག་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཕྱི་རོལ་ལ་དོན་གཞན་བཀག་པ་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་པས་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་རིག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་རིག་པས་ཡུལ་ དུ་བྱས་པ་ལས་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་རིག་པ་བཞིན་དགག་པའི་དོན་ཡང་རིག་པ་མེད་དོ། །སྔོན་པོ་རིག་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་ནི་སྤྱིའོ་སྙམ་པར་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པས་སྔོན་པོ་རིག་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ ཡིན་པ་རིག་པ་ཡིན་པས་དེར་ནི་སྒྲ་ཙམ་མ་གྲུབ་པར་ཟད་དོ།

若谓由比量故是彼境者，凡某者唯是某相，虽了知彼然未了知，即是推度彼体，如声唯是声相之无常性，虽由声了知然未了知，由所作性而了知。青非是无遮非青之体。彼遮遣非青若唯是遮遣，然青非遮遣。如声由灭故无常性是声自体，如是青非唯遮遣。
若是彼体，则现量亦应缘无遮。故如二月知执持月相即被破亦如分别，应成唯遮遣非月之境者。若谓推度分别为遮遣境者，此智之作用趣向现量而了知，非他。故如是青非由他作用能缘无遮。
若谓如于外事无非青，如是于增益亦无，故由体与外不相顺故说唯遮遣增益耶？此已说讫。于青无非青，然无非青事无故，如何唯是体性，如是亦是增益故，此中何有无遮？
复次，纵无他观察，然彼分别亦不能了知他无，如彼自外非。增益事虽胜义非外，然于非所知事亦不了知非外。故虽于外有遮他义，然非由有而了知，以现量亦应了知故。然由如是了知所作境故。此如不了知非外，亦无了知遮遣义。了知青非了知非青。虽无了知"总即总"，然有随行相了知，故了知青即了知非青，彼唯声未成而已。

།དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་རིག་པ་ལ་ནི་ལྡོག་པ་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཉིད་རྟོགས་པས་གནོད་པར་སྨྲ་བ་དག་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པས་བརྟགས་པ་དང་འདྲ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཙམ་ དཔུང་གཉེན་དུ་གྱུར་པ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་སྤངས།རྟོགས་པ་ཉིད་ངོ་མ་ཤེས་པར་བརྗོད་པ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ནི་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཕྱིར་ལྡང་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ལེགས་པར་བསལ་བར་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ དོན་སྡུད་པའོ།།སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་སྟེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མ་ལུས་པར་མཐོང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དག་ནི་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ངོ་བོ་ དེ་དག་ཀྱང་སྒྲ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་མཐོང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་རིག་པར་བྱ་བ་གཞན་མེད་དོ། །དེས་ན་རིག་པའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་ཉིད་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ཁོ་ན་བཞིན་འཇུག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ རོ།།མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཐ་དད་པ་གཅིག་མཐར་ཐུག་པ་རང་བཞིན་གྱིས་ཐ་དད་པར་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པས་ངེས་པར་མི་བྱེད་དེ། དེས་ན་དངོས་པོར་ན་འཁྲུལ་པ་ཉིད་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། ངོ་བོ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མ་མཐོང་བས་ གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མངོན་སུམ་ཞུགས་པའི་རྟེན་ཅན་གྱིས་འཇུག་པའི་སྐབས་ཀྱི་མཇུག་སྡུད་པའོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་གཅིག་ཞུགས་པ་ལ་འཇུག་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གང་ཞུགས་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདི་ལ་དུ་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པ་ན་མེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཀྱི། རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་འདི་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ན་སྔ་མ་ཐ་དད་པའི་དོན་ཉིད་དུ་གོ་བར་བྱེད་དོ།།གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་མེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ངེས་པར་འགྱུར་བས་རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀུན་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་གང་ལ་སྐྱོན་ འདིར་འགྱུར་བ་དེ་བཤད་པ་ནི་དངོས་པོ་འཛིན་ནའོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པས་དངོས་པོ་འཛིན་ན་ཆོས་གཅིག་ངེས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་འགྱུར་རོ།

如是，于了知青亦无了知任何遮遣。故说由了知遮遣他境而破者，如何能遣离胜论师等所计相似之唯比量为助伴者？我等已遣除彼等不知了知自体而说者。如是由无复起相而善遣除即是明了。"是故"者，摄前说义。
见声等事一切功德，即见无常性等一切法。彼等何为体性者，由了知彼自体之智而了知。声与青等之体性亦即是声与青等自体。彼亦已见故，此中无余所知。故分别非为了知义而趣入，由唯彼量为所知故，应如唯见而趣入故。
虽已见然由一差别究竟自性差别错乱可能故不决定。故实应遣除错乱，非应了知体性，由已了知故。是故"由未见所取故"者，摄现量趣入所依分。由此如是于一趣入，立余趣入为遮遣他境者。
今为成立于已趣入者余量趣入亦是遮遣他境故说"由比量亦"。此中由烟了知火时，了知为唯火自性，非为草生及无常性等法。故于此余量趣入时，令解为异前义。由比量当定火相法故，当定草生等一切法。说何方有此过者，谓若执事。若比量执事，由定一法当定一切法。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་དུ་བས་མེ་རྟོགས་པ་ན། མེ་མྱོང་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མེ་ཇི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མྱོང་ བ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་དེ་དག་ཀྱང་འདིར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མྱོང་བ་ན་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེའི་རྣམ་ པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་མེའི་རྣམ་པ་མྱོང་བ་ན་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ།།གྱ་གྱུ་དང་ཁོང་སྟོང་ལ་སོགས་པ་ནི་དབྱིབས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དུ་མར་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོད་པ་དང་མ་ཆོད་པའི་ངོས་གཉིས་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པར་འགྱུར་ གྱི།དེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་རྟོགས་པ་འདི་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་མེ་ཉིད་འབར་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། མེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མི་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མེ་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་འདིའི་ཁྱད་པར་ཡིན་གྱི་མེ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་མེ་ཉིད་དུ་རིག་གི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་པས་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་འགལ་བ་མེད། འདི་ལྟར་རྣམ་གྲངས་ལ་བརྟེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་བཞིན་མེད་ཀྱང་། མེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ནི་རིག་པའི་ ཡུལ་དུ་འགྱུར་བར་མི་ནུས་སོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་མེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་མེ་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་རིག་པར་འགྱུར་ཏེ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་ པས་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པ་ལས་ནི་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་དེ་ལོགས་ཤིག་ཉིད་དུ་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ལ་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པར་མི་གསལ་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མྱོང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་རིག་པའི་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་སེལ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱུང་བའི་མེ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་ བཏགས་པ་ཙམ་ཞིག་འདིར་གསལ་བ་ཡིན་གྱི།རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ལས་གཞན་པའི་བྱེད་པ་མེད་དོ།

此说如是：若由烟了知火时，若是经验火，则如火之所是而经验，彼亦是无常等体性故，此中亦当经验彼等。凡某者唯是某之自性，于经验彼时不能说非经验，如彼自性自身。无常等亦是唯火相之自性，故如何于经验火相时不经验？
曲与空等是形状，彼亦成多极微故，如已断未断二面，当有执取与不执取，然于唯彼自性者无此了知。如火即是燃烧性，如是火性非是无常自性，然由火当灭故，无常性是此差别，非唯火自性。故了知为火非为无常，有何相违耶？
云何无相违？如是虽由分别门无自性，然由彼火即当灭故，火离无常性不能成为了知境。若尔，由彼火即是无常故，于比量亦由了知火即当了知无常性，如现量耶？不能如是，由分别了知"无常性即无常性"故。分别依于差别法故，其性是别别了知，如是于现量不明差别法故，如实经验彼等，非是分别。
故于比量无了知事之作用，由如所说过失故。说于遮遣事无此过者，谓"于遮遣"。由此唯明增益门所生非火增益，非是非草生等。故于有余量趣入处，无异于差别之作用。

།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་མངོན་སུམ་ ཡང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རམ།དེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཅན་འཛིན་པས་ཞུགས་པས་ན་ཚད་མ་གཞན་གྱི་གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་མེད་དེ་མངོན་སུམ་དངོས་པོ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ན་ཚད་མ་ གཞན་གྱི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་སུམ་ནི་དངོས་པོ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་འཇུག་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་རྩཝ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་ བར་མྱོང་བ་བཞིན་ནོ།།རྩཝ་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་སྤངས་ནས་དོན་མཐའ་དག་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲེལ་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཅན་འགའ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །འདིས་ནི་ཀྱང་ གི་དོན་བརྗོད་དོ།།དངོས་པོ་འཛིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་ཆོས་ཅན་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་བསྟན་ནས། དོན་སྔར་མ་རྟོགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་ཉེ་བར་དགོད་པ་མཚུངས་པར་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་ན་སྒྲོ་བཏགས་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ས་བོན་བཏབ་པའོ། །ཆོས་གཅིག་ངེས་པར་འགྱུར་བས་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མདོར་བསྟན་པའི་དོན་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ངེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའོ། །ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་རྣམ་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །གཞན་སེལ་བ་ལ་ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་འདྲེས་པ་དག་ཀྱང་རྟོག་པའི་ མཐུས་དངོས་པོ་གཞན་དང་འདྲེས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ།།ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་དང་འདྲེ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེར་འཐད་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ཞེས་བསམས་ནས་གཞན་དག་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ནི། མ་ རྟོགས་པ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།།གློ་བུར་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བབ་ཅོལ་དུ་འམ། ཡང་ན་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འབྲེལ་པ་གོམས་པ་ནི་དུ་བ་མཐོང་མ་ཐག་ཁོ་ནར་རྟོགས་ཀྱི་མེ་མ་ཡིན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདི་ ལ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་དེ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་རྟོགས་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡོད་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།

若问：现量岂不如比量亦成遮遣他境耶？由于彼亦以执持有法而趣入，故有余量趣入机会。答：非有，虽现量是经验事物自性，然由分别门趋向差别时，有余量趣入机会故。现量由事物显现即成为执取事物。正因如此，现量虽有余量趣入，然非差别境，如于比量经验草生等。由是唯遮草生等，是经验一切义自性故。
注释谓"某"者，唯是某有法为现量所见而已，余量不趣入。此说"亦"字之义。释"若执事"者，谓"由比量亦"。此由显示有法之现量差别，说前未了知义，由显示与现量相似安立等故。或为成立有增益故而下种子。
释"由定一法"者，谓"尔时"。为立略说义故说"由与因不异故"。"若定彼"者，即是立论。"余量不趣入"者，与所说相连属。"于遮遣无此过"者，谓"若时"。事物自性虽不相杂，然由分别力遮遣与余事物相杂性即是遮遣他境。
由一切比量非以与他相杂为先而趣入故，思惟云何彼成有理义者，余者诤论谓"定未了知"。"由骤然"者，或谓轻率，或谓无随遍随行因由之相属串习，即见烟已即了知，非以增益非火为先。为遣彼故说"于此"。此说了知境亦未了知是由有增益所作。

།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཏེ། ཆོས་ཅན་དང་དབྱེ་བ་མེད་པས་ཆོས་ཅན་བཟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འབྲས་བུའི་གཏན་ ཚིགས་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཚུལ་འདིས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་ཡང་བཤད་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཐ་དད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཅན་ལས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་མ་འབྲེལ་པ་ནི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་རྟོགས་ པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཆོས་ཅན་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཐ་དད་པས་རྟོགས་ན་དེ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ མ་ཡིན་ན་དེ་དེའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི།འབྲེལ་བ་ཡང་མེ་དང་ས་ཕྱོགས་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་གཉིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ཆོས་ཅན་མེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ན་མ་བཟུང་བ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ འདིར་མེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཀྱང་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི།མེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི། དེ་རྟོགས་ན་མེ་མི་རྟོགས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་མི་རྟོགས་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མེ་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ།།དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ངེས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ཞེས་དེའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་མི་ངེས་པའི་རྒྱུར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཉེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རང་ཉིད་ག་ལས་ཤེ་ན་ཞེས་ གསལ་བར་བྱས་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་མ་རྟོགས་ཀྱང་རིག་པར་བརྟག་པར་འོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གང་གིས་ཡོད་ཀྱང་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རྟོགས་པ་འདི་དག་སྐྱེ་བ་འམ་ འགག་པ་ནི་མ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་གཞན་བཤད་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་དག་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ དངོས་པོའི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་གློ་བུར་དུ་དུ་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་མེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་རྟོགས་པར་འདོད་པ་ལ་དེ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

所证法亦是了知境，由与有法无别故是执取有法。若谓：于果因中所证是异故，此理非成境者。对此说"若异"。若许了知境异于有法，则所证法与有法不相属故，于彼有法无了知。
此说如是：虽于果因中，由有法异于所证法而了知，虽不了知彼，然必定与所证有法相属，若非如是则非彼有法故。非如是了知，相属亦是火与处所二依所依、因果事。如是，执取有法为火因时，不可能不执取。
若谓：此中虽成火因了知境，然是未了知，非是火者。诚然，然由了知彼则必定了知火故，于彼未了知增益即是于火了知。说此谓"是故"。
其自体不定是由颠倒，由完整语句"由颠倒"而说明其自性体不定之因，由近及相属故，即是因，观待彼故，明显自体从何而来，故说"由颠倒"。
此中岂非无了知有增益耶？未了知亦不应观察为了知，如说"由何有亦不了知，此等了知生灭非是无明"。于疑增益亦是了知故，说余因谓"彼亦"。
此意谓：如从根生眼识等，非由事物力骤然从烟了知火，由非是能相所相了知故。于求火义者有彼了知。

།དེས་ན་འབྲེལ་པ་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ རྟགས་ཀྱི་དེ་དང་འབྲེལ་བ་འཛིན་པ་དང་།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འཇུག་པ་ནི་འདོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ འཇུག་པར་བྱེད་པ་ན་ཚད་མ་གཞན་མ་ཞུགས་པ་ཚོལ་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆོས་ཅན་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་རྟོགས་པར་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །གང་དུ་དམིགས་པའི་ མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མེ་མ་དམིགས་པ་དེར་ནི་མེས་དབེན་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་ཕྱོགས་དེ་བློ་མེ་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་ངེས་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་ཕྱོགས་མེས་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ཉིད་མེ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་ པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་དེར་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་དམ་བཅས་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། གང་དུ་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེར་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དེ་ལ་མེ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་ དོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་པར་འདོད་པར་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡོད་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་པ་ཡིན་ ནོ།།ཚད་མ་མེད་པ་ལ་འབད་རྩོལ་མེད་པས་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཡང་གང་ཞིག་རྟོགས་པར་འདོད་པས་གང་དཔྱོད་པ་ལ་བརྩོན་པ་དེ་ནི་དེར་ཚད་མ་ཞུགས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ཐེ་ཚོམ་དུ་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར། དེ་བཤད་པ་ནི། དེའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་། མེ་ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་སྟེ་དེ་དང་བྲལ་བ་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིན་དུ་མ་རྟོགས་པས་ཀྱང་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ ཡིན་ཏེ།དེའི་དོན་དུ་རྟགས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལ་གནས་པའི་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཕྱི་མ་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ཡོད་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དངུལ་ལ་སོགས་ པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

因此，凡是相属串习，皆须依赖执取与因相属、随行及返遣之忆念。故于彼有增益。如是，比量趣入是以欲求为先故，于求火者趣入比量时寻求余量未入，若非如是，由现量即了知则比量无义故。故由执取有法之现量定为未了知。
于何处具未见火相，彼处定成无火。故说"彼分由离执火有智"者，显示不见定因。故知处无火即是增益非火之颠倒。
若尔，于彼推度火时，所立义应违现量耶？答：非也，由推度于非成未见相处故。若谓彼处无增益无火，答：非也，由有法不成过故，欲说一有法时现量作用无差别故。故如是暂说有增益。
此中必定亦有疑惑。虽说无量无功用故无疑，然欲了知者于所观察勤勉，彼于量趣入前如何不成疑？说此谓"彼相增益"。离彼相增益邪解及"有火无火"之疑，不随因趣入于所了知。
若谓疑及颠倒如未了知亦非随因耶？答：非也，由定有疑于为此因了知所住义故。或后者由有颠倒智成遮遣境性，执著此有何用？由于银等境增益智亦是分别故成遮遣境，应成待前反境智故。

།དེས་ན་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་ཀྱང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འཇོག་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཚུལ་གསུམ་ཚོལ་བ་ཉིད་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ཞེས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ བ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ།།མ་རྟོགས་པ་ངེས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོར་མ་གྱུར་པའི་དོན་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་འདི་ཞེས་གཏན་ཚིགས་སྡུད་པའོ། །རྟགས་སེལ་བའི་ཡུལ་ ཅན་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་ཞེས་བྱ་བས་ནི།དེ་ཡང་ཕྱོགས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐབས་ཀྱི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྡུད་པ་ནི་གཞན་དུ་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་མེད་པ་ལ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་སྒྲོ་འདོགས་མེད་ཀྱང་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འགའ་ཞིག་ལ་ཤེས་པ་གང་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །གང་འགའ་ཞིག་ལ་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་ཆ་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའོ། །གང་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆར་སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་ལའོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་བཤད་པ ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་གཞན་སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་དངོས་པོ་གཞན་དང་ཐ་མི་དད་པར་མ་བྱས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་སེལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་ལས་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ཤེས་པས་བྱས་ན་དོན་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་ གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེ་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ།།གང་གི་སྒྲ་ནི་འདི་ཉིད་དུ་འབྲེལ་ཏོ། །ཅི་འདི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྤྱིའི་དོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །རྗེས་ སུ་དཔག་པ་ཡང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས།མཐོང་བ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་དོ། །མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་སྤྱི་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་གང་གི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྤྱིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་མི་སྲིད་ཀྱང་འདི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་མ་ གྱུར་པས་དེ་ལ་སེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

因此，由彼亦是如此相故，待余则成无穷。故虽无增益亦成遮遣境。虽寻求三相即是随因，然由显示"彼随行"等，了知随因即是宗法性。
"定未了知"等非略义，由"是故"等摄颂显示。"如是"者，总结此理因。"宣说因是遮遣境"者，是依"彼分"等处义。"于此"等摄者，即他处"有法"。如是说比量于无增益不可能。
今为成立虽无增益亦是遮遣境故说：于某处某分别智。于何某处？未增益他分。于何处未增益颠倒分。故此说：凡于未增益余事物、未与余事物成无别境之分别智，即是遮遣彼分境。
若其余义虽由增益智所作，未成与彼义无别，然彼智即是遮遣彼境。"某"字于此相属。若问：此类比量是否唯某一耶？答非也，故说"共相境"，即共相境。比量亦是共相境，故以"见"为差别。谓是所见境共相之境。
于现量所见青等，当生起了知青等智时，由分别作境则青等成共相。故此中虽由无分别作境相故增益不可能，然"此是青"智趣入者非共相境。由未成与彼无别故，说于彼是遮遣果。

།འདི་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། འདི་དེ་སེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ལས་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཡོད་ཀྱང་ཟློག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། ། གཞན་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་ཟིན་པས་མེད་པ་ན་ནི་འདི་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གྲང་བ་མེད་ཀྱང་མེ་ལ་གྲང་བ་ཟློག་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྟོགས་ཟིན་པའི་དོན་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་མི་ལྡོག་པ བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གི་འོག་རོལ་དུ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་དེ་བསལ་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་སྒྲོ་འདོགས་ཞུགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་དེར་ནུས་ པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་དག་ཇི་སྲིད་འབྱུང་གི་བར་དུ་དེ་དང་རྒྱུ་མཐུན་པ་དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཤེས་པ་མི་འཇུག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངུལ་དུ་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་སྐབས་ན་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་མི་འཇུག་གོ། །འདི་ཡང་ཚིག་གསུམ་གྱིས་བཟློག་པར་བྱ་བ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་ཙམ་སེལ་ བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཞེས་ངག་གཅིག་ཏུ་ལན་བརྗོད་དོ།།འགྲེལ་པར་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདྲི་བར་བཀོད་དེ་བརྗོད་དོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་དོ། ། རྟགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ངེས་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལན་ནི་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲོ་བཏགས་མེད་པའི ཡུལ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ནི་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་བས་འབྲེལ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་གནས་པ་ན་གང་ཞིག་སྒྲོ་གདགས་པར་འོས་པ་ལས་སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ དེ་ཙམ་སེལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་མ་བཤད་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་བཤད་དོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་བཞིན་དུ་འགྱུར་ན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། མེད་པ་ཉིད་ལ་འགྱུར་ བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན།དེ་བཟློག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་རྟོགས་སོ། །དེ་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་འཇུག་པ་ནི་དེ་དང་འགལ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཟློག་པར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽此与彼未成无别，然此不失为彼遮遣果。若虽有彼而全无返遣，则此时不成彼果。由他性已返遣而无时，此非不能返遣彼，如虽无寒，火不失遮寒功能故。如于能知分已知义不失能知果性，现量比量后起分别趣入亦是趣入遣除彼增益。
增益智及意王等了知于增益趣入者，如是亦具彼功能。此等生起期间，与彼同类相违智不起。如是，有银智时不起螺智。此亦以三语说所返遣随说，及"遮遣彼分境"一语答。
注释中以"色等"显示为所返遣故，立彼为问而说。"色等见后"者，释"见"字。"非相智决定智"者，释"共相境"。故由无所遮故如何是遮遣境者，即"彼"字。答此谓"未增益"。由于未增益境有故。
非唯由了知结合为遮遣境性。住于遮遣境性时，于应增益而未增益者即是所遮。故未说"遮遣彼分境"而唯说遮遣境因性。此说：若于有增益成，则不成遮遣境，然于无则不成故，极明了知为遮遣彼果。于彼无定趣入，由了知与彼相违故定能遮遣故。

།ཇི་ལྟར་ན་འདི་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཡོད་པར་རྟོགས་ཤེ་ན། གང་ལ་ཞེས་ སྨོས་སོ།།དངོས་པོའི་ཆོས་གང་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ངེས་པ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར། ངེས་པ་དང་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཡིད། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །སྒྲོ་འདོགས་ཀྱིས་ངེས་ པ་སྐྱེ་བའི་གགས་བྱེད་ལ།སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ངེས་པས་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དེས་ན། འདི་ཉིད་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྡོག་པར་གྲུབ་པ་ནི། གང་ལས་སྒྲོ་འདོགས་དང་ངེས་པའི་ཤེས་པ་དག་གནོན་བྱ་ གནོན་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་གཞན་གྱིས་བཟློག་པར་བྱར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།བཤད་པ་རང་གི་ཡུལ་ལ་བདེན་པར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སེམས་གཡེངས་པས་འགགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ དེ་བཞིན་དུ་བདེན་པར་ངེས་པས་འབད་རྩོལ་ཡོད་ན་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་ལོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ན་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྐྱེས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་དོན་གཞན་ལ་ཆགས་པས་བར་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་ཀྱང་ཡང་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་དེ་ ཁོ་ན་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཞིག་དེའི་ཡུལ་རྟོགས་ནས་མི་བདེན་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ནི་ཉ་ཕྱིས་ཡིན་གྱི་དངུལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངུལ་མི་བདེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ན་དངུལ་དུ་རྟོགས་པ་ལྡོག་པ་ ཡིན་གྱི།ཉ་ཕྱིས་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་ལ་རྟོགས་པ་ན་དེར་ཕྱོགས་པ་མེད་ཀྱང་ཕྱིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཉ་ཕྱིས་ཡིན་གྱི་དངུལ་ནི་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་ན་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་མི་སྲིད་དོ། །དེའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཉ་ཕྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་དེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེ་ན།མ་སྐྱེས་པས་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏེ། མ་བྱུང་བ་ཡང་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ན་སླར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་འདིར་དངུལ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་གང་གི་ཡུལ་དཔྱོད་པར་ ནུས་པ་ཉིད་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལས་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།

若问：如何了知此于未增益境有？答曰："于何"。于事物法有增益者，则成无定解。若问：如何不成？答曰："定解及"等。因为：
定解与增益心，
所损能损性故。
增益障碍定解生起，由具力因生定解则遮遣增益，故此即是所损能损性。
若谓由刹那性成识返遣，则增益智与定解智成所损能损性，何须他遮？答：由于自境增上执为真故，虽是刹那性，一切分别智皆成相续住。虽由散乱心灭，然由如是定解为真，若有功用则如是趣入故。
了知螺为银时，未生能损前，虽由贪著他义而中间不分别，然当趣向时如是了知故。故唯识于了知彼境后能了知不真者，即是能遮彼。故了知"此是螺非银"，了知银不真时，银解返遣，非仅由了知螺，因于了知他义时虽无趣向彼而后生故。若了知"此是螺非银"则不可能如是。
若谓由了知螺为彼境故，彼了知返遣？答：由未生故非返遣。此已说讫，因未生亦增上执为真故后当生故。或此中应成有银之有性过故。故能观察何境者即是能遮。正因此故，唯分别是能遮增益，非无分别。彼中仅是由有无彼因而有无果智而已。

། སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་ཇི་སྲིད་རང་གི་ཡུལ་ལ་བདེན་པར་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དེ་སྲིད་ཟློག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་གེགས་བྱེད་དོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཉ་ཕྱིས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉ་ཕྱིས་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ ཡིན་ལ།སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་ན་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གང་ལ་རྟོགས་པ་པོའི་ཞེས་བྱའོ། །དེས་ནི་དེ་ལྟར་སྔར་བསྟན་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ དངོས་པོ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་ཏེ།རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་བཤད་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་དབེན་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་བཤད་པ་ནི། །ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བསྒྲུབ་པའི་དོན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི། ། ངེས་པ་དང་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཡིད། །ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དེས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ཏེ། འདི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དག་ནི་སྲེ་བའི་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཏན ཚིགས་བསྒྲུབས་ནས་དེ་ཙམ་སེལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཞེས་གང་བཤད་པ་དེ་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ཡང་ཞེས་བྱའོ།།གཞན་སེལ་བའི་དོན་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དངོས་ པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ནས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ།།དེ་ལྟར་ན་སྒྲོ་འདོགས་མེད་ཀྱང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲོ་འདོགས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ན་འདིས་ཇི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དེ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་བཟློག་པའི་དོན་ ཉིད་ཀྱིས་དེའི་གཉེན་པོ་ཙམ་གྱིས་དངོས་པོ་བདག་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་བཟློག་པར་བྱ་བ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་གྲངས་སྙེད་དུ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་བཤད་པ་ནི།ཆ་ཤས་ སྒྲོ་འདོགས་ཇི་སྙེད་པ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དོན་གཅིག་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པར་ མདོར་མེད་ཀྱང་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཇི་སྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ལ་འདིར་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བྱ་སྟེ་བརྗོད་དོ།

增益智亦于自境执为真实时，障碍生起遮遣智。注释即"于一切事物"。由于螺有增益故无定解为螺，若无增益则成定解，此说为"于何了知者"。此说前述情况时，有增益则分别非能遮，然由所损能损事故，立论说明遮遣境性谓"于离增益"。
所说"此"之境说为"定解"。如所成立义因即"定解及增益心"。注释即"由彼"。如前所说，"此非非牛"等智由离相违了知故是遮遣他。
成立因已，所说"遮遣彼分境"，总结谓"是故彼亦"。说明非遮遣他义者以成立方式不可能令了知，即从"事物"至"不应理故"。如是则成虽无增益亦是遮遣境。
正遮遣增益时，此由如何自性与异类增益，由遮遣彼义故，仅由彼对治依事物自性而遮遣故，虽义无别，然随增益数量显现差别分别，为显此义而说"分分增益几许"等。若了知体性，由是一体故，一切依一义，此说为"他处"。
此虽于"若由错乱因"之注释中略，然于"几许他事物"等说中，此处以偈颂说。

།ཚིགས་སུ་བཅད་པར་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲེལ་པར་ནི་འགྲེལ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། མདོར་མེད་པ་འགྲེལ་པར་བཤད་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མདོར་ བརྗོད་པ་ཡང་བསྡུ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མ་རྟོགས་པ་ངེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྒལ་ཏེ། ཉེ་བར་བཀོད་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟགས་སེལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོད་པ་ལ་དེའི་དོན་ཅན་གྱི་མདོར་བྱས་པ་ནི་བསྡུ་བ་མ་ཡིན་ ལ་བཤད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།འཇུག་པ་ཞུགས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་གཞན་གྱི་ནང་དུ་བརྗོད་པ་བཤད་པ་མེད་པའི་ཚིགས་སུ་བཤད་པའོ། །འགྲེལ་པ་བཤད་ཟིན་ན་མདོར་བརྗོད་ པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན།མདོའི་བསྟན་བཅོས་མ་ཚང་བ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཞན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡང་མདོར་མི་སྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་རིགས་པས་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ཏེ། དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་སྒྲུབ་པས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་བསལ་ནས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་གཞན་གྱི་ཁས་བླངས་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྩོམ་པ་ནི་གང་ གི་ལྟར་ན་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།རྒོལ་བ་གང་གི་ལྟར་ན་བ་ལང་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་སུ་གྱུར་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་བློས་འཛིན་པའོ། །ཁྱད་པར་དེ་དག་ལས་ཀྱང་དོན་དེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། ཡང་ན་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པ་གྱུར་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ཅན་ཏེ་དོན་དེ་ཉིད་འཛིན་པའོ། །འདི་ཡང་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་ཐ་མི་དད་ཅེས་བྱ་བའོ། །སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་བསྒྲུབ་པས་དངོས་པོ་ཉིད་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་པའི་ཉེས་པ་ནི་མེད་དོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ འདི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་དེས་ཅི་བྱ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡང་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དོན་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་གཅིག་ཡིན་ཡང་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།

如偈颂所说，注释即成注释，无经而注释所说者随即说经亦成摄略，如"未了定解"等质难，如所立事故如是相遮遣偈颂。于断处，彼义经略非摄略亦非解释，由已入趣入故名中间偈颂。"中间偈颂"者，谓于他经中说未解释之偈颂。
若问：注释已毕何须说经？答：为使经论无缺故，否则所说义亦不得于经中。故如是于自宗以理依如是义性，由"义一自性"等遮除成立了知，而立为遮遣境。
今为显示依他所许成就义亦不可能以成立性了知故，造论谓"如谁见智"等。如某论者，谓智取有牛性无常性等种种差别如是义。若说彼等差别与义异者，谓"异"。或种种差别即具种种差别，取彼义，此亦由种种性说为异者，谓"无异"。
为显由种种性了知异时无有异品过失故说异性。其义如是：虽由声相成立而了知事物，然无声及他量不转过。由现量已了知故，由他量如是了知彼，有何用？若不尔则成未了知。所谓义自性一者非是，然虽自性一而具多性。

།དེས་ན་སྒྲའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་འགའ་ ཞིག་གིས་རྣམ་པར་བཅད་དེ་རྟོགས་ཀྱང་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་བཅད་དེ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།སྒྲས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །ཡང་ན་བཤད་པ་གཉིས་པ་ལྟར་སྒྲ་གཞན་ལ་སོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་འབའ་ ཞིག་ལ་གཞོལ་བ་ཡིན་པས་སྐྱོན་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།འགྲེལ་པ་ནི། གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། གང་གི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པའོ། །ཁྱད་པར་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཁྱད་པར་ནི་སྣ་ཚོགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་དོ། །རྟེན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པའི་ལྡོག་མཚམས་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་ཅེས་ བྱ་བ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ།རྟེན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ཅན་དོན་གཞན་ཉིད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་མ་ཉན་པ་དག་ནི་དེ་དག་གི་རྟེན་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཏེ། ཁྱད་པར་དག་དང་བློས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ དོན་གཞན་སྟོན་པར་བྱེད་པའོ།།དེ་བས་ན་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བརྗོད་པའི་ཐལ་བ་འདིར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ལྟར་ན་ཡང་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཕན་པའོ། །ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་ལས་མི་གཞན་པའི་ བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་བཟུང་ན་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་མ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར།ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་དག་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་དེ་ལ་སྒྲ་གཞན་དང་ ཤེས་པ་གཞན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་དག་དོན་ལ་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་གཞན་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དེ་དང་ལྡན་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་དེ་ནི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས་ཉེ་བར་ལེན་ཏོ། །དེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་བཟུང་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ངེས་ པར་འགྱུར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཁྱད་པར་རྣམས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནས་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་གཞན་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་ པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་གཅིག་ཁོ་ནའོ།།གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཐམས་ཅད་བཟུང་བས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ན་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁོ་ནར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་བྱེད་པའོ། །གཅིག་པོར་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ བཟུང་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་བཟུང་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ཕན་པའི་རྟེན་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，虽由某差别遮遣而了知"是声"，然由无以他差别遮遣而了知"是无常"故，应由比量了知。声亦如是。或依第二解释，声等仅趣入差别故无过。
注释谓"若某"，即解释"如谁"。"差别互异"者，解释"差别具种种"。"依"者，解释"由异返处而异"，即依自差别具种种为异义。"彼因之未闻等于彼等依趣入"者，谓由差别，即以差别及智取。"唯于彼等趣入"者，显示异义。
是故如"义一自性"等所说过失于此不成，如是见者，亦于种种差别有益。若取不异于支分力之一切自性，何差别成未定益？"唯差别异"等是注释。由异故，声及一智所缘义中，他声及他智得入。
故此等是义中他声及他智之因。虽尔，具彼差别之一者，即为彼等声智所取。若取一切自性则定解一切差别。此说：虽由差别异故，唯由异成他声智因，非由一了知一切，然具差别者以自性唯一。由一故，取一切自性时取一切自性时，不待差别作用而取一切差别。
若问：以一自性取一切自性时，如何取一切差别？答："于种种差别"，谓种种差别有益依处力性之自性，于具差别自性中无异故。

།ཁྱད་པར་ དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིའི་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཆར་བཟུང་བ་མེད་པས་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་ན། ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་མ་བཟུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དབྱུག་ པ་མ་བཟུང་བར་དབྱུག་པ་ཅན་མི་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ།།འདིར་ཕན་པར་བྱ་བ་དང་ཕན་པར་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཆེ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་དེའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་གྲགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གཞན་ དག་གི་ལྟར་ནི་འབྲེལ་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་འདོད་པར་མི་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་ཁས་ལེན་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་འབྲེལ་པ་ཅན་ མེད་པར་འབྲེལ་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་ལ་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་བཟུང་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་མ་བཟུང་བར་འགྱུར། དེ་བཤད་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱའོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་ན་མ་རྟོགས་ པར་འགྱུར་གྱི་ཐ་མི་དད་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་ཞེས་བྱ་བའོ།།གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཡང་སྒྲ་དང་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཞུགས་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་མོད་ཅེ་ན། དེ་དག་ཅེས་ སྨོས་སོ།།ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པ་དང་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་གཅིག་ཤེས་ན་ནི་གཉིས་ཀ་བཟུང་། རེ་ཞིག་གཅིག་ནི་ཤེས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཤེས་ན་ཅིག་ཤེས་ཀྱང་ཤེས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ ལ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ནི་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་བདག་ཉིད་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དག་ཉིད་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་འདི་གཉིས་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །བདག་ཉིད་གཞན་ ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ནི་དེ་ཉིད་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི་དེ་གཉིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་ཅན་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཅག་གིས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་ལས་ཁྱད་པར་ རྣམས་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་རྟོགས་པར་མི་སྲིད་པ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

具差别之种种差别有益者，与彼无异。故此未取如是自性分时，若取种种差别有益性，如何成未取差别？如未取杖不取持杖者。
此中所益能益非重要，然由彼等是其差别故，依我等共许而说，是有益所益能益为根本。依他者则以关联为根本。故关联者亦唯不异于具差别自性。此亦不应不许，因若许关联则必须许关联者，以无关联者则关联不成故。
故于义取一切差别及关联者时，如何成未取一切差别？此说为"即能益于一切差别"。若关联者异则成未了，若不异则不尔，此说为"自性"。由非他故，是取为能益性之自性。
若谓虽然声量皆入则应了知一切差别，故说"彼等"。种种差别及彼有益力性二者中，知一则二俱取。且一定知。知彼则虽知一亦由知故成取二。何以故？由于自性有关联故，彼等关联是和合相，彼复存于其自性，非于他自性。故由彼等即是关联者故，关联者唯不异此二。
于他自性有关联者，彼成关联者，非此二。其义如是：如汝许由差别门了知具差别，如是我等亦成立由具差别了知差别关联自性而了知诸差别。由是关联者自性故，具差别不可能由一分了知，是为了知具差别。

།དེ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་དག་འབའ་ཞིག་ཤེས་པ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ ཅན་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རྟོགས་པ་འཕེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་དེའི་དོན་ཤེས་པ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་ཐལ་ལོ། །ཕ་རོལ་པོས་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ཅན་གྱི་དོན་བློས་ འཛིན་པར་བརྗོད་པ་དེའི་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་བཟུང་བ་ན་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་གཟུང་བར་ཐལ་བར་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་བཟུང་བས་སྟོང་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་བཟུང་ན་ཐམས་ཅད་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་ ཐམས་ཅད་བཟུང་བ་ལས་དེ་བཟུང་བ་ན་ནི་མི་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས།དེ་དག་བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་དོ། །བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཉི་ག་ཡང་འབྲེལ་ པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་བཟུང་ན་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་འཕེན་ནོ།།དེས་ན་ཐབས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་གིས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་བཟུང་བས་དེ་བཟུང་ན་ནི་རྩོད་པ་མེད་ དོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དེ་ལས་རྟོགས་པས་རེག་པ་ན་མ་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་རྟོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །དེས་ན་ཟློས་པར་དོགས་པར་མི་བྱའོ། །ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཐ་མི་དད་པར་བཟུང་མོད། ཐ་དད་པའི་ ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་དོགས་པར་བྱས་ནས་སླར་ཡང་འབྲེལ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཙམ་སྟོན་པ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་ཉིད་བརྗོད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལས་ལྷག་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་དོན་འདི་སྔར་ཉིད་གྲུབ་པའམ་ཡང་ན་ད་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་ པར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ།།གང་གི་དོན་དུ་འདི་བཀོད་པ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཁྱད་པར་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ན། མདོ་གཉི་གར་ཡང་སྙིང་པོར་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཚུལ་ གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི།ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་ནི་དེ་འཛིན་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་མེད་ན་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་ པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ན།ཐམས་ཅད་བཟུང་བ་ཁོ་ནའོ། །དུ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མེ་བཟུང་བ་ན། དུ་བ་མི་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如是，仅知差别时，由是具差别关联自性故，由无分了知而引生具差别了知。故由一差别门知其义时，应成了知一切差别。
如对方所说智取具种种差别义，由"如彼"等说取差别时，应成取一切差别。故由无取差别空之具差别取，如何由取彼成取一切。由取一切差别而取彼时，全无不欲，为遮此疑，说"由彼等自性关联故"等。
由自性住于关联故，二者皆是关联者故，如是取时引生取他境了知。故由任何方便了知成为具差别者即能取差别。由取一切差别取彼则无诤。故为显示由一差别门亦由彼了知触及时，应成了知未了一切差别之义。故不应疑重复。
虽取能益不异，然非异差别，为遮此疑，复显仅无异关联不应理，以先已说故。此外更无所说。故此义先已成，或今亦非。"差别"等是注释。
为说此安立之义而说"由彼一差别"。了知具差别为益于差别性时，为明二经皆以差别及具差别之理为要义，说"取具差别者由无取彼则无故"。无取一切差别则无者，即取具差别者如是。取为能益于一切性时，即是取一切。如分别烟因性取火时，非不取烟。

།འཛིན་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པ་ན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་བཟུང་བར་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་མི་ འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལྟར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ངོ་། །མི་འཛིན་པར་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡིན་ན་ནི་འདིར་འགྱུར་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ན་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ངེས་པར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་བཟུང་བ་ན་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བས་ན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ཕན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་བཟུང་ན་ཕན་འདོགས་ པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་མ་བཟུང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་དཔེར་ན་རྗེ་ཁོལ་བཞིན་ནོ།།ཁོལ་པོ་ཁོལ་པོ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ན་རྗེ་བོ་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྗེ་བོར་འཛིན་པ་ནི། ཁོལ་པོ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ ཡིན་ལ།ཁོལ་པོའི་ཤེས་པ་ལ་རྗེ་བོ་མི་སྣང་ཡང་། ཁོལ་པོར་འཛིན་པ་ཡང་རྗེ་བོ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པས་དཔེ་ཉིད་དོ། །སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་དེ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕན་ པར་བྱ་བ་དང་ཕན་པར་བྱེད་པ་དག་འཛིན་པ་ནི་ནི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ན། འདི་བ་ལང་ངོ་ཞེ་འམ་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་པ་ལྟར་དེས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་ པར་རྟོགས་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་ན་ནི་གང་གི་སྒོ་ནས་དེར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་དེ་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།སྒྲའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སོ། །དེས་ན་འདིར་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་ཏོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ ཁྱད་པར་རམ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལ་ཐིམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་དེ་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟོགས་པའི་ཐབས་སུ་བརྗོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་འདི་ལྟར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཕན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན།བརྗོད་པ་དེར་ཐིམ་པའམ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་སྒྲ་ཙམ་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་མདུན་དུ་སེལ་བར་འགྱུར་བ་ཞོག་སྟེ་འདི་བསམ་མོ།

若无取则无时，未取所益而不能取具差别为能益性，此说为"若异"。"如是"者，亦即具差别性。说"不取亦不应理"者，即"能益于他性"。若异则此成，若非异则不成，此为语义。
定取能益时，由取彼为能益性故，非不取所益。此说为"如是能益"。若不取所益，则应成不取彼能益，如主仆。取仆为仆时非不取主。虽此中无差别及具差别事，然如是取主不待取仆，虽仆智不现主，然取仆亦待取主故为喻。
如由前知后，由彼能知彼，非如差别及具差别知为异。取所益及能益有差别及具差别性，如因果。若由差别门了知具差别时，如"此是牛"或"无常"，了知彼所转变与彼无异，若由他差别门了知，则非由彼门了知为彼之差别成了知关联，如"声无常性"。
故此了知"声与无常性关联"，然尔时无常性非差别或关联者。若了知彼融于彼则彼成差别，非由了知关联。此说为了知彼自性之方便，由汝所说理则不如是应成。
故何故说"于种种差别有益"等？且置显现为融于彼说或彼自性之唯声为要，当思此。

།སྒྲ་ཞེས་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་པོ་མི་རྟག་པ་ཞེས་ ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ན།ཅི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་རྟོགས། དེ་ལ་འདིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ ནས་དེ་ལ་ཐ་མི་དད་པའི་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར།འདིའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཆར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བས་འདིའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་ལ་ཁྱད་པར་ནི་གཅིག་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་ཁྱད་པར་ལྷག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ ནི་སྒྲ་མི་རྟག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟར་ནི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་སུས་ལན་གལ་ཏེ་ཉེ་བར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་ལྟར་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པར་བཟོད་པ་ ཡིན་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་ན།ཇི་ལྟར་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རྟོགས་པ་པོ་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྲངས་མེད་པ་མང་པོ་དག་གི་རྟོགས་པས་རྟོགས་པ་ ན་རང་བཞིན་གཞན་དུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པར་འགྱུར་མོད། གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་འཐད། གལ་ཏེ་སྒྲ་ ཞེས་བྱ་བས་དོན་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར།དེས་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་གཞན་དག་ཀྱང་མི་འཐད་པས་ཇི་ལྟར་གཞན་ལ་ཁྲོ། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྗོད་པའི་ཐལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ།།གང་དག་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ལྟར་ན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཅན་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་ཆོས་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ན་ཆོས་མཐའ་དག་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་དེ་དག་དེའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ མ་ཡིན་ན་གཞན་ཐ་མི་དད་པ་ལ་གཞན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བར་མི་འགྱུར་རོ།

由"声"一差别门了知者，由"无常"另一差别门了知时，是仅了知差别耶？抑或了知具差别之某差别？此中由无异自性故，唯由声门了知一切自性，则由无常性门于彼无异差别何所了知？此成为彼差别分。故由"声"了知此一切自性而差别唯一。故了知"无常"时成了知余差别。彼即了知"声与无常关联"。
若谓如是非差别，以无无异了知故。谁能答此？若如所转变而住之差别，由相属忍许无异了知，则所应了知者了知关联时，如何异门了知？当如自性而了知。月等为无量多具异境了知者之了知所了知时，非取异自性。
故虽所应了知之差别如自性而了知，然由他门了知故，不应由他如是了知者，此亦如何应理？若由"声"如是了知义，如何不由一切差别如是了知？故由一切门不应理故，他说亦不应理，何故嗔他？"是故"等为结语。
"义一自性"等，于差别非异义所说应成唯等。若许法与有法无相互关联而异不异者，依彼则由一切法非异于有法故，由一法门了知时应成了知一切法，以彼等无异于彼故。若谓由法自性异故非尔，不然，以如无异彼自性中彼等有彼自性故。若不尔，由于异无异中他异故，不应说法与有法异不异。

།དེས་ན་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ན་དེ་མ་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་ དང་ལྡན་པ་བཟུང་བ་ན།ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ནས་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཁྱད་པར་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པར་དོགས་པ་བྱེད་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་འདེབས་པའི་ཕྱིར་ བཤད་པ་ན།ཆོས་ཕན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དེ་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཕན་པ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བ་གཞན་ནི་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་རེ་རེ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དག་ཡིན་ན་ཞེས་འཆད་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་རྣམས་ཐ་དད་ན་འོ་ན་འདི་དག་གང་ལས་ཐ་དད་དེ་ནི་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལ་ཕན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནུས་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་དེ་དག་དེའི་ཅི་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དེ་ལས་དེ་དག་ལ་ཕན་མོད། དེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་དག་དེའི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་མོད། དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན་བཤད་པ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཐུག་མེད་འགྱུར། ། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་དག་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དང་མ་འབྲེལ་པ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། ནུས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནུས་པའོ། །དེས་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དམ། ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་ནི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཆ་མེད་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་སྤང་བའི་དོན་དུ་ཐ དད་པར་ཁས་ལེན་པ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་ཡང་ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེར་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པས་ན་ཐུག་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཆོས་ཕན་ནུས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་དོ། །ནུས་པ་རྣམས་ རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་འབྲེལ་པ་མི་དགོས་པ་ཞིག་ན།ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་འཇིགས་པས་དེ་ནི་ཁས་མ་བླངས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེའི་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དག་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མ་ཡིན་ན་ཡང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་མེད་ན་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་ལས་ཕན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།

故了知无异自性时，如何不了知彼？故如是取一切关联者自性之具差别时，证成取一切差别性已，对方疑虑差别如同差别与关联者性亦异故无如所说异，说"抑或"。
为答此故说"法益"等。于诸法之益即是功能，于法能益之功能即是益，无他作用。故将说"若于一一差别是能益性"。彼等若异，则此等从何异？以"于种种差别有益"等显示与功能无异性。彼等功能何为"彼"？"彼"者从关联而生。
虽从彼具差别益彼等，然彼具差别非关联者时，则异事称为彼功能不应理。若尔，由此何成？说：若尔成无穷。此说：虽差别与关联者异于具差别，然彼等非定不与具差别关联，若尔则关联者不与具差别关联。功能分即功能。
故关联者与关联者性，或于功能能益性非异于具功能。故无异时由无分取故，为遮成取一切差别，许异则成无穷。如所说理亦应成无异故，由彼了知异故无穷。由"若"等释"法益功能等"。
诸功能若成自性则不须关联，然由怖成了知一切差别故未许彼，说"非定成彼自性"。若非彼，则为成就关联故是所益，以无彼则应成无关联故。此说为"从彼益"。

།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཐུག་མེད་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པའི་ཕྱིར། འོན་ཏེ་ཕན་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །མདོར་དོན་འདི་ ཐུག་པ་མེད་པར་བརྗོད་པ་བསྟན་པས།འདིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཕན་པ་མེད་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་མི་རུང་བ་དེའི་ཕྱིར་ཕན་པ་ཁས་ལེན་ན། འདི་ཁྱད་པར་གཅིག་གིས་བཟུང་ན་ཡང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་དེའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བཟུང་ བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་དེ་བཟུང་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་བཟུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་དག་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་དག་གིས་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་ འདོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ནུས་པ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་འཛིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་ཞེ་ན། གཅིག་པུས་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཅིག་ལ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དམ། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིའི་ཐ་དད་པ་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དམ་དེ་དག་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་འདི ཆ་མེད་པར་བཟུང་བ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པ་བཟུང་བ་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ བཟུང་བ་ཉིད་ན་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བཅས་པར་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་ཕྱིར། །གཅིག་ཤེས་ན་ནི་གཉི་ག་བཟུང་། །ཞེས་བྱ་བས་འདིར་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་གཟུང་བའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་ཚུལ་དེ་ནི་སྔར་ཉིད་ བརྗོད་ཟིན་པ་དེས་ན་དེ་མ་བརྗོད་པར་ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་བཟུང་བའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་བཟུང་བར་སྟོན་པ་ནི།འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁྱད་པར་ནི་དེས་ནུས་པས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་བཟུང་ན་ཕན་ གདགས་པར་བྱ་བ་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་བཟུང་བ་ན་ཡང་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་འཛིན་ཏོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་བཟུང་ན་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ།

为解释"若尔成无穷"故说"若益则"。略说此无穷义，此为分别。由无益则关联者性不应理故，若许益，则虽由一差别取，亦定取一切自性即彼一切差别之自性。
若问如何取彼即取一切差别？说"成自性"。彼等由异于彼故唯是彼自性，如是诸功能以益差别自性之功能为能益。如是虽欲由一分取，如何取一切差别？说"唯一"。于一不可能有一分。
此义为：差别与关联者性或能益性虽非异于具差别，然此异彼等之关联者性或于彼等能益性唯无异。故由一差别门取此无分时，由取于异差别能益性故取益差别之功能，由彼亦取差别。
或取成自性益差别功能之能益时，即取具益差别功能。"由彼等自性关联故，知一即取二"，此中由取具差别门取差别之理前已说讫，故不说彼，显示唯由取差别门取具差别，说"如是"等。差别为彼功能所益之自性。
故如取能益则取所益，如是取彼所益时亦取于彼能益。故取差别即取益彼之功能。

།ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་བཟུང་བ་ན་ནུས་པ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པར་དངོས་པོ་ བཟུང་བ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལ་ཕན་པའི་བདག་ཉིད་དེ་བཟུང་བ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་གཟུང་བའི་སྒོ་ནས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་བཟུང་བས་ཀྱང་ཕན་གདགས་པར བྱ་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་བཟུང་བས་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་བཟུང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།ཆོས་ ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པས་སྔར་བཤད་པའི་ཐལ་བ་སྤོང་བ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ།ཆོས་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཐ་དད་པས་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་བཟུང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྤངས་ཀྱང་ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ ཐ་མི་དད་པས་སླར་ཐལ་བ་པོ་ན་འདུག་གོ།།འོན་ཏེ་དེར་ཡང་ཕན་པ་ཐ་དད་པར་བརྟགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྤོང་བར་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་མཐར་ཐུག་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་ནུས་པ་ལས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐ་དད་ན་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་ པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དེ་ཡང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཐལ་བ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དེ་ལྟར་ན་དེར་ཡང་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་དེའི་ནུས་པ་རྣམས་མི་འབྱོར་བའི་ཕྱིར་ཏེ།མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཕན་པའི་བདག་ཉིད་ཁྱད་ པར་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་གྱུར་པ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དེ་གཅིག་པུ་ནམ་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ནུས་པ་དེ་དག་གིས་མི་འཛིན་པས།དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་དེའི་ནུས་པ་དག་མི་འཐད་པ་ དེས་ན་ནམ་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ནུས་པ་དག་གིས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་མི་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།ཁྱད་པར་མེད་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡང་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་ལ། ནུས་པ་དག་ནི་ཉེ་བར་སྒྱུར་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དམ། འབྲེལ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཉི་གའི་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་མེད་པར་གསལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཕན་འདོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་བཟུང་བ་ནི་ནུས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྲེལ་པ་མེད་པས ཁྱད་པར་དུ་ཡང་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་དང་དེའི་ནུས་པ་དག་མི་འབྱོར་ཞེ་ན་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནུས་པ་གཞན་དང་གཞན་དག་ཁོ་ན་ལ་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་པས་སོ།

由此理取功能时即取益功能之事，取益一切差别功能之益性时，如由取所益门取能益，如是由取能益亦取所益故，由取成自性益一切功能之能益则取一切功能，如是亦成取一切差别，说"取彼"等。
为显示由法能益异故遮前说应成成无穷故说：虽由法能益异故遮取一切差别应成，然由于功能能益无异故复有应成。若谓于彼亦由计益异故遮，则彼时无穷。如是若能益功能异于功能，则益能益功能之功能亦唯由自性为所益，故成彼应成，如是于彼亦了知异故，由差别与彼功能等不相应故。
由不应理故，彼益性成益差别之能益具差别者，彼一者永不为差别与功能等所取，故不成取具彼性。此说：由差别与彼功能等不应理故，则永不由差别与功能等取具差别。
说无差别能取性亦由差别转变性而取相属，诸功能由转变因性或能关联性故为关联者性。故由二者无自性即彼而明无取。故由不取益性故功能不应理，由无关联故差别亦不应理，故无取具彼。
又若问如何差别与彼功能等不相应？说因：由唯于异异功能无穷故。

།འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཐ་ མི་དད་ན་ཡང་ཐལ་བ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དེར་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པར་ཐལ་བས་ན་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནུས་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་གྱི། ཁྱད་པར་བདག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་མེད་ན་ཁྱད་པར་དག་མི་ འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གང་གི་ལྟར་བློ་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་དོན་ཅེས་བྱ་བ། ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་གང་ལ་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ལ་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་ནས། ཁྱད་པར་སྣ་ ཚོགས་ཉིད་དོན་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ཅན་དོན་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་འདི་ལ་སྔར་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་ཡང་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།སྒྲ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་ཉི་ཚེ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་ཏེ། ཡུལ་དུ་བྱས་པར་ འགྱུར་གྱི་དེའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཅིག་པོ་དེ་ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་ལ་མ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ།མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དེ་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་མི་ འགྱུར་རོ།།དེས་ན་བ་ལང་ཞེས་ཁྱད་པར་གཅིག་རྟོགས་པ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་འཇུག་གོ། །གང་གིས་དེ་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ནི་རྟོགས་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འོན་ཀྱང་ཉེས་པ་གཞན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཚེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ན། འབྲེལ་པ་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་རྟོགས་པ་ ན་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ།གཅིག་ཤེས་ན་ནི་གཉི་ག་གཟུང་། །ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱང་འདི་ནི་དེ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་སུན་འབྱིན་པ་གཞན་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དག་གིས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དེ་མ་ བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་པོ་མི་འཇུག་པས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་གྱི་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་ན་ཇི་ལྟར་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན་བཤད་པ། བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ བུམ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་དགག་པ་ནི་མེད་ཅེས་དགག་པར་བྱེད་པའོ།

关联者异而关联者性无异时亦成彼应成，于彼亦如是应成了知异故，由无穷故不应理。若谓如是则功能不应理而差别自非尔，不然，以无关联则差别等不应理故。故说不成取具彼性。
如是已说如何于"分别智为义，具种种差别"之宗说破已，为破"种种差别即义故具种种差别为义"此宗，首先说此无前说过失，说"又若"。声与识唯于差别相属为境，非由彼门亦以具差别为境时，则彼一者由不关联唯差别故，由无故不成所说由了知具差别门了知一切差别。
故了知"牛"一差别时，为了知无常性等余差别故，起无常等声。若谓未了知由了知彼而了知一切之具差别，然说将成余过失，说"彼时亦"。若谓由"彼等自性关联故"所示理，由依二关联故，虽唯了知差别亦成具差别性，以"知一即取二"所示故。
虽然，此已于彼处说讫故立余破。由声未说彼具差别故，了知者不趣入，则声相属成无义。若谓了知差别是声义非趣入，如何无义？说"能立与能破"等。能立是能立声如"瓶有"，能破是说"无"之能破。

།དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་གདགས་པ་བུམ་པ་ཡོད་དོ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་མེད་པའི་རྟེན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གང་ལ་ཡོད་པའོ། །བསྒྲུབས་པའམ་ བཀག་པའི་དོན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་དོན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟ་བུའི་དོན་ཡུལ་དུ་གྱུར་པས་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ ན་བཞོས་ཤིག་འབྲས་བུས་མཆོད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དོན་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ། བ་ལང་ཉིད་བཞོ་བའམ། འབྲས་བུའི་རིགས་ཉིད་མཆོད་པར་བྱར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྔོ་བཏགས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོས་དུམ་བུར་གཏུབས་པའི་མཐར་ ཐུག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲའི་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། མེས་སྤོངས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་སྲིད་པའི་དོན་ལ་སྒྲ་འཇུག་པས་ན། ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་འཇུག་ན་ནི་དེ་ དགོས་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་ནུས་པ་མི་བརྗོད་པས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་དག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེའི་དགོས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཁྱད་པར་ཉི་ཚེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །རང་གིས་ཉེ་བར་ བསྒྲུབ་པས་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ། །འཕྲོད་པ་འདུ་བས་དེ་ལྟར་འགྱུར་ན་ནི་དེ་ཁྱད་པར་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ན་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཁོ་ན་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ ཅན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ།།ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་རྟོགས་ན་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་མེད་པས་ན་ཁྱད་པར་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ལ་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་ཞུགས་ན་ནིའོ། །གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་ལས་ མ་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་ཞུགས་ན་འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན། ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་ཞེ་ན། བཤད་པ། རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་གཙོ་བོ་འགའ་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། གཙོ་བོ་དེའི་ཡན་ལག་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱད་ པར་ཞེས་བརྗོད་དོ།།ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོས་ངེས་པར་མི་རྟོགས་པར་ཁྱད་པར་དག་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་དེས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཆོས་ཅན་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་ཀྱང་སོ་སོར་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་ པར་འགྱུར་ཏེ་དབྱུག་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དབྱུག་པ་ཅན་བཞིན་ནོ།

彼等施设名言"瓶有""瓶无"如是义之了知，一切名言皆无义依，即有因由。由能立或能破义是所作故，能立能破有作用因。此说：如是义为境由声所说及能说事了知，即此为所说，如"应挤奶""应以果供养"等。
诸差别不能作义，牛性不可挤，果类性不可供养，以碾磨等事分段究竟不成故。声义亦成无关联，如"应离火"。故声趣入可能义，则一切了知为具差别境性。若趣入异者则彼不成有用。
说此：由不说功能声相属何为？由非彼有用亦非了知故，非唯差别境。如是亦非差别。由自近成而令了知他者唯是差别，否则瓶等亦成互为差别。若由和合成尔，则彼差别与具差别无差别故，唯无差别成差别与具差别事。
若唯了知差别则无差别法故非差别性。说此"于某"者，即于异彼事某者声识入时。谓于未由差别了知事声识入时成。入于异彼时，如何于彼等相属？说：由自性异成主要某支分故，依彼主要支分说为差别。
具差别者，由自性定不了知而由诸差别应显示，彼等论者应许，否则有法虽为法遮，各别自性应了知，如杖所遮之持杖者。

།བ་ལང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་ནི་དབྱུག་པའི་རང་བཞིན་ལས་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་འདིའི་རང་གི་ངོ་བོས་མི་རྟོགས་པས་ ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་ལ་གནས་པའི་སྒྲ་དང་རྟོགས་པ་དག་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་གཙོ་བོ་དེའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ལ་དང་འགའ་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ངོ་བོར་བསྟན་ཏོ།།ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཚུལ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྒྲ་དག་གིས་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་འཇུག་པར་མ་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་མོད།འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་ན་འོ་ན་ དེར་ཁྱད་པར་ཅན་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་སྐྱོན་དུ་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར།དེ་ལ་སྒྲ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་ཡང་སུས་འགོག་།སྒྲ་སྦྱར་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པའི་ཉེས་པ་དེ་ནི་མེད་དེ་ཤེས་པར་བྱས་པས་མཚོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲས་ནི་ཁྱད་པར་མཚོན་ པར་བྱེད་ཅིང་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་དེས་ནི་སྒྲ་དེའི་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་མཚོན་པར་བྱེད་དེ་གང་གཱའི་སྒྲའི་ཞེས་བྱ་བའི་གང་གཱའི་དོན་གྱིས་འགྲམ་བཞིན་ནོ།།གང་གཱ་འབོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་ལ་མི་སྲིད་པས་ན་དེས་མཚོན་པའི་འགྲམ་ དུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།མཚོན་པའི་སྒྲའི་བྱེད་པའམ་དོན་གྱིས་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་རང་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རིགས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དག་གིས་ཀྱང་མཚོན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དོགས་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པའི་ ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེར་སློབ་དཔོན་སྐབས་རྙེད་ནས་ལངས་པ་ནི། ཐལ་བར་འགྱུར་བར་མཚུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པ་ལ་བཤད་པའི་ཐལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ མཚུངས་པ་དེ་བཤད་པ་ནི་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ།།རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་གྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།

了知"是牛"时，如同人不同于杖之自性，无了知任何非彼自性而具牛性者。故由此不以自体了知，而现为具差别自性之自性。
故住于差别之声与了知，由了知具差别为彼体性而趣入具差别故，此等成彼主要支分。故说"于某"及"某"以显示具差别定不了知之体性。
若具差别非声境则无此理，说"由声等"。若谓由不成趣入彼故具差别非声境，然由有分别现量等如是了知故，如何不成差别等？若于有分别如是显现，则于彼具差别了知关联过如何不成？由于彼有声故，谁能遮如是声趣入？
所说声相属成无义过，彼无过，以由了知表故。声表差别令了知，由彼了知差别虽非彼声所诠而表具差别，如恒河声之恒河义表岸。"呼唤恒河"于流不可能故，了知为彼所表之岸。
表声作用或义作用，应如对方自许而了知。故由牛等类能诠亦由表力虽疑而了知具关联差别性。
于此阿阇黎得机而起说："应成相等"。于说具差别所说应成，于唯说差别亦等。如何相等，说"首先"。首先由差别所表者，由此究竟了知一切自性。

།དེས་ན་དེ་ཁྱད་པར་དག་གིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་ཞེས་འཐད་པར་འགྱུར་བ་སོ་ན་འདུག་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ ནོ།།ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་བྱེད་པ་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ན། གཅིག་གིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་སྒྲས་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་དག་གི་སྒོ་ནས་ མཚོན་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གཞན་མ་ལུས་ཀྱི།འོན་ཀྱང་སྒྲ་གཅིག་ཁོ་ནས་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ན། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །མཚན་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པ་ མེད་པ་བརྟེན་ནས་འཇུག་སྟེ།དེས་ན་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདིའི་མཚོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིའི་མེད་ན་མེད་པར་ཡང་གཅིག་གིས་ཡིན་གྱི་འདིར་འགའ་ཞིག་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་ན་མེད་པས་མཚོན་པར་འགྱུར་བ་ན་འདིར་ཁྱད་ པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་འགྱུར་རོ།།གཏན་ཚིགས་དེ་བས་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སོ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་ན་ཡང་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་འཛིན་ པར་འགྱུར་རོ།།བློ་ལ་གནས་པ་དེ་ཡང་སྒྲས་རྗོད་པར་བྱེད་པས་བྱེད་ཀྱང་རུང་མཚན་ཉིད་འཇུག་པས་ཀྱང་རུང་སྟེ་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བརྗོད་པ་ནི་འདི་སྒྲས་ཉེ་བར་མཚོན་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ཉེ་བར་མཚོན་ པའི་ཁྱད་པར་ངག་གིས་ཉེ་བར་མཚོན་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མཚན་ཉིད་དོ།།གཉི་ག་ལྟར་ཡང་དེ་ལ་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། རེ་ཞིག་དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་མཚོན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་དེ་རྣམ་པ་གང་ཡང་རུང་བས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པར་ཁས་བླངས་པ་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་དག་པར་རྟོགས་པར་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་གསལ་བར་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་སྒྲས་དོན་རྟོགས་པར་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་རྣམ་པ་གང་གིས་དེ་ལྟར་འདོད་དེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཉེས་པ་འདི་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དེ་ཡང་སྐབས་ཀྱི་དོན་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ནི་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་གཅིག་པ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་ པ་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བཟུང་ན་ནི།མཐོང་བ་དེ་གཞི་དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ། ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་མ་མཐོང་བའི་ཕན་པ་དེ་དག་ནི་གཞན་མིན་ནོ།

故说"由彼差别所表"应成在前。若差别等表作用为究竟，则由一表亦表一切自性。当声由一差别表时，于此由余差别应表之余一切自性。然由唯一声由一差别表时，将由一切自性表。
云何？说"由无则无故"。相由无关联而趣入，故诸差别由无则无性成此能表。此无则无亦由一，此中非由某分。由无则无表时，此中由一差别门亦成一切自性。由此因故应成在前。
虽如实了知住于智中具差别自性，亦由一差别门取一切差别。彼住于智亦由声能诠作或由相趣入作皆可，无任何差别。说此即"此由声表亦可"。此说能诠差别。"由彼表差别语表亦可"说相。二者于彼了知无差别故，说"首先彼时"。
此中无执著表，由任何方式许了知具差别时，应成取一切差别。首先一切说差别清净了知者亦应依明了了知，否则声究竟不成了知义故。故由何方式如是欲，一切处此过无差别。
"故"等为结语。彼亦摄近处义为摄颂。若取一差别有益为智境，见彼依彼基，由余差别境者未见彼等利益非他。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད། དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ་གཏན་ཚིགས་དེའི་ ཕྱིར་ཕན་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་དེར་མ་མཐོང་བའི་ཕན་པ་མེད་དོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།།དེ་ལས་ཀྱང་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་བཟུང་ན་ནི་ཐམས་ཅད་བཟུང་། །ཞེས་སྨོས་སོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་དེ་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་བཟློག་པ་ན་ཕ་རོལ་པོ་དག་འདིར་ཡང་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་འཛིན་པར་དོགས་པར་བྱེད་པས་དེའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་ བྱ་བའོ།།ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དོན་བཟུང་ཡང་འཁྲུལ་པས་རྣམ་པ་བསྐལ་པས་ན་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་བཟུང་བ་ འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་མཐའ་དག་མ་ངེས་པ་ན་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་འགའ་ཞིག་མེད་དོ།།འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཅན་བཟུང་བ་དེའི་ཚེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་གཟུང་ བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་འཐོབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའམ་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པས་དེ་ངེས་པར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་སོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་གཞན་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་དེ་ལ་འཇུག་པ་ན་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཟློག་པར་ བྱེད་པས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན།དེས་ན་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེའི་སྒོ་ནས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་གཞན་རྣམས་དེ་སྲིད་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འཁྲུལ་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་གཞན་གྱི་ཡུལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྣམ་པར་འགྲེལ་ ཏོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་གིས་བཟུང་བ་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པས་གཞན་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཞུགས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྲུབ་བོ། །འདི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་དེ་བཟློག་པ་ནི་དེས་སྒྲོ་ བཏགས་པའི་དོན་དང་ཐ་མི་དད་པར་བཟློག་པའི་སྒོ་ནས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ།འདི་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་འདི་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྟོགས་པའི་ངོ་བོས་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་ འདོད་པ་གང་ཡིན་པའོ།

若如是，由此何成？说：由此因故，于见彼利益处无未见利益，此为关联。由此复何成？说："取彼则取一切。"自性具差别中不可能非一切，以无分故。故由一切差别成一切。
故如是由余量趣入力，遮遣诸分别为成就境时，对方于此亦如现量疑惑执取，为迎彼疑说"若"。如汝宗由现量虽取为一切法性义，由错乱分隔相故待余量，如是由分别亦取一切利益自性事，由错乱力未定全部自性时，由余量趣入故无过失。
如是当由一差别门亦取具差别时，若亦由取一切差别利益故得取一切差别，然由于余差别利益或余差别有错乱故不定取，故待余量。故由了知余差别彼趣入时，由遮遣彼错乱令了知。
故由彼彼差别门令了知义之量，唯由遮遣余等尔许境错乱性，非了知余量境。由"若作是念"而释。由"若尔亦"等而答。由一分别所取亦由错乱为遮余义所入智，彼成遮境。
如是遮遣彼错乱，由遮遣与彼所增益义无别门令了知义，于此"非青"等诸智遮境事唯此而已。差别是此：我等不许由了知体性为境。

།ཁྱེད་དེ་ལྟར་འདོད་པས་ནི་དངོས་པོ་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་གཞུང་གིས་འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་འཁྲུལ་པ་བཟློག་པ་ན་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་སེལ་བའི་ཡུལ་ ཅན་དུ་འགྱུར་མོད།གང་གི་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པས་བསྐལ་པ་ན་དེ་འཇུག་པ་དེ་གོ་ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་གཞན་པའམ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཇི་ལྟར་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་གཞན་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ།།སྔར་ཞུགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་ན་འདི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །མཐོང་བ་འགའ་ལ་ཤེས་པ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་བཟློག་པའི་ ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།འདིས་ནི་དེ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པའམ། དེ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གཞན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྲུབ་ཅེས་འབྲེལ་ཏོ། །སྒྲོ་འདོགས་མེད་པའི་ཡུལ་ལ་ནི་ ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི།སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཞན་གྱིས་ བརྗོད་པའི་ལན་གྱིས་ཚུལ་ཁས་བླངས་ནས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཐལ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་འདི་ལ་མངོན་སུམ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ངོ་བོ་གང་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་དོན་ལ་ འཇུག་པ་ན་དོན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་འཁྲུལ་པས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་མ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བའི་ཚུལ་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མི་སྲིད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་བདག་ ཉིད་ཐམས་ཅད་བཟུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྲིད་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམ་པར་མ་བཏགས་པ་ནི་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མྱོང་བ་མྱོང་བཞིན་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་ཇི་ཞིག་ལྟར་ངེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བརྗོད་དོ། །ངེས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མི་ སྲིད་དོ།

汝如是许，则说事物为境亦由遮遣门，如自宗了知"此非非青"。彼由遮遣错乱令了知义成遮境，于何境由错乱分隔而彼趣入，云何了知余为遮境？说"或异彼"。如彼成遮境，如是异彼亦成立。
云何？说"无增益"。虽非先入遮遣性，由有增益此无性故为遮境性。"于某见何智"等如前所说。释为"遮遣错乱"，此说"彼成遮境"。
"或异彼，与彼相似"说为"余亦与彼相似"，成立为遮余境而关联。释"于无增益境"为"无增益"。由随行及返遣二者显示无增益境趣入性，为"于何"等。"故"为结语。
故如是许他说答理，说应成遮余境。为显此不可能与现量等，说"复何体"。分别由差别门趣入义时，由一切自性了知义。由错乱未如是决定故，此现量相似理于分别不可能。
分别取一切差别境利益成办义一切自性不可能，以诸分别境无无分别故。正经验中如何决定说为分别。非决定自性分别不可能。

།དེས་ན་ཁྱད་པར་སོ་སོའི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མེད་པར་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད། འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མྱོང་བ་ ནས་དངོས་པོ་ལ་སྣང་བ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རིག་པ་ན།སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པ་དེས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལོགས་སུ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་རྟོགས་པ་ ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་དེའི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པ་ན་མ་ངེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ན།དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མ་རྟོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ། ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེར་ངེས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ངེས་པ་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་འདི་ལྟ བུའོ་ཞེས་ངེས་པར་མ་བྱས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་ངེས་ན་དེས་ན་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མ་ངེས་ཀྱང་བཟུང་བ་ཡིན་ན། རྣམ་པ་གཞན་ ཡང་ཅི་སྟེ་མ་བཟུང་།དེས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མ་ངེས་པ་ཡང་ཡུལ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཡང་དོན་ཐམས་ཅད་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ངེས་པ་ཡང་བཟུང་བར་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྣམ་ པ་གཞན་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དངོས་པོ་ཁྱད་པར་ཅན་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་འཛིན་པ་ན་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བཟུང་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ཡང་འཁྲུལ་པས་ངེས་པར་མི་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་འཐད་དེ། གལ་ཏེ་རྣམ་ པར་རྟོག་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་བཟུང་བ་ནི།འདི་ལྟར་ན་བཟུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་ནའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ངེས་པ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་མ་ངེས་ པར་ནི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་དོན་མེད་པ་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་དོན་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རེ་ཞིག་བརྩད་པ་མེད་དོ།

故未定差别各自体性及其利益性，云何说分别取一切差别利益之具差别？如是瓶等经验中，虽事物显现刹那性等自性为自体，然于瓶等分别了知时，未定刹那性，故应另求刹那性了知。
故了知时如何成分别，如是说为彼境时，未定非分别境，则未为分别了知者云何成分别境？"由诸定"等为释。分别等自义了知唯此，即于彼定为彼分别。分别唯为定性体故。故若非定则非分别，故未定"此如是"则说非分别。
说此为"若彼"。如未定非余相，如是由此余亦未定。若虽未定亦取，何故不取余相？故太过，若未定亦是境，则一分别境亦成一切义，以对方许取未定故。
"唯此"由遮余相，由定取具差别一事门执取时，若虽取为能引一切差别体性，然由错乱不定执，此说不应理。若分别取一切利益体性，如是应取，若定为一切利益性故。分别唯为定境故。
未定一切差别则无执取为一切差别利益性故。声及余量趣入无义应理。若由现量取成就体性义，暂无诤。

།དེས་ན་འདིར་ཡང་ཁྱད་ པར་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་དོན་དུ་བཟུང་ན་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་བཟུང་བ་ཅི་སྟེ་མི་རྩོད་ཅེ་ན།དེ་ལྟར་ནི་བརྩད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དོན་ཁྱད་པར་བྲལ་བར་སྨྲ་བ་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཆ་ཤས་ཀྱི་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ཆོས་སུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་ཉིད་མངོན་ སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་ཁས་བླངས་པར་བྱ་བས་དེས་རྒྱུ་བཟུང་བ་ན་འབྲས་བུ་འཛིན་པར་ཐལ་བར་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར།འབྲས་བུ་འཛིན་པ་ན་ཡང་རྒྱུ་བཟུང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེར་འབྲས་བུ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རྒྱུ་བཟུང་བ་ན་འབྲས་བུ་མི་འཛིན་ ན་ནི་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་བཟུང་བ་ན་ཁྱད་པར་འཛིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ། །དེ་ནས་འབྲེལ་པ་ཅན་འཛིན་པ་དེའི་ཡན་ལག་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཆོས་ཡིན་གྱི། ཉམས་སུ་ མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་འབྲས་བུ་ལ་མི་ལྟོས་ པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་འཛིན་པ་ཡང་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ན་མེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པ་མེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དག་ལ་ འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།དེས་ན་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེས་པ་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཕ་རོལ་པོ་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཉིས་ཀྱི་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་མི་འདྲ་བ་མ་རྟོགས་པས་ ནི་ཇི་ལྟར་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པས་མ་ངེས་པ་འཛིན་པར་ཁས་ལེན་ན། ད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཇི་སྙེད་པས་ཀྱང་མ་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་བཟུང་བ་ཡིན། དེ་ལ་ཡང་ངེས་པ་ལས་གཞན་པའི་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་ཁྱོད་ ཀྱི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་འགལ།དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐའ་དག་ནི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་མ་ངེས་པ་ཡང་གཟུང་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མངོན་སུམ་ནི་གང་གི་ཡང་ ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

故此中若取为利益一切差别分位义，何不诤取一切差别？如是不能诤，以说义离差别自宗亦无分执取故，应许现量了知成为义法之因性，则取因时应成取果，取果时亦应成取因。
若彼中取因为利益果体性而不取果，则取为利益差别时云何取差别？此过无。从彼无错乱于取关联者支分，是分别法，非经验体性，以如其自体而取故。事物自体性不待余自体性。
由此如因性唯由事物究竟故，因自体性不待果，如是彼取亦唯了知因自体，不待果差别。分别于火等各自余相未成因性时，由火等分别了知火等相中由果差别所差别而了知。
故此是分别过失，非现量过失。对方不了知分别与经验二者了知作用不同而作"云何"诤。若许分别取未定，今不仅分别，凡诸现量亦云何取未定？于彼亦无余定作用。
故汝"义自体一"等云何不相违？彼刹那性等一切义体性无定亦云何取未定？为遮此故说：现量非任何定者，非分别故。

།མངོན་སུམ་ནི་འགའ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་རིག་པའི་བྱེད་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན་དེས་ཞེས་སྨོས་ཏེ་མངོན་སུམ་ དེས་གང་ཞིག་འཛིན་པ་དེ་ཡང་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེས་འཛིན་པར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྣང་བས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་རིག་པ་ནི་དངོས་པོ་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལས་གཞན་པའི་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གསལ་བའི་ཆོས་ ཀྱིས་མ་ཟིན་པར་ཡང་གསལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ཤེས་པ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཡང་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོའོ། །རྣམ་པ་གསལ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་གྱུར་པས་ན་སྔོན་པོ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བཞིན་པ་ ཉིད་ནི་གཞན་གྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།ནུས་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་གནས་ལུགས་ཡིན་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པས་ཏེ། དེས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་འདི་དོན་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་སྣང་བས་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ནི་གང་ གི་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཇི་ལྟར་ན་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡང་བརྗོད་ཅེ་ན་བརྗོད་པ་མངོན་སུམ་ནི་གང་གིས་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་གཞན་དག་མངོན་སུམ་རིག་པའི་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བར་གོ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དེས་གང་ ཞིག་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བས་རིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་བསྟན་ཏེ་ངེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་མི་འདོད་པ་བཀག་ནས་དེར་སྣང་བ་ལས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་མ་ངེས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་བཟུང་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་མི་རིགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི།དེ་བས་ན་ངེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་ངེས་པ་དེ་ནི་བཟུང་བ་ཡིན་ལ། མ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ། དེ་ནི་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ ཚུལ་དང་སྦྱར་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ཉིད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་མེད་པར་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་གཞན་དུ་གསལ་བར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཡང་སྣང་བ་མེད་པར་རིག་པར་ ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་སྣང་བའི་དབང་གིས་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

现量不作任何分别，故现量无分别俱知作用。若问云何作了知？说"由彼"，即彼现量所取亦非定。若问为何？说彼所说取为显现。此说事物了知即事物明显故，无余作用。
非无明显法而成明显，以彼唯为识相故。由识法所摄亦为识性故为青。由相明显而成识故，青为明显。明显性是他处故，如功能违背自住故。彼亦说为明显，由如是故此为义了知故，此由显现取事物。
岂非已说现量非任何定者？云何复说"非定"？说：说现量非任何定者，他解现量离了知作用，故由"彼所取"说成了知体性，由"非由定"遮不欲，由"由彼显现"说如何所欲。
故说"未定亦为现量所取"不应理，说"故定与"。凡定者为所取，未定者非所取，此不存在。若如所说理配合，分别了知青等亦不可能无青等相，于彼亦不可能异处明显青等境故。若可能，现量何不无显现而了知？
迎此疑说"诸定非如是"，分别非由显现力取与不取。

།འདིར་ནི་སྣང་བ་ཡོད་པ་བཀག་པ་མ་བྱས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྔར་མངོན་སུམ་ནི་ གང་གི་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་བཀག་པ་ལྟར་རོ།།འོན་ཀྱང་འདི་ནི་འཛིན་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྣང་བ་ཡོད་ཀྱང་འདི་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་དེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ བཤད་པ།གང་ཞིག་ངེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལྟོ་བ་ཡངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་དེའི་ཡུལ་ཅན་དང་འགལ་བར་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བས་སྣང་བ་ཡིན་ ནོ།།སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་སྣང་བས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཛིན་པར་ཡང་འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་ངེས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཞན་ལ་མ་ངེས་པར་འཇུག་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་ལྟར་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་པོ་འཇུག་གི་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཆུ་ལྡུགས་པའི་དོན་དུ་གཉེར་བ་བུམ་པ་ཞེས་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ལ་འཇུག་གི་།མི་རྟག་པའོ་ཞེས་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་མ་ངེས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་མོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ཐ་དད་པས་དངོས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་འདྲ་བར་ཏེ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་ པོ་ལ་གཞོལ་བར་མི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ངེས་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ཏེ་འགའ་ཞིག་ལ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་བ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ། །ངེས་པ་ཡང་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་མྱོང་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་ སྡུད་པ་སྟེ་ངེས་པ་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཡིན་གྱི་ཡོད་ཀྱང་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་གང་གི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་ལ་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་ པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།འདི་ནི་ཞེན་པའི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་རོལ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ན་ཡུལ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་ནི་དོན་ལ་གཞོལ་བར་བརྗོད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།

此中未遮显现，如前说现量非任何定者唯遮定性。然此遮彼取之体性。故虽有显现，此非由自体取与不取。
说因由："虽定某"。如现量所见瓶等相广腹等相，即彼瓶分别不明显，与彼境相违差别而为显现。刹那等相亦如是，故若此由显现取，则应取刹那等，然非如是。以虽定瓶等某体性，于刹那性等余体趣入差别未定故。
如定彼体性则能知者趣入，非如未定。如为注水所求，趣入如是定为"瓶"，非"无常"。若谓分别亦如现量虽未定亦取如是相，非如是。以由显现差别未成直接能取性故。不成如现量由显现趣入事物故。
待定性于某立为取性时，唯如何定而应理。定亦非经验自性，为经验法，当说。故者为结，为定唯能取，非虽有显现，为定义故。
若不如是欲，尔时由不可能直接能取性，则分别识任何究竟性于任何亦不成能取性。此由执著力外向，如是外无故，胜义中唯无境。说了知体趣入义。说此为"若非如是"。

།དེས་ནི་དེ་ལྟར་ མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་འཁྲུལ་པས་ངེས་པར་མི་ཟིན་པ་བཞིན་དུ།རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལས་ཡང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ངེས་གང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསལ་བ་ན་མངོན་སུམ་ཡང་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ པར་མགོ་མཉམ་པ་དེ་ལས་བཟློག་པར་བསྟན་པས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་མངོན་སུམ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་མོད། དེ་ལྟ་ཡང་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དག་འཇུག་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་ སུ་དཔག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་དོན་ཡུལ་དུ་བྱེད་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་སྐབས་མེད་དོ། །དེ་ལ་སྲིད་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ ནས་མགོ་མཚུངས་པར་སྟོན་པས་ཕ་རོལ་པོ་དག་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ།།ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཅི་སྟེ་ངེས་པ་མི་ འབྱུང་།དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཐ་དད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་བུམ་པ་ཞེས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོའི་དབྱིབས་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་དབྱིབས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུའི་བྱེད་པས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ནི་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་གྱིས་ནི་མི་འཇིག་པ་ལས་སོ།།དེས་ན་འདི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་མ་ངེས་པ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ ཚད་མ་གཞན་ལ་ག་ལ་ལྟོས།ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་ཙམ་གྱིས་ངེས་པར་འགྱུར་ན་གང་གིས་འདི་སྐད་རྩོད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དྲན་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་ཙམ་གྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དོན་ མྱོང་བ་ན།དེའི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་ངེས་པར་ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདིར་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཅི་ཡིན་ཞེས་འདྲི་བའི་ངག་ཡིན་ན་ནི། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བའོ་ཞེས་ལན་དུ་ འགྱུར་ན།རྒྱུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་ཡིན་ན་ནི། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་སོ།

如是如现量境由错乱不被定所摄，由分别所作境亦有余量趣入，此由"诸定未定何"等遮除，亦遮现量与定性等同之反说。
今虽现量非定性，然一识所作境，其随后诸余识趣入自然成立，如比量所作义。故若现量亦以成立性作义境，则生一切相定故，无余量趣入处。若彼可能，分别亦应尔，由余相示等同，说为遮对方故。
虽于一切差别事物体性如其本然生经验，云何如一切经验差别事物所生如其本然而不生定？由具有异余事物差别自性故，事物异于余事物，若非如是，无自性不应差别故。
故此瓶由具差别体性形状故，其形状体性返于非形状非瓶，由因作用成立故返于非所作，由坏灭性返于不坏灭。故此于如是等体性生未定故，何待余量？
若问云何唯由经验成定而有此诤？说"忆念"。彼由唯经验行成立，以无余因相故。经验如是相义时，云何不生其一切相定？若非如是则永不成。为遮此故说"以不具助缘故"。
若此为问"何为不生因"之语，则"不具助缘"为答。若为"何故不生"之语，则应理为"以不具助缘故不生"。

།གལ་ཏེ་དྲན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དོན་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ་ སྔོན་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ལས་དེས་འདུ་བྱེད་སོ་སོར་ངེས་པ་སྐྱེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་གཞན་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པས་མ་ཉམས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འདས་པ་ན་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་དོ། །ཉམས་སུ་ མྱོང་བ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྗོད་པ་ངེས་པ་ཙམ་སྐྱེ་བ་འདྲི་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པ་ཆ་ཤས་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་མོད་ཀྱི་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་ལས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མདུན་ན་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་རེ་ཞིག་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དང་། ཡོད་པ་ཉིད་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཡང་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ན་ངེས་པའི་ཤེས་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་དབྱིབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མཐོང་བའི་ཆ་གང་ཞིག་རྣམ་པར རྟོག་པ་ལ་མི་སྣང་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡང་ཆོས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་འདུ་བྱེད་ ཙམ་ལ་རག་ལས་ནས་སྐྱེ་བའི་དྲན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཆ་ཤས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གཞན་དག་ལ་ཚད་མ་གཞན་བསྒྲུབ་པས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བས་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་ལ་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་བས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཆ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་བཟུང་བ་ལ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཟུང་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ།

若谓忆念分别虽不待义根等和合，然于青等依定生，由青经验而生其行别定故。于未为余义贪等损害之经验刹那后生忆念，不待助缘，唯由经验生故。
若问何故说"以不具助缘故"？说：非问唯定生，然问一切差别定生。故此答彼，故当说"虽经验一切差别离分体性"。为说此故，如何说契机。彼有待余助缘，非唯由经验生故。
如是当说：瓶等事物现前明显体性，即是无常等自体性。故体性即是刹那性、有性、因果性等。彼如是显现时，住于定识。由如是体性形状遮别显现于根识故，如是性即瓶等分别故。故所见分无不显现于分别。
虽义体性刹那等自性非分别境，然具一切法性亦定为一法。故如是依唯见行生之忆念分别，非分生，亦非唯由彼不待余量，以定为一法性故，待余法由余量成立安立故。
以不具助缘故，于一切差别义不生定之因故，自相无分体性为现量所取，即为一切体性所取义。

།ཆ་ཤས་རྣམས་སྤངས་པ་ནི་ཆ་ཤས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཚད་མ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འཛིན་ཏོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཁྱད་པར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་ངེས་པ་ལ་རྟོགས་པའི་ རྒྱུ་མཚན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མེད་པས་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ངེས་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འཕངས་པ་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པ་དག་ལ་ཡང་ངེས་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡིན་གྱི་སྣང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་བཞིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། རྒྱུ་གཞན་ལ་ ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཏེ་རྒྱུ་གཞན་ལས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་གང་ངེས་པ་ལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཐད་པ་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མདོའི་དོན་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་གཞན་ དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན་ལ་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན་གཉི་ག་སྟོན་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་ལས་མ་འདས་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནས་འདིར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། ། གོམས་པ་འདི་གང་གི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞིག་གོམས་པར་བྱེད། དེ་ལ་ལྟོས་ན་སྐྱེ་བ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེས་གཉི་ག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་བརྗོད པས་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །རོ་མྱགས་པ་དང་། ཉལ་པོ་བྱ་བ་དང་བཟའ་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་དེ་དག་ཉིད་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།

离诸分即离分，如是唯无量取。其差别刹那性、无我性等中，于何差别定解，有助缘因相者即能了知。以无助缘故一切差别未定，故有何差别定因助缘之差别即定，余则不然。
由现量力所引如经验般分别了知者，于定亦如实为一切支分，非如显现，由自性成立故不应说，如由比量力生余分别。
释为"一切"。虽经验然一切差别不定。云何不定？以待余因故。非唯由经验于一切差别生定，然由余因。故有因于何差别定者即定，此为说经由理说经义。
彼余因为何？待彼分别复为何？示二者说"经验"。分别习气未过经验生分别，此中助缘即彼。此习气何境未说，以说待彼分别即知故。故何分别习，待彼生复何，应说二者，然说待彼故，即说彼习即生。
为示此故说"譬如"。呕吐、交合、饮食分别相，即待彼等。

།སོ་སོར་རྟོགས་པ་ལ་ གནས་པ་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་མཐུན་པར་གོམས་པར་བྱེད་པ་བུད་མེད་དག་གསོན་པོའི་ལུས་ཤི་རོ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།འདོད་པ་ཅན་ནི་ བདེ་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་གོམས་པས་ཉལ་པོ་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་ལ།ཁྱི་དང་ཅེ་སྤྱང་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་འགྲངས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གོམས་པས་བཟའ་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཚེ་ཆ་ཤས་དང་བྲལ་བའི་དོན་གཅིག་ལ་ ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཐུས་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ན།དཔེར་ན་དེ་ཡོད་པ་ན་བདེ་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དམ། མེ་ལ་སོགས་པ་དུ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ལྟར་དེ་ཆོས་གཅིག་པོ་ གང་གིས་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་རྣམས་དེ་ལ་ཡོད་པར་ཚད་མ་གཞན་གྱི་དབང་ལས་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ།དངོས་པོ་གཅིག་དང་རང་བཞིན་ཉིད། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚད་མས་ རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དམིགས་པ་ན་རང་བཞིན་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཡང་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་མི་གསལ་བར་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ངེས་པར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གོམས་པ་ལ་ ཡོད་ཀྱང་དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བ་མེད་པར་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་གྱི་མཐར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དྲན་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གཞན་མཐོང་བ་ལས་དངོས་པོ་གཞན་ལ་གཞོལ་བའམ་སྒྲོ་འདོགས་ པར་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པའི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་གྱུར་ན་ཡང་གོམས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཙམ་ལས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལས་ངེས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ པའི་དངོས་པོ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱས་པ་དམིགས་ཤིང་དངོས་སུ་ན་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཆོས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེའི་རང་བཞིན་དུ་ཚད་མས་ལན་གཅིག་དམིགས་ནས་དེར་གོམས་པའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཆོས་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་ཡང་འཇོག་ པ་ཡིན་ནོ།

别解住者对女等不顺习，修习女人活体与尸体无别，由彼分别习气经验生彼分别。有欲者由乐成因习成交合分别，犬狐等由饱因习成食分别。
此说：当于离分一义由经验力如其自性成分别时，如有彼时见乐故为乐成因，或如现量了知火等为烟成因，由彼定为一法自性外，余法于彼由余量力了知。一事与自性，如是为余法自性，如是相由如是量了知，如是体性数数习时，缘彼则唯定如是自性。
不明相差别则经验不能定成。故虽有习，无其所缘义相差别明显而生分别，不成现量所缘义究竟，如忆念由见余事趣入或增益余事。
若谓相明差别明显亦不待习，如青性等分别唯由见生故。此定为：一体事定为一体所缘，实由彼自性即余法自性故，由量一次缘为彼自性已，由习力安立彼自性为余法相。

།དཔེར་ན་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དུ་བ་དང་འབྲེལ་པར་མྱོང་བ་མེད་ན། མེ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ལ། དེ་ལ་གང་ཞིག་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་རྭ་ཅན་བཞིན་དུ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ ཉིད་གཞན་ནི་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེས་ན་དུ་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མེའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་དུ་བའི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་དུ་བྱ་སྟེ་ཡང་ནས་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ལས་རྣམ་པ་དེ་དམིགས་ན་ཇི་ལྟར་མེའོ་ཞེས་ངེས་པ་དེ་བཞིན་དུ།དུ་བའི་རྒྱུའོ་ཞེས་ཀྱང་ངེས་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ནས་དེ་ལྟར་གོམས་པ་ཡང་དགོས་པ་ཡིན་ལ་མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟོག་པ་མྱོང་བས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད ཀྱི་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གཟུགས་དང་དབྱིབས་དག་ལ་འགྱུར་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་ཙམ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའམ། ཡང་ཆོས་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་ནི་མི་སྲིད་དོ། །གང་དུ་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་དེར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་སྐྱེ་བ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཉིད་དེ། དཔེར་ན་ནོར་བུའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ དག་ལ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ།།གོམས་པར་བྱ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་དག་ཀྱང་ཡོད་པར་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གོམས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལའོ། །བློ་གསལ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ མི་མཐུན་པར་གྱུར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དངོས་པོའི་མཐུ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཁོ་ནས་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེ་བའི་གགས་བྱེད་ལ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་ན་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ་དཔྱོད་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔྱོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་འཚམ་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཕྲ་མོ་ནི་ཅུང་ཟད་ཤེད་དམས་ཀྱང་ལྡོག་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་ རྟོགས་པར་བྱའོ།

譬如，由是生火相自性故，若无经验火与烟关联，则不定为火，于彼由显现定者如有角，烟能生性他则显现，故由见烟故火相即烟因，成共同性，数数如是缘故，见彼相时如定为火般，亦定为烟因。
此后如是习亦需要，亦是火相。若非如是，分别觉经验如何随顺所缘差别？如是于瑜伽师，青相即成刹那性显现。
故经验如于色形成般，由了知生分别，或由习力成为余法相他体性，无余相可能。于何处由现量了知特殊自性，彼处唯生分别非现量作用差别，然是现量，如于宝色等已于他处抉择。
说有待余所应习者，说"于彼"，即于成习。明慧非不顺作意。若成不顺作意，则经验亦不生，然由经验事力生故，唯殊胜不顺碍现量生，分别则稍不顺亦不生，以是观察自性故。观察非极不相应而有。
于彼亦无待不顺及不顺法，以微细观察稍弱即退，余则不然等应随知。

།གལ་ཏེ་གོམས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་དེའི་བག་ཆགས་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡོད་པ་ལ་བློ་གསལ་བ་ཉིད་བཞིན་དུ་འདི་ནི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་སྔར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ཉིད་འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་ན་བག་ཆགས་གོམས་པར་འགྱུར་གྱི་བག་ཆགས་གོམས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་མེད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་ཡང་གཞན་དུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དེ་ལྟར་ཚད་མས་དེའི་ཆོས་ཉིད་ དུ་རྟོགས་པ་ན་བག་ཆགས་སྐྱེ་ལ།དེ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ལས་ནི། བག་ཆགས་དེ་གོམས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པའི་མྱོང་བ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བག་ཆགས་གོམས་པ་ལས་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་སྐྱེ་ན་བག་ཆགས་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དང་པོའི་སྐད་ཅིག་པ་མི་མཐོང་ལ། གཉིས་པ་ལ་དུ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་བག་ཆགས་སད་པ། གསུམ་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་ལ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བརྗོད་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཆུང་སྟེ་མེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་མེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་ལས་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ནི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་དངོས་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལ་བརྗོད་པ་ནི། བློ་གཞི་ཚུགས་པའི་འདུ་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །གཞི་ཚུགས་པ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་ལན་གཅིག་བློ་ཇི་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་མྱོང་བ་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་རང་གི་བདག་ཉིད་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་འདི་ནི་ཡིད་གཏད་པ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ལས་དེ་མ་ཐག་པ་ཁོ་ནར་དེ་ལྟར་འགྲུབ་སྟེ། དོན་གཞན་ ལ་འགྲོ་བར་མི་འདོད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུས་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པ་སད་པས་དུས་གཞན་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་ལ་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ ནོ།།མེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒོས་པའི་བློ་ཅན་ནི་ཇི་ལྟར་མེའི་རྣམ་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེས་མེའོ་སྙམ་པ་སྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དུ་བའི་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཡིན་ནོ།

若问："若有习，此习气习为何？于有彼，如明慧非成差别"。虽然，然前说分别习者，即如是差别，分别习时习气习，无余习气习相，分别习亦不于他相应。
如是由量了知彼事法性时生习气，由数数如是了知，彼习气成习。故如是由分别习经验生分别。若由习气习生分别，则习气成因，经验非因。故不见初刹那，第二于烟果习气醒，第三为分别。
说果分别于第三刹那成者极小，火分别亦如是。如是火分别由经验火行，否则识不生余识。故由经验事行为分别故，此亦如是应成。
此说"心安住行"。安住性由依余因一次心如何生，即如是不待余因，由殊胜自体明经验相生故。故此于作意，由如是体即刻如是成就，虽不欲趣余义，由如是生力醒故，余时生如是识谓忆念，故非成第三刹那。果等分别亦如是。
有"火相为烟果"增益觉者，如经验火相时由彼经验生"是火"念般，亦成"是烟因"。

།དེ་སྐབས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨན་པའི་ སྐབས་སུ་གནས་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སྨན་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་ངེས་པའི་ཆོས་དེ་དང་ལྡན་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱིས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་ཚད་མ་གཞན་གྱི་རྩ་བ་ལས་ཡིན་གྱི་མངོན་སུམ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ བཞིན་ནོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ། བཟོའི་སྦྱོར་བ་དུ་མ་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྐབས་དང་འབྲེལ་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ངེས་ཀྱི་གཞན་མ་ཡིན་པས་དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་མངོན་སུམ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོས་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཡོད་ ཀྱང་སྐབས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་ཉེ་བ་ལ་ཡང་ལྟོས་ཏེ་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། ནོར་བསྲུང་བ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་དམིགས་ནས་ རང་གི་ཆུང་མ་ཁྱོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེའི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བསྟན་ནས་སྐྱེ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་སྔ་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་སོ་སོར་ངེས་པར་རྒྱུ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ངེས་པ་དག་སྔ་ཕྱི་ཉིད་དུ་ འགྱུར་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ལ་ནི་སྔར་སྐྱེ་ལ་ལ་ལ་ནི་ཕྱིས་སོ། །ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཞེ་ན། བཤད་པ། ཉེ་བ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རིམ་པ་ལས་སོ། །དཔེར་ན་བློ་གསལ་བ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གསལ་ བ་ལ་ལྟོས་ནས་ཆོས་རྣམས་ལས་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔ་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གོམས་པ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གོམས་པས་ཀྱང་སྔ་ཕྱིར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་བཟུང་བའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་དོན་དུ་འདིར་ཉེ་ བ་ཉེ་བར་བཀོད་དོ།།ཕ་ཉིད་ཉེ་བ་ཡིན་གྱི་མཁན་པོ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་གོམས་པ་ལས་ཉེ་བ་ངེས་པ་ཡིན་ཡང་ཕའི་འོག་ཏུ་འདིར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གོམས་པ་ལ་ཡང་དཔེ་འདི་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཅིག་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། འདོན་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ ཀྱང་ཕ་ཉིད་ནི་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པ་ལ་མཁན་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཕ་བུའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིར་ནི་དཔེ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཡོད་ཀྱང་ཁྱད་པར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ ཇི་ལྟར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ངེས་པ་དེ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།

若问："此时如何为分别因？"答：于住医师位者定为医师。若问："由现量未定之法，具彼者由余因如是定，从余量根本，非依现量，如刹那性等"。
答：由与多工巧知差别位相关，定具殊胜法，非他故，具彼俱作现量为因。于彼虽有余法行，由位差别故不定。如是余亦应如经验了知，此为等字义。如是亦待近而生定，如见守财定行，生妻夫分别，非他。
由此如是显示分别待俱作有无已，于诸生亦说前后生各定因，即"彼"，定成前后。有分别先生，有后生。若问："如何？"答：由近及极近等差别。由诸俱作差别次第。如依明慧及极明慧，于诸法有无分别，如是亦前后。如是由习及极习亦成前后。
由说"等"摄诸俱作近为显示义，此处安立近。父为近，非亲教师。彼虽由习定近，此定于父后。于习亦此为喻。如是虽生及令诵无差别，然父为久习，亲教师非。父子生性虽非现量，然此仅为喻。
若问："虽有诸俱作，无差别定，如于阳焰。故诸俱作如何为俱作？"答非尔，说"彼定亦"。

།འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མེད་ན་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡོད་ཙམ་གྱིས་ནི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། ། དེས་ན་དེ་ལྟར་གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པས་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་སྤངས་པར་བརྗོད་པའི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ནི་འདི་ཡན་ཆད ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་ལ་སོགས་པ་གང་དག་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་གཞན་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་དངོས་མེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྒྲའི་དོན་དུ་གསུངས་པར་རྟོགས་ནས་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་དེ་དག་གི་འདོད་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པས་རང་གི་གཞུང་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དེ་ལ་ཡང་གཞན་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པས་ན་གཞན་ལས་ལོག་པ་དང་ལྡོག་པར་བྱེད་པས་ན་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་དེ་བཞིན་དུ་ངེས་པ་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་བརྡའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལས་ལོག་པས་ན་ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། འདིའི་གཞན་ལས་ལོག་པར་བྱེད་པའི་ལྡོག་པ་ཡང་གཞན་མེད་པ་ཉིད་དོ། ། དེས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་ཡུལ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་ཡུལ་ཐ་དད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ནི་ཡོད པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པས་འདི་ལོག་པའམ། ལྡོག་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་བཟློག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་འགའ་ཡང་མེད་ཅེ་ན། བརྗོད་པ་འདི་ལ་རེ་ཞིག་སྒྲ་ནི་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རང་ཉིད་ཡུལ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་བཞིན་ནོ། །རྟོགས་པས་དམིགས་པའི་ཡུལ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རབ་ཏུ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ནའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་རང་ཉིད་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའམ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ལས་བཟློག་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་དམ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་སྣང་བ་མེད་པ་ལ་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ལྟ་བུ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若无错因则成。仅有因相非能成，此为语义。"是故"为结语。
因此，由"如是何故诸事物"等承许为遮余境者，遮所说成一分义，遮余境之声及余量行，至此已成立。
今为遣除童受等诸人解师法称所说"遮余"为异于事物无实相声义而作诘难者之见，以"于彼"等品显自宗。
于遮境彼亦，由成余等故，离余及能离故名离余之声，如是定分别性彼等，随名言非待义。此说：由离余故名离者，是了知事物体性，此离余能离亦即无余。
故如是声及识唯由自体了知境差别，此即所说"如是声识境虽异"之语义。于如是彼等，亦无如何了知境差别随系。
由成作者此离或能离，成无作性故成离，名遮者皆无。若问："何者皆无？"答：此中且声随觉行，如识非自具境故如烟。为显觉所缘境而安立故。彼亦唯分别。分别亦非自依根或随彼依识行。无离根具作体性或无实性无显之如是随理比量。

།ཐ་སྙད་འདི་ཐ དད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཡང་དངུལ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ལྟར་མངོན་སུམ་ཉིད་གཞན་དུ་དམིགས་པས་ལྡོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ལ་གནས་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་འདི་ནི་ལོག་པའོ། །འདིའི་ལྡོག་པའོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་ དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའམ།རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སྒྲོ་འདོགས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་ནི་ལྡོག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཡང་རྟེན་ཐ་དད་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེས་སྒོ་འདོགས་པ་ དངོས་པོ་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་གྲུབ་པ་ནི་བག་ཆགས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་འདི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་དང་རྫས་གཅིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ ཀྱང་ས་ཐམས་ཅད་པའི་བརྡར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་ཀྱིས་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དེ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ།མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ན་བརྡ་ཁོ་ནའོ། །ངེས་པ་ནི་རྣམ་ པ་གཉིས་ཏེ།ཡུལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཡུལ་གྱི་སྐད་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་སྔ་མ་སྔ་མ་མཐོང་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་རྣམས་ཉིད་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞུང་སྡེབ་པ་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་ པ་རྣམས་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ནི་ཡུལ་གྱི་སྐད་ཀྱི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ས་ཐམས་ཅད་པའི་རྟོགས་པ་པོ་ལ་བསྟན་པར་བསམས་ནས་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཡང་བྷ་བ་ཏ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་འགའ་ཞིག་གིས་ བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་དངོས་པོ་དོན་དམ་པ་རིག་ཀྱང་ཐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བཏགས་པས་ཆོད་པས་དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པ་འདི་དག་གི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་པ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུར་མངོན་ཏེ། དཔེར་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ ཅན་དུ་གསུང་བ་ན་སྒྲ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དག་གིས་ལོག་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་ལ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཐ་དད་པ་ནི་བརྡ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

此名言虽随差别行，然非如银等名言由现量于他所缘而离。故唯住自体之义性一即离。"此离"增益有系属他事物，或依自体增益非真实法而了知。"此离"之了知虽为离究竟，然由所依差别不成故，及无害故，由彼增益唯了知事物究竟。
由如是了知境不成者，唯依习气，此非自性生，非如常一实等分别故。然由一切地名言安立支分，诸能显义者皆唯彼量故，或由不知故，如是安立业及作者等差别随行故唯名言。
定有二种：依各别住境之地方语言者，为诸了知者无始，由见前前名言入后后故。由彼同境者作名言。造论成立专注者别别成能立所立事，非依地方语言声，为显示一切地了知者而入故。于彼待所需故，以bhavata等声别别说。
故虽知胜义事，然由无余方便，如是假立而断，此等入事作名言时，似说有过。如师法称说离境时，唯随声者解为异离之离境非如是。故差别唯依名言，非事境。

།གལ་ཏེ་ཡང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཙམ་ལ་ རྣམ་པར་གནས་པས་ན་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ཕྱོགས་བུམ་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ལྡོག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།ཡུལ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་ན་དངོས་པོ་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།ཕན་ཚུན་དུ་ཐ་དད་པ་འདིའི་ས་བོན་ཡིན་ཞེས་མེད་པ་ཙམ་ནི་ས་བོན་དུ་མདུན་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འགྲེལ་པ་ནི་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་མདོ་རྗེས་སུ་བརྗོད་དོ། གཞན་སེལ་བ་ཞེས་ཡུལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པར་བྱེད་ཅིང་སེལ་བར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལྡོག་པ་གཞན་ལ་ལོག་པ་ཡང་ གཞན་པ་ཡང་མེད་དོ།།གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདི་གཉི་ག་ལ་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ན་སྐབས་ཀྱི་གཞན་ཉིད་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་ནི་ལོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ་ལོག་པ་ཡང་ལྡོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཇི་ ལྟར་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རིགས་པ་བཤད་པ་ནི། དེ་ལས་ལྡོག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྡོག་མཚམས་ཉིད་དུ་ལྟོས་པའི་དོན་གཞན་ནི་དེ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མི་མཐུན་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ལས་ལྡོག་པ་བཟློག་པར་འགྱུར་བ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།བ་ལང་ལ་ནི་རྟ་མེད་ལ་རྟ་ལ་ཡང་བ་ལང་མེད་པས་ན་རྟ་བ་ལང་ལས་ལྡོག་པ། བ་ལང་ཡང་རྟ་ལས་ལོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་ལོག་པ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལས་ལོག་པ། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ ལས་ལོག་པ་ཡང་བ་ལང་ལས་ལོག་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།བ་ལང་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པས་ནི་བ་ལང་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། །གལ་ཏེ་འདི་ལ་དེ་མེད་ན་ནི་བ་ལང་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཡོད་དོ་ ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པ་ནི་འགའ་ཡང་འགའ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འགའ་ཡང་གང་ལས་ཀྱང་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་གང་དག་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད་ པ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་དག་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ལ་གཞན་མེད་པའི་མེད་པར་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་དོ་ཞེས་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཞན་མེད་པ་མེད་ན་ནི་གསལ་བར་གཞན་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་མ་ཡིན་ན་ནི་མི་གཞན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་འདིའི་ཡང་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ ལུང་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོའི་གནས་ཐབས་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

虽唯住自体故事物中无他事，然如何不缘分位瓶无为说，此中亦说事物即离，由待境时事物即境故。互异此之种子，唯无为种子当后说。注释随说经"于彼亦"。
显示遮余为境。能离及能遮之相，离于他之离亦无他。由不待某他故，及说此二为他故，此处他性互待。离非异离，离亦非异离，此为语义。
若问："云何非他？"说理："由彼离"。离边待余义即"彼"为系属，由从异品彼离之离成异品事故。牛无马马亦无牛，故马离牛，牛亦离马。
由离异离故，由非牛故离从离，由从非牛离亦从牛离故，牛应无从非牛离。说"牛有从非牛离"即牛无非牛，若此无彼则成"牛有非牛"。差别皆无所有故应成非牛。如是则无从任何离，此说"如是"。
故遣除诸由法差别许无实为实者。于他无他之无为异彼不应理。彼无他无则显他性。若非他则成不异。后此亦分别说明：待事住法则非他亦非不他。

།གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལྟ་ན་ལྡོག་པ་ལྡོག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་སུས་སྨྲས། དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ལ་བུམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བསྟན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ལྡོག་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ ཁོ་ནའོ།།ད་ནི་བརྡའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པར་བཤད་དོ། །བརྡའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་ནི། སྒྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་བརྡའི་བྱེ་བྲག་ལ་བརྟེན་པའི་གཏན་ ཚིགས་སོ།།འདིར་ཡང་ལྡོག་པ་ནི་གཞན་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེས་ལྡོག་པ་ལྡོག་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་འདིར་མི་བདེན་པ་ཉིད་སྒྲོ་བཏགས་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པའི་དངོས་ པོའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་རྟོགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དག་དེ་མི་བཟོད་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཞེས་སྨྲའོ། །ལོག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྡའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མི་རུང་ངོ་། །བརྗོད་པར་ བྱ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ནི་གཉི་གས་གཅིག་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་གཅིག་ཁོ་ན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྡ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་བརྡས་ ཅི་ཞིག་བྱ།དེར་འབྲེལ་པ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་དགོས་པ་ཇི་སྲིད་ཅིག་སྲིད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དུ་རྩོད་པ་མཐར་ཐུག་པར་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། གཉི་གས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལས་ལྡོག་པ་དང་གཞན་ལས་ ལོག་པའི་སྒྲ་གཉི་གས་གཅིག་བརྗོད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།དེ་དག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་གནས་པའི་ཤན་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་ན་དེ་དག་ལས་གཅིག་ལ་གནས་པའི་ཐ་དད་པའི་དབྱེ་བ་གང་ལ་ཡོད་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་དེ་དང་ལྡན་པས་དེ་ཐ་དད་པའི་དོན་བཞིན་དུ་རྟོགས་ པར་བྱེད་དོ།།རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་གཅིག་ཁོ་ནས་གཉི་གས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྡོག་པའི་སྒྲས་ནི་འདིའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་དྲུག་པས་བརྗོད་པའི་ཐ་དད་པ་བསྒྲུབས་པས་དོན་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ།

若问："如是则成'离无离'？"答：谁说有"离"？是说事物中无他事，非说事物有无他事。如是说"无他事无"故唯应理。如说"分位无瓶"，待彼则离非他。
今为显随名言故，由"是故"等说事物无差别。于随名言中，"声及"等。由"所诠无差别"依名言差别为因。此中离为遮他自性，由彼离离为作者。"此离"为系属决定。故唯由此增益不实，了知住自体之事物体性。
他人不忍此说"所诠无差别"。由离及离二词所诠无差别故，名言差别亦不应理。说所诠无差别因由二说一故，即由二词说唯一故。名言为了知所诠果。若无差别，如是了知果之名言何为？为显彼系属增益有几许所需，即此显究竟诤，说"如是"。为遮彼故说"二者"。
由从他离及从他离二声虽说一，然由彼等所诠住分有差别故，由具彼等一住差别分别者，具彼所诠差别，如差别义而了知。唯由住自体之一自性义为二所说。由离声说"此从非牛离"以六格说差别成就而诠彼义。

།དེ་ཡང་ལོག་ པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་སྟོན་པ་ན་དོན་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པར་སྣང་བས་ན་རང་བཞིན་གྱི་སྒྲས་བྱས་སོ།།འདི་དོན་ཐ་དད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་བསྟན་པ་ན་དོན་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ལྟ་བུར་མངོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྡོག་པ་དང་དེའི་འབྲེལ་པ་སྒྲོ་ བཏགས་ནས་ལོག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། བརྡ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གལ་ཏེ་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ཙམ་ལས་བརྗོད་ན་དེ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཤིང་དང་རྐང་འཐུང་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དག་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ ཡོད་པར་མཐོང་བ་ཁོ་ནའོ།།འོན་ཏེ་དོན་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། གཅིག་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་བརྗོད་པ་ཉིད་ནི་ལྡོག་པ་དང་ལྡོག་པའི་སྒྲ་དག་ཐ་དད་པ་དམིགས་པ་མེད་ཀྱང་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའོ། །འདིའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་འཇུག་པ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་གཞན་དང་ལྡན་པ་གཞན་ལ་འཇུག་ན་ནི་གནོད་པའམ། བཏགས་པར་འགྱུར་ན་འདིར་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་མི་དམིགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དོན་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན། འོན་ཏེ་འདིར་ནི་འདིའི་ལྡོག་པ་ཞེས་ དེ་ལས་བཀོལ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་རྟེན་དུ་སྣང་བ་གཞན་དུ་ནི་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ།དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ན་དེ་ཐ་དད་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བུམ་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །དེ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ གཅིག་པོ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་མངོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ།།དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །འདི་དེ་དང་དོན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཡང་འདིའི་ལྡོག་པ་ཞེས་དོན་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་བྱས་ནས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། ། ཇི་ལྟར་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཡང་དོན་ལྟ་བུར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་ཡུལ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རག་ལས་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་རྟོགས་པར་བྱེད ཀྱང་དོན་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་འདོད་པས་ཀྱང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བརྡའི་བྱེ་བྲག་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན་དེ་དག་ཅེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་གལ་ཏེ་དོན་ ཐ་དད་པའམ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྦྱོར་ཡང་རུང་སྟེ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ།

由离声显示所诠义时，似依差别义，故以自性声作。此非义差别究竟，然显示时似依差别义。故增益离及其系属，成离事究竟。
其义为此：若说名言差别仅由声差别，则虽所诠无差别，然如树、长饮等词见有如是差别。若是义差别则不成，由说一故。说一性虽不见离及离声差别亦成，由"此从非牛离"、"此之从非牛离"入无害故。
若入具余义之他则有害或假立，此中虽不见义差别亦非如是可能，云何非一义性？若说此中"此之离"显异彼解脱为依，他处则"即彼"，此不应理。由究竟时不见彼差别故，及成有害故，如从非瓶瓶声。由彼无害故，虽是一境，由了知差别故似义差别，此为所显。其因亦是依所诠之分差别。
此虽与彼一义，然"此之离"如是作彼义而了知。如何虽为彼究竟亦似义显现。注释为"诸声"。若此等依境自体而入，则于无差别唯了无差别，虽了知彼亦不如义差别，然非如是，由欲亦入故。如是由了知差别相，此名言差别从何？说"彼等"。由不依事故，若于义差别或无差别合，如是亦唯了知彼。

།གལ་ཏེ་དོན་ཐ་དད་པ་ལ་སྦྱར་ན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ། གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་སྦྱར་ན་ནི་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དཔེར་ན་ཨཀྵའི་སྒྲ་བ་རུ་ར་དང་ཆོ་ལོ་ལ་འཇུག་པ་ བཞིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་དང་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་དངོས་པོ་གཅིག་བརྗོད་མོད་ཀྱི་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་དོན་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་སྟོན་པར་སྣང་སྟེ་དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་མཐོང་བ་གོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཐ་ དད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྒྲ་འདི་ནི་བ་ལང་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དེ་ཡང་གཉི་གར་ཡང་བརྡར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཡིན་ལ། བྲམ་ཟེའི་རིལ་བ་སྤྱི་བླུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ལའོ། ། དེས་ན་ཐ་དད་པ་ལ་སྦྱོར་བ་མཐོང་བ་གོམས་པས་ན་འདིར་དོན་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་སྣང་ངོ་། །དེས་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་བཞིན་དུ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དོན་གཅིག་ཀྱང་བརྡ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྲིད ཙམ་གྱི་རྟོགས་པ་མི་འདྲ་བ་དང་ལྡན་པས་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པ་གེགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་འདོད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་མེད་ པ་དེ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་གཅིག་གི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གཅིག་གི་ཚིག་གི་མཐའ་ཅན་གྱིས་སྟོན་ཏོ། །ལྷས་བྱིན་དཀར་ཤམ་མོ། །སྤོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་བྱས་པར་གུས་པའི་ སྒྲས་བརྗོད་པ་ན་མང་པོའི་ཚིག་གི་མཐའ་ཅན་གྱིས་སྟོན་ཏེ།དེ་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ནས་བླ་མ་འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལ་མང་པོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གེགས་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་འདིར་མང་པོ་ཉིད་བརྗོད་ཀྱང་མང་པོའི་ཚིག་མཐའ་ཅན་བརྗོད་པ་ནི་ལེགས་པ་ ཙམ་གྱིས་ཡིན་ནོ།།གཅིག་པོ་དེ་ལ་ནི་མང་པོའི་ཚིག་བསྟན་པ་ཉིད་ལེགས་པར་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པའི་དྲུག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་བརྗོད་བྱའི་ཤན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཞེས་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པར་བརྗོད་པ་དང་འགྲེལ་པ་ ཡང་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེར་ནི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་ཏེ་མ་བསྟན་པས་ན།དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ།

若用于差别义则了知彼，若用于无差别则了知彼。如"akṣa"声用于余甘子及骰子。由如是因故，虽以"牛"及"牛性"说一事，然以具差别义之格变似显差别义，由见如是运用习惯故。
"此之牛性"具差别义格变之声用于牛。彼格变于二者皆为名言，"此之牛性"为无差别，"婆罗门发髻水瓶"为差别。故由见用于差别习惯，此中似如义而显示。由为知某差别故，如差别义而用故。故如是虽一义而名言差别。
仅由具不同了知非一切差别，由于无差别亦由士夫欲力入无碍故。此说"于他亦"。显示诸声于士夫欲无碍，说"譬如"。一事诸声以一词尾显示。如"提婆达多白衣"、"胖"。彼不说白衣等所诠，以敬语说时以多数词尾显示，如缘彼说"此等上师"。故虽彼无多性而显示，此无碍。
若说此中虽说多性，以多数词尾说仅为善。于一说多数词即善说者，如是于无差别说差别六格亦如是。今于颂说"由所诠分差别"及注释说"为知某差别故"中未具差别而说，为显彼故说"由无所需"。

།བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། བླ་མ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པའི་སྒྲ་དེ་བཞིན་དུ།འདིར་གལ་ཏེ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི་བརྡའི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དགོས་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བརྗོད་བྱའི་ཆའི་ཁྱད་པར་སྔར་བཤད་ཟིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་ད་ལྟར་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྗོད་པར་ བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཤན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ཁྱད་པར་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁྱད་པར་གཞན་དག་གོ། །ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ལོག་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དོན་ལ་སྒྲ་ འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ།སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དོན་དེ་ཉིད་ནི་ལྡོག་པའི་ཚིག་གིས་ཀྱང་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡོད་དེ། འདིའི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་དེའི་དཀར་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྤང་བས་ འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ།འདིའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་ཡོད་པའི་དཀར་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་དེ་ལྟར་སྤང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་དེ་ ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་དད་པ་གཞན་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་བ་ལང་ངོ་། །འདིའི་བ་ལང་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདི་དག་ཉིད་ལྡོག་པའི་དང་ལོག་པའི་སྒྲ་དེ་ གཉིས་ཀྱིས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་སྒྲ་བྱེ་བྲག་གི་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་རྟེན་ཡིན་ཏེ།དགོས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་འགྲུབ་ཅེ་ན། རྟོགས་པ་པོའི་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །བརྡའི་བྱེ་བྲག་འདི་ནི་རྟོགས་པ་པོའི་ འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་ལ་ནི་ལྟོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་མང་པོའི་ཚིག་གིས་དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བརྡའི་བྱེ་བྲག་འདི་ནི་དངོས་པོ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ ཀྱང་རྟོགས་པ་པོ་འགའ་ཞིག་ཅི་ཞིག་ལྟར་རྟོགས་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདི་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་རྟོགས་པ་མི་འདྲ་བ་ཡིན་གྱི། འདི་ལ་དངོས་པོའི་དོན་ཁྱད་པར་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ ནི་ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་རྣམ་པར་འགྲེལ་ཏོ།

虽所诠无差别，由所需差别，如"诸上师"等声。此中若无所需差别则无名言差别，然所需确实存在。若问：岂非已说所诠分差别，云何今说为所需差别？依所诠之所需差别即说为诠分差别，以"如是"等显示。
"其他差别"即诸差别。"离"是依异于未离而入义之声，如前所说。彼义亦由离词表达。差别为此：凡"此之离"声，是遮遣彼事之非白等差别而入，如"此从非牛离"了知义中有非白等差别，如是当遮。
其中背向如何仅由了知而求了知义，由如是了知故。以"此从非牛离"不遮依彼之他差别。如是于"此是牛"、"此之牛性"等亦当了知。此等即离声及离声二者如所说声差别之所依，由依彼所需而入故。
若问如是了知有何所成？说"随了知者欲"。此名言差别唯随了知者欲，于事全无所待。如以多数词说白衣等事之有，如是此名言差别非为显示事住差别。然某了知者欲如何了知，故此如是令了知。是故此为不同了知，此中无事义差别。注释为"当时"。此释他差别遮遣。

།གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མི་སྤོང་བའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འདིར་ནི་ཁྱད་པར་སྤོང་བ་དེར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་དུ་ཁྱད་པར་གཞན་དང་འབྲེལ་པར་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དེར་ནི། ཁྱད་ པར་གཞན་སྤངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་གང་དུ་འགལ་བ་མེད་པ་དེར་ནི་མ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ།།འགལ་བའི་ཕྱིར་ནི་ཆོས་གཞན་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པར་མ་རྟོགས་པས་ནི་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དམ། ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་གཞན་དང་གཅིག་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་གཉིས་ ཀྱི་གཞི་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ཨུཏྤ་ལ་ཉིད་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཨུཏྤ་ལ་དང་སྔོན་པོ་གཞི་མཐུན་པ་བཞིན་ནོ།།གཞི་མཚུངས་པས་དེ་དག་གཞི་མཐུན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྫས་གཅིག་ལ་རིགས་དང་ཡོན་ཏན་གཉིས་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཉིད་དང་ དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་གཞི་མཐུན་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཆོས་གཉིས་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་གཞི་མཐུན་པ་དང་། ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་བ་ལང་ཉིད་ལས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་གཞན་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པར་ འགལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།གཞི་མཐུན་པ་མེད་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དཀར་པོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཙམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་བ་ལང་ཉིད་དེ་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པའི་བློ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་ཉིད་ དང་དཀར་པོ་གཅིག་ཏུ་སྣང་ན་བློ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་ཨུཏྤ་ལ་དང་སྔོན་པོ་བཞིན་དུ་དཀར་པོ་ཉིད་བ་ལང་ཉིད་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པར་སྣང་ན། དེ་ལྟར་ན་བ་ལང་ཉིད་ལ་བརྟེན་པའི་བློ་དཀར་པོ་ཉིད་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་འོ་ཞེས་གཟུང་བའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ལས་བ་ལང་ཉིད་དཀར་ཏེ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཀར་བའི་མཚམས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བ་ལང་ཉིད་འདིའི་ཡིན་ལ་འདི་ནི་དཀར་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཀར་པོའི་ངོ་ བོ་ཉིད་དེའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་གཞན་སྤང་ཞེ་ན།ལྷ་རྣམས་དགའ་བས་བསམ་པ་མ་ཤེས་སོ། །དངོས་པོ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་གཞན་མ་རྟོགས་པར་མི་བརྗོད་དེ། ཐ་ན་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ཞེས་བྱ་བར་བཟུང་བས་བ་ལང་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོན་ཀྱང་གང་ལ་བརྡའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་དཀར་ནས་རྟོགས་པས་དེའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཅད་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་དེ་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།

"当时"表示不遮遣。若问：为何此处遮遣差别而彼处不然？故说"是故"。于何处了知与他差别相系相违自性，则唯遮遣他差别；于何处无相违，则不遮遣。
由相违故，不了知与他法一性者，非共基性或差别与差别基事。与他法一性即二法共基，如由了知青莲性为青性故，青莲与青为共基。非由基相同故彼等为共基。若谓于一实有种性与德性二者，则法性及显示彼之声成共基，然此不存在。故了知二法相系即共基及差别与差别基事。
此于牛性不存在，由与他法一性相违故分别，如"此之牛性白"。显示无共基性者，由白性相之仅彼差别与依彼牛性之觉不显为一故。若牛性与白显为一，则觉应显为一。
故若如青莲与青般，白性显与牛性一性，则依牛性之觉应成与白性相差别一性。然非如是，由执"此之"故，由事显牛性白故。"白"由了知为白边际故。
若谓牛性是此之，此是白，由了知白体性为彼事故，云何遮遣他差别？诸天喜不知意。于事不说未了知他差别，乃至由执"此"为"此"，由了知异于牛性之法故。然于有名言差别者，由白了知故，断其自体而了知故，于彼他差别非相系，如前所说。

།དེ་ལྟ་ན་ནི་དེར་ཡང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ནི་རྟག་པའོ་ཞེས་བ་ལང་ཉིད རྟག་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།བསམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་མི་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་འདི་ལོགས་ཤིག་ཏུ་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བ་དཀར་བར་གྱུར་པའི་བ་ལང་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་གང་ལས་དཀར་བའི་དངོས་པོ་དེའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་ལོགས་སུ་དཀར་ཏེ། རྟོགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་བ་ལང་ཉིད་རྟེན་པར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་ནི་དཀར་མཚམས་ཀྱི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་བ་ལང་ཉིད་རྟག་པའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ནི་ནུས་པ་མ ཡིན་ཏེ།བ་ལང་ཉིད་རྟག་པར་རྟོགས་པ་ན་དེའི་མཚམས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ལ་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པར་ འགྱུར་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་རྟེན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་ན།འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དོན་དམ་པ་གང་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དེས་ནི་འདི་ཁྱད་པར་གཞན་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱའོ། ། དེས་ན་འདིར་རེ་བ་མེད་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་ལྟོས་པ་འགའ་ཡང་མེད་ལ། ཇི་ལྟར་ལྟོས་པ་དེ་ལྟར་ནི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་ནི་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དམ་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི དངོས་པོ་ཡོད་དེ་ཞེས་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་ཏོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྔ་མ་ལ་ནི་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ན། གཞན་གཉིས་པ་ལ་ཡང་ནི་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་འདི་མི་རྟག་གོ་ཞེའམ། དེ་བཞིན་དུ་ལོག་པ་དང་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཨུཏྤ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གཞི་མཐུན་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པར་ནི་འདི་སྟོན་པས་ན་བསྟན་པ་སྟེ་ངག་གོ། །དེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་གཅིག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཤད་ མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ཞིག་སྟོན་པས་བསྟན་པ་དེ་ཡིན་པས་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་བ་ལང་དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངག་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་ཡང་དེར་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།

若谓如是则彼亦有相系，由了知"此之牛性是常"故牛性为常故。不知意趣差别。如是，此另成某差别自性之成白牛性非事，然此即从何成白事之自性，虽如是，"此之牛性"仅是别白了知而已。故凡了知牛性所依之自性，当了知是白边际事之法。
"此之牛性是常"如是不能，由了知牛性常时无其边际了知故。如是，若了知"彼是无常，此之牛性是常"，然非如是，由了知彼具常与无常相违法性故，若如是依止了知，则应如是了知。
是故当决定：如是了知之牛性自性胜义者，以彼自性此不成与他差别相系。故当决定此中如所显无所期待。若是义之自性则全无所待，如何所待则非义之自性。
第二有共基性或差别与差别基事，如是与前相系。由说"是故"说前故，说"于第二亦"。"此牛无常"或如是"离及刹那"。如是当了知青莲等觉亦尔。
显示彼共基者，由此显故为显示即语。由具分别亦显为一故。虽说具分别者，然如是唯由何显示而显故了知。如是虽于"白牛"等语具分别，然显为一性。说一性者，谓"摄"。

།ཕན་ཚུན་ འབྲེལ་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་སྟེ།བ་ལང་དཀར་པོའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཡང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། གཞན་སེལ་ངོ་བོའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཚིག་གི་དོན་འདི་དག་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ།འབྲེལ་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ནི་གཅིག་དངོས་པོ་ཡིན་པས་ན། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་བསྡུས་པས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་གཅིག་པ་ལྟ་བུར་སྟོན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདི་རྣམ་པར་ དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་འདུ་བ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་བུའི་བརྡའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །ངོ་བོ་འདོད་པ་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ནི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ནི་རུང་བར་ཉེ་བར་གནས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཚིག་གི་ དོན་རྟོགས་པ་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚིག་གི་དོན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ངག་གི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ངག་གི་དོན་ཀྱང་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ནི་འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་གཞན་མ་སྤངས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བཤད་པ་ནི།རྣམ་པར་གཅོད་པ་གཞན་འདོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་བསྟན་ནས། ལྡོག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དག་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་དགོས་པ་དེ་ཉིད་ཉེ་བར་ བསྡུ་བའི་ཕྱིར།ཀུན་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྐབས་སུ་བབ་པའི་དོན་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་དུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །རྫས་བརྗོད་པ་ནི་ལོག་པའི་སྒྲ་སྟེ་དེ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ཚིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་ བས་ན་དངོས་པོས་ཏེ་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ཉིད་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ལྡོག་པ་ཉིད་དོ། །ལོག་པ་དང་། ལྡོག་པའི་ཚིག་དག་གི་ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཉིད་དོ། །དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་བྱ་བར་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་མ་འབྲེལ་པ་ ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་གྱུར་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།འདི་ལྟར་ལྷས་བྱིན་འཚེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་གི་ཚེ་རྟེན་འཛུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པས་དེ་ལྟར་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་དེ་དང་དེའི་ཡུལ་ཅན་དང་མི་འདྲ་བའི་དེ་དང་དེའི་ཡུལ་ཅན་འགའ་ཞིག་རྟེན་འཛུགས་ པ་ལ་སོགས་པར་བརྗོད་པ་དེས་ན་འདིའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ན།ཁྱད་པར་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

相互关系而安立，由了知白牛自性故，二者皆互相关系故。彼等既是如是相，亦是一切遮除法，即遮他体之语义。由法体性此等语义虽异，由了知关系故为一事，故由摄一切遮除法，显示具分别为一。
若问：云何此具分别诸法亦互聚集？故说"由随顺如是名言故"。了知具欲求体性者，当了知是近住体性之了知，此即名言。如语义了知从名言生，如是语义究竟之语义了知亦从名言生。故语义亦唯从名言生。
说"此如是由未遮他差别而成"者，谓"由具他遮除欲求故"。如是显示增益关系之所需已，为摄彼所需于离声及离声二者增益自相故，说"于一切"，不仅是此时义，然于他处亦尔。
说实即离声，彼亦欲说为作者性，由与事语相系故。变故由事，即作用。彼即如所说离性。离声及离声二者差别即此。了知事体为作用自性者，显示如是成为"于成作用事体无差别相系"。
如是，当天授煮时，由具立支等作用而如是显示时，说行等及彼境不同之彼境某者说立支等，故说此成自体时，不与他差别相系。

།གལ་ཏེ་ཡང་དལ་བུས་འཚོད་དོ་ཞེས་འདི་ཁྱད་པར་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བར་ནི་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ལྷས་བྱིན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་དོན་ཉིད་དེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ཆོས་གཞན་དང་མ་འབྲེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ལྷས་བྱིན་ཤིང་གིས་ཕྲུ་བར་འབྲས་ཆན་འཚེད་དོ་ ཞེས་འཚེད་པ་པོ་བྱེད་པ་པོ་དུ་མའི་ངོ་བོར་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་ལྷས་བྱིན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྒྱུ་ཉིད་དང་།འབྲས་ཆན་འབྲས་བུ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པར་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ལྷས་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་རང་ བཞིན་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དག་ཡོད་ན་འབྲས་ཆན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་དམིགས་པ་ལས་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་འབྲས་ཆན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་དེ་དག་ཉེ་བར་གནས་པ་ན།འཚེད་པའི་དོན་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་ནི་མེད་དོ། །ངག་གི་སྦྱོར་བ་འདི་གནོད་པར་ གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྐྱེད་པར་ངེས་པའི་ཁྱད་པར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་། དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་འབྲས་ཆན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟར་བྱ་བར་བྱས་པ་ན། དེ་བཞིན་དུ་དེ་དང་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་འདི་དག་གི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ན་ཁྱད་པར་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འདི་ལ་དོན་ཐ་དད་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །ཡུལ་གྱི་སྐད་སོ་སོར་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ནི་བྱ་བའམ་བྱེད་པ་པོའམ་གཞན་ཡང་རུང་ཅུང་ཟད་ཅི་ལྟར་བརྟགས པ་བཞིན་སྣང་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།གཞན་དུ་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་སྒྲ་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཙུག་ལག་འདི་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་ངེས་པ་འདི་དག་གི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་པའི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བར་རྟོགས་པ་ན་ཟུར་ཆག་པ་ལེགས་པའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་སེམས་པས་དེ་ལྟར་འཁྲུལ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།བྱ་བ་བརྗོད་པ་དང་མཚུངས་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་བྱ་བ་བརྗོད་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒྲས་ནི་ཅི་ཙམ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་ པར་དེ་ཙམ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་འདི་དག་འཇིག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་གནས་པར་འགྱུར།མངོན་སུམ་གྱི་གཞི་ཙམ་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་གང་ཞིག་ཡིན་པ། རྫས་གཅིག་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལ་ བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།

即使"慢慢地煮"这样与他差别有关系，然如其本身非关系，如是等应如前了知。如是增益天授作者性亦是此义，为以其体性于其自体不与他法相系故。当天授以木勺煮粥，显示多作者性为能煮者时，亦以背向他差别方式显示天授等为因性、粥为果性如是业用相系。
由此，若有天授等差别自性，则由未见粥相事而见，若彼等近住于粥究竟，则不显现煮义。此语结合亦非能害，由非一次结合故。是故由天授等生彼决定殊胜差别，如是成就粥相如是作为时，如是了知与彼相系。
故了知彼等因果性时即无他差别相系，此中全无异义。于地方语各别事灭结合中，无论作用或作者或余，皆无如何观察所显。否则，如从车等别知瓶等，声论者此论将成别知。
了知此等地方决定自性一切声随行时，由思维破损善根故唯是如是迷乱。于了知同于说作用者，说作用是迷乱，于他亦尔。故世间声仅了知现量所了知，细等非如是，故云何此等住于灭结合？即于现量基仅有言说亦变异者，非如一实等依无始习气。此已说讫。

།དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བར་ནི་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ནི་གཙུག་ལག་གི་ཁྱད་པར་དག་ལ་རག་ལས་ནས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལས་བྱུང་བར་འཁྲུལ་ པ་བཞིན་ནོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྡོག་པ་ནི་ཆོས་ཡིན་ལ་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་ཡང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དེ། དེ་སྐད་བརྗོད་པ་ན་ཆོས་ བརྗོད་པའི་བརྗོད་བྱ་ནི་ཆོས་ཡིན་ལ།ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་ཡང་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་བརྗོད་པའི་ བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པའི་ཤེས་པས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པ་ཡང་ངོ་།།ཆོས་བརྗོད་པའི་དོན་ནི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པས་ཡུལ་དུ་བྱེད་ལ་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། གཅིག་གིས་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཆོས་བརྗོད་པའི་སྒྲས་ བརྗོད་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་གྱི་སྒྲས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་དོན་ཉིད་མདོར།དེ་ཕྱིར་དེ་དག་བརྗོད་བྱ་ལས། །ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་དངོས་པོ་ལས་བཀར་ ཏེ་དེ་ལྟར་བསྟན་པས་བྱ་བ་རྟོགས་པས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་རང་ཉིད་ཞུགས་པ་ན་དེའི་གནས་སྐབས་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་སྒྲས་བསྟན་པ་ནས་བསྒྲུབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།ལྷས་བྱིན་གྱི་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལས་བྱུང་ བའི་དངོས་པོ་མ་བསྐལ་པར་གྱུར་པ་གཞན་དག་ཀྱང་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།དེས་ནི་ཇི་ལྟར་སྐབས་སུ་བབ་པ་ལ་ཇི་སྙེད་སྒྲོ་བཏགས་པ་དེའི་དེ་ཉིད་བསྟན་ནས། ཞར་ལ་གཞན་དག་ཀྱང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། དོན་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་འདོད་པས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་ པའི་དོན་དེ་ཉིད་ཤེས་པར་འདོད་པས་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་དེ་ལ་ཕན་པའམ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའམ།གལ་ཏེ་སྒྲའི་གཙུག་ལག་ལ་གྲགས་པ་གཞན་གྱིས་བརྗོད་ཀྱང་རུང་། དེའི་ཚེ་ཡང་དེ་ལས་ཁྱད་པར་གཞན་ནི་མེད་དོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཕན་པ་ལ་སོགས་ པ་དོན་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དག་བསྟན་པ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་དང་མི་སྤོང་བ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། ཁྱད་པར་དེ་ཙམ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

由如是了知未成故。"一瓶"唯是了知。此依论典差别而迷乱，如迷乱行为出自无爱子。即此所说："是故"等。离是法，"离"是有法，如是于他处亦无法与有法所说之所诠义有何差别。
说彼时，法所诠是法，有法所诠亦是有法，为令不知"彼等所诠无所诠性"故，特别说"决定智境性"。如法所说之所诠义为决定智所缘，如是有法所说亦然。
对"法所说义为决定智以法性为境，有法所说则以有法性为境"之疑，故说"由一"。法所说声之所诠义即是有法声之所诠，此无差别义即摄于"故彼等所诠，无有何差别"之偈。
从事分出无异事之位差，如是显示由了知作用，故如何此自入时，随入彼位之位差，声显为作用差别而说成就，如"天授之木"。如是当了知其他非远离声生事。
由此，于所应时显示尽所增益之真实已，为旁显他故说"欲知彼义者"。欲知如所说义者，于将说彼有益或具作用，或虽由声论所知他说亦可，尔时亦无异彼差别。
为唯显自相故，显示了知益等似异义者时，唯了知自相仅遮不遮他差别。即此所说"唯尔许差别"。

།འཚེད་པ་པོའི་དངོས་པོའི་འཚེད་པ་པོ་ ཉིད་དོ་ཞེས་ཡོན་ཏན་གང་དང་འབྲེལ་པས་འཚེད་པ་པོ་ལ་འཚེད་པ་པོའི་སྒྲ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་དོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ།འཚེད་པ་པོའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཚེད་པའི་སྒྲ་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་ བས་འཚེད་པ་པོའི་སྒྲ་དང་དོན་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ།སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་ན་ཡང་གཉིས་སུ་སྣང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དཔྱད་པར་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་གཞན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དོན་གཞན་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདིའི་བརྡ་ཡིན་གྱི་གང་གི་ཉེས་པ་འདིར་འགྱུར་བ་དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་རང་ བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་དོན་གཞན་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་བྱེད་པའོ། །འཚེད་པའི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པས་དེའི་བྱེད་པ་པོ་ལ་འཚེད་པ་པོའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ སྒྲས་ནི་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་འགོག་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲ་དག་གིས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ལྟར་འཚེད་པ་རྒྱུར་གྱུར་པས་འཚེད་པ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྐབས་ཀྱིས་འཚེད་པ་ཉིད་ལས་གཞན་འགའ་ཁོ་ན་ཞིག་ བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འཚེད་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བྱེད་པ་པོ་རྟོགས་ལ། དེ་ལ་ཡང་འཚེད་པ་འདི་རྒྱུ་ཡིན་པར་འཚེད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཚེད་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཚེད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་འཚེད་ པས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་འཚེད་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་ཀྱང་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འཚེད་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུ་ཉིད་ནི་གཅིག་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་འཚེད་པ་མཚམས་སུ་ གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་འཚེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཅི་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདིའི་ཞེས་སྨོས་སོ།

不应怀疑"煮者事之煮者性"是说由与何功德相系而煮者有煮者声，因为煮者语所说自性事之差别故。煮声亦由遮他差别而与煮者声义同，如前所说。
非依他因缘而声于他转，因非所说则非因缘故。若说亦应成二现等当观察。若问：云何仅由如是说而不成异义，因为了知异义故？故说"唯如是"。此是名言，非直接了知性质而有此过失之义。
"彼煮者性"岂非说关系等，由此疑为说异义。若谓由与煮作用相系故，于彼作者有煮者声，故煮者性声说彼转因缘，此遮破谓"如所说"，声如所说由煮为因之煮者，由语境非说异于煮性。
"煮者"了知作者，于彼亦由煮作用作为而成煮为因。若谓由"煮者"即了知煮作用作为，则"由煮"何用？诚然，然为遣"由非异煮亦成作者"之疑，故显煮为因性，因因性相违为一故。
故此中"他"是煮边际，否则"煮"将对煮者性。若非说他，则说何？故说"此"。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འཚེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་ ཅན་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་འཚེད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་འབྲེལ་བ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་གང་གི་ཚེ་འཚེད་པའམ།འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་དངོས་པོ་དེ་ཙམ་ཉིད་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ། འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ གྱུར་པ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད།དེའི་ཕྱིར་འཚེད་པ་དང་འཚེད་པ་པོའི་སྒྲ་དག་གིས་བརྗོད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྗོད་དོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འཚེད་པ་པོ་ཉིད་ ཀྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཚེད་པ་པོ་ཉིད་བརྗོད་པར་འདོད་པའོ།།གལ་ཏེ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དོན་གཞན་མེད་ན་འཐད་པ་ཡིན་ན། དེ་ཉིད་ག་ལས་ཤེ་ན། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ལྡོག་པ་དང་ལོག་པ་དག་གཞན་མ་ཡིན་ པར་བསྒྲུབས་ཏེ།གང་གི་དོན་དུ་སྒྲའི་དོན་རྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་སེལ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་ཡུལ་ཡང་ཡིན་པས་གཞན་སེལ་ཡུལ་ལོ། །ཡུལ་ཅན་ལ་མ་ ལྟོས་པར་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་དེས་ན་སྒྲའི་ཡུལ་གཞན་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་སོ།།དེ་བརྗོད་པ་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཕྱོགས་ལ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་མགོ་སྙམས་པར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྗོད་པ་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་གཞན་སེལ་བ་ སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་གཞན་སེལ་བ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ན་འདིར་ཡང་སློབ་དཔོན་རང་ཉིད་ཀྱིས།རང་དབང་མེད་ཕྱིར་དེ་ལྡན་མིན། །ཞེས་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཕ་རོལ་པོ་དག་བརྗོད་ དོ།།འདི་ལྟར་སེལ་བར་བྱེད་པ་ན་སེལ་བ་སྟེ། ཟློག་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་མེད་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་དོན་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། མེད་པར་དགག་པ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ ཅད་དུ་དགག་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཐ་དད་པར་ཟད་ཀྱི་བཀག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསལ་བར་བྱ་བ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྲ་བོ་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་མེད་ལ་ངང་པ་ལ་རྟ་མ་ཡིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་དང་རྟ་ཐ་དད་ཀྱང་དགག་ པའི་དོན་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

此说：若煮为他因缘之作者性具足事由煮声所说，则煮者性声将说关系，然当"煮"或"煮者性"仅说彼事时，有何他转因缘？故为显示煮声与煮者声所说事之自性即是煮者性声所说，故说"彼即由煮者性亦说"。"由煮者性亦"者，谓欲说煮者性。
若问：若此一切无作用等异义则可，然彼云何？故说"如何"等。如是已成立离与所离非他，为显示为何安立此声义常品，故说"是故"。由如所说因故。
遮他亦是境故为遮他境。不观待有境亦非境，故了知为声境遮他。于彼说时，如是则遣如平等显示于宗所说。
对阿阇黎陈那说"遮他是声义"，由成说具遮他故，此中亦如阿阇黎自说"由无自在故非具彼"，对方说将成具彼宗。如是遮时为遮，即说无他体性之无事。若彼是声义，则瓶等声将成一义，因无遮无差别故。
一切唯所遮差别，非遮，因无事无差别故。亦非由所遮差别而差别，因斑牛无非牛、鹅无非马故，虽牛马差别，然遮义一切无差别故。

།དེས་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བ་ལང་གི་སྒྲ་བ་ལང་ལ་འཇུག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞན་དག་གིས་བ་ལང་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བ་ལང་ལ་སྒྲ་འཇུག་གོ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་གཞན་ སེལ་བའི་ཡུལ་ལ་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ།།འདི་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྒྲས་ཐ་སྙད་མཛད་པས་ན་དེ་དག་ལ་དོན་འདི་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། མི་ཤེས་པས་སྒྲ་འཆད་པར་བྱེད་པ་དག་གིས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེལ་བ་ཞེས་བྱ་ བ་སེལ་བའི་སྒྲའི་དོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་མེད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཉེས་པ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །བུམ་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་བུམ་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་དོན་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་བུམ་པ་མེད་པར་བཀག་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།རིགས་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་རོ། །འགྲེལ་པའི་སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ཉེ་བར་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་བཤད་པའོ། །དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པར་ནི་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ ཉིད་དུ་མི་འཐད་པས་ནི།དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། སྐྱོན་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ཉེ་བར་བརྗོད་པའོ་ཞེས་མདོའི་དགོངས་པ་བཤད་པའོ། ། ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཀྱང་དབྱིག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་དངོས་པོས་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་སྤྱི་དང་ལྡན་པའི་རྫས་སྣང་བ་ནི་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེར སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ།།ཇི་ལྟར་བསལ་ཞེ་ན་དེ་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དོན་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་ལ་འཇུག་པ་ལ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་གྱི། ལྡོག་པ་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྤྱི་ཉིད་འདི་ཡུལ་ཡིན་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ བསྟན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་དེར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་སྟེ་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱང་སྤྱི་དེ་ཙམ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པས་གཞན་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་ཀྱང་མི་འཐད་ དོ།།སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པ་གཞན་དག་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ལོག་པ་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གཉིས་གས་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལྡོག་པ་དང་ལོག་པའི་སྒྲ་གཉི་གས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཁོ་ན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

故说依异于非牛而牛声转于牛，如他人说依牛性而声转于牛。故于遮他境由具彼故将成宗。
此由阿阇黎以论典声作言说，故彼等现此义，因无知释声者如是说故。遮者，无有成为遮声义，然唯是义之自性。故实无过。
瓶声说为瓶相，非遮无瓶而一切声成一义。由类与具彼差别故，于彼有此过。注释声义遮他于他亦者，说彼近说自性。
由不说所差别则不应为遮境性，由说彼所差别故，说一切等同于具彼宗，由有过故说具彼宗近说，此说经义。
差别性亦非如杖等由所差别与差别事，然由增益彼而转故。于具彼宗亦无现具共相实，然由增益彼故。
若问如何遣？故说"于彼"。依他义而转于他则成他所依，然于离则无差别。如是若此共相是境，由无显自相故，尔时增益彼而转于自相不成，因增益亦唯彼共相为境故，由成他所依故，由不成他境故。故增益义亦不应理。
等声当了知阿阇黎所说他。若问如何离非他义？故说"二者"。由离与所离二声唯说自相之一自性故。

།ད་ ནི་བསྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལས་ཁྱད་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །གཞན་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་ལྡོག་པའི་ཁྱད་ཅན་གྱི་དོན་ཡིན་ན། གང་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བའི་ལྡོག་པ་དེ་ཅི་ཞིག་།དེ་ལ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ མེད་ཀྱི།གང་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་དོན་ཙམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་ཡང་དེ་ལྟ་ བུར་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ།།དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡང་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་རིག་པའི་བྱེད་པ་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་ནས་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ སྨྲས་པ།འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་འདིར་དགག་པའི་དོན་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་ཤེས་པ་འདི་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པའི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་འདྲེ་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས པ།ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་སུ་ན་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་པོའི་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དག་ཀྱང་གཞན་བཟློག་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ནི་དོན་དེ་ཡང་སེལ་བར་འགྱུར་ བ་ཡིན་ཏེ།ཕྱོགས་ཉིད་བུམ་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དབང་གིས་འདྲེས་པར་གྱུར་པས་དེའི་དུས་ན་སྔོན་པོ་མེད་པའི་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བརྗོད་ཀྱི།མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི། ཇི་ལྟར་མེད་པ་དགག་ པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བློ་ངན་དག་འདོད་པ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ངོ་བོ་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

今问：与成立境分有何差别？答：即是遮他境。问：此遮他为何？若是离差别义，则何为能差别之离？于彼无他事，亦无能差别。抑或仅是住自性之义？若尔，成立境亦以彼为境，非有他。故现量亦成如是境。
由彼境性若是遮境，则彼亦成遮境。故承许智作用为义境后，不离成立境。
此中说：如此"非青"识如实是青等识之遮境。如是此中遮义为支分故，如是了知自性即是遣除。故此识由与增益非青相混而遮返之门了知自性，说为遮境。
如是青等识于青等上遮返增益非青故，虽实成义境，然观待了知者执著，了知为能遮，由了知遮他门故说为遮境。如是彼义亦成遮，如宗性即无瓶。
虽离自性，然由增益力成混合故，尔时由错解无青故。故此由他离为境故，说分别为离境，非现量，因由唯住自性之事自性而了知故。
故自性境分别即是遮他境，非如劣慧欲为无遮境。由自性境性之遮分别成遮境故。

།གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་སེལ་བ་ཡིན་ན། འོ་ན་སློབ་དཔོན་ ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་གཞན་སེལ་བ་པ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྨྲས་པ་ད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལོག་པ་གཅིག་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་གཅིག་གི་སྒྲ་སྦྱོར་བས་ན་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་གཉིས་པ་གཞན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ གཅིག་གཉིས་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་སྤྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་སེལ་བ་ནི་ལོག་པའི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན། ལོག་པ་ཡང་ལོག་པ་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་མི་འགྲོའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བའི་སྤྱི་ཡིན་ན།གང་གིས་སྤྱི་བསལ་ནས་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྟག་།འདི་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོར་མི་འཐད་དོ། །སྒྲའི་དོན་ཁྱད་པར་བརྗོད་བྱ་དང་། རྗོད་བྱེད་དུ་ནི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སུན་ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ སྤང་པའི་ཕྱིར་དེའི་བློ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་བློ་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཅེ་ན། དེའི་བློ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འབྲེལ་ཏེ་དེའི་བློ་ལ་དེ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་ དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་གཞན་སེལ་བའི་བློ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་གཞན་སེལ་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོར་སྣང་སྟེ། དེས་ན་འདི་སྤྱི་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འདི་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ ཡང་མེད་ཀྱི་ཞེས་སྨོས་སོ།།ཇི་ལྟར་གཞན་དག་གིས་བརྟགས་པ་ལྟ་བུ་དངོས་པོར་འགྱུར་བའམ། གཞན་སེལ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ལྟར་དོགས་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཡང་ཞེས་བཤད་དོ། །དངོས་པོར་གྱུར་པའམ་ལྡོག་པ་ཡང་བླ་སྟེ། སྤྱི་ཐམས་ ཅད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ལྡོག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་ལ་ཡོད་པ་ནི་གཞན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ཡང་འདི་ཡོད་པ་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཁྲ་བོ་བཞིན་དུ་སེར་སྐྱ་ལ་ཡང་མེད་པར་ཟད་ཀྱི་དེ་ ལྟར་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པ་འགའ་ཞིག་ནི་ཁས་བླང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པས་ན།འདིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅི་ཞིག་ཡིན། དངོས་པོར་གྱུར་པ་མེད་པ་ནི་མདུན་ན་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།

若自性由遮他门了知为遮，则阿阇黎陈那承许遮他为共相不应理。此说"今"。由一离不随行于他故，由结合一声，观待彼则第二为他。故由一与第二无随行故，说如何他离为共。
若遮他是离义之自性，则离亦不随行于他离。无随行亦非共性故，如何是遮他共？由何遮共而观察此为所说？此不应为差别性。由"声义差别非能诠所诠"等已破故。
为遣此故说"于彼智"。由于他离智如是显现为共性故。若问何者？"于彼智"中所说彼者相关，义为于彼智如是显现故。
如所说理住于他离境性之诸分别已成立为遮他智。于彼亦显现遮他为共性，故说此为共。
为显此义故说"共者全无"。如他人所计为事物或如是怀疑遮他性者皆无故说"全无"。虽是事物或离亦可，然一切共相皆非有。离具随行不应理。
于一有者于他非有，因于一亦未成有性故。如斑牛无非牛，黄牛亦仅无，如是于二者有某者不应承许，故此中何为随行？无事物当于后说。

།དེས་ན་དངོས་པོའི་གནས་པས་གཞན་སེལ་བ་སྤྱིར་བཤད་པ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་དངོས་པོ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་བློ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་ན། གཞན་སེལ་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་འགའ་ཡང་མེད་ན་ཇི་ལྟར་དེ་བློ་ལ་ཡང་མེད་ན་དེ་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྒྲའི་རྟེན་ཅན་གྱི་བློ་ཞེས་ སྨོས་སོ།།བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བར་སྣང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ལས་ལོག་པ་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དག་ཀྱང་སྲེ་ཞིང་སྐྱེའོ། །འདི་དག་གི་འདྲེ་བ་ཡང་གཅིག་དང་ རྟོགས་པ་གཞན་དག་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལྟར་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔ་ཕྱི་མཐོང་བ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན། ངོ་ཤེས་པ་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ནི་ཁྱད་པར་ཁྱད་པར་གཞན་དང་ མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟོག་པ་ཡང་སྤྱི་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྱི་སེལ་བའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་གང་ཡིན་པ་ཉིད་སེར་སྐྱ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་རྟོགས་པར་ཆོས་སྲེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རིག་པའི་བྱེད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་ཀྱང་གཅིག་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་དམིགས་པའི་སྒྲ་དང་དོན་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་བ་དེ་དག་གཞན་ལ་མ་དམིགས་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ཉིད་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དོན་དུ་ཞེན་པ་བཞིན་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པ་འདི ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འོག་ནས་རྒྱ་ཆེར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་མ་འདྲེས་པ་དག་ལ་འདྲེས་པར་ཞེན་ཅེ་ན། ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཐུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། མ་འདྲེས་པ་དག་ལ་མ་འདྲེས་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་ བ་གང་ཡིན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་དངོས་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་སྣང་བ་ཅན་དུ་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྟོབས་ལས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་རྟོགས་ཏེ། དྲན་ པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།།དྲན་པ་དོན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ནི་ཤེས་པ་སྔ་མའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གཞི་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བས་འབྲེལ་པར་སྣང་ བ་ན་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།

故非由事物住而说遮他为共。由彼于事物无故，凡共智是遮他境故，承许遮他为共性。若问：若全无共相，如何于智中虽无而如是显现？故说"依声之智"。义为显现可说相合具分别。
瓶等事物同类异类离开不杂法亦混生。此等混合非如一与他了知相识而成一。非如见前后"此即是彼"成一自性，由相识连结自性，如是此中差别与他差别无连结。故当说分别想亦非了知有共之遮共品。
若问：如何未了知"斑者即黄"而法混生？虽智作用未成如是事，然由了知如一故，虽于一所缘声义作用等相关者于他未缘，然如彼而转故，如执著义而执著无别，此亦非所说，如下当广说。
若问：于不杂者如何执为杂？故说"无始习气力"。此说：于不杂者应了知不杂性，此分别非如经验事物般由事物性生起事物显现，而由自取力如是生。
于彼亦了知分别随行前识，如忆念智。忆念非从义生，因无故。此如是显现从前识行基。如是此分别亦随行他分别行而显现相关时如是生。

།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་འདི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དྲན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གཞི་ལས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ལ། རྟོགས་པ་དེ་ཡང་ ཤེས་པ་སྔ་མའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་རང་དབང་དུ་དངོས་པོར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེ་ཡང་དངོས་པོས་བྱས་པའི་རིག་པའི་བྱེད་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་ཉིད་ལས་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་ པས་བྱས་ཏེ་དེ་ལྟར་སྣང་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོས་བྱས་པའི་དངོས་པོ་རིག་པའི་བྱེད་པས་སྟོང་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་ལས་ཤེ་ན། དངོས་པོས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་ཀྱང་ཤེས་ པ་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ནི་དྲན་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་།སྤྱི་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་སྔ་མའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་འདིའི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་བྱེད་པས་ནི་དེས་གཟུང་བའི་ཡུལ་དང་མཚམས་སྦྱོར་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྤྱིའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་ད་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་ནི་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དོན་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་གཞན་དང་འདུ་བྱེད་དེའོ། །དོན་གྱི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་ན། འདུ་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ལུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་སྤྱི་སྨྲ་བ རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ཐོག་མ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དོ།།སྤྱི་རྟོགས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མངོན་སུམ་གྱི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཕྱི་མའི་དངོས་པོའི་སྦྱོར་བས་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན་དེ་ཡང་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་སྔ་མའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་སྤྱིའི་བློ་འདི་ནི་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བ་ལང་གི་ཚིག་གི་དོན་སྤྱི་དང་། ཨུཏྤ་ལ་ཉིད་སྔོན་པོ་ཉིད་དང་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱེད་ དོ།།ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གྱི། །འདིར་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་གསུམ་པ་ནི་འགའ་ཡང་སྣང་བ་མེད་དོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཞི་མཐུན་པའི་ཚིག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། མུ་སྟེགས་གཞན་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དངོས་པོའི་ དབང་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དོན་མེད་བཞིན་དུ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དོན་ཡང་ཡིན་པ་དོན་མེད་པ་སྟེ། སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དོན་རྣམས་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།

彼他分别亦随行他分别行故，此习气是无始。其中，忆念从前识行基如是显现，由彼了知于前识境无颠倒故显为忆念。
此分别虽自主生为执著事物自性，然由空离事物所作智作用故，从彼颠倒由他识行所作，虽如是显现然非如是了知故，不明显为忆念。
虽空离事物所作事物智作用，依如是行相习气者从何？虽无事物相应，由缘忆念是他识行根本故，由共了知即随行前了知行成立故，由此非经验作用了知连结所取境故。
故义境共智之因有二：缘义他了知与彼行。无义相应时，唯余行作。彼依共说者是有始，因共了知是现量故，因是现量根本故。
此中由后分别空离事物相应之分别根本故，彼亦由前分别根本故唯是无始。故此共智如是生。故依彼显现安立牛词义共、青莲性与青性同基性。
由互相随系了知故，此中无显现任何第三所依法。若问：如何同基词成异？当知是于外道他共许，非由事势，如说"虽无义"。无亦是义即无义，共与同基亦如是。若问：如何？故说"于诸义"。

།སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པའི་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འབྲེལ་པ་དང་ ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན།དེ་གཉིས་ནི་དོན་རྣམས་ལ་མི་སྲིད་དོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ལས་བ་ལང་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་གཞན་དང་འདྲེ་བར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྲ་བོ་ལས་གཞན་པའི་བ་ལང་ཉིད་དམ་སེར་སྐྱ་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་ མི་སྲིད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞི་མཐུན་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་འདྲེ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་རྟོགས་པ་ན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཨུཏྤ་ལའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ལས། ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ན། དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ ལ་བརྟེན་པས་དེ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་དུ།ུཏྤ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་གཉི་ག་ཡང་དོན་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་དང་ཐ་དད་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་གཉིས་ཀྱང་དོན་ལ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བར་རོ། ། དེ་ལྟར་སྤྱི་མེད་ཀྱང་བློ་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་ངོ་ཞེས་བསྟན་ནས་བློ་དེ་གཞན་སེལ་བའི་བློ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ནི་གཞན་དག་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་རྣམས་ཡིན་ནོ། །ཇི ལྟར་གཞན་དག་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི།དེའི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་རྣམས་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་ན་དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དམ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་དམ། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ཅན་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །དབྱེ་བར་བྱ་བའི་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད དོ།།དེས་ན་བློ་འདི་ནི་ས་བོན་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྡོག་པའི་བློ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་ཕན་ཚུན་དུ་ཐ་དད་པ་འདིའི་ས་བོན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྡོག་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྣང་བཞིན་པ་དང་། ངོ་བོ་གང་གིས་སྣང་བ་དེ་བཞིན་ ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ།།དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་འདིའི་ས་བོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་ན་འདི་ནི་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་བློ་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་སྒྲས་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ།

若共相和同基了知之因仅是关联与差别，此二于诸义不可能。斑牛等差别外无牛性，如何与他差别混合？如是亦不可能，因斑牛外之牛性或黄牛自体不可能。如是同基亦依差别而终至混合。
了知彼时由未了知故，从了知青相法异于莲花相，又如是了知时，由依如是随行故，显现于青莲等了知中为一自性。故此二者皆以义关联与差别为根本，而彼二于义不可能，当成立。
如是虽无共相而于智如是显现已说已，为显示彼智即是遮他智故说"彼一切"。共相、同基、差别基事等彼一切之所依是异于他之诸义。为显如何异于他故说"由彼果与因性"。
由决定性诸义非彼自性故，从彼他离。决定性亦由具差别因性，或具差别果性，或由青黄等具差别自性。说"彼果与因"是譬喻。由依所分义故说共等种子是差别。
故此智由从种子得自性故是离智。此亦当显示为"此互异是此种子"。故此是离智故，如其所显及以何体显现即名为离。
于事物无他事物自性之离即是此智种子故，此是了知离。如前说理，为显示依所缘如何是了知智故说"由声亦"。

།སྒྲས་ཀྱང་སྒྲོ་འདོགས་པའི་སྒྲོ་ནས་མི་འདོད་པ་སྦྱོར་བ་སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་རྟོགས་པ་པོ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །འཇུག་པ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམས་གཅད་པས་ རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འདི་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན་ཞེས་རྒོལ་བ་བཀོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་ཁས་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ བློ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་དོན་མེད་པ་དེ་གང་ཞིག་ཅེ་ན།དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དོན་གྱི་ཕན་འདོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར། ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་དེ་ལྟ་ བུའི་བློ་སྐྱེ་བ་ཞེས་རྣམ་པར་གནས་པ་ལའོ།།གཅིག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ནོ། །དུ་མ་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མཐུན་པའི་རྟེན་གྱི་དོན་ཏོ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང་དེ་ཡང་བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཏེ་བློ་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པའི་མཐུས་ཡིན་ནོ། །གང་ གི་ཕྱིར་བློ་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དེས་ན་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་བརྗོད་དོ།།བློ་ལ་སྣང་བ་ཡང་བློའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་ནི་བློའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ ལྟ་བུའི་དོན་བློའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ན།ད་ཇི་ལྟར་སྤྱི་འགའ་ཡང་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཅེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིའི་དོན་དེ་ལྟ་བུ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི། དེ་བཞིན་དུ་བློ་ཡང་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྤྱི་དངོས་ པོ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་པས་ན་སྤྱི་མེད་པར་བརྗོད་པ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་བློས་རྗེས་སུ་བྱེད་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་བློས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་མེད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་བློ་ཉིད་སྤྱིར་འགྱུར་མོད་ཅེ་ན། དེའི་དངོས་པོར་ངེས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ།

由声亦从增益门舍弃不欲相应，即由遮除增益使了知者趣入。彼趣入亦由如是了知故，说由断增益而了知。
如是了知亦是了知遮除，此如何了知为遮他境已由前置问难而前已说。虽许为无，然于智显现者，彼共等无义为何？为显示彼自性故说"于彼"，谓不待义利益，由无始习气力生如是智而住。
"一"者即共相自性。"离多"者即同基所依义。成为诸声境亦由智显现力，即由成智显现力故。由于智显现如是行相自性故，由成诸声境故说由智显现力成境。智显现唯是智行相故，说如是成义即是智行相。
若如是义即是智行相，今如何说全无共相？故说"不待外境真实性"。若有如是外境，则如是智亦如是显现故，如青等共相当成实有，然非尔故说无共相应理。
若智随行如是有外境，则非说为智见如是外境。虽无外境，如是智自成共相耶？故说"决定彼事"。"彼"即摄取所说外境真实性。

།བློའི་སྣང་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག གོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཕྱིའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའམ། དུ་མ་ལ་སོགས་པ་འདི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ལྟར་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ནི་དོན་འདི་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་འདི་དོན་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཅིག་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཡིན་ན། བློའི་སྣང་བས་ནི་དེ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྤྱི་ནི་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡོག་པའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སྤྱི་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དང་བློའི་སྣང་བ་སྒྲའི་དོན་དང་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ཉིད་དང་དོན་མེད་པ་ཉིད་ནི་འོག་ནས་དེ་དང་དེར་རྒྱས་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ ཀྱི་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་ན་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཛིན་པའོ། །དེས་ན་ཕྱི་རོལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཡིན་ནོ།།སྔར་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ནི་ཐོག་མ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་བག་ཆགས་ཉིད་ལས་བྱུང་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ལ་སྣང་བ་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ།གཞན་དང་གཞན་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་སྔོན་པོ་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་རང་ བཞིན་ཡིན་པས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྔོན་པོ་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་འདིར་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཡང་བག་ཆགས་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་ཤེས་པའམ། རྨི་ ལམ་དུ་མཐོང་བའི་དོན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།

智显现决定为外境真实性，此即智行相亦增上执著为义真实性之词义。此说：若由成为他一故成为外自性，或如多等此了知自性住于自体，尔时当成共相，然非如是。
由决定为此义故，若决定此为诸义一自性，然由智显现彼等非如是。故共相是无义。此一切是离共相体性故略说。
其中如何无共相、差别事为共相因、智显现为声义与共相自性、无义性，下当于彼彼广为成立。如此是诸声境，如是亦说为诸分别境，故说"彼经验"等。或由诸声门成为诸分别境而关联。"彼"即执取外境真实性。
故此义为从外境经验习气所生分别。前依无始习气，经验习气是有始，故说诸分别从习气生。其中由分别习气了知唯于分别显现共等，由经验习气了知此彼差别。
经验亦是了知无青义自性故，是分别了知无青义因。故此中如现量，非现量亦成为习气所依，如于二月分别中二月智，或如梦中所见义于分别中梦智。

།དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལས་ཀྱང་སྔ་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་བག་ཆགས་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་ པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཙོ་བོ་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་དག་གིས་བག་ཆགས་དེ་འདྲ་བ་དེ་ཡང་ག་ལས་ཤེ་ན། ལོག་པར་བརྟགས་པའི་རྟགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ལས་ སོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནམ། ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་སྔ་ན་མེད་པའི་རྟོགས་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྔ་ན་མེད་པའི་དོན་སྣང་བ་ཅན་གྱིས་མངོན་སུམ་མམ། དེར་ སྣང་བས་བསྐྱེད་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྟགས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ན། མི་ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྟར་སྣང་བས་སྔ་ན་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་ཏེ། གཙོ་ བོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ།།མཁས་པ་དག་ལ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ་མི་རྟག་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་ཁོ་ནར་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའམ་དེར་སྣང་བ་རང་གི་མཐུས་དངོས་པོ་འམ། དེ་ལས་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་རང་གི་མཐུས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ཀྱང་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་ལ།དེ་ལྟར་དེ་རང་དབང་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེ་སད་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་ དོན་ཅེས་དོན་དམ་པར་ཡང་དེའི་དངོས་པོ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་དོགས་པ་བསུས་ཏེ་སྦྱར་བ་དེ་བཞིན་དུ།དོན་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སྒྲས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་དོན་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་འདོགས་པ་གཞན་དུ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདིར་ འདོན་པ་གཉིས་ཀ་ལས་ཡང་གཅིག་པུ་དུ་མ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང་ཞེས་དེ་ཉིད་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཞེས་བྱ་བས་བློ་ལ་སྣང་བར་གྲུབ་པ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་དེ་ལྟ་ བུ་ཉིད་བཀག་ན།བློ་ལ་སྣང་བ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།

如是，若由他因亦了知前所无自性，尔时彼亦成为安立习气，如是遍了知者之胜论派、自在天等分别是也。彼等如是习气从何？说由邪计因根本随行。
分别非如青等智或二月等智，是了知前所无所知，如前所无义显现之现量或彼显现所生，如是亦从随行如是事法之因了知而生。虽如是，随行如是事法时，无知由似比量了知前所无义，如了知胜论等。于智者是真比量，如无常、无我等了知。
故由闻经验声，智者不应仅执著经验，然如经验或彼显现由自力了知事物或他时，生不能由自力了知之了知，如是由随因亦生分别，如是彼非自主了知。
非仅由有经验习气生分别，然由彼觉醒，若非尔，应成常生故。"彼事决定义"者，胜义亦如何迎疑而配合"彼事决定"，当以与义俱声配合。如是亦当了知于"彼事决定义者"等他安立。
此中由二读法，一、多等诸声当说彼自为境。彼亦由"由智显现力"成就于智显现时，"不待外境真实性"者，遮除如是外境，唯成就于智显现。

།དེ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་སྒྲ་ཡང་ལོགས་སུ་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མི་ལྟོས་པར་བློ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ ཡིན་ན་ཞེས་བརྗོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བ་ལང་ཉིད་དང་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིས་ནི་ འདིའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་བརྗོད་དོ།།དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་ཐ་སྙད་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་འདི་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་གཞན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་ལྟོས་ནས་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཤད་པ་ནི།ཕན་ཚུན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཐ་སྙད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་དེའི་རང་བཞིན་ནི་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །གལ་ ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་གཅིག་པ་ཉིད་ན་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཐ་སྙད་དང་། ཆོས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པ་རྣམ་གྲངས་ཙམ་གྱིས་བྱས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཐ་དད་ན་ཡང་ཐ་སྙད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་ཐ་སྙད་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཆོས་ནི་ཆོས་བཀར་བའི་གཞིར་གྱུར པ་འདི་ཞེས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཅན་ལས་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེ་ལས་བཀར་བ་བཞིན་པ་ཉིད་ན་དེ་དང་འབྲེལ་བས་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་ བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་ཐ་དད་པའི་རྗོད་པ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ནི། དེ་ཉིད་ ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་བརྗོད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་རྗོད་པ་དག་གོ། །ཆོས་ཅན་རྗོད་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་གཞན་འཕེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་ཆོས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ།

如是亦当了知义声另行关联。于说法与有法事者，不待外境真实性，由智显现力成境者，为显示说"即彼"。
此牛性即牛性与具彼有法言说，由即是彼故，彼是法与有法体性，故于彼成言说故，此说此法与有法自性。故法言说与有法言说此是于彼，彼亦不可说为彼与他。彼即是其自性，异于彼即是他性。
说何所待不可说者，谓"互"。若为法言说即是有法言说，即彼唯是他，此二互无其自性。他性亦如是。若是彼法亦是彼有法，尔时此二互一性，则彼等言说亦成一性，应成法言说与有法言说之差别仅由异名作故。
若异，由言说异故，法与有法互不可说为彼与他，说言说亦不可说。故说"法"等。法非异于此所示为法所依之有法，由彼如是所依故，由关联故，显现异于彼之他亦非他。
云何了知？由不说异自性之他义故。于了知"此牛性"义，全无异说，由如是了知非异于彼故。故如是不可说为他。说亦不可说为彼者，谓"亦非彼"。"彼说"者，谓有法说。有法说是遮余投，故若是法说则如是。

།དེ་ལྟར་ནི་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྗོད་ པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་འདི་གང་ལ་ཡིན་ཞེ་ན་བཤད་པ།བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་འདི་ནི་སྒྲའི་དོན་ལ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ལ་ནི་ཆོས་ཅན་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཅན་ཡང་ཆོས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲའི་དོན་ལ་ནི་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་ པ་དག་མ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་གྱི། སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་དངོས་པོ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་གྱི་སྒྲའི་དོན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་གང་ཞིག་མེད་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་གཞན་པར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བསམ་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲའི་དོན་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་ པའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པས་ན།དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །སྤྱི་རྣམས་ནི་སྒྲའི་དོན་ལ་གཞན་པ་ཉིད་དེ། བ་ལང་དཀར་པོ་ཞེས་བ་ལང་ཉིད་དང་དཀར་པོ་ཉིད་གཉིས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞི་མཐུན་པ་ལ་ཆོས་ རྣམས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ།།ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཟུང་བའི་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་དངོས་སུ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ ནའོ།།ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཆོད་པས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་བཞིན་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའི་སྤྱི་རྣམས་དང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རྣམས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ ནའོ།།དེ་ལ་ཡང་འདི་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ན་འདིར་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ། སྤྱི་རྣམས་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གང་ཞིག་བ་ལང་ཞེས་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་དཀར་པོའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ དེ་ལས་དེ་ཁྱད་པར་གཞན་ཁོ་ནའོ།།དེ་དག་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མི་བདེན་པའི་ཕྱིར་སྤྱིར། གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་སྤྲོས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་།ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན། དྲུག་པ་ལ་སོགས་ པ་མི་རུང་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང་བསྒྱུར་ནས་འབྲེལ་ཏོ།།ཇི་ལྟར་མི་རུང་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་སྨོས་སོ།

说"如是不应理"者，谓"若如是"。此不可说于何？说：此不可说唯于声义，非于他。于事物，有法非异于法，法亦非异于有法。于声义非是他与非他。
法与有法性唯如是于声义，共相与同基非是。说此即"于事物"。"尼"声义为"由"，由于事物自相与共相不可说为彼与他，于声义则非。如是，若无者不成与有一性，亦非异彼，由无故。
如是思维：于声义由法声显示彼自性遮余门差别故，不可说为彼与他。诸共相于声义是他性，如"白牛"中牛性与白性二者差别故。故于同基诸法定有差别。
如依分别所取共相自性，由彼实非自相故说于事物不可说，如是法与有法亦唯不可说。如遍计自性由经验断故，由某方式颠倒之分别有故，依如决定外诸共相与法、有法非他。
其中亦成二：由了知为有法性即了知为法性故，此中非他，诸共相非于事物自性，若了知"牛"非即了知"白"，然彼唯是异彼差别。虽彼等有，由于彼差别不真故，总之当广说非他。
此中说"法与有法"，与将说若法与有法无差别则第六等不应理相关。云何不应理？说"于差别所见"。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ནི་ཆོས་ཅན་ལས་ གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གང་བཤད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དྲུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བ་ལང་ལ་བ་ལང་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བསགས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཆོས་དང་ ཆོས་ཅན་དག་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན།མང་པོའི་ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་མི་རུང་ངོ་། །ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་གཅིག་གིས་བསྟན་པས་ནི་ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མང་པོའི་ཚིག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ཚིག་གི་ བྱེ་བྲག་མི་རུང་ཞེ་ན།ཆོས་མང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཚེ་བ་ལང་ཉིད་དང་དངོས་པོ་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་བ་ལང་གི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཆོས་ཅན་བ་ལང་གཅིག་གི་ཆོས་མང་བའི་ཕྱིར་མང་པོའི་ཚིག་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ཁྱེད་ཀྱི་ ལྟ་བ་ལ་འདི་མི་རུང་ངོ་།།གལ་ཏེ་ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་འདི་ཆོས་ཅན་ལ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ལ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་མི་རུང་ཞེས་བརྗོད། འོན་ཏེ་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ཆོས་མང་པོ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་འདོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ ཉིད་བརྗོད་པར་རིགས་སོ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་འདི་ལ་བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཆོས་མང་བའི་ཕྱིར་མང་པོའི་ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་དེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་མང་མོད། དེ་ཙམ་གྱིས་མང་པོའི་ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་མང་པོ་ལ་མཐོང་བའོ། །འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཅི་ ཞིག་བཤད་ཟིན།གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་དང་། མི་སྤོང་བ་ཡིན་ན་དྲུག་པ་ཙམ་གཞུང་བཙུགས་པར་འགྱུར་གྱི། ཚིག་གི་བྱེ་བྲག་ལ་ཇི་ལྟར་ལན་དུ་འགྱུར་ཞེས་དོགས་པ་ལ། འདིར་ལན་དུ་ཆེ་བའི་བཤད་ཟིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི། སྒྲ་རྣམས་ལ་ཞེས་ བྱ་བའོ།།འདི་སྐད་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་དང་མི་སྤོང་བས་ནུས་ཚད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཙམ་ཞིག་བསྟན་མོད་ཀྱི། གཅིག་ཏུ་འཆོལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ནི་སྒྲུབ་པར་ནུས་པས་ན་འདིར་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལན་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བའོ།།འདི་ནི་བདག་ཅག་ལ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕ་རོལ་པོ་རྣམས་ཉིད་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ།

此说：法与有法说为他性故非不可说。所说"法非异于有法"者非是，应无"此牛性"之第六格故。"等"字摄"于牛有牛性"等。
为积其他过失故说：若法与有法无差别，则于一有法不应有多数词差别。由一有法一示故，词差别由待彼性即多数词等自性。云何于一有法不应有词差别？说"由法多故"。
当牛性、事物性、无常性等是牛之法，由一有法牛有多法故，多数词入时，于汝见此不应理。若谓此词差别非于有法而是于诸法，则云何说于一有法不应理？若欲说于一有法不应有多法，则应说彼。
此说之意为：当法与有法无差别，由其法多故成多数词差别者，应成即于有法，然非如是，由于一有法相违故。虽法多，仅由彼云何成多数词差别？说"于彼"者，谓见于多。
说"已说为遮此"。已说何？若疑若是遮余差别与非遮，则仅立第六格，云何成词差别之答？为显此中何为已说大答，说"于诸声"。
此显示：虽由遮余差别与非遮仅示功能相，然由能成混一自性之声言说，故此以非事物境性为答应理。说"复次"者，说此于我等非成过失，然于诸他方是。

།རྒོལ་བ་གང་དག་གི་ལྟར་ན་ཚིག་སྟེ་སྒྲའི་དངོས་པོའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་གྱི། ལྷུར་གཙོ་ཆེར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ མི་བརྟེན་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་བརྩད་པར་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ།།འདིར་ཡང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ལྷུར་མི་བརྟེན་པ་ནི་དངོས་པོའི་དབང་གི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་འདོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དངོས་པོ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་དབང་དང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པར་འགྲུབ་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། འགལ་བ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་ན འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་དག་གི་དོན་གྱི་ཡུལ་རྟོགས་པར་དམིགས་པས་ན་གཉིས་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་དབང་གིས་རྟོགས་པའམ། སྟོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འགོད་པ་ལའོ། །དེས་ན་སྟོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཀོད་ན་དངོས་པོ་གཞན་དབང་ཉིད་དོ། །འདི་ ཉིད་བཤད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ཉེས་པ་དེ་འཇུག་ལ།དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་སྒྲ་གཞན་ལ་དགོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཡང་དགོད་ པར་བྱ་མི་ནུས་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་དང་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ལས་གཞན་མ་གྲགས་པའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལ་བྱ་བར་འདོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱས་པ་དོན་མེད་པས་ན་བྱ་བར་མི་ནུས་ནའོ། །འདི་ཡང་ཇི་ ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་དེར་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཀླན་ཀ་འདིར་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་མཐོང་བ་དེ་གལ་ཏེ། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་ དེར་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་འདི་གཞན་ལ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན། ཐ་དད་པ་ལ་མཐོང་བའི་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་བརྒྱར་འདོད་ཀྱང་དུ་བ་ཆུ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ མེ་ལ་མཐོང་བའི་དུ་བ་དེ་ནི་དེར་དངོས་པོའི་འབྲེལ་པས་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེ་གཞན་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བའི་རྒོལ་བ་ནི་སུན་དབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཞན་དག་ལ་ཉེ་བར་འགྱུར་ཡང་འདིར་ཉེས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་མེད་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ གི་ཚེ་ཞེས་སྨོས་སོ།གང་གི་ཚེ་ཚིག་གང་ཞིག་སྨྲ་བ་པོས་ཇི་ལྟ་བུར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་སྦྱར་བ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་རྗོད་བྱེད་ཡིན་ནོ།

依某些论者，词即声事是他所依，而非主要依于欲说，非欲说之他所依者，对彼等正应如所说诘难。此中亦不主要依于欲说是事物所依之因。欲说是能诠之欲，彼亦成异于事物故，事物所依与依欲说相违。故成依事物即是依事物与相违欲说之非他所依。
由声等义境了知所缘故有二种可能：由事物所依了知，或由诸说者如是安立。故若诸说者未安立则是事物他所依性。为说此故，由"若"等显示过失入于事物关联，而事物关联非欲说之他所依。
若欲安立他所共许声于他，然不能安立，尔时定成事物与他所依性。说此谓：诸人虽欲于某非共许境作共许外事，然作无义故不能作。此复云何？由事物关联故，由彼于彼不成相违故。
尔时生此诘难："云何成第六格等？"若某于某所见，若由彼关联如是缘彼，尔时此不成于他故，云何于无差别有见于差别之第六格等过失。如是，虽百人欲，由烟于水无故，彼由事物关联见于火之烟，故说彼有于他之论者当破，非如是。
故虽于他成近，为显此中云何无此过失故，说"当"。当某词由说者如何决定安立为能诠，即如是是能诠。

།དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བས་འཕངས་པ་དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་བྱས་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྦྲེལ་བར་ བྱ་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་འདི་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་བསྟན་པར་མི་ནུས་པ་དངོས་པོའི་གཞན་གྱི་དབང་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ནས། བསྟན་པས་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་མི་ལྟོས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་དངོས་པོའི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དགོད་པར་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ལ་གྲགས་པ་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ལ་མི་ལྡོག་གི་།འདོད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ཉིད བཤད་པ་ནི།ཐ་དད་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱའོ། །ཐ་དད་པ་ལ་ནི་དྲུག་པའོ། །མང་པོ་ལ་ནི་རྫས་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་རང་ཉིད་ཞུགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་ལ་དྲུག་པ་དང་། མང་པོ་ལ་རྫས་ལ་སོགས་པ་རང་ཉིད་ཞུགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་ པ་ལ་དྲུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རང་ཉིད་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་ལ་དྲུག་པ་འཇུག་པར་མཐོང་ནས་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་དྲུག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཁོ་ནས་བཅུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྩོད་པ་མེད་དོ། །དཔེར་ན་སྔོན་པོ་ལ་མངོན་སུམ་རང་ཉིད་ ཞུགས་པ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་མངོན་སུམ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུས་བཅུག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ཡོད་ན་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་རྟོགས་པར་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ཐ་དད་པ་དང་མང་པོ་དག་སྐྱེས་བུས་འདོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་ པར་རང་ཉིད་དྲུག་པ་དང་རྫས་ལ་སོགས་པ་སྒྲིགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུས་དེ་དག་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བས་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་དྲུག་པའོ། །མང་པོ་ལ་ནི་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་སོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གོ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་སྦྱར་བའི་སྒྲ་རྣམས་དམིགས་ནས་གཞན་དག་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་རང་ཉིད་དེ་ལྟར་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྦྱོར་བ་འདི་དག་གི་རང་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དོན་ རྟོགས་པ་ཡང་དེའི་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཡུལ་གཞན་ལ་ཡང་སྦྱོར་བ་ལས་དོན་དེ་ཇི་ལྟར་མི་རྟོགས།དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དེ་ལ་ངེས་པ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་རྒྱུས་བརྗོད་པར་སྲིད་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་ལ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་ངེས་ པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་སྦྱོར་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་ཡང་རུང་ཞེས་གསུངས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ལས་སོ།

尔时说"不待外境"者，由"当"字引出，尔时近作由差别性相连。若非如是，则此不成究竟。此显示如何不能如欲显示是事物他所依为根本，由显示能故说不待事物。
故由非事物他所依故，异于烟等，由如欲能安立故，第六格等虽共许于差别，亦不返于无差别，唯由欲他所依性而入。说此即"于差别"。于差别是第六格，于多是实等，彼亦非自入。
若第六格于差别及实等于多是自入，则如是"于差别第六格"应成自入。若非如是，见第六格入于差别，则"于差别是第六格"唯由诸人安立，此无诤。如于青自入现量，说"现量入于青"是由人安立。
故此义为：有此等时定成了解如是义者，差别与多非不待人欲而自配第六格及实等。然由人于彼等差别等如是配第六格等，故成了解"于差别是第六格，于多是诸作者"。
此说：见诸人配于义差别之声已，他等如是了解，由如是义自不如是说故。故由此等配属是自在故，了解义亦待彼配属故，于余境由配属云何不了解义？
说此即"如是"。云何于彼义由决定无疑因可说时，由共许于余义故配非决定？说"随如何"，谓由某因。

།རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡང་ཆོས་ཐ་དད་པ་དང་མི་ལྡན་པ་མི་ཤེས་པའོ། །དེས་ན་དངོས་པོའི་གཞན་དབང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ཙམ་གྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་རྨོངས་པས་ ཀྱང་སྦྱོར་བ་སྲིད་པ་ན་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལྷས་བྱིན་ལ་མཆོད་སྦྱིན་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ལྟར།དེ་དང་བྲལ་ན་ལྡོག་པའི་ཆོས་སུ་འགྱུར་བ་རྨོངས་པ་འདི་ལ་མཐའ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གྲགས་པའི་སྦྱོར་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ པར་མི་ནུས་ཏེ།རྨོངས་པ་གཏིང་ཚུགས་པ་ལས་ཀྱང་གྲགས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྒྲ་རྣམས་ནི་འདི་ལྟར་འཇུག་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ན་སྒྲའི་སྦྱོར་བ་ཙམ་ལས་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྩད་མ་བཅད་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་ སོ།།དེ་ལྟར་གནས་པ་དེ་ལ་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་སེམས་པ་གང་དུ་མང་པོ་འཇུག་པའི་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་། འཇུག་པ་དེའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་གང་དུ་འཇུག་ཅེས་དཔྱད་ནས་པ་ཎི་ནི་ལ་སོགས་པའི་བརྡའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། ཐ་ དད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འཇུག་པ་ངེས་པར་བྱས་ནས་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་བླུན་པར་སྟོན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།དེ་ལ་རེ་ཞིག་འཇུག་པ་སེམས་པ་མི་འཐད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་ལ་སྐྱེས་བུ་ལ་རག་ལས་ཏེ། འཇུག་ པ་རྣམས་ཀྱང་གང་དུ་འཇུག་ཅེས་སེམས་པ་ནི་གང་དུ་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་བཅུག་པར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ཕྱིར་བྱ་བར་ནུས་པ་དེས་ན་འདིའི་འཇུག་པ་ཅི་ཞིག་བྱ།དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་པ་ཞེས་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །དངོས་ པོ་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་སེམས་དང་ལྡན་པ།དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་ན་འདི་དག་ལས་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་མི་ལྡོག་།དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་པས་ནི་ཐ་སྙད་གཏིང་ཚུགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ ཏེ།ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གོམས་པ་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་དག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཇི་ལྟར་གོམས་པ་བཞིན་ཏེ། གང་གིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་འཇུག་པར་གོམས་པ་དེས་དེ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཆད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འཆད་ པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།

此因即不知不具差别法。故由非事物他所依故，唯成配属他所依者，由愚亦可配属时，如于提婆达多施设为耶若达多，成为离彼则返之法，此愚无边际。
故不能说共许配属是决定因而非他，由深固愚痴亦有共许故。故由声如是可入故，不应仅由声配属而未察事物自性即为决定，说此即"于彼"。
如是住彼，思择声入处，何处入多数作用如是自性，及由彼入力安立事物何处入，随顺巴尼尼等语法，决定入于差别等已安立事物，唯成显示愚痴而已。
其中首先说入处思择不应理，谓于所诠境待人，思择诸入亦何处入者，由"何处由诸人安立"能返故，此入何用？为遮事物安立故说"不正显事物"。
由不正显事物，云何有心者安立义？若不正显事物，云何由此等不返言说？不正显事物不成稳固言说，如说贝壳为银。说"如习惯"，此等随分别如何习惯，由何分别习惯何入，由彼令入。由分别不断故非成断。

།དེ་ལ་ཆོས་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་དག་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་དེ་དག་ཅི་ཞིག་ལྟར་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡོག་པ་དང་། དངོས་པོ་ཐ་དད་ པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ལྡོག་པ་ལ་གྲུབ་པ་དང་།མང་པོ་ལས་གྲུབ་པའི་རྫས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་དེར་སྐྱེས་བུ་ལ་རག་ལས་པས་ན་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་ཡང་རུང་མེད་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ག་ལས་ཤེས། སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་གང་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་རྟོགས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གྲགས་པའི་སྒྲ་དོན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡོད་པ་དཔེར་ན་ད་ཏའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྣམས་ཏེ་དེ་བཟུང་ངོ་། །དེ་བཟློག པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ།།དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱས་ནས་ཐ་སྙད་མི་རུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཐ་སྙད་མི་རུང་ཞེ་ན། ཆོས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་སྤྱི་མི་རུང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བ་ལང་ཉིད་ཆོས་ཅན་ ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།འདི་འདིའི་སྤྱིའི་ངོ་བོར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་སྤྱིར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་དང་། འདི་བ་ལང་ཞེས་གཞི་མཐུན་པ་དང་། བ་ལང་དཀར་པོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་དག་མི་རུང་ ངོ་།།ཐ་སྙད་མཐའ་དག་ཀྱང་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཐ་དད་ནས། ཐ་སྙད་མི་སྒྲུབ་ཅིང་མི་དད་པ་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐ་དད་པར་མི་རུང་མོད། ཐ་མི་དད་པ་ལ་འཐད་པར་མ་མཐོང་བར་གོ། །ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་ ལ་མི་རུང་ཞེ་ན།དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་འམ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཡང་མི་རུང་བ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལ་འཐད་པས་ཐ་དད་པ་ལ་མི་འཐད་པར་ནི་མི་སྨྲའོ། །འོ་ན་གཉི་ག་ལ་མི་རུང་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་མི་འཐད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་དོ། །སྒྲ་རྣམས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ན། དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲ་རྣམས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འཇུག་ན་ནི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ལ ཡང་མི་རུང་ངོ་།།དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འཇུག་ན་ནི་དེའི་བློ་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་ཐལ་བས་འཁྲུལ་པས་གཞག་པའི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།

说"于法"者，法与有法等声如是他所共许者，云何成他？作如是安立，非由返于有法等及事物差别门安立。此从何处，由返成立及由多成立之实等，彼等由待人故，于法与有法等，虽无彼等随如何亦极配属，而非事物如是，云何知？
等声摄取：虽无法与有法事物了知处，然由共许声义颠倒，如"达达"等词。为遮彼故说"尔时"。由事物差别门安立已不应言说。云何不应言说？说"法"者，若法与有法差别则不应有总。
当"此之牛性"说牛性非异于有法时，此应说为此总体性，若差别则不应为总，彼等关联及"此牛"同基，"白牛"差别与差别基事不应理。由一切言说亦是总等境故，法与有法若差别，则言说不成且不信，彼差别不应理，然未见应理于无差别。
云何不应于差别？说"或自体"。此说：于无差别亦唯不应理。不说由此应理故于差别不应理。则云何二者皆不应理？说"当说"。如是类事物非唯不应理而已。
若声如事物而入，则于事物差别如是应成安立。若声如事物而入，则于总等亦不应理。若如事物而入，则彼觉应同现量，由错乱安立总等无故，此亦当说。

།དེས་ནི་དེ་ལྟར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དག་ཐ་མི་དད་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་དྲུག་ པ་ལ་སོགས་པ་མི་རུང་བར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་དག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གཞན་དབང་ཡིན་པས་བསལ་ཏེ།ད་ནི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་སྒྲ་རྣམས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འཇུག་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་ན་དྲུག་པ་དང་ཚིག་ཐ་དད་པ་ལ་ སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།འདི་ཡང་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འདོད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟར་ཁས་བླང་བར་ཡང་མི་ནུས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི། གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ཐ་དད་ན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ འཇུག་པའི་ཁྱད་པར་དངོས་པོས་བྱས་པ་ཁོ་ནར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་བཙུན་མོ་རྣམས་ཞེས་ཐ་དད་རྣམ་པར་གཞག་པའམ།གྲོང་དྲུག་ཅེས་ཐ་མི་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཡོད། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་འཇུག་པའི་ཁྱད་པར་དངོས་པོས་བྱས་ནས་ བཙུན་མོ་རྣམས་གྲོང་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པར་གཞུང་བཙུགས་པར་བརྗོད་དགོས་སོ།།འདི་ལྟར་བུད་མེད་གཅིག་ལ་ཡང་བཙུན་མོ་རྣམས་ཞེས་མང་པོའི་ཚིག་གི་མཐའ་ཅན་གྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བུད་མེད་གཅིག་ལ་ཐ་དད་པར་མ་ བསྒྲུབས་པར་ནི་སྒྲ་འཇུག་པའི་ཁྱད་པར་འདི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པས་བྱས་པར་མི་འཐད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་གྲོང་དྲུག་ཅེས་གྲོང་ཁྱེར་དྲུག་པོ་དག་གཅིག་གི་ཚིག་མཐའ་ཅན་གྱིས་བརྗོད་པར་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འདིར་ནི་ཟད་པ་མ་ཡིན་གྱི་ནམ་མཁའི་རང་ བཞིན་ཞེས་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའམ།མཁའ་ཉིད་ཅེས་ཐ་མི་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཡོད། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དྲུག་པས་ནམ་མཁའ་ལས་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་ཡིན་ན། གང་ཞིག་འདི་ལྟ་བུ་དྲུག་པས་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་ ཐ་དད་པ་དེ་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད།།རང་བཞིན་དེ་ཡང་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བསྟན་པ་ན། མཁའི་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོན་ཏན་གང་ཡོད་པས་རྫས་ལ་སྒྲ་དགོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བརྗོད་པ་ན་ཏྭ་དང་ཏལ་གྱི་རྐྱེན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འཇུག་ པའི་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་པ་ལ་ཉིད་ཀྱི་རྐྱེན་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་དག་ལ་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་སྤྱི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདིར་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དུ་མའི་སྤྱི་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་ཡང་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཡོད་པར་བརྗོད་པས་ན། གང་ལ་སྡུད་ པར་བྱེད་པའི་མཁའ་ཉིད་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་གང་ཞིག་ཡོད།།དེས་ན་གང་གིས་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་པའི་སྒྲ་འདིར་འགྱུར་བ་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་དགོས་སོ།

由此如是为遮法与有法无差别故，成立第六格等不应理者，由彼等欲说他所依故遮已，今说此因不定性：若声如事物而入，则如是第六格与词差别等应成差别能立，然若一切处不欲，则唯非能立。如是亦不能许，故说"若"。
若欲事物差别时由差别故声入差别唯由事物所作者，于"彼诸妃"安立差别或"六城"安立无差别，此有何因？此说：声入差别由事物所作，于"诸妃、六城"应说安立事物差别与无差别。如是于一女亦以"诸妃"多数词尾显示。故于一女未成差别，此声入差别不应由事物差别所作。
如是"六城"以单数词尾说六城市，无无差别云何成？此非尽，于"虚空自性"安立差别或"空性"安立无差别有何因？若"虚空自性"第六格显示异于虚空之自性，则何者由如是第六格显示差别有何因？
又彼自性说为"空性"时，成为空声入因之总，由有何德性于实安立声，说彼时成为"tva"及"tal"词尾性，由于说入因许"性"词尾故。于差别声入因亦唯是总，故此应知"空性"是多之总性。
由说总有于差别故，有何虚空名差别而有所摄空性？故应说此说无差别声所成"空性"无差别因。

།དོན་འདི་ཉིད་ནི་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བས་འཆད་དོ། །སྩོགས་ པའི་སྒྲའི་དོན་ནི་བྱེ་མ་གཅིག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ།།བུད་མེད་དེ་ལ་གང་གིས་ན་བཙུན་མོ་རྣམས་ཞེས་སྒྲ་འཇུག་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བའི་མང་པོ་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡོད། འདི་ལ་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ནུས་པ་ཐ་དད་པས་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།།དོགས་པ་འདི་ལ་ད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་བུད་མེད་ལ་ནུས་པ་ཐ་དད་པས་འདིར་འདི་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་ཐ་དད་པ་དེ་ལས་ཀྱང་སྒྲ་འཇུག་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཤིང་ཞེས་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་ཡང་ནུས་ པའི་དབྱེ་བ་མང་པོ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལ་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ནུས་པ་གཅིག་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །མང་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་མང་པོའི་ཚིག་གྲུབ་བཞིན་དུ་ལེགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཙུན་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚེག་རྣམས་མང་པོའི་ཚིག་གི་ མཐའ་ཅན་དུ་སྟོན་པའི་འབད་པ་ཡང་དོན་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།འབད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བཙུན་མོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ ཡིན་ཏེ།ཐ་མི་དད་པ་དང་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་ན། གལ་ཏེ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་མང་པོའི་ཚིག་དངོས་པོའི་ཐ་མི་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་གཅིག་གི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་རེས་འགའ་བའི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་འགྱུར་གྱི། དེའི་ ཚེ་རྟག་ཏུ་མང་པོའི་ཚིག་གི་མཐའ་ཅན་དུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ།།ཡང་ན་གང་གི་ཤིང་རྣམས་ཞེས་ཚིག་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པ་མང་པོའི་ཚིག་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། བཙུན་མོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ དེའི་ཕྱིར་སྒྲའི་ལེགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ཚིག་ཐ་དད་པ་འདི་བྱེད་པ་ན་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་འདོད་པ་རང་དབང་ཅན་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་འདིར་ངེས་པར་བྱ་ཇི་ལྟར་ ནུས།དེའི་བརྡ་ལ་བརྟེན་ནས་དེང་སོང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་བརྡ་བརྟགས་ན་ནི་གཞན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ལ་ཡང་མང་པོའི་ཚིག་མཐའ་ཅན་ལེགས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡང་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐ་མི་དད་ པར་སྟོན་པ་ཉིད་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་དབང་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།

此义以"当"字说明。"等"字义谓"乃至一沙"。于彼女何有如是声入差别所成之多性？对此说：若谓由功能差别，则由功能差别成如是，此相关。于此疑"今"。
此说：若于女由功能差别此为差别因，由彼差别复有声入差别，则"树"不应成单数词，由彼亦有多功能差别故。无有何者由一功能而成单数词。由多性常成多数词善显故，"妃"等词示以多数词尾之努力亦无义，为显此说"努力"。
若依事物差别于"树"等成单数词者，于"诸妃"亦应成。此说：无差别与功能差别时，若依功能差别则多数词，依事物无差别则单数词。故此由随欲说依止成如是事物，则非常成多数词尾。又则"诸树"不应成词差别。
若谓事物无差别违多数词，于"诸妃"此亦不应成。由如是故，声善性决定虽无事物差别作此词差别时，显示于声配属如是决定欲为自在。
事物非如是异转，此云何能决定？依彼约定今人亦言说，若他约定则亦他转。若谓于一亦决定多数词尾善性耶？虽然，如是亦非成显示差别，彼显示无差别非不成欲说他所依。

།དེས་ནི་དེ་ལྟར་གང་ལས་ཚིག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་འདིར་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པས་ཚིག་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་བཤད་པ་རྣམ་ པར་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར།གྲོང་ཁྱེར་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཅིག་གི་ཚིག་ཉིད་བསྡུ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པར་དོགས་པ་སེལ་བ་ནི། གྲོང་ཁྱེར་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། བསྡུ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་ནས། གཅིག་གི་ཚིག་ ཡོད་པ་ཡིན་ན།དེ་ཉིད་ནི་གལ་ཏེ་གཅིག་པོར་འགའ་ཞིག་མེད་ན་བརྡ་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྒྲ་རྣམས་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འདོད་པ་ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ཡོད་ན་ནི་སྒྲ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་གྲོང་ཁྱེར་ཉིད་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་དེས་ན་གང་ལ་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་བ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་སྡུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་དེ་ལས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་གཅིག་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་སྡུད་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད་ཅེ་ན། ཁང་བཟངས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གྲོང་ཁྱེར་ཉིད་ཀྱང་ཅུང ཟད་ཀྱང་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བས་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་རྫས་མ་ཡིན་ལ་འདི་དག་ལ་ལྡན་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ཀྱི་ལྡན་པ་སྡུད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་རྫས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་ལྡན་པ་ཡང་མེད་ པའི་ཕྱིར་སྡུད་པ་ག་ལ་ཡོད།ཁང་བཟངས་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ཚོགས་པ་ལ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་རྟོགས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ནི་འདི་དག་ལ་གྲོང་ཁྱེར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཚོགས་པ་དག་གིས་རྫས་སྐྱེས་པ་ ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ན།རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ནི་རྫས་རྩོམ་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁས་མི་ལེན་ཏེ། དེས་ན་གང་ལས་གྲོང་ཁྱེར་རྫས་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པ་ནི་རྫས་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་འདི་དག་ལ་ལྡན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་ པ།གང་གི་ཕྱིར་ཁང་བཟངས་ནི་སོ་ཕག་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་བློར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རང་ཉིད་ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་རང་བཞིན་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པ་ གཞན་དང་མི་ལྡན་པའི་ཡང་ཕྱིར་ལྡན་པ་མེད་དོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།

由此如是，为解说由何成词差别之功能差别非此差别因之成立，于词无差别境亦无无差别因之说，故说"六城亦"。遣除疑虑单数词依集合差别，说"城亦"。
此说：若依集合差别有单数词，彼若无一性则唯成约定，由声成他欲所依故，此即明显我等所欲。若有一事物则声如义而入，然彼非有。如是，且说某城性，故有何者与彼成单数词相关之集合，由彼了知故。若不了知则一非支分。无有何"城"而成集合一性。
云何全无"城"？说"宫殿"等。说"城亦全无"非说无性，然说非实且彼等无相属。若城等相属为集合，彼由城等非实性故亦无相属，云何有集合？
于宫殿、人等异类聚集了知为城，于聚集前此等无城了知。若彼等聚集成生实，异类非实合论者所许，故由何宫殿等成城实性非实合能作。
今为显示此等无相属故说：由宫殿是砖等聚集性故，于聚集相属性成宫殿觉。彼由自身是相属体性，由城性宫殿等不相属他故无相属，此相关。

།དེའི་བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་རྫས་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ། དེ་དག་གི་ལྡན་པ་བསྡུས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་ལྡན་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་འང་རྫས་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་རྫས་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་སོ་ཕག་རྣམས་ཀྱི་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དང་། སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་འདུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ཀྱི་སྡུད་པ་ལྡན་པ་ཡིན་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། ཡོན་ ཏན་རྣམས་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་སྐད་དུ་ཡང་ཡོན་ཏན་ལ་ཡོན་ཏན་བརྟེན་པར་ནི་མ་བཤད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བའི་བདག་ཉིད་སྡུད་པ་ཡིན་ཡང་ལྡན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་བ་ལོགས་སུ་བསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡུད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ ན་འདི་དག་ནི་སྦྱོར་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་དག་ལ་སྡུད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་རྫས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལྡན་པ་མེད་ན། གྲངས་དྲུག་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གྲངས་ཤེས་པ་མེད་མོད། འདི་ནི་འགལ་བ་གཞན་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་གཞན་ལ་ཡང་རང་གི་འདོད་པ་མི་འཐད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་སུ་ན་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་པོ་ འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་དག་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་མའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་ པོར་ན་འགའ་ལ་ཡང་གཅིག་གི་ཚིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེས་བུ་དང་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པ་དང་། ས་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འགའ་ཡང་སྣང་བ་མེད་པས་དྲུག་པ་འདི་རྣམས་ལ་དངོས་པོ་གཅིག་ཡོད་པར་གསལ་བ་ག་ལ་ཞིག་།དེས་ན་གྲོང་ཁྱེར་ དྲུག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་ལྡན་པ་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་ན་ཐ་མི་དད་པ་བློ་འདི་མེད་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། ཡོད་པ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་ཉིད་དུ་མི་རུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གྲོང་ཁྱེར་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡིན་ན་ནི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

其意如是：若城为实，则彼时，彼等相属为**，由相属是德性故，彼亦依实故。当城非实，然为砖等之宫殿等体性，及人等聚集相之相属性时，相属体性诸城之**云何成相属，由诸德无德故。
如是亦说："未说德依德。"虽作用体性为**，由无相属性故不应别遮。彼作者是和合作者，此等不能和合故，云何此等有？
若由非实故诸城无德性体相属，则六数亦应无，由彼亦是德性体故。由许彼故说"由彼故"。虽无数知，此是他违。此说为显示他亦自欲不应理故。
实则无有何一"城"，如是人等唯胜义有，彼等亦由极微性故是多体性。极微一性亦非言说境故，实于何者亦无单数词。
除人、宫殿等及地等外，亦不见有何"城"，故于此六何明有一事？故"六城"此声唯非事境。
故如是若相属是城，则成立无此无差别觉，为显有亦不应为城性故，说"若"。城是有。若彼亦一切，则园等亦应成城。

།དེས་ན་དེ་ཡང་ཡིན་ལ་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་པ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྡན་པ་དེ་དང་སྐྱེས་བུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བྱས་པ་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་ཏེ། ཁང་བཟངས་དང་སྐྱེས་བུའི་ཡོད་པ་གྲོང་ ཁྱེར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དོགས་པ་འདི་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། བཟློག་པའི་ཕྱིར་བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གཞན་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་བླངས་པས་དེ་ལས་ ཐ་དད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།དཔེར་ན་བ་ལང་དཀར་པོ་ཁྱེར་ཤོག་ཅེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །གང་ལ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་པ་དེ་དག་ཁྱད་པར་ལྡན་པས་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན། གང་གིས་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་བླངས་པས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཀུན་དགའ་ར་བའི་ཡོད་པ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་ སོགས་པའི་ཡོད་པ་ཐ་དད་པས་ནི་མ་ཡིན་པས་ན།དེས་ཁྱད་པར་བྱེད་པའི་ཡོད་པ་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དོ། །དེས་ན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མི་རུང་བས་ན་གྲོང་ཁྱེར་དྲུག་ཅེས་བྱ་བར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཡང་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཡོད་པ་ ནི་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་དབྱེ་བ་མེད་པས་འཕགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་རོ།།ཀླ་ཀློའི་གྲོང་ཁྱེར་རོ་ཞེས་ཁྱད་པར་བླངས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་མི་འགྲུབ་པས་གྲོང་ཁྱེར་མང་པོ་ཉིད་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ཤེས་པ་མང་པོའི་ཚིག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ལ་ཁྱད་པར་ མེད་པའི་ཕྱིར་གྲོང་ཁྱེར་ཉིད་ཡིན་པ་བསལ་བ་ན།ཡོད་པ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་ཅིང་ཡོད་པ་འཐོབ་པ་དང་སྐྱེས་བུ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་མ་ཡིན་པས་དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ འགའ་ཞིག་དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དང་ཡོད་པ་ལྷན་ཅིག་པའི་དངོས་པོ་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་ནོ།།ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་པའི་དངོས་པོ་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་མོད། ཡོད་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན་དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་ནུས་པ་བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ ཀྱང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཡོད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པས་གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བསལ་བ་དེའི་ཚེ།དེ་གཉིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་དང་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་ལྡན་བའི་དངོས་པོ་ཙམ་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ འགྱུར་རོ།།དེར་གྱུར་པ་དེ་གྲོང་ཁྱེར་མ་ཡིན་པ་བསལ་ན་གཞན་ཡང་བཟློག་པ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཕན་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་སྨོས་སོ།

故彼亦是相属亦是宫殿相之相属，与彼人二者差别所成为城，即宫殿与人之有为城之义。以"若此疑"迎之，为遮故说"无益"。
此说：若某异他之体性，则由取差别能显示异彼。如说"牵来白牛"。于无差别者，云何由具差别而显差别？由取差别所显之园有及人等有无差别故，说"由彼差别所成有为城"不应理。故城差别亦不应理，云何成"六城"？故说"有亦"。
由有是一有故无分别，虽取"圣城"、"蛮城"差别亦不成差别，由成立城多性故，"诸城"知非多数词。如是由有无差别故遮城性时，有与人等俱性为城，由有无差别且得有与人相属等非城故，为如是说某异彼故，人等彼等与有俱事为城。
虽宫殿等彼俱事为城，何须有耶？虽能如是说，然由说"由人等差别所成有之城"故，当遮差别与所差别事时，由彼二为所差别与能差别故，唯相属事如是。遮彼所成非城则他遮亦定成。故说"非能益与所益"为遮此。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་འདི་ལྟར་འགྱུར་བ་གྲོགས་བྱེད་པ་ ཡང་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་དགོས་སོ།།དེ་ཡང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ནི་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་རྫས་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁང་བཟངས་ལ་ཡང་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་དངོས་པོ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་ འགའ་ཞིག་ཡིན་པས་ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་འདིར་མེད་དེ།ཡོད་པ་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པ་གཅིག་གི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པས་ན་སྐྱེས་བུ་ དང་ཁང་བཟངས་དང་ཡོད་པ་ཙམ་འདིར་ལུས་པ་ཡིན་ན།དེ་ལྟར་ན་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་གཅིག་གི་ཚིག་འདིར་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྐྱེས་བུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེ་དག་འགའ་ཞིག་ཏུ་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གཅིག་གི་ཚིག་གཞུང་ འཛུགས་ན་དེའི་ཚེ་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་མང་པོའི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ནུས་པ་ཡང་ཐ་དད་པར་ཐུག་པ་མེད་དོ། །དེ་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་ན་ནི་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་ནུས་པ་ཡང་ ཐ་མི་དད་པས་ན་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ།།འདི་ཉིད་ནི་གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་གྱི་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་བཤད་དོ། །ཕྱེད་ཕྱི་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐ་དད་པ་དེ་ཡང་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། དེ་ལ་ནི་ཐ་ མི་དད་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་སྤྱི་ལ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་འདི་ཐ་དད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེས་ནི་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ མཚན་ཉིད་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།སྤྱིའི་རང་བཞིན་ཉིད་བསལ་བས་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་སྤངས་པར་འགྱུར་བས་ངག་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །ནམ་མཁའ་རྣམས་མང་པོ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལ་སྤྱི་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་སྤྱི་ཡོད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྤྱིའི་ངོ་བོར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ། བདག་ལ་སོགས་པ་བསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་དག་ཉིད་དེ་ལྟར་ཐ་མི་དད་པར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཁྱད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེ་དག་ལ་ནི་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

此说：如是成为助伴者亦须说为某一事物。彼亦不能为相属等相，由彼唯于实有故于宫殿亦不成故。如是此为成特殊事物之某性故成能益所益事，然此处无，由有是常故。
虽是能益所益事，由不成任何异事为一觉依故，此处仅余人、宫殿与有，如是云何此处成"城"单数词？如说"人等"。
若依彼等某一无差别功能立单数词，则彼时于无差别功能分如事由差别故成多数词。于差别分亦无尽于功能益功能差别。若彼从彼无差别，则所益功能亦无差别故不成单数词。此即由"若如是等"至"故"所说。
为说后半故说"虚空"。如是彼差别亦若成共相无差别性，于彼不应理无差别，如说"于彼"。若彼有于共相，则彼时此亦应成差别，然彼无故，虚空性即虚空性虽说亦不应理。由彼如是遮差别因相。
由遮共相性故亦断无差别因，故置一语。若诸虚空是多，则彼应有共相，然非如是，云何彼有共相？若谓遍性等应理为共相体，由有于我等遮他故。故彼等即如是应显无差别耶？说"非"，谓"遍性等"。于彼等非说"空性"。

།དོན་གཞན་ལ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་ཡོད་པས་གསལ་བ་དེ་ལ་ནམ་མཁའོ་སྙམ་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་ཉིད་ཡོད་པས་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན གལ་ཏེ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ནམ་མཁའ་ནམ་མཁར་འགྱུར་ན།བདག་ལ་སོགས་པའི་གཞན་དག་ཀྱང་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་མཁའ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཁྱབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་རྫས་རང་གི་ངོ་བོས་ནི་ བ་ལང་དང་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་ཏེ།བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པས་བ་ལང་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་དེ་བཞིན་དུ། ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ནམ་མཁའ་དང་ལྡན་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་ཡིན་པས་དེ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་རྟེན་ཉེ་བར་སྒྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནམ་མཁའ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་འདི་རང་བཞིན་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནམ་མཁར་རྟོགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ནམ་མཁའ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་ཡང་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ བ་ལང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་སྡུད་པའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ནམ་མཁའ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དོ། །རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ པའི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་སྤྱི་དང་ལྡན་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་ཡང་བ་ལང་ལ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་དང་ལྡན་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་ ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཉིད་གཞན་དང་ལྡན་ཡང་དེ་དག་རང་བཞིན་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན་བརྗོད་པ། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཁྱད་པར་ཡང་ནམ་མཁའ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

说"于他义"者：由有而明显者，于彼了知为"虚空"，说为"空性"，如由有牛性于花斑等了知为"牛"。故若由具遍性成虚空，则我等他亦由具遍性应成空性故。如是不应理，由彼等不应为彼性故。
复次，所谓遍性是于一切有性。若彼是空性，则遍性等应成无性，如说"彼等亦"。如实由自体不能安立为牛与非牛，由具牛性安立为牛，如是无性虚空亦由具如是体性差别虚空故。彼亦是遍性等故，彼等亦应成无性。
诸差别之差别性即是转近依于自体。故如虚空，空性亦应了知为如是性故，此是无性。若遍性等虽为了知虚空之所依差别非无性而空性是无性，则彼时太过，虽具牛性，花斑等应成非牛。
说彼谓说"彼亦"，"亦"声为总摄。"彼"谓取虚空。如是亦无了知，应成非了知境。若虽具如是非差别共相而是无性，则虽具牛性于牛亦不了知为牛，由具彼亦可有非牛性故。
若谓遍性等是于虚空有性。彼亦由是无性故，空性虽具他，云何彼等非无性？答：虚空性是无性，彼差别亦是空性。能遍性是能遍。

།དེས་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་རྫས་གཅིག་ཉིད་བ་ལང་ཉིད་ལས་ནི་བ་ལང་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞིང་ཁྲ་བོ་ཉིད་ལས་ནི་ཁྲ་བོ་ཉིད་ཡིན་གྱི། བ་ལང་ཉིད་ཁྲ་བོ་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན དུ་དངོས་པོ་དྲུག་གི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱང་དངོས་པོ་དྲུག་གི་ངོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་གཞན་མེད་པས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དེ་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་ཏེ། དྲུག་པོ་དག་ལ་སྤྱི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྤྱི་ལ་ཡང་སྤྱི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲངས་ དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ དེའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ན།གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་བརྗོད་དེ། དེ་ལ་འང་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སློབ་དཔོན་གྱི་སེམས་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་དོགས་པ་བརྗོད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དྲུངས་ཕྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལན་བཏབ་ ནས།ད་ནི་གཞན་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་སྐབས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་ད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཟིན་པའི་རྒོལ་བ་ཉིད་བཀོད་དོ། །ནམ་མཁའི་ཞེས་བྱ་བས་བཤད་ཟིན་པའི་ལན་ཉིད་འདེབས་སོ། །འདི་སྐད་བཤད་པ་ ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཡང་མཁའ་ལས་ཐ་དད་པའི་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མཁའ་ཞེས་མི་བརྗོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མཁའ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའི་དོན་གཞན་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ངེས་པར་བཟུང་བས་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པ་བྱས་ ཏེ།ནམ་མཁའ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་ནས་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ། མཁའ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་དེའི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་བཤད་པ་ཐོབ་ནས། གླགས་རྙེད་དེ་རྩོད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་ གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་བ་ངོ་བོ་རྟོགས་པར་བྱེད་པར་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་སྒོ་ཁོ་ནས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འདི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱང་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྗོད་པར་བྱེད་ན་ཆ་མེད་པའི་དོན ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་ཉིད་ཤེས་པས་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ།མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་བསྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ནར་འགྱུར་བས་གཞན་སེལ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་སྒྲ་དང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།

故由能遍性非无性。如一实由牛性成牛性，由花斑性成花斑性，而牛性非花斑。如是"六事聚"等声，由无六事体性聚他，云何如事转？彼非共相，由六有共相故，共相亦无共相故。亦非具数，由彼等有德故，彼亦非德故。如是亦应了知他。如说"如是"等。
故如是由"故一切事"等先说彼性时，说遮他境量，于彼亦由"异他离"等疑说阿阇黎意他，由拔除安立答已。今为分别遮他门所缘分别诸作用品，故立"今"等已遮诤者。由"虚空"说已答。
此说：若亦无异空之空性，如是亦不说"空"，然所说"空性"者，是由执取虚空异义离体而遮他差别，于欲了知遮他差别唯空体性，说"空性"。如是得说彼体已，寻隙诤曰"从一切"。
此说：由遮增益故成异境事，了知体性亦唯由遮门故，若诸声说事，则应由了知离一切无分义而执取，如眼等。故唯成能成境，则依遮他声与量他转性应坏。

།དེས་ན་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་མི་སྲིད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པའི་བསམ་པས་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་དེའི་ཕྱིར། རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་ པར་མི་སྲིད་དེ་བརྗོད་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ན།རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་དུ་འཐད་པས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དགག་པའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ། །གང་གིས་ ན་དེར་སྣང་བའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་དེ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་དེ།ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ། སྒྲས་བློ་ལ་འཇོག་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་འཇོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པས་དེ་ནི་མི་འཇོག་གི་གཞན་ནི་འཇོག་གོ་ ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན།དེ་ལ་རེ་ཞིག་དེ་མི་འཇོག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་དབང་པོས་མི་སོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདིར་བརྗོད་པས་འཇོག་པར་འགྱུར་ན་ནི་དབང་ པོའི་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།སྒྲས་དེའི་ངོ་བོ་འཇོག་པ་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བློ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲས་ཀྱང་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པ་ན། དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གནས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་ལྟོས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་མེད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རིག་པ་བྱེད་ན་ཡང་དོན་རིག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱེད་པས།སྒྲ་དོན་རིག་པ་བྱེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དཔེར་ན་རྫ་མཁན་བུམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའམ། སོ་ཕག་བསྐྱེད་པ་ན། བུམ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ། དམིགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ ཉིད་བྱེད་པ་གང་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་དེས་འདིས་བུམ་པ་བྱས་སོ་ཞེས་བརྗོད་ལ།ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི། གཞན་བྱས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། རྫ་མཁན་ཡིན་ཞེས་ཏེ་དེ་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་རྫ་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའམ། སྒྲ་དོན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པར་གྱུར་ཀྱང་དོན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

故若是事境，则应说离一切，然彼不可能。故由说因相意乐，由离一切性而成自体差别。由离一切故，不可能说自体，若说则应成说如是性故，由应理为了知自体果性故，应成非能差别故。为遮此故，阿阇黎说"体性"。
由彼生起彼显现觉故，彼体即应成所说，即彼离一切体，声于觉非安立。由说"彼非安立"，说"彼不安立而安立他"，于彼且"彼不安立"者，由立教故应成非根不行故。
若此处由说彼事体性而安立，则应如根现量明显。声安立彼体是生起有义相觉，由彼觉之胜义唯是彼相故。声亦明显义时，应生起有义相识，此依住立宗说。此非增益境。
若作无相义境了知，亦由如何成了知义自体性而了知，如是性即义体如是了知故，声唯应成了知义。如陶师成瓶或生砖时，由如何成瓶自体性而缘，如是即作彼，由彼无间缘作用说"此作瓶"，由如何成而异者，应成他作，谓"是陶师"，于彼凡诸变化非皆成陶性。如是分别虽许为了知义或声是了知义因，应观察了知义性。

།གལ་ཏེ་འདི་དོན་རྟོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེས་ན་འདི་དོན་ རྟོགས་པ་དང་སྒྲ་དོན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།དབང་པོ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པས་དོན་རིག་པ་ན་དོན་རྟོགས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་དོན་གསལ་བར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་དོན་རིག་པ་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་ལ་དོན་གསལ་བ་ནི་རྩོད་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་ཡང་དོན་རིག་པ་ཡིན་ན་ནི་འདིར་ཡང་དོན་གསལ་བར་འགྱུར་བས་སྒྲ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་དབང་པོ་ལས་འདས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དབང་པོ་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གསལ་བཞིན་པའི་དངོས་པོ་ནི་དབང་པོ་ལས་མ་འདས་པའམ། མངོན་སུམ་ དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།དབང་པོ་འབྲེལ་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་འདིའི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་མ་འདས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་གསལ་བ་དང་། མངོན་དུ་བྱས་པར་ འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རིག་པ་ཞུགས་ཀྱང་ཡུལ་གསལ་བར་འགྱུར་བའམ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་རིག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་ཀྱང་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བའམ། མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་གཞན་གང་ ཞིག་ཡིན།དེས་ན་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་དོན་གསལ་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དབང་པོ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ངོ་བོ་དེ་བློ་ལ་མི་འཇོག་ན། འོ་ན་གང་འཇོག་ ཅེ་ན།འདི་དེ་ལྟ་བུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྔ་མས་ནི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་འཇོག་པ་བཀག་ལ། འདིས་ནི་རང་བཞིན་གཞན་འཇོག་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །སྨྲ་བ་པོ་འདི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་ནས་ཏེ། རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱའོ་སྙམ་དུ་ བསམས་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གཏོད་པར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།དབང་པོའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པའི་དོན་ནི་འདིའི་གཟུགས་བརྙན་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ བཞིན་ནོ།།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་མེད་པར་དེ་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ནི་དོན་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོས་མི་སོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་ བ་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ།

若此如何成了知义而缘，如是即是此了知义与声了知义因性。由具根作用了知义时，缘了知义。于何义明显体即是了知义，现量明显义无诤。故若分别亦是了知义，则此亦应成义明显，云何声与比量境超根？由是非根生知故。
明显事非超根或说现量，非唯由根相属。然此如是性由根相属故，说非超根。故由了知所缘事即成明显与现前。故若分别了知虽入而境不成明显或现前，则虽为了知所缘亦不成，何为明显或现前他？
故若是义境，由于义明显无错乱故，一切义境了知皆是现量性，声等亦应成与根相等。若不安立彼体于觉，则安立何？说"此如是"。前遮安立义性，此说安立他性。
说者虽思"应知如是此时体"，思"应作了知境"，唯尽作分别影像。根识所了知义即如此影像性。自性与彼相似，如镜影。由无如是相无彼了知故。分别非如何成义而了知，由应成非根不行故。故此即是了知异性。

།ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་པའམ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་དེ་རིག་པར་གྲུབ་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བའི་གཟུགས་བརྙན་དོན་དང་མི་མཐུན་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་དོན་འདིས་ན། རྣམ་པར་ རྟོག་པས་གཟུགས་བརྙན་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ།།གལ་ཏེ་འདིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་འདི་ལ་མི་སྣང་སྟེ། མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྔོན་པོ་དང་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ན་།འདི་ལ་མི་འདྲ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། ཅི་མི་འདྲ་བ་ནི་མི་ཤེས་ཏེ། གང་དག་མིག་བྱེད་པ་མེད་པ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་གཟུགས་རྟོགས་པ་ན་བདག་གིས་གཟུགས་མ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བའི་རྟོགས་པ་པོ་ཉིད ལ་དྲི་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གཟུགས་རྣམ་པར་བཏགས་པ་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་རིག་པའི་ཡུལ་ལས་གཞན་པའི་དམིགས་པ་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་དེས་ན་མཐོང་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདིར་མི་སྣང་གི་ འོན་ཀྱང་གཞན་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་མི་འདྲ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བླུན་པོ་གང་དག་འདིར་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་བར་བསྟན་པར་མ་ནུས་པས་དོན་བྱ་བར་མི་ནུས་པར་བྱས་པས་མི་མཐུན་པར་སྟོན་པ་དེ་དག་ནི་ཁོ་བོས་གཞན་དུ་རྒྱས་ པར་བཀག་ཟིན་ཏོ།།བརྟགས་པའི་དོན་ཀྱང་རིག་བྱའི་ཕྱིར། །གཞན་རྟོགས་མེད་ཕྱིར་འབྲལ་དབྱེར་མེད། །དེ་ལྟར་ལས་བྱེད་མེད་པ་ལས། །བཟློག་ན་སྒྲོ་འདོགས་ལ་ཤེས་ཉིད། །ཅེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད། རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་ན།དུང་སེར་པོར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་རྣམ་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་དང་མི་འདྲ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་མ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དག་ནི་དེའི་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པའི་དོན་དང་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་འདྲ་བར་བརྗོད་དེ། དེའི་ ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་བཅད་པར་གསལ་བའི་དུང་སེར་པོ་དེ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ནི་དཀར་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དོན་དེ་གཏན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如实了知或具如是相即是决定成就了知彼故，说分别显现影像与义不符。故此义，分别作影像差别。若此虽了知为青等性，然外青等性如何成者于此不显，由应成现量故。故分别相与外青不相似，于此有何不相似耶？
不知何不相似，应问彼等无眼作用时亦由分别了知色时成"我未见色"之了知者。故于色分别亦成未见了知者，何为异了知境之所缘？故此处不显见境性，然由显现他性故如是了知，故不相似即是彼。
愚慧者等于此亦由未能显示自体不相似而作不能作义，示不相符者，我已他处广遮。已说：
"亦为了知所思义，
由无他了无离别，
如是由无作业故，
若反则知增益性。"
若义相不相似影像即是分别影像，则贝黄知等相亦应成分别影像，由是与白等不相似影像故。此等亦非分别相，由彼知无分别故。故义不相似影像非是分别影像。说黄等相由与彼境时定义不相似性说不相似，由彼境分别明显黄贝彼处无故，由彼是白体故。如是非由彼义全无故。

།སེར་པོའི་རྣམ་པའི་དུང་གཏན་མི་སྲིད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དུ་དུང་སེར་པོར་ རྟོགས་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་ནི། ཡེ་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་དངོས་པོ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོ་སྣང་བ་ མ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བར་བཤད་དེ།དངོས་པོ་ཡོད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་རྟོག་པ་སྲིད་ཀྱང་དེ་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་རྟོག་དངོས་མི་སྣང་ཕྱིར་དང་། །ཉེ་བར་བསླད་པ་སླུ་ བའི་ཕྱིར།།མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཡེ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་སྐྱེས་བཞིན་པ་ཙམ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམས་ནི་སྐྱེས་བཞིན་པ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་ ཡིན་ཡང་།གནོད་པར་བྱེད་པས་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་སྲིད་པ་ཉིད་མི་འཐོབ་བོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལ་ཚད་མ་གཞན་དུ་འཁྲུལ་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིར་དངོས་པོ་མི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མངོན་ སུམ་དུ་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཡང་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་དོན་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་ན་མེད་ཀྱང་དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་བརྗོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རིགས་པས་དེ་ལྟར་འཁྲུལ་ནས་ཀྱང་དོན་རིག་པའི་རང་བཞིན་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་གཟུགས་བརྙན་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློའི་ཟླ་བ་རིག་པས་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ པ་བཞིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་དེར་ངེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། གཞན་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདིའི་གཟུགས་བརྙན་དོན་དེ་ལྟ་བུ་དང་མི་མཐུན་ པར་རྟོགས་ཤེ་ན།དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་མ་འབྲེལ་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞིག་བསྟན་པར་བསམས་ནས་འདི་ཉན་པ་པོ་ལ་བཞག་པ་དེའི་ངོ་བོ་དང་འདི་འབྲེལ་པ་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་འདི་དོན་གྱིས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། མི་འདྲ་བར་མི་ འགྱུར་བ་ཞིག་ན།རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དོ།

黄相贝非全无可能，然由彼处无故，了知黄贝非是事境性。如分别所显相，全无可能，故分别相与事不符。故由分别非事显现说似现量，由虽有事分别无如是了知故，二月等虽有事了知可能，然彼处无如是相故。
"由分别事不显故，
及近坏故能欺故，
说为似现量。"
如何了知如是事全无可能？由生起时即应成现量故。二月等觉虽生起时可能是现量，由能害遮除。此处则不得可能性。说分别是事境者亦由于彼入他量错乱故。故此处由事不明显性，事成现前不可能。
故虽错乱，分别异于二月等。彼等是了知义自性，由虽彼处无亦了知彼故说错乱，分别则由如所说理虽如是错乱亦不可能有了知义性。故此由如何成影像了知自性非错乱，如由了知意月而知二月非错乱。然应说由颠倒决定故。若此全无决定则不成错乱，由是他境故。
云何了知此影像与彼义不符？说"不相属彼自体"。思欲显示如何成而安立此于闻者，无彼体相属因相。若此由义生则不应不相似，由自取根性不相似性。

།ཇི་སྐད་དུ་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་དོན་ཀྱང་ཡིན་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་པས་དོན་མ་མཐོང་བ་སྟེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སྲིད་དེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དེའི་ངོ་བོ་ལས་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་དོན་དེའི་ཡུལ་ཉིད་བཀག་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ཞིག་ལུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟ་ན་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་ན་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་ལ།དེ་ཡང་སྲེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དེ་རྣམ་པ་འདིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དག་གིས་རང་གི་ མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྟོགས་པའམ་བསྟན་པ་ཡིན་ན་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་ན་ནི་ཉེས་པ་འདི་ག་ལ་ཡོད་དེ་ཡུལ་དུ་མི་བྱེད་ པ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་ཁོ་ན་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ན་དབང་པོས་མི་སོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་ བའོ།།གལ་ཏེ་མཐོ་རིས་ཀྱི་སྒྲས་མཐོ་རིས་བརྗོད་ན་མཐོ་རིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྲུབ་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་ཆན་གྱིས་འགྲངས་པའམ། ཟན་དྲོན་གྱིས་འགྲངས་ ཀྱང་བླ་སྟེ།ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་གཞན་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མི་བརྗོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ནམ་མཁའ་ཞེས་སྒྲ་འཇུག་ པའི་རྒྱུ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་དམ་པའི་ གཞན་སེལ་བ་བརྗོད་པས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན།དེ་ལྟར་ན་ད་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྟག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་སེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པར་ཐལ་ལོ།

如阿阇黎陈那所说："亦是义亦是未见故为未见义，说于隐蔽事。于彼唯是义分别，全无他。"分别有二相可能：分别及由彼体为义境。此处由遮彼义境性，唯余分别。
如是若说体性则应说离一切，彼亦非所欲，所说"遮彼"。如是彼由此相所应了知与能了知二者非了知与显示自相。若是了知或显示，由离一切故应说离一切，彼亦相违。若不作彼境则何有此过，由作境唯是异彼故。
若作彼境应成非根不行，所说彼由差别境显示，谓"于天等闻亦"。若天声说天则应成如天亲证了知。若成义境，异因非支分故。虽由饭或热食饱足亦可，无差别。如是由声与分别非彼境故，自相非所说，故应成亦不由遮他说。
故云何说虚空声转因说体性？如是亦不应说为遮他境，由于自相全无了知故，如二月等知。若由说如所说胜义遮他是遮他境，如是则今比量分别虽是遮常增益果，由非了知无常性故应成无义。

།དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ གཞན་སེལ་བའི་རིག་པ་དེ་ཇི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་རིག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་བརྗོད་དགོས་སོ་ཞེས་དགོས་པ་ལ།རང་གི་འདོད་པས་སྒྲ་རྣམས་ཇི་ལྟར་དོན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པས་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ རྟོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་མ་འབྲེལ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ལ་སྟེ།དངོས་པོའི་རང་གི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་སྟེ། དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའམ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་འདི་མགུ་བར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་པ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ པར་རྟོག་པ་ནི་འཁྲུལ་ནས་ཀྱང་དོན་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་འདི་ནི་མེད་པ་ཡུལ་དུ་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ངན་པ་རྩ་བ་མེད་པ་ཅན་བསལ་བ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་སྣང་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ངན་པ་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྣང་བ་མེད་ན།ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འདིར་མེད་པ་ཡུལ་དུ་སྨྲ་བ་འདི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རིག་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཉིད་ཡུལ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དོན་རིག་པ་ནི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཟུགས་བརྙན་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ལ་དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིས་བདག་ཉིད་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་ བདག་ཉིད་ལ་རིག་པར་འགྱུར།དངོས་པོ་མེད་པའི་རིག་པས་རིག་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དངོས་པོ་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་རིག་པར་མི་རུང་ངོ་། །དངོས་ པོ་མ་ཡིན་པ་དང་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཉ་ཕྱིས་ལ་སོགས་པ་ལ་དངུལ་དུ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དེར་ཡང་ཉ་ཕྱིས་ཉིད་ལ་དངུལ་དུ་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་གཞན་དུ་རིག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།རིག་པར་གྱུར་པའི་ཆོས་ལས་ལྷག་པ་མེད་པ་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

故应说分别遮他了知如何于自相无了知之所需。为显自许声如何欲说义，故说"是故"。虽能了知未了知事自体，然分别影像即如是不相属事自体，即于未如实了知事时亦生分别影像，于彼增执彼，由增执事自体而此所了知或能了知成悦意。
未了知事自体增执为事自体者是何？答：非是了知事体，由前已成立分别虽错乱亦非是了知义自性故。故此是诸智者遮除说无境增恶执无根之自显分。由诸恶慧者若无外境显现，欲许外境增执由现证成就者若是外境了知，如是此处说无境应成合理。由所了知即是境故，故义了知应成义境性。故分别影像如是唯于彼增执者不应理。
此非自体了知，则如何于无事自体成了知？由无事了知而成了知者是何无事，皆定非是事性。故由事境性是事了知故，于非事不应了知为事性。非事与事差别、差别体性亦非。
若问如何于螺贝等知为银，于彼亦非于螺贝了知为银，由不可能于他了知为他故，由彼非是彼自性故。由了知不过所了知法故，非如实义即非如义。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ངེས་གང་། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ཡུལ། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཉ་ཕྱིས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་སྒྲོ་ བཏགས་ནས་དེ་ལྟར་བསྙད་པ་ཡིན་ཏེ།མངོན་སུམ་གྱིས་ཉ་ཕྱིས་ཀྱི་ངོ་བོ་མྱོང་ནས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཡུལ་བསམ་པ་ན་ནི་དངུལ་དུ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དངུལ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཉ་ཕྱིས་ལ་ནི་རེག་པ་མེད་དོ། །གང་གིས་འདི་དོན་ཉིད་དུ་རིག་པར་འགྱུར་ བ་འདི་ནི་བདག་ཉིད་ལ་སྲེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྲེད་ན་ཡང་རང་རིག་པའི་ཡུལ་ལ་དོན་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འདིའི་ཡུལ་གང་ཡིན་ཞེས་ཡུལ་བསམ་པ་ནས། དོན་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་རིག་པ་ཉིད་ཤེས་པ་རིག་པར་ འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་དོན་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་རིག་པ་ཁོ་ནའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་མ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་མེད་པ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ནི་རང་གི་ཕྱོགས་མཚར་པོའི་སྔ་ཕྱི་བརྟགས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟར་ན་འདི་དོན་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བདག་སྣང་བ་སྤང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ངེས་པ་འདི་དོན་རིག་པ་ཡིན་ན། དེས་ན་དེ་ཉིད་དོན་རིག་པར་རྟོགས་པས། འདི་ལ་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་དོན་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་པོར་མྱོང་བཞིན་པ་དེ་ཉིད་སྔོན་པོར་སྣང་བ་བཞིན་ནོ། །སྔོན་པོ་མྱོང་བ་གཞན་ལ་སྣང་བཞིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་དེ་ཡང་བདག་ཅག་གིས་མངོན་སུམ རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བ་དེ་ཉིད་དོན་རིག་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་མེད་ན་ནི་མེད་པ་ཉིད་རིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་དུ་དམིགས་པའི་སྔོན་པོ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །རྨི་ལམ་དུ་ཡུལ་མེད་ཀྱང་ སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་རིག་པ་ཉིད་སྔོན་པོར་རིག་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་གལ་ཏེ་དོན་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དོན་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་བླ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལྟར་དེ་དོན་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དོན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་དེ་གང་ཡིན།གལ་ཏེ་འདིར་དོན་རིག་པ་ཡོད་ན། དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྣམ་པ་རྟོག་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ མངོན་སུམ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

因此说："诸确定者由不定，彼如何是彼等境？"于螺贝等是增益而如是说，由现量经验螺贝体性后如是分别故。虽如是，思维境时，了知为银之境唯是银，于螺贝则无触及。由此了知为义者非是自体所欲，即使所欲，于自证境确定为义时，思维此境为何，说是义非是识，由无如是了知故。
义了知即成识了知者，识非是义。故义即是境非是识，彼亦非所欲者唯是了知。是故非识，由无了知故；非义，由无如是相故。故说分别境唯是增益无事者，仅是观察自宗妙处前后。如是此依于确定为义而遮自显。
若此增定为义是义了知，则由了知彼即是义了知，于此有无皆是义显，如正经验青时即是青显。由了知如是正显青经验他之相故，我等现量了知彼义故，于何显为如是性者即是义了知。若无如是性则成了知无，如梦所缘青。若非如是则唯是有。梦中虽无境，非青了知不成青了知。
故此若是义了知，则虽义有无皆可，如青及二月等识，应如彼义显如是性，然分别位中由无如现根识义显故，增执为义由现证成就者是何？若此有义了知，有如是事时，比量分别境义应唯成现前。

།སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའི་ལྟར་ན་ནི་འདི་དོན་ལས་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ན། དེ་དོན་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་སྒྲོ་བཏགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཡོད་ན་ཡང་འདི་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མནའ་ཆུ་བཏུང་ བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དོན་དང་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་འགལ་བས་གལ་ཏེ་དེར་དོན་ཉིད་དོར་ན་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་རིགས་ལ་མ་ཡིན་ན་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ངོ་། །དེས་ན་འདི་དོན་རིག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདག་སྣང་བ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་སྟེ། རྟོགས་པ་དེའི་ཡུལ་དོན་དང་ མི་འདྲ་བ་སྨྲ་བ་ན་དེ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་དོན་རིག་པ་མི་འདོར་བ་དེས་ན་འདི་དོན་མེད་པ་རིག་པ་བརྗོད་དེ། ཤེས་པ་ལ་ནི་དོན་ཉིད་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་མ་བརྟགས་པར་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ གལ་ཏེ་སྒྲོ་བཏགས་པ་རིག་པ་ཡིན་ན།གསལ་བ་ཁོ་ནར་མི་འདུ་བས་ན་དོན་རིག་པ་གཞན་ལུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགལ་ལོ། །གང་ལས་དོན་རིག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དོན་དང་མི་འདྲ་བ་མེད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བརྟགས་པ་མཐའ་ དག་ནི།དོན་དང་འགལ་བ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་དག་གིས་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་འདྲ་བ་མེད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དོན་དང་སྒྲོ་བཏགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་རིག་པ་གཅིག་གམ་མི་གཅིག་ཀྱང་བླ་སྟེ། དེའི་དོན་ཏོ་ཞེས་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་ཉིད་ཡིན་ པར་འགྱུར་བས་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་དོན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་རེ་ཞིག་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ནི་ཤེས་པ་དང་མི་འགལ་བས་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་མོད། འཛིན་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པས་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གྱི་ངོ་བོ་རིག་ན་སྒྲོ་བཏགས་པ་གཞན་སྲིད་པ་ནི་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་ཉིད་འདས་པའི་ངོ་བོ་སྔོན་གྱི་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཇི་ལྟར་ མཐོང་བ་མེད་པས་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྱི་ཤེས་པའི་དུས་སུ་མེད་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གཟིགས་ཀྱང་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འདས་པའི་དུས་རྟོགས་པ་གལ་ཏེ་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ལ་ དེའི་དུས་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ན་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་འདོད་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

若增益无义即是境，则此与义无差别时，应唯成义非增益。若有差别，则此是增益非识，应如饮誓水而成立。义与识相违，若舍彼义性则应成识性，若非则亦成增益性。故此依义了知亦从自显生，说了知彼境与义不同时即随顺彼性。
若谓于增益不舍义了知故，此说了知无义，于识义性相违。此是未观察而说，如是若义了知即是增益了知，由不摄入唯明故，无余义了知故，此不违识性。于从何成义了知者，全无与义不同。一切观察由与义相违差别、无差别而遮遣。
若谓有无不同唯是有，则义与增益二者了知一或不一皆可，凡了知为彼义者应成义性故应成义境。若谓于增益了知为义性，则首先增益体性与识不相违故即是如是了知识性，执取差别亦非能立因由无故。由于无分别亦有故不定故。若了知义体则增益他非有量。
若谓由增定彼义即是过去体性前见境故是无，则不然，由无如见义故是无境，非由于识时无故，以应成遍智如实见义亦是无境故。复次，若了知过去时于过去时境执为彼时即成无义，如是亦应成非所欲事境性。

།ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ནི་འདས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་བས་ན་གང་ཞིག་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དོན་ནི་འགའ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་དོ།།གཞན་ཡང་དོན་སྣང་བཞིན་པ་ན་ཡང་དེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་རྟོགས་པར་ཡང་ཅིས་མི་འཐད་ན་གང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད། དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་སྲིད་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཤེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ནི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་དོན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་བརྟགས་ཀྱང་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་གྱི།སྡང་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེས་ན་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ཏོ་ཞེ་ན། ཡུན་རིང་པོར་བརྟགས་ཤིང་བརྟགས་པའི་ཆ་སོ་སོར་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཡང་དངོས་པོ་གསལ་བའི་ཞད་ཙམ་ཡང་མི་འབག་པ་ནི་དོན་རྟོགས་པར་སྨྲ་བའི་རྗོད་བྱེད་ཀྱིས་མ་ བཏང་བས་འདི་ལ་ཅི་བྱར་ཡོད།གང་གི་ཚེ་དོན་ལ་གསལ་བ་ཡང་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་དེའི་ཚེ། གང་གིས་གཟུགས་བརྙན་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་འདི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཞིག་ཁས་བླངས་ནས་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་སེལ་བར་བྱེད། དོན་ རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ཙམ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཡང་འགའ་ཞིག་གསལ་བར་མ་གྱུར་པར་མི་འཐད་པས་ན་གང་ཞིག་འདི་ལ་གསལ་བ་དེ་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འདི་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ ལྟར་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དེ་ཤེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་སུ་འཐད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་དོན་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་གང་ཞིག་ཡིན།དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དོན་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ ལས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་གི་ཚེ་འདི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ངོ་བོར་མེ་ལོང་ལ་ཤིང་དང་འབར་བ་དག་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པར་བཟོད་པ་དེའི་ཚེ། འདི་དག་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་ག་ལས་རྟོགས་པ་ལ།དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གསལ་བཞིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་འམ། གཞན་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པར་དོན་དུ་ངེས་པར་ནི་མི་ནུས་སོ།

非境者由无了知过去义故，如何仅因过去性而成无？故于何由义境性自体成非境者，于彼全无了知义。复次，于正显义时，如是显现何不应理为境影像了知，由何不许为识相？虽有如义如是了知自性可能，然如是识影像唯是识，由彼了知义性亦相违。故观察一切不同法相，非许有义自性，非由嗔故。
若谓故许为增益性，则虽长时观察分别诸分，全无明显事物丝毫，由未舍说义了知能诠，于此何为？当义明显亦应理为识性时，由何因缘许影像为增益性而遮影像？义了知非仅是言词，然唯是明显。彼亦不应理为某不明显，故若于此明显者是义自性不共性，则此时唯是义非是识。
当如是明显自性应理为识影像法时，于识差别定为义性、分别自性差别者是何？若谓是义作用性，则由关联义作用而应定解。故当此因果二者影像体如镜中树与火安住时，如何了知此等是因果性非因果影像？故于分别显现自性正明显异于彼，或异于识自性定为义者不能。

།གསལ་བའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པས་དེ་ལྟར་ངེས་པ་དེ་ཤེས་པའོ་སྙམ་ པ་དང་བྲལ་བས་དོན་ཏོ་སྙམ་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་དོན་ཏོ་ཞེས་ཤེས་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དེ་རྟོགས་བཞིན་དུ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་མི་སྟོན།དེར་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ལ་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པར་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དངོས་པོར་ མི་སྲིད་པའི་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་གང་ཞིག་ཅེས་དེ་ཉིད་འདིར་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་རིག་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ནི། རིག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དོན་རྟོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། བདེན་ཏེ་རྟོགས་པར་ བྱ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རིག་པར་བྱ་བ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རིག་པའི་ཁྱད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དེ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་འབའ་ཞིག་གོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་བཀག་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཞར་ལ་བརྗོད་དོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་པར་དངོས་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་སྐད་བརྗོད་དོ། །འདི་ལ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དངོས་པོའི་ ངོ་བོར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མངོན་པར་རློམ་པ་ཤེས་པའི་ཆོས་སོ།།འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཡང་གསལ་ན་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་ འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་པས་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་འདིའི་ཡུལ་གསལ་བ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་མངོན་པར་རློམ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པ་མི་འདྲ་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ རང་བཞིན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གསལ་བའི་ཆ་བཟློག་པར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་མངོན་པར་རློམ་པ་ཙམ་ཁོ་ན་ལུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་འགའ་ཞིག་གསལ་བ་མེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ན་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་སྣང་བ་ཉིད་ནི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་རང་གི་རྣམ་པ་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཡང་ཕྱི་རོལ་དུ་མངོན་པར་རློམ་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བརྗོད་དོ།

若谓由异于明显自性故如是定解，离"此是识"之念而起"此是义"之念，则了知为义与识不共时，如何不显为不共？于彼影像亦不可能如是了知者实不存在。若谓虽不共，了知为不共岂非唯成不共耶？诚然，了知为不共非了知为不共自性。于彼识不可能事如是了知何者，此即应当观察。
故由无如是了知了知自性故，唯是无了知。义了知岂非由现证成立？诚然，由无所了知不共自性明显故，及由所了知无差别不成了知差别故，说此唯是非彼了知自性增执。顺便说彼即遮无境性。
若问如何不了知事物自性而成事物增执自性？答曰：于此不了知事物自体而于分别影像增执为事物体性，显执为事物自体，增上慢，是识法。如是若如增执如是境亦明显，则如贪等由识自性差别而成，如胜论师所许。如是如此境明显即如是增上慢。
当由不同于现量所见自性故，及由无显现识不同不共自性故，遮遣境明显分时，唯余增上慢。彼亦由不应理为某无明显故，识自体性青相显现即是趣入。故由自相非外而增上慢为外而说颠倒。

།དེས་ན་འདི་ལྟར་དངུལ་ལ་སོགས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་དངུལ་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འདིའི་ཡུལ་ནི་དོན་ཉིད་ མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་དེར་མངོན་པར་རློམ་པ་དག་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི། དེ་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེ་གསལ་བ་མེད་པར་ཡང་དེའི་རིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་བསླད་པ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་དམིགས་ པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཀུན་དགའ་བ་དེ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཡུལ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་རང་གི་བདག་ཉིད་སྣང་བཞིན་པ་ན་ཡང་དོན་དུ་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། བདག་ཉིད་སྣང་བ་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་བ་ན་ཟླ་བ་སྣང་བ་བཞིན་ ནོ།།ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་དུ་ཟླ་བ་གཉིས་བཞིན་དུ་དོན་རིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། མ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་རང་རིག་པའི་ཡུལ་ ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།རིག་པ་གཞན་ཡང་ཁས་མི་ལེན་ལ། རང་གིས་རིག་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་ལ་ཡང་རྟོགས་མི་འདོད། །གཞན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གང་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རིག་པ་གཞན་ ཁས་མ་བླངས་པར་རྟོགས་པ་ཡང་འདིར་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར།བརྟགས་པ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། དེས་ན་འདིར་ལན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་སྐད་བརྗོད་དེ། སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་གསལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་དོན་ཉིད་ དུ་མངོན་པར་རློམ་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེའི་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཉིད་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གིས་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ ཀྱང་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ།དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་དེ་ཉིད་འདི་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་དོ།།སྔོན་པོ་ཙམ་གསལ་བ་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་པ་སད་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་ཏོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྷག་ པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།

因此，如是于银等颠倒者之境自体观察，银性是境，如是此颠倒之境非是义性。此唯是彼增上慢而已，非彼明显，无彼明显亦非彼了知性。如于梦等错乱中，所缘所欲境即是如是喜乐自体，非由有境颠倒。如是于此，自体正显现时亦定为义，自体显现非遮遣，如二月显现时月显现。
如于彼二月非义了知，亦非无错乱，由增执颠倒说为错乱故，非由了知颠倒。若谓所取相是自证境非分别境，亦不许他了知，自证亦非了知境，如说："于自证亦不欲了知，由于他分别故。"不许他了知，于此何者成了知？
诸阿阇黎亦说观察非随有，故于此有何答？答曰：于青相明显自体性增上慢为义性即说为分别。彼青相明显者由是自证故于自体无分别。如是相非唯尽于自体性，然由如是增执力故依于义故，于此等是分别，如根识非现量。增执自性由是分别故，故此即是分别性。唯青明显于根识亦有故。由此前后经验造作觉醒根本故，了知为义。故此分别是无增执自性。

།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་བརྟགས་པ་ཡིན་ པར་བརྗོད་དོ།།སྔ་ཕྱིར་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། ཀུན་བརྟགས་པ་རྫས་སུ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་མེད་ཀྱང་མེད་པ་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེན་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཇི་སྐད་ བཤད་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ།།འགའ་ཞིག་སྣང་བ་མེད་པར་ཡང་ལྷག་པར་ཞེན་པ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པས་ཞེས་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །མགུ་བ་ཡང་ཤེས་ པའི་ཆོས་ཁོ་ན་སྟེ།ཤེས་པ་དེས་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་རྟོགས་ཀྱང་དེའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ཐབས་གཞན་ཚོལ་བ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ལྟར་ལྷག་ པར་ཞེན་པ་ཙམ་གྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་འམ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ནི་བརྗོད་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ། དོན་དམ་པར་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་གཏན་ཚིགས་དེས་ནའོ།།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་འདིས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ རྟོགས་པ་སྐྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་ཀྱི།རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་འདི་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི། གཞན་མེད་ཅེ་ན་བཤད་པ། སྒྲའི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་དོན་རྟོགས་པ་ གང་ཡིན་པ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་གཞན་མེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་སྣང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།

因此，分别是增执，彼亦于青相自体前后所见自性增执，如何增执即说为如是相观察。前后所见义自性成为识自体者实不存在，故说遍计无实体。虽无彼，非无显现，由增执是无显现自性故，如前已说。由某无显现亦不起增执故，唯于如是分别影像增执为义，故说唯以如是自体为境。
满足亦唯是识法，虽彼识未了知自相，然由于其影像增执为自相故，背离寻求了知彼之他方便。故如是相自相唯由如是增执而说，非由一切遮遣自体应说，或非如是则说成无义，非由胜义是彼境故。"故"者，谓由此因。"如是"者，说由于自影像增执为自相相之此相说示自相。由生起增执为自相自性之了知故说自相，非由余相。
若问何故唯此相而无余？答曰：由声义了知唯如是故。由从声了知义者，于非自体彼自性亦由如是增执而趣入唯如是故，故唯此相。说无余相者，谓"由自体显现"。

།འདིར་ད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དོན་ དམ་པར་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་བརྗོད་པས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པར་ཐལ་བའི་ཉེས་པ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་མེད་མོད།དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་བརྗོད་པར་སྨྲས་ལ་དེ་ཡང་གཅིག་ཏུ་ལྡོག་པའི་ ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཉིད་ག་ལ་ཡོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་བརྗོད་པ་སྤངས་ཏེ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཇི་ལྟར་མི་འགལ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ནི་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་ པའི་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བའོ།།རང་གི་ངོ་བོ་མ་འབྲེལ་པས་ནི་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། །གཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་སྨྲས་པ་ནི། གཞན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་ལ་གཞན་ཡོད་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ ཀྱིས་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན།དེ་མེད་པས་ན་གཅིག་ཏུ་ལོག་པ་ཉིད་དོ། །འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་སྤྱི་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་བློ་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེར་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་བཤད་དེ། །དེའི་ བློའི་དབང་གིས་དེ་སྤྱིར་བརྗོད་ལ་དེ་ཡང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་གཞན་སེལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའོ།།དེ་ལ་བློའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐ་དད་དངོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འདིར་རྒྱས་པར་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བཤད་ཟིན་ པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ངང་པ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་རྣམས་དང་མ་འདྲེས་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དང་མ་འབྲེལ་པ་ ཡིན་ནོ།།ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཅིག་དང་ངོ་། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་མ་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་སྤྱི་རྣམ་པར་འཇོག་གོ། །འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་རྟ་དང་མ་འདྲེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཁྲ་བོ་ལ་ཡང་རྟ་མེད་ལ། སེར་སྐྱ་ལ་ཡང་མེད་ཅིང་ དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ངོ་།།རྟ་མ་ཡིན་པའི་གསལ་བ་སོ་སོ་ལ་རྟ་ཞེས་སོ་སོ་རེ་རེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་རྣམས་ཀྱི་རྟ་དང་མ་འབྲེལ་བ་ནི་སྤྱིར་འགྱུར་ཏེ། རེ་རེ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་ པོ་དེ་དང་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་གཅིག་དང་མ་འབྲེལ་པ་སྤྱིའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

此处说"今"者，由胜义中不以一切遮遣体性为境故，虽无说一即说一切法之过随系，然依如是增执说唯说自相，彼亦由一向遮遣体性故，岂有共相相？如是亦舍彼说而许为共相境，思维如何不相违。
此即说示"于一向遮遣体性者"。说因者，谓"由于彼等系属故"。由自体无系属故成遮遣性。说"一向"词义者，谓"由无余故"。若此等有余，则自体遮遣者亦应由彼体性系属，由无彼故即一向遮遣。
为遮此故说"已说共相如何"，谓由于彼智如是显现故等。彼中说二相：由彼智力说彼为共相，彼亦由遮余境性故是遮余体性。其中由智意乐力是共相者，此由"诸异事物"等于此当广说故，非由已说者显示，然显示是遮余境性。
"诸无杂者"谓斑等与鹅等显现无杂。其中一亦与一切无系属，一切亦与一。其中依一切与一无系属安立共相。如是斑等一切差别与马无杂。故于斑无马，于黄亦无，如是于余显现亦然。由于非马显现各各无马故。诸牛与马无系属成共相，由各各无彼故。说此谓"诸无杂者"。于与彼一异者，由如所说理，由一无系属是共相法故。

།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྡོག་པ་སྤྱིར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་སོ་སོར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལ་མེད་པས་སྤྱིར་བརྗོད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་རེ་རེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། འགའ་ཞིག་བདོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་ལྡོག་པ་སྤྱིར་རྟོགས་པའི་ས་བོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་པ་མདུན་དུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམས་གཅིག་དང་མ་འབྲེལ་པར་ མཚུངས་པ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།མ་འབྲེལ་པ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཙམ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དངོས་སུ་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར། དེས་ན་རྟོགས་པ་པོའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་རྒྱས་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ ཞེས་སྨོས་སོ།།བློ་གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྱི་ཡོད་པར་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་སོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དང་དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་ན། སྤྱི་ སྒྲའི་དོན་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱི་ཡོད་པར་བསྒྲགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་བློའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ།།དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་གང་ གིས་རང་གི་རང་བཞིན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་རང་གི་ངོ་བོ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བློ་དེས་རང་གི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་བསྒྲིབས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།བློ་ལ་ལྟོས་པའི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་ཕྱིའི་དོན་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་བསྒྲིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟ་བུར་ གྱུར་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དོན་གཞན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་འདིའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གཅིག་ཏུ་ནི་སྣང་བ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་བློའི་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་ རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་མང་པོའི་ཚིག་གིས་ནི་འདི་དག་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ།།ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལ་ལྡོག་པ་ཉིད་དོ། །འདིའི་དེ་དག་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

如是然遮遣非成共相，由于斑等各别无非牛而说为共相，非由有某故。"非牛"者是各各无，非有某。故如是遮遣是共相了知种子，如前所说当向前成立。与彼异者同于一无系属是共相之义。
无系属唯是无系属，如何直接成共相？故依了知者意乐而如是说。为广成已说故说"复次"。由何智以自体遮蔽他体，依彼增执宣说有共相。自相亦依增执是声义及如是是比量境时，说共相是声义及所比等者，是宣说有共相，彼亦由以自体遮蔽他体之智意乐力。
虽成异义，由何智随顺自性增益自体而显示，说彼智以自体遮蔽他体。依智之他体即是外境。彼亦由遮蔽自体故，说于彼异者增益如是自体。
若问此增益于异义者之自体如何？说"显现为一义"。此说智体无差别性。"诸事物"之多数词说此等互异性。"异"者谓于异类遮遣性。此依彼等者，由如前说理如是增执故。

།དེའི་དོན་ འདི་ཡིན་ཏེ།བ་ལང་གི་ངོ་བོ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་བ་ལང་གི་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་དག་ཁོ་ན་ལ་བ་ལང་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བ་ལང་གི་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་སྐྱེས་ལ། དེ་ཡང་དོན་གྱི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ན་དེས་དོན་བསྒྲིབས་པར་འགྱུར་ རོ།།ད་ནི་དེའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སྤྱིར་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པའི་ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་དེས་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཐ་དད་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ཉིད་བསྒྲིབས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་ཐ་དད་པ་མིན་ པ་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ་།།བློའི་ངོ་བོས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་བསྒྲིབས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་བསལ་བ་ན། བློ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་སྤྱིར་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་ སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་སྤྱི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ།རང་གི་ངོ་བོར་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་བསྒྲིབས་པར་བརྗོད་པ་དོན་ཅི་ཡོད། ཇི་ལྟར་དོན་མེད། གང་གི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དེ། ཇི་ལྟར་འདི་ཐ་དད་པ་ཐ་ མི་དད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད།ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་དེ་གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་ན་མེད་ན་འོ་ན་བསལ་བ་དེ་གང་ཞིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ན། དོན་གཅིག་ཏུ་ནི་སྣང་བའི་བློ། །ཞེས་བྱ་བས་དེ་བློའི་ངོ་བོར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་ཉིད་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ན་དོན་ཐ་དད་པ་མེད་པར་སྣང་ ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན།བློའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གསལ་བ་ན། དོན་ཐ་དད་པ་མེད་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དེ་ཡང་དོན་ཉིད་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་བཞིན་འདིས་བློས་ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་ པ་དེ་ལྟར་དེ་དམ་པའི་དོན་དུ་མེད།དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་བཤད་པ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་པ་རྟ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཅན་ ཏེ།ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དོ། །འདིས་ནི་ལོག་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །བརྟེན་པ་ཡང་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་བཞིན་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་སམ་ཡང་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཆོས་པས་ རྒྱུ་ཉིད་དུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་རྟོག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ།

其义是：于牛体互异之牛显现差别上，生起牛想分别，显现为牛性无差别相，彼亦由增执为义体故而遮蔽义。今显示依彼意乐如何许为共相：由自体遮蔽他体之世俗体，诸事物虽自性差别，然遮蔽差别性之诸事物，显现如同以牛性等体无差别。
由智体遮蔽他体性故，诸事物虽差别，然遣除无差别时，依彼智安立共相之义。岂不应说由错乱力诸差别亦显现为差别故，依彼显示共相境？说以自体遮蔽他体有何义？如何无义？由错乱体亦应说，如何令此了知差别为无差别？
若外无彼无差别自性，则说彼遣除为何？由"显现为一义智"说彼是智体。智成如是相时，义显现无差别者从何而来？由智自体增执为义故，彼明显无差别时，了知义显现无差别故。彼共相亦非义同等，由此自性智如何遍计，如是彼于胜义中无，由彼等自性差别故。
且释初偈曰："有分别智"。从彼等斑等异者马等遮遣者，即斑等。此说遮遣性。分别依如是事物而生。依止亦如所说由增执力，或由经验所成因性执取相分别，由随顺事物经验行生故依事物。

།དངོས་པོ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མི་སྣང་བར་བྱས་ནས་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པར་མི་སྣང་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདྲེས་པར་བྱེད་པ་སྟེ་དངོས་པོ་རྣམས་སྲེ་བར་བྱེད་པས་ནའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་མི་དད་པ་ཞེན་པར་བྱས་ཏེའོ། །དེ་དོན་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱས་པ་ན་དོན་བཞིན་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན། དོན་དེ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་དོན་ལ་ལྷག པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐ་མི་དད་པ་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པས་དོན་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པར་བྱས་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་འདི་དག་འདྲེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་ བའི་འདུ་བྱེད་ལ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་དུ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །རང་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།ཆ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ནི་དོན་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་རང་གི་བག་ཆགས་ལས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཅིག་ པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ།།གལ་ཏེ་གསལ་བ་སོ་སོའི་བཞོ་བ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། འདི་ནི་བཞོ་བ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ན་ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི་ཆུ་འཆུ་བ་ཉིད་ཡིན་པས་ནི་མ་ཡིན་པས་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་ བཞིན་དུ་བ་ལང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གཅིག་གིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེ།བ་ལང་ཐམས་ཅད་བ་ལང་གིས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ངེས་སོ། །བ་ལང་གི་གསལ་བ་རེ་རེ་ཞིང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བ་ལང་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་བ་ལང་ ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་བཞོ་བ་དང་བཀལ་བའི་ནུས་པ་རེ་རེ་ལ་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མདུན་ནས་འཆད་པ་བཞིན་དུ། འདི་ དག་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་མི་འདྲ་བར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཡིན་ནོ།

遮蔽彼等事物之体性差别而显示诸事物。若问如何令不显现差别？由混合，即令诸事物混合故。若问彼复如何？由执著自体无差别相故。当增执彼为义时，由成如义故，即于义增执是于义增执。
故义为：由增执自体无差别为义，成为执著义无差别，故此等成为混合。若诸分别由了知义经验行依义，则应成如经验显现义体。若随顺自习气自性，则失依义性，由互违故。
由无分位相属故，不能说由经验则是义显现性，由自习气则相反。对此疑问说"所成一"。"由所成一"者，谓挤奶、负重等所成。若问各别显现之挤奶岂非差别？诚然，此成为挤奶时是差别，然由是取水性故说无差别。
如是由牛相事一成立故是一成，由一切牛以牛成立故决定是一成者。虽各别牛显现之能生牛是差别，然由成牛性故说无差别，如前。故义为：由各别挤奶负重功能无互随行故。此是譬喻，如后当说，此等亦无无随行牛性。故即是作牛解，如是然由不解不同故是无差别解。

།དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་མེད་པ་ལ།དོན་གྱི་རང་བཞིན་གནས་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བ་འདི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པར་སྣང་བ་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པའི་དོན་ཉེ་བར་འགོད་པས་ཀུན་ རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་འགྲེལ་ཏོ།།ཅིའི་ཕྱིར་འདི་རྣམ་པར་འགྲེལ་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དང་འབྲེལ་པར་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་མི་དད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་མ་ཡིན་ ཏེ།ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟགས་པ་འདི་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་དེ་ཕྱིར་དོན་ལ་གཅིག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་འདི་འཁྲུལ་པ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཡོད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་མ་ཡིན་ཏེ་མི་འཐད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་ པ་བཞིན་ནོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ནའོ། །བློ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་བཞིན་དུ་མི་འཐད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་བརྗོད་དེ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་སྤངས་ཏེ་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་ཐ་མི་དད་ པ་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྨོས་པ་ནི། དངོས་སུ་ཐ་མི་དད་པ་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་དེའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་དོ། །དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་ སུ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བློའི་སྣང་བ་ལ་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཁོ་ནའི་སྤྱི་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ན་ཡང་བློ་ལ་གནས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། བློ་ལ་སྣང་བའི་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །དེ་བློ་ལ་སྣང་བ་རྣམས་ཁོ་ནའི་སྤྱི་ཡིན་པ་ན་ཇི་ལྟར་ གཞན་གྱི་ངོ་བོས་རང་གི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པར་བརྗོད་པ་དེ་སྟོན་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུར་ཀུན་དུ་འཕྲོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ།ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ཞེན་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཕྱིའི་དོན་གྱི་ རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་བློའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྤྱི་ཡིན་ན། གཞན་སེལ་བ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་ འགལ་ལོ་ཞེས་བརྟན་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་ནི་ཞེས་བརྗོད་དོ།

故于无具分别种子之分别时，当义自性住时，由生如是分别相故从事物生此无差别显现，此显现是诸事物自性。释第二偈义时解释"世俗"。
何故解释此？由"世俗"与"智"相系属故，否则应了知世俗显现无差别。无差别亦非世俗，由应有故。将说此分别执著义为一性是错乱。分别相虽有非世俗，由无不应理故，如现量相。
于识论者，现量相亦唯世俗。智非由不应理性如错乱境说为世俗，故舍弃如所知世俗义而显示此，故说"显现如无差别"。说"如是"声者，由无直接了知无差别故。如是亦当显示。此释"由彼意乐力"。"故"者谓因此。
随行者说唯彼等于智显现无差别显现事物是共相。说于无差别显现亦得住于智者，由"于智显现"故。当唯智显现者是共相时，显示如何说以他体遮蔽自体者，谓"如外遍行"，义为增执为外者。
彼复如何？说"由执取相差别故"。由经验外义相差别故，彼如是相智生起以相差别明显增执为义之自性。若依智意乐是共相，则说遮他是共相自性相违，为遮此故说"诸他者"。

།ལན་བཤད་པ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། བློའི་སྣང་བ་ཉིད་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བློའི་སྣང་བ་ཉིད་གཞན་སེལ་བ་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་པོ་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱང་རང་བཞིན་དང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ བའི་དོན་གཞན་ལས་ལོག་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་དེ་ཉིད་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བ་གཞན་སེལ་བ་ཉིད་ཡིན། དེ་ལ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ་བསལ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲོ་འདོགས་ནི་ དོན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ།བློའི་སྣང་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །རང་གི་སྣང་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ན་བློ་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་སྟེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་དངོས་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་ནས་ འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་འཛིན་པ་ན་དངོས་པོ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་དངོས་པོ་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ནི་གཞན་གྱིས་དབེན་པ་ཡིན་པས་དེ་བས་ན་དེ་འཛིན་པ་ན་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ ཅན་ཉིད་དོ།།དེས་ན་སྣང་བ་དངོས་པོ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན། དངོས་པོ་གཞན་སེལ་བ་ཉིད་དེ། གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བློ་གཞན་སེལ་བའི་བློ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་གཞན་སེལ་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཤད་ པ་ནི།དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བློའི་སྣང་བ་ཉིད་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གིས་སྤྱིར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་སྣང་བ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གཞན་སེལ་བའི་རང་ བཞིན་ཡིན་ཏེ།སྒྲོ་འདོགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་གཞན་གྱིས་དབེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ན་བློ་འདི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དོན་ཁོ་ན་ལ་རང་གི་སྣང་བ་ཡང་དོན་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ ཕྱིར་དེ་འཛིན་པའི་བློ་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཉིད་མ་རྟོགས་པ་ན།གཞན་དག་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རང་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་དང་བྲལ་བ་ལས་དབེན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་དེ་དག་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་མི་འཇུག་སྟེ།དེས་ན་གང་གི་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་བློ་འདི་ཇི་ལྟར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འཆད་ པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཞེས་སྨོས་སོ།

说答"彼即"者，智显现即是遮他。如何智显现即是遮他？由了知者增益亦成与自性为一之义，从他返故，故彼即是遮他。
故如何分别显现即是遮他？彼中无遣除增益为先之从他返。增益趣入于义故，非于智显现。为遮彼故说"彼即"。了知自显现时，由错乱智力显现如执事物，由唯于自体增执为事物而趣入故。
故执自体显现时，由显现如执事物故，依彼是事物，由于事物增益故是离他，故执彼时即是遮他境。故由显现如事物显现故是事物性，事物即是遮他，由离他故。故智即是遮他智故，说遮他是共相体性唯应理。
说彼者，谓"彼"。彼说依如是了知意乐，智显现即说为共相自性，由彼等如是许为共相了知故。由自显现如是显现故，彼即是共相。彼亦是遮他自性，由离增益成离他故，此智是遮他境故。彼亦唯于义，由自显现亦显现如义故。
由于彼显现如事物故，执彼智了知为执事物故，未了知事物性时，他者诤论者，谓"外"。于彼离他事物中，未成有自显现境智，由外义即离增益离故，诸分别不趣入彼等，故此智如何趣入成为差别境之差别？为遮此故说"诸说者"。

།གང་དག་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་རྟོགས་ནས་འཆད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འབྱེད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་རོ། །ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ དེ་དག་ལ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་གནས་སྐབས་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་དག་ལ་ནི་གང་ལ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ལས་མ་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་ དཔྱོད་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་འདིར་བ་ལང་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ལ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ན། དམུན་པོ་ཡང་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །འདི་དག་ཤེས་རབ་ ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ནི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ།།ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་སྣང་བ་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱ་བའི་དོན་དག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། རང་གི་དམིགས་ པ་ཁོ་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ།བདག་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་སྟེ་འདིས་ནི་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བར་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་དོན་བྱེད་པར་རུང་བར་སེམས་ཤིང་སྟེ། འདིས་ནི་མཐོང་ བ་དང་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་བརྗོད་དོ།།དངོས་སུ་སྣང་བ་ལས་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་གཞན་ཡིན་ཡང་འདི་ལ་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་དོན་དག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མཐོང་བ་ཉིད་ དུ་བྱས་པས་གཅིག་ཏུ་བྱས་པར་ནི་མི་བརྗོད་དོ།།འོན་ཀྱང་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་སྣང་བ་ལྟ་བུར་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྗོད་དོ། །དེའི་དེ་ཡང་འཇུག་པ་ཉིད་ལས་ཤེས་པས་ནི་འཇུག་གོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟར་དོན་མི་སྣང་བཞིན་དུ་ཡང་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱའི་དགོས་པ་ དོན་དུ་གཉེར་བར་འཇུག་པ་ནི།དོན་ལས་བཟློག་པ་དེ་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་མེད་པར་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ལ་ཞེས་བརྩད་པ་ཇི་ལྟར་སྤང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཐ་སྙད་པའི་བསམ་པའི་ དབང་གིས་དེ་སྐད་ཅེས་བརྗོད་དོ།།ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་རྒྱུར་གྱུར་པ་གང་དག་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་བྲལ་བ་དེ་དག་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།

了知事物自性从事物性而作解说者，如是分别，即于外境分别不趣入。非施设名言者，彼等全无由观察事物自性所生分别之时分。彼等于任何所了知者，唯如是了知，无有任何未了知之观察。
彼等亦有某些观察，如是说"此处牛有性亦是无性"时，愚者亦思维"若唯是有，如何是无"。彼等不如以殊胜智慧所得者如是观察。施设名言者，将显现等分别义合为一而趣入，作如是名言。
彼等如何合为一？说"唯自所缘"，谓自所缘为自分别所了知之自性，即是自显现，此说为所分别。于彼思为堪能作用，此说为与所见合一。
虽从直接显现所分别是他，于此定为显现者，即是将显现与所分别义合为一，非说由作所分别为所见性而合为一。然由定为显现性而说如显现成立。由彼趣入性了知故说"趣入"。
如是虽义不显现，为求义所成办之所需而趣入，于违义者若无增执为义则不可能。如是，如何遮遣"于外差别相"之诘难，为显示此故说"彼等"。由世俗意乐力说如是。
显示如所说者，谓"如是"，即由彼作性之彼非作者差别相，为因者，从彼非作者差别者，即离彼非作者增益者而显示。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་དངོས་སུ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟོགས་པ་པོ་དེ་དག་གིས་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་ སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་ཆ་ཡོད་པས་ན་དེ་དག་གི་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་ལས་ལངས་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་མི་ལྡོག་གོ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་ བ་དོན་ཉིད་དང་།དོན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་སུ་ནི་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་དག་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་དམིགས་པ་དེ་ལྟར་འདི་གསལ་བ་མ་ཡིན་ལ་གཞི་ མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་རུང་ངོ་།།དེ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སེམས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་ན། སྤྱིའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་ཞེན་པ་ལས་ཡིན་ པར་ངེས་པར་བྱའོ།།གང་གི་ཚེ་ཞེན་པའི་དབང་གིས་དོན་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་བློའི་སྣང་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱི་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་པ་ ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རང་གི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་བཤད་དོ།།གལ་ཏེ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྤྱིར་བརྗོད་ན་ནི། དེས་ན་རྟོགས་པ་པོའི་བསམ་པའི་རྗེས་སུ་ཡང་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ནི་རྟོགས་པ་པོའི་རྟོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་གལ་ ཏེ་དེ་རྟོགས་པའི་བསམ་པའི་རྗེས་སུ་ཡང་འཇུག་ན་ནི་གཞན་སེལ་བའི་སྤྱི་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །དོན་ལ་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་ནི་མེད་དོ། །སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དབེན་པ་ལ་ནི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ཁས་བླངས་ པ་མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བ་མ་རྟོགས་པའི་ཉེས་པ་སྤངས་ཀྱང་རྟོགས་པའི་བསམ་པ་ཁས་ལེན་པ་ལ་ལྟོས་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མི་རྟོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཞེས་སྨོས་སོ། ། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མི་སྲིད་པའི་དབང་གིས་འདིའི་རིགས་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོགས་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པས་མི སྲིད་པར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

所说者，虽然实际上唯自相从非作者差别，然由彼等了知者执著彼即是分别境故。由圆满了知者亦有施设分位故，从彼等圆满了知而起，由分别义趣入故，不遮遣声等义境之名言。
故由分别显现即是义，义亦是分别境故，说为遮他共相体性应理。实际上显现与所分别唯是差别，如是如何显现即所缘，如是此非明显，且不应有同品等。显示彼即说"诸思择真实者"等。
故如是依增执时是义境性，当定解共相自性亦从执著。当由执著力成为义关联时，依彼智显现成为共相体性应理。故当说由义体性是共相。
此处若说，思择真实时说分别唯是自显现境。若依增执说为共相，则随顺了知者意乐。汝说不依了知者了知。彼等若随顺彼了知意乐，则不成遮他共相，由无如是了知故。于义无执为返故。趣入离增益故等理，由未许唯遮性故，虽离未了知遮他过失，然成依许了知意乐。
为遮此故说"不仅如是未了知"。此说，非一切了知自性由了知成立，由了知自性不可能异故，此类安立凡是由了知自性外不可能者非所说。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཇི་ལྟར་ལོག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སྤྱི་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་ པ་མེད་དོ།།དེས་ན་གཞན་སེལ་བའི་རང་བཞིན་ལྟར་དེ་ཡང་འདོད་པར་མི་བྱའོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་སེལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མི་རྟོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཇི་སྲིད་དུ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ལ་སོགས་པར་ཡང་མི་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ གལ་ཏེ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བ་མི་འགྱུར་ཞེས་ཟེར་ན།ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་མཚུངས་པ་ཉིད་བསྒྲུབས་ནས་ལན་འདེབས་པ་ནི་བློ་རྣམ་པ་ཐ་མི་དད་པ་ཅན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཐ་མི་དད་པ་ཅན་དུ་སྣང་བའོ། །དེ་སྐྱེ་བ་ལ་གཅིག་གིས་ ནི་དེའི་ཡུལ་ཐ་མི་དད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དངོས་པོར་ཡོད་པའི་སྤྱི་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།དེ་ལྟར་དེ་ཡང་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་དབང་གིས་ ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་རྟོགས་པས་གྲུབ་པ་ཐ་མི་དད་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་དུ་མི་སྲིད་པའི་དབང་ཁོ་ནས་དེ་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་ཅིང་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ ཉིད་ཀྱི་གཞན་སེལ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ།།དེས་ན་རྒོལ་བ་གཉི་ག་ཡང་རྟོགས་པ་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་དོ། །རྟོགས་པས་གྲུབ་པ་འདིས་མ་གཏོགས་པའི་ངོ་བོ་ཁས་བླངས་པར་གྲུབ་པ་བསྒྲུབས་པ་བཞིན་དུ་ངེད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྟགས་སོ། །འོན་ཀྱང་ངེད་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་ཚུལ་ཁས་མ་བླངས་པར་ནི་ཐ་དད་ པ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་སྤྱི་འགྲུབ་པ་ལེགས་པར་བསྒྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་དེས་ནི་དེ་སྐད་བརྗོད་པར་ཟད་དོ།།སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་གལ་ཏེ་རང་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རྟོགས་པའི་ རང་བཞིན་གྲུབ་པ་འཕེན་ན་ནི་དངོས་པོ་འགྲུབ་པོ།།དེ་སྟེ་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་རང་འགལ་ན་ནི་ཡུལ་མེད་པའི་རྟོགས་པ་ཙམ་ཞིག་གྲུབ་པ་ལ་འཆེལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དངུལ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ངེད་ཀྱི་གཞུང་ཁོ་ན་ལ་མི་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་རང་ བཞིན་དུ་བསྒྲུབས་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་བློ་ལ་སྣང་བའི་སྤྱི་གཞན་སེལ་བར་བརྗོད་དོ།།དེ་ཉིད་བཤད་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གཞན་སེལ་བ་ཡོད་དོ།

若如是，则如于遮他境分位由无颠倒了知故说非共相体性，如是于许共相分位亦无了知差别等。故如遮他自性，彼亦不应许。
故如是关联：不仅未了知遮他自性，乃至亦未了知差别、无差别等。故若说由未了知故非遮他，则亦不成差别等体性。如是成立相等后答复说"智无差别相"，谓显现为无差别。
于彼生起，一说彼境无差别体性实有共相。如是彼唯成为无差别了知所依。依彼自性由唯无差别了知成立，由彼自性不应异故，如何观察差别等法，如是我等亦依了知所成唯无差别自性，唯由不可能异故说彼唯显现自性，如是即是遮除增益成立自性之遮他自性。
故二诤者于了知无差异。如成立许由此了知成立外之体性，我等亦如是观察。然未许我等观察理，则由差别等亦不善成立共相，唯说如是而已。
共相非所成立，然一切处了知性是所成立。故此若为成立自义抛出了知自性成立，则成事物。若彼成立自相违，则当依止唯无境了知成立，如银等智。故唯于我宗成立如是未了知成立自性故，说智显现共相是遮他。即说彼说"彼"。由从他事物返故，彼有遮他。

།སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ལ་འགོག་པར་བྱེད་པའི་འགལ་བ་ཡོད་པ་ལྟར་གཞན་ སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ནི་མེད་དོ།།སྒྲའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་ཡང་གཞན་སེལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བསམ་པའི་དབང་གིས་ན་སྤྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ནས། ད་ནི་དམ་པའི་ དོན་དུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་བཤད་པའི་ཕྱིར་བློ་འདི་ཞེས་སྨོས་སོ།།བསམ་པའི་དབང་གིས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློའི་གཟུང་བ་གཞན་སེལ་བར་བརྗོད་ཀྱི། སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བློ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་ཅན་སྐྱེ་བ་དེའི་རྟེན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྣང་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ གྱི།དེ་དེའི་རྟེན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་དེའི་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ནི་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་ཞིང་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྲ་བོ་སེར་སྐྱ་མ་ཡིན་ལ་སེར་སྐྱ་ཡང་ཁྲ་བོ་མ་ཡིན་ ནོ།།རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་ནི་གསལ་བ་ཡོད་ན་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་ན་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སེར་སྐྱ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྲ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེར་སྐྱར་འགྱུར་ རོ།།ད་ལྟར་གསལ་བ་རྣམས་གཅིག་པ་ཡིན་ན་སྤྱི་ཉིད་དུ་ག་ལ་འགྱུར། མཚུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ནི་སྤྱི་ཡིན་ན་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ན་ནི་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་གང་གི་སྤྱིར་འགྱུར། དེའི་ ཕྱིར་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་འདིར་རིགས་པ་གཞན་མ་བཤད་དོ།།གསལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་མོད། དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་སྤྱི་གཞན་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མེད་དོ་ ཞེས་བཤད་པ་ནི་རྗེས་འགྲོ་གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གསལ་བ་དག་ལས་འབྲེལ་ཏོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གསལ་བ་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་གནས་པར་ནི་སྣང་བ་མེད་དོ། །གསལ་བ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཐ་དད་པ་ནི་འགའ་ཡང་མངོན་སུམ་ ལ་སྣང་བ་མེད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ།།འདིར་ནི་མངོན་སུམ་དུ་མི་སྣང་བར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་ལྟར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།

如于共相境有遮破之相违，于遮他境则无。依声之名言亦如是显现，由缘为事物境故，彼亦是遮他体性故。如是由意乐力说有共相已，今为说胜义无故说"此智"。
由意乐力说无差别相智所取为遮他，无所谓共相。如诸智生起无差别，说"彼依"者，说显现，非说彼即是彼依。今为立彼宗故说"如是"。
花斑等诸别相不随行且互不趣入，花斑非黄色，黄色亦非花斑。云何了知不随行？由是别相故。共相于有别相时成，由依彼故，且彼互异故。若随行，则由花斑有黄色故，凡是花斑即成黄色。
今若诸别相是一，岂成共相性？相似诸法如是成因之自性是共相，若成一则全无所谓相似，故成何法之共相？故由别相性诸别相不随行故，此不说余理。
虽诸别相不随行，然于彼等有随系相似因之异共相耶？说无，谓"余随行"。从诸别相系属。故如是随行者，于一别相有者住于余别相不显现。于别相有随行差别者，现量皆不显现，此为义。此证现量不显现，如何观察分别亦无了知，当下说。

།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཞན་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་ རྟོགས།འདི་ལྟར་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་དག་ལ་གསལ་བ་དེ་དང་དེ་མཚམས་སྦྱོར་བས་སྟོང་པའི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྲ་བོ་བ་ལང་ཡིན་ལ་སེར་སྐྱ་ཡང་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། ཁྲ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེར་སྐྱ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།ཐ་མི་དད་ན་གསལ་བ་མཚམས་སྦྱོར་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་ན་ཡང་རྟོགས་པ་གཅིག་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་དམ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་ཐ་ དད་པར་འཛིན་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན། རྗེས་འགྲོ་གཞན་ནི་སྣང་བ་མེད། །ཅེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད། མངོན་སུམ་གྱིས་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་འདི་ཉིད་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ག་ལས་རྟོགས། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན་ནི་ལོང་བ་ལ་ཡང་བ་ལང་ངོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ཡོད་ པར་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་ན་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཞན་མི་སྣང་བར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་ པ་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དག་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཆོས་སུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་འདི་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་དམ། རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡིད་གཉིས་ཅིག་ཅར་ འཇུག་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་མངོན་སུམ་གྱི་སྣང་བ་དང་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་པ་བསལ་བས་ན་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་གང་གིས་ སྔོན་པོ་རིག་པ་མེད་ཀྱང་མིག་བྱེད་པ་མེད་པ་སྔོན་པོ་མངོན་དུ་བྱས་པར་རྟོགས་པ་མེད་ལ།མིག་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མངོན་སུམ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བ་གཉིས་ཀྱི་དབང་པོའི་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་ པར་གྱུར་པའི་སྔོན་པོ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ན་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྣང་བའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེ་མི་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་སྣང་བ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དག་ལ་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།

如何了知"余随行现量未了知"？如是于诸差别别相，了知一个离彼彼别相连结之相，如"花斑是牛，黄色亦是牛"，而非"凡是花斑即是黄色"。
故有差别与随系，若无差别则成别相连结过失，若无连结则不成一了知故。如其自体，唯执取"此牛性"或"无常性"等差别。
故如何说"余随行无显现"？若谓由现量无显现故，云何了知此非现量？若非现量，则盲者亦应有"是牛"之了知。若谓由分别故非现量，不然，无相违故。若无彼，则离分别性不成现量相故。故未成余随行不显现。
对此说：差别与随行非成现量法故。虽差别与随行分别与现量俱生，此是现量显现性耶？由具分别与无分别意二者同时趣入故是分别，观察时由与现量显现不同性遮遣分别即是现量性，故说此是分别非体验。
如是虽无青了知，无眼作用者无了知现前青，具眼作用者则有，现量与分别显现二者有无根作用之相差别，于了知所表青时定解。故事物显现体验是异，彼不显现分别亦异。如是显现差别于分别与体验定解唯异自性。

།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་བ་ལང་གང་ཡིན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ཡང་མི་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ བཞིན་དུ་གསལ་བ་ཁོ་ན་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་དག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་དག་ལས་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐག་རིང་པོས་བསྐལ་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐག་རིང་པོ་ནས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མི་གསལ་བ་ ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།གང་གིས་དེར་ནི་མཐོང་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་པའོ། །དེས་ན་འདིར་སྔོན་པོ་རྟོགས་པ་ན་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཅེས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པའི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཀྱང་གསལ་བར་ སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་གི་ཐ་དད་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ནི་མི་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་མི་སྲིད་དོ། །ཐག་རིང་པོ་ནས་མི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གསལ་བའི་ དངོས་པོ་ལ་མི་གསལ་བའི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡིན།ཐ་དད་པ་ནི་གཉིས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ། སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ལས་ཐ་དད་པར་རང་བཞིན་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའི་རང་ གི་ངོ་བོ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་དག་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རང་གི་བདག་ཉིད་དང་རང་གི་ཡུལ་ ལས་གཞན་པའི་བདག་ཉིད་དང་།ཡུལ་དག་ན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་ནི་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་བདག་ཉིད་དང་རང་གི་ཡུལ་ལས་གཞན་དུ་སྣང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། ཁྲ་བོ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ དེ་ལ་ཡོད་པའི་བ་ལང་ཉིད་དོ།།འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་བ་ལང་ཡིན་ལ། སེར་སྐྱ་བ་ལང་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་མ་ཡིན་ན་མ་ཧེ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཅེ་ན།འདི་ལ་བརྗོད་པ། བདེན་ཏེ། མ་ཧེ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་སྣང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཁྲ་བོ་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེར་སྐྱ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་ པའི་ཕྱིར་དེས་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་ན།གཉི་ག་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

分别中显现的牛，如自体般差别亦不明显，因其与自体无差别故。于体验则如自体般唯显现明显，分别所观察之明显与不明显二者显现差别，此非远离而了知。
故远处体验之不明显性与分别显现不同，由彼处了知是见而非分别。故此处了知青时，了知"此即是青"之差别青性亦非明显显现，彼即是差别他事。
若谓此等差别唯不明显，事物不可能是不明显。已说远处不明显性之自性。于明显事物何为不明显差别？差别成为二者自体究竟。故唯于青自性，有异于黄等某些差别、不杂他性之自体某者明显，故差别了知非体验。
随行亦非体验性。花斑与黄色以一切自性于自体与自境外之体性与境中无显现故。明显非以不明显相随行。若谓除自体与自境外有显现，非花斑而是彼有之牛性。如是花斑是牛，黄色显现为牛性，若非牛则应成显现为水牛等自性。故一有者他亦有故，云何无自性随行？
对此说：诚然，花斑与黄色虽显现为异于水牛等之自性，然花斑所有者即非黄色亦有，由境等差别故，故若非牛，二者皆不应离非牛故。

།ཁྲ་བོ་བ་ལང་ཡིན་པ་ན། སེར་སྐྱ་ཡང་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཅིག་ལ་ཡོད་པའི་བ་ལང་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི་གཞན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་བ་ལང་གི་གསལ་བ་དག་ནི་བ་ལང་ཁོ་ན་སྟེ། བ་ལང་ཉིད་མ་ཡིན་ན། མ་ཧེ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གཅིག་གི་བ་ལང་ཉིད་གང ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་ལ་མེད་པས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཀྱང་བ་ལང་ཉིད་དུ་སྣང་བར་གྲུབ་པོ།།འགྲེལ་པ་ནི་གསལ་བ་འདི་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྗེས་འགྲོ་གཞན་ཡང་ཞེས་ བཤད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པ་ནི། དེ་རྣམས་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་མཐོང་བས་ མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་མཐོང་བ་ལ་རྟོགས་པའི་འདུ་བྱེད་ཡོད་པ་དེ་མེད་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་བ་ནི་དམིགས་པ་ག་ལ་བརྟན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་བལྟར་མི་རུང་བའི་སྤྱི་ནི་ ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་སྣང་བ་རང་གི་ངང་གིས་ཇི་ལྟར་མི་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་འདི་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བརྟག་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མྱོང་བར་ བྱ་བའི་རང་བཞིན་སྣང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཡང་མྱོང་བར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པར་བརྟག་པར་ནུས་པས་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་སྣང་བ་དང་མི་མཐུན་པར་འཇོག་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ཡང་གལ་ཏེ་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པར་སྣང་ བ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ངེས་པར་བརྟག་པར་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་ན།འདིར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཚད་མར་བྱས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པ་དག་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་རང་གི་ངང་གིས་འདུ་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་དེར་ཡང་དེ་ལྟ་ བུའི་ཡུལ་སྣང་བ་ཙམ་ལས་འདིའི་བྱེད་པ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།

花斑是牛时，黄色亦是牛性，然而一者所有之牛性非他者所有，否则应成俱生等过失。故花斑等牛之别相唯是牛，若非牛性，则如水牛等不应离非牛故。然一者之牛性他者无故，虽无随行而成立显现为牛性。
注释即"此等别相"等。已说由互不趣入故成差别。由说"余随行亦"故说"于彼等"。为显何所依是他，说"从彼等"。差别即成他义。"如是"即差别性。如是虽然，由未见差别说为无。
若谓于见有了知行相者成无，如瓶等见依所缘处即是坏灭支分，如是不可见之共相定不能确定，由分别即是决定自性故。说：显现虽不如自性般了知，然能决定"此即是此"。如分别所经验自性虽了知为显现，然由能决定为所经验自性，以遍知安立为不同于显现。
如是牛等显现，虽成无差别相显现了知究竟，然能决定安立为空离差别与随行体性。如是安住亦依现量显现安立故，此以现量为量。如是显现与观察二者显现差别亦由现量安立。于何处自性具行相之现量，彼处亦除如是境显现外，此无余作用。

།འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྣང་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་དེའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་ནུས་པ་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་ཆགས་པ་འབད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ དེ་ལྟར་ངེས་པར་བརྟག་པར་ནུས་པ་ལ་ནི་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ངེས་པར་བརྟག་པར་མི་ནུས་པར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི། དེའི་རྩ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། སྐད་ཅིག་མའི་རང་བཞིན་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ལ། སྣང་ བ་ཉིད་ལས་ངེས་པར་བརྟག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་པས་རྟགས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི། ཐ་སྙད་པ་རྣམས་ཀྱི་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་འདི་མི་སྣང་ཡང་མེད་པར་མི་འགྱུར་བ་འདི་ནི་མི་སྣང་བར་ཁས་བླངས་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། མི་སྣང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་ཇི་ལྟར་རང་གིས་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ། དེ་ལྟ་བུར་ གྱུར་པ་ཉིད་ཁྱད་པར་ཁོ་ནར་རྟོགས་པའམ།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་དེར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་སྤྱི་ཐ་དད་པ་ཡང་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་རང་གི་རྟེན་ཐ་མི་དད་པར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་བ་ལང་ཞེས་གཞི་མཐུན་ པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་རྟོགས་པས་ན་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ནི་དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་དུ་གཞན་འཛིན་པའམ་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མི་སྣང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྣང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལས་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །སྤྱི་ཁས་བླངས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་རིགས་མཐུན་པ་དང་། མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤྱི་དངོས པོར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་པོ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་འདི་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་གཅིག་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱིར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། དེ་ལྟར་ཡང་ མ་ཡིན་པས་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ།གྲངས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་སྤྱི་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་དོ།

然而如是显现时，如其自性能知，仅是不待勤勉之造作执著而已。如由不能故无造作，于能决定者则从彼为先之了知，如前所说。如不能决定般了知，非以彼为根本，刹那自性非显现，由显现不能决定之显现非安住，故安立为相。
故无等是遍知者之现量，非世俗者之现量。说"若不显现"者，谓此虽不显现亦不成无，不能许为不显现。于此如自生识于眼等，如是唯了知彼性差别或推理亦成彼，差别共相亦非仅与义相系之自性。故虽自性差别，于自依无差别明显。由了知此牛为同基故。
故于余别相亦了知彼自性故，于彼亦如彼了知故成无差别了知。故此如是执取他为自性或安立名言。如是相不成不显现，故由成显现而彼无故唯无。
虽许共相，说诸事物离同类异类，由彼过力亦无实有共相，此说为"与彼等相系"。若由与一相系故此成相等，尔时由有一与彼等相系故成共相，然非如是故非共相体性，由于数等亦成过失故。为遮此，他宗以"若"等说数等异于共相。

།གང་ དུ་ཐ་མི་དད་པའི་བརྗོད་པ་དང་།བློའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་མི་བརྗོད་པ་དེས་ན། དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་གཅིག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་དེ་དང་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དག་ལ་ཞེས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བསྒྱུར་ཏེ་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་གཅིག་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་ བརྗོད་པ་ན།དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་དང་རྟོགས་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་ཡང་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། འདི་མ་བརྩད་བཞིན་དུ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་ཇི་ལྟར་ འགྱུར།རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་དག་ལ་ཤེས་བརྗོད་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་ཉིད་ཀྱི་གྲངས་བརྟེན་པ་ཡིན་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པའི་བརྗོད་པ་དང་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ ལ་ཇི་ལྟར་ཞེས་གསུངས་ཏེ།དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་དོན་གཞན་ལ་ཤེས་པ་འཇུག་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་སྐད་དྲིས་པ་ན་གཞན་དག་གལ་ཏེ་ལོག་ན་གནས་པའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ལས་མིག་ལས་གཟུགས་ཤེས་པ་ལྟར་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་སྐྱེད་ན་ནི། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་ བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ན།དམིགས་པ་མེད་པས་འཁྲུལ་པར་ཐལ་ཏེ་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའམ་གཞན་ལས་ཀྱང་རུང་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཚེ་ཐ་མི་དད་པའི་དངོས་པོ་འདི་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ལ་གནས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་ལ་དམིགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ བ་ཡིན་ལ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་རྟོགས་པས་དེ་དག་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འགལ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་དུ་ཐལ་ལོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གྲངས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ བསམ་པ་མ་རྟོགས་པར་སྔར་བརྗོད་པའི་བསམ་པས་རྩོད་པ་ནི།གལ་ཏེ་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་དུ་འདི་དག་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རྗོད་པ་དང་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་དོ།།ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་བསམ་པ་གང་གིས་བརྗོད་པ་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་བཟློག་པ་ནི་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་འདི་གང་ཡིན་ཞེས་དཔྱོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བའོ།

于何处不说无差别言说与心识之因，故"有一与彼等相系"中，说"与彼"及"于彼等"分别相连。说一与彼等相系为共相自性时，应成彼体言说与了知趣入之因故。故"如何由他门于他"之答亦应理，若非如是，未问而如何成问难？
于彼等自相，知说无差别之因即是共相。数等非如是，虽依二性数，于异类无无差别言说与了知故。此中说"如何"者，异事由他门于异义趣入知如何成？如是问时，他者若谓由离系共相体如眼生色识般于彼等如是生了知，尔时由彼等无如是相自性故，无所缘应成错乱，由自所取或由他亦然，如是了知有何差别？思已说"由与彼相系故"。
此说：当此无差别事住于彼等差别时，由缘自无差别知趣入彼等，由了知彼等与彼无差别故，成彼等无差别了知之因，由缘彼之了知亦了知彼等时，全无相违。
如是则数等亦应成彼自性，说"数等"。于彼未解意趣而以前说意趣争论："若由非共相体性故"。如所说，此等非无差别说与了知之因故，数等非彼自性。"如何"等由显明说彼意趣门遮彼：岂非观察此共相体为何耶？

།ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ སྤྱིའི་ལུས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།སྤྱིའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་ཞེས་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔྱོད་པ་དེ་ལ་སྐབས་སུ་བབ་པའི་སྤྱི་དང་ འབྲེལ་པ་ཡོད་ན།འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་ལ་ཤེས་པ་འཇུག་སྟེ། དེས་ན་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་བདག་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལ་བཤད་པ། དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་ལས་ ཀྱང་སྟེ།རྫས་ནི་ཡན་ལག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་གཅིག་དེ་དག་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། གྲངས་ཀྱང་གྲངས་དང་ལྡན་པ་ལ། བྱ་བ་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་ལ་ཡིན་པས་གཅིག་དུ་མ་ལས་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་པས་ན། དེ་དག་ལས་དུ་མ་ལ་ཤེས་ པ་འཇུག་སྟེ།གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྫས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ན། ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་། སྤྱི་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་ བ་ཡིན་ནོ།།དེ་དང་འབྲེལ་པས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། གཅིག་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཅིག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན་གསལ་བ་རྣམས་ལ་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་པས་ན་དེ་དག་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་ བྱེད་པ་ཡིན་པས་སྤྱི་ཉིད་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད།འདི་ལྟར་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་གཅིག་དུ་མ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྫས་དང་གྲངས་དང་ལས་ཀྱང་གཅིག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པས་ན། ཇི་ལྟར་རང་ གི་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བས་གསལ་བ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན།གལ་ཏེ་སྤྱི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་བ་ལང་ངོ་ཞེས་གསལ་བ་འཛིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། གྲངས་ཀྱང་གཉིས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རེ་རེ་ལ་ཡང་གཉིས་གཉིས་སོ་ཞེས་ རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ།དེ་བཞིན་ཡན་ལག་ཅན་ཡང་ཡན་ལག་རྣམས་སུ་ལས་ཡན་ལག་སོ་སོ་ལ་ཡན་ལག་ཅན་ནོ་སྙམ་པ་དང་བྱ་བ་ཡང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚོས་པ་ཚོས་པ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

说知、说与无差别之因即是共相，此说共相体，非共相体之数等不成过失。"彼非共相体而成他"如何观察。于此观察，若有与当时共相相系，则于余相系者趣入知，故是共相，即是共相体。如是亦说"由相系故"。
于如是共相体说：由与多相系者，即实物与多支分相系一于彼等有，数亦于具数者，作用于作者等，由有一于多有之相了知无差别因性故，由彼等于多趣入知，由此因故，与多相系之实物等是共相体。
此说：由自所转门生知时，成无错知因性及共相性。由与彼相系所作，若非如是，由一即了知为一故，不成别相一知所依。故由与彼等相系而执为彼等故，安立为共相性时，与数等有何差别？如是彼等亦一体住于多。故由实物、数、业亦与多相系故，如何不由自所转执别相？
若由共相牛性自性故，由彼执别相为牛，则数亦由二性自性故，于一一应生了知为二二，如是具支分亦由诸支分于各支分应生了知为具支分想，作用亦于树等应生了知为熟熟想。

།འོན་ཏེ་ཡང་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པའི་ ནུས་པ་འདི་ནི་སྤྱི་ཁོ་ནའི་ཡིན་གྱི།གྲངས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་མ་འབྲེལ་ཏེ། དེ་ལྟར་བརྟགས་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཅིག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ངེས་པར་ བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་གཅིག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་འདིར་རང་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཉེ་བར་སྡུད་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་སྡུད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འབྲེལ་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གཞན་ལ་ཐོབ་པར་བྱེད་ པ་མ་ཡིན་ན།སྤྱི་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་ནུས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། འོ་ན་འདི་དམིགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །སྔོན་པོ་གཅིག་ལ་སྔོན་པོའོ་ སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ནུས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གཞན་དག་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་འདི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། མ་འཁྲུལ་བ་མ་ཡིན་ན་ནུས་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ ངོ་བོ་འཆོལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཉིས་ཁོ་ན་ལ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། གཅིག་ལ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཉི་ག་ལ་གཉིས་གཉིས་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར། དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་རྫས་ཀྱང་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ ཡན་ལག་རེ་རེ་ལ་ཡན་ལག་ཏུ་འཛིན་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་སྤྱི་བཞིན་ནོ།།བརྗོད་པ་གཉིས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ན། གལ་ཏེ་རེ་རེ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འགའ་ལ་ཡང་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་གནས་ན་ཇི་ལྟར་རེ་རེ་ལ་དེ་ལྟར་མི་རྟོགས་འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གཉིས་རེ་ རེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ནི་མི་གནས་པ་དེ་ལྟར་ནི་ཡང་གནས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ཆ་མེད་པ་ནི་དུ་མ་ལ་གནས་པ་ན། རེ་རེ་ལ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཆ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེ་ནི་ དམ་པའི་དོན་དུ་མེད།།ཅེས་བྱ་བ་བསྒྲུབས་པ་ན། །གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྤྱི་ཐ་དད་པ་བཀག་པའི་སྒོ་ནས་བློའི་སྣང་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོར་བཤད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། དེ་ནི་དམ་པའི་དོན་དུ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག་དེ་ལྟ་ འོ་ན་ཞེས་སྨྲའོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྤྱི་མེད་ཀྱང་། བློའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་སྤྱི་ཁས་བླངས་པས། བློའི་སྣང་བ་ཁོ་ན་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

若谓此生了知之能力唯是共相所有，数等则无，此不相系，由如是观察见如是了知故，由一与多相系如是趣入了知故。彼亦如是不决定，若一与多相系此摄自所依知，则数等亦应摄。若虽相系由仅彼究竟故，彼不令得依彼知于余境，则共相亦应如是。
如是若于能力亦有如是相知具所缘性，则此由是所缘法故，于数等亦应成。由一青于青想知依彼能力故，于余应成知亦非无。若此具所缘及无错乱，于能力亦应成。说此即"如是则"。如是体性混乱。
若唯于二成二，于一则非故，如何于二者了知为二二？故如何是无差别知境性？如是实物亦非于诸支分一一支分执为支分趣入因，如共相。说二性住时，若不住于一一则不住于任何。若住则如何不如是了知于一一？如是若二不圆满住于一一，则如是住故应如是了知。
无分住于多时，不应于一一不圆满，由应成具分故。故如是说"彼胜义中无"时，由"由何自体性"等遮遣差别共相门说知显现为共相体，为遮"彼胜义中无"故，他者说"如是则"。如所说理，虽无外共相，由心意力许共相故，唯心显现应成共相。

།འདི་ལྟར་བློའི་བསམ་པས་སྤྱིར་བསྟན་པ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་སྒྲོ་ བཏགས་ནས་འདྲེས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཐ་མི་དད་པ་འདི་ཉིད་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ནི་དམ་པའི་དོན་དུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་མི་རིགས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ།།གལ་ཏེ་ཡང་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། འདི་དག་གི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་དོན་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་དེ་དག་རྣམས་མཚུངས་པ་མེད་པར་ནི་དེ་དག་གི་ སྤྱིར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློའི་སྣང་བ་ནི་ཤེས་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དོན་གཞན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་ཐ་དད་པ་ནི་དོན་གཞན་ཏེ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ ཉིད་ཀྱིས་སོ།།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེར་འདི་ཇི་ལྟར་འབྲང་བར་འགྱུར་ཏེ་གང་གིས་འདི་དེའི་སྤྱིར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་དེ་དང་འདྲེ་བར་འགྱུར། འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། ཤེས་པའི་ངོ་བོར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་འདི་དག་ནི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་དུ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་པ་དེ་བསྟན་པས་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དོན་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐབས་ཀྱི་བློའི་སྣང་བ་ལའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས པའི་ངོ་བོ་དོན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པས་ཐ་སྙད་འདོགས་སོ་ཞེ་ན།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་ངོ་ཞེས་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ཡང་དོན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པ་འདི་དོན་ཡིན་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་ བློའི་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པས་དེས་དོན་མཚུངས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་དེ་ལ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདིས་ནི་ཇི་ལྟར་བརྩད་པ་མ་བཀག་པས་བརྟན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཀྱང་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་གཞན་གྱིས། རྩོད་པ་པོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བའི་དངོས་པོ་གཞན་འཕངས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།བློའི་སྣང་བ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་དེའི་ངོ་བོར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡིན་ན། གང་གིས་འདི་དོན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱིར་འགྱུར། རྒྱུ་མཚན་མེད་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་ན་ཡང་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ བསྟན་པ་ནི།རྟེན་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ།

如是由心意显示为共相时，增益自体无差别显现而说为混合。故此无差别即是共相。彼亦是有故，说"彼胜义中无"不应理。若问彼如何有？答：由是知体性故。为遮彼而立无性论故说"彼非是"。
虽知显现是无差别，然由此等因所成义不相等。由彼等无相等故，不成彼等共相。彼亦非有，如是知显现与知无差别。外境事物则唯异彼，说此即"异义"。异义即义异，由观待于知故。
如是成彼中此如何随行，由何此成彼共相如何与彼混合？说此即"知体性"。说此是知而彼等是义之差别。今由"由何自体性"等论中如何说知显现为共相自性，由说此而争论即"若彼体性"等。由执为义故，于此时知显现。"如是"即由知体性错乱安立诸义名言。
此说：虽牛之无差别显现是知自体性，然决定为义。故此牛相应成义，彼亦是知显现故说义相等。此中说"于彼"，由此显示未遮如何诤论而成坚固。然由余问难，诤者抛出所立异事。
于彼知显现如是执为彼体性自性之知生因为何，由何此成诸义共相？若无因生错乱亦太过，说此即"无所依"。

།དེས་ན་དེ་ལྟར་བློའི་སྣང་བ་ཐ་མི་དད་ཀྱང་དེ་དོན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྤྱི་ཐ་དད་པའི་ཚུལ་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་བློའི་སྣང་བའི་སྣང་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ གསལ་བའི་ཕྱིར་མདོ་འདི་ཉིད་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི།རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་བློ་གཞན་ལ་ཡོད་པ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་གཞན་དང་ཐ་མི་དད་པ་ནི་སྤྱི་ཐ་དད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་སུ་ འགྱུར་རོ།།ཤེས་པ་གཅིག་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་བློའི་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན། དོན་གཞན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཤེས་པ་གཞན་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བ་ལང་ངོ་ཞེས་ཞེས་བྱ་བ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་རྟའི་ཤེས་པའི་རང་ བཞིན་མ་ཡིན་མོད།གཞན་ལ་ཡང་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཉིས་པའི་ནི་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་གཞན་ལ་འབྱུང་བའི་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྤྱི་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་བ་ལང་གི་གསལ་བ་གཞན་ལས་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ ལས་འབྱུང་བ་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཞན་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་བསྡུས་ཏེ་སྟོན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་མེད་པར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པ་ཕྱི་མའི་ཕྱོགས་ལ་ཡིན་ལ། གསལ་བ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་ལའོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་དེ་སྔ་མའི་རང་བཞིན་གྱིས གསལ་བ་ལ་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བ་དེའི་ཚེ།ཇི་ལྟར་དེའི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དེའི་གསལ་བ་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འདི་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་ནི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དོན་མེད་ན་ནི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་དེ་མེད་ཀྱང་སྣང་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་ལ་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ངོ་བོའི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་ཡོད་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་སྤྱི་སྣང་བ་ཉིད་དུ་མི་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བསམ་པའི་དབང་གིས་ན།སྤྱི་ཡོད་པར་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད། འདི་ལྟར་སྤྱི་ནི་མི་སྣང་བ་ཡིན་ལ། མི་སྣང་ན་ཡང་བློའི་བསམ་པའི་སྤྱི་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་དེ་ལྟར་དོགས་ན་དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།

故如是虽知显现无差别，然非诸义共相，故说此差别共相方式非有。今为明知显现之无差别性而配此经，即"就一方面"。一切于自体皆无差别。若知显现于余知有，知显现与余无差别，则成说差别共相之宗。
一知无差别知显现体性之共相，如何是余知体性？"异义"即说余知之义。虽"牛"之知显现非马知自性，然于余亦有牛想之第二知是。为遮此故说"于余别相生"。与牛性共相相系之牛别相，从余生余牛想知非余体性之义。余非余体性。
如是识于二者皆不可能为共相体性，摄说此即"是故"。若非如是，则此无彼安立是分别，此为疑。"余知"是于后说分，"余别相"是于前。如是当彼知以前自性不随行于别相时，如何彼别相自性随行于余别相？由如是故，此非共相。
若显现体性成义，无义则唯是知，由有如是识故彼显现。由具能害故，虽无彼然不害显现体性故，成知体性究竟。若于知自性亦不可能有，则共相不成显现故，由意力故，何故说"共相有善说"？如是共相不显现，不显现亦何为心意共相？为说此故说"是故"。

།འདི་ནི་དོན་ རྣམས་ལ་གཅིག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལྷག་པར་རློམ་པ་ཡིན་གྱི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གལ་ཏེ་སྤྱི་འདི་གསལ་བ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་དེ་དེ་ལྟར་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཉིད་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ ཡིན་ཏེ།ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོར་འགལ་བ་དེའི་ཚེ་འདི་ལ་གསལ་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་སྤྱིར་ཞེན་པ་ཙམ་མོ། །དཔེར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོ་རིག་པ་མ་ཡིན་ཡང་དངོས་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་དངོས་པོ་རྟོགས་ པའི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་ཀྱི་དངོས་པོ་གསལ་བའི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་རྟོགས་པ་ན་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་རྟོགས་ན། དེ་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར་སྤྱིར་ བཤད་དོ།།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་རགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་གཅིག་མི་སྲིད་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཕྱི་རོལ་ལ་མི་སྲིད་པ་ཡང་ཕྱིའི་སྨྲ་བ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། ཤེས་པ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡང་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཅིག་ཡོད་ན་གཞན་ངེས་པར་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མེད་པར་ཡང་དེ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་ནི་རགས་པའི་རྣམ་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་སྐད་ཅིག་མའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་འདི་ཕྱི་རོལ་དང་ཐུན་མོང་པ་ཉིད་དང་སྔོན་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་ལས་གཞན་དུ་ནི་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་རིག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དོན་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཁས་བླངས་པའམ་ཤེས་པའི་བདག ཉིད་ནི་ཐ་དད་པ་སྟེ།ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དངོས་པོར་ཡོད་པའི་གཅིག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པས་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་རྣམས་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱི་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་སྟེ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

此于诸义执为一体，是增益执著过分推度，非别相，此为语义。若此共相是别相，则于具彼相之知中彼如是显现故，知自身应成共相体性，如二月等体性。当知亦违背共相体性时，此中由无别相性故，此唯是共相执著。如分别虽非事物了知，然增益执著事物性说为了知事物自性，非由事物显现体性。
故于了知一自相时，了知如是牛等相，于了知余自相时，由执著为一相故说为共相。若如何粗性自身虽不可能一，然于唯识中不违知自性，如是共相体性虽于外不可能，亦应于说外者成识。如是不能，由非余知体性故，如是体性不成立故亦不应理，由一有时余不定近故，无彼时亦彼非彼自性故。
正由此故，共相如粗相，即使世俗亦非有。然如兔角唯是无。故知自性、不共及刹那青等相，了知为外共及曾见性，唯是增益执著非了知。由于知自性不应异如所说故，由非如是相彼彼了知性无故。说此即"诸义"。
他许或知自性是差别，由知自性实有一性不成故非共相体性故。如是于诸义执为共相性即增益执著分别是颠倒性。

།སྤྱི་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ ལ་ཡང་འདི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ།བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྱི། སྔོན་པོའི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་རིག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པས་ལོག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཇི་ལྟར་མི་བདེན་པ་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ ནི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་མི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བའི་ཕྱི་རོལ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་སྔོན་པོ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་འཁྲུལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་མདོའི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བརྗོད་པའི་ ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་ལེགས་པ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་དེའི་ངོ་བོར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱོགས་ཁས་ལེན་པས། དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྟེན་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གཞན་ལ་འཕངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མིང་དོན་གང་ལྡན་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་ ལ་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟེན་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་པར་སྔར་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་རྟོགས་པའི་ཡང་ཡིན་པར་འདིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་དངོས་པོ་གང་དང་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བ་སེལ་བ་ན་བྱེད་པ་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་གྱིས་ རང་བཞིན་ཡང་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཆོས་ཐ་དད་པ་འདིའི་ས་བོན་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་སྤྱིར་རྟོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་བ་ལང་གི་རང་བཞིན་རྣམས་ནི་སོ་སོར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེར་སྐྱ་ཡང་ཡིན་ཞིང་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་གཞན་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །དེས་ན་འདི་དག་རིགས་མི་ མཐུན་པ་དང་།ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བ་ན་གཅིག་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་བཟློག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་བ་ལང་གི་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་ལ་བ་ལང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་འཇུག་པ་མི་མཐུན་པ་མེད་དོ།

如同共相，于青等自性亦非唯是颠倒分别耶？诚然，然由外境性故，非由青体性，彼由知自性是自证境故，颠倒性不成立故。如是不真实之分别是颠倒分别，然非不真实为知性，如说外境之外境论者，于知性中青亦无违故。
正由此故，唯由增益执著自性分别是颠倒体性故，说"分别错乱"即说颠倒增益执著性。虽经中说"执著"，然如是执著是增益执著自性，故分别唯是错乱，由此说故最善。
今由许"由执彼体性故"之宗，由"于彼如是知生何依"说抛出余所说，为显示此故说"名义何具"。此中如前说差别法分别依是遮遣，如是亦说是随行法了知。
其中，遮遣任何事物与彼差别成无差别时，说由差别作用境自性亦分别为差别。故此差别法种子是遮遣。如是于非如是诸事物了知为共相亦非无因，由差别是因故。如是花牛等牛自性各各异于非牛。故如花牛异于非牛，黄牛亦然，余别相差别亦同。
故此等于异类及无差别时，由一增益非牛即是余故，由遮遣彼无差别果性故，于一切牛差别起一牛分别无不相顺。

།འདི་དག་ གི་རང་བཞིན་ནི་གཅིག་ཏུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ན།དེ་དག་ལ་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མི་འཇུག་གོ། །དེ་དག་ལས་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དེ་རྣམས་ལ་ལོག་པའི་ཤེས་པས་རེ་རེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་ ཤེས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པར་དམིགས་པ་འགལ་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་གི་ཁྱད་པར་མཐའ་དག་ལས་གཞན་པའི་གཅིག་པོ་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ། གཅིག་པོ་དེ་ནི་ འཁྲུལ་པ་དེས་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ།དེས་ན་འདི་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ལ་ཡང་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་འདིར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དབྱེ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་དེ་དག་ལ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞུགས་པ་ལས་བཟློག་པ་ཡང་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་ མ་རྟོགས་པར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་གཅིག་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྤྱིར་ནོར་བ་ནི་འཇུག་པའི་མཐུས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཐ་དད་པ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་འདི་ནི་ཐ་དད་པའི་ས་བོན་ཅན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་ནི་ སྤྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་ས་བོན་ནི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ།བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་དེ་ལའང་གཞན་ལས་ལོག་པ་དང་ཞེས་བཤད་པ་ཁྱད་པར་དག་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་གཞན་ལྡོག་པ་ཙམ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ས་བོན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་ས་བོན་དུ་འཐད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མིང་དོན་གང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཞན་སེལ་བ་ཉིད་སྤྱིར་ཤེས་པའི་ས་བོན་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་ པའི་ཡུལ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མིང་ནི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་མིང་དོན་གང་ལྡན་ཞེས་བཤད་པའི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ངེས་པ་ཉིད་ས་བོན་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་དོན་དུའོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཞན་ལ་མེད་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན། དེ་ནི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་དང་རྟོགས་འབྲེལ་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ས་བོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་ཏེ། སྒྲ་ཡང་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པར་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་དེའི་ས་བོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཆེད་དུ་མིང་དོན་གང་ལྡན་ཞེས་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།

由此等自性不应为一故，于彼等不起了知自性果性之分别。彼等差别自性是一，而彼由颠倒知于一一增益。真实知于差别者观无差别相违，余非然，由颠倒即是颠倒增益性故是颠倒。异于一切牛差别之一亦是非牛，彼一由错乱增益于一切，故此如是起理应故，于自性亦为分别一之错乱，为显此与应分别义故，从彼等了知为一之入亦应理。
未了知自性为一则不起一分别。此成一起故，共相错误是由起力所作。起亦依增益，彼亦从差别故，此了知是差别种子性。若差别是共相分别所缘非种子耶？诚然，然彼如说"于彼亦异余遮遣"是与差别无差别自性。
将说"由无遮遣体性故"，唯遮遣余事物者非所缘，然唯是种子，如所说。正彼合理为种子故说"名义何具"。声是遮遣余境，故遮遣余即是共相了知种子。由分别境即是声义故。显示名有互相差别义。此说"名义何具"为说互相差别决定即是种子义。
如是于余事物无者亦唯是差别，彼与分别及了知全无关系。应知具遮遣增益相之差别是种子，声亦前已显示是彼义。故为说彼差别是种子故说"名义何具"。

།གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་ས་བོན་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནམ། བདེན་མོད་ཀྱི་དངོས་ཀྱིས་ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་དེ་ནི་ས་བོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ཞིག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་བཅད་པའོ། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་བུམ་པ་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེར་སྐྱ་ལས་ཀྱང་ཡིན་པས་ཁྲ བོ་དང་བུམ་པ་དག་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་གཉིས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པའམ་ཐ་མི་དད་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་གིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཁྲ་བོ་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་ལས་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་བ་ལང་མ་ཡིན་པས་བུམ་པ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན། སེར་སྐྱ་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། ། འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ན་ནི་བུམ་པ་ལ་ཡང་བ་ལང་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གང་གིས་འདིར་སྤྱིའི་བློར་འགྱུར་བ་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་གཉིས་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་བཅད་པའི་རྟེན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ནི ས་བོན་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་གཉིས་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་གྲུབ་ཀྱི་ཁྲ་བོ་དང་བུམ་པ་གཉིས་ལ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཅན་གྱི་ཞེས་སྨོས་སོ། །བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་ པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཐ་མི་དད་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ལས་ཐ་དད་པས་ཏེ་གཞན་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ།སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་འབྲེལ་པ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཏེ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་གཏན་ཚིགས་ ཀྱིས་ན་ཐ་དད་པ་གང་ཞིག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྡ་བྱེད་པ་སྟེ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་གཉིས་རང་བཞིན་གཅིག་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ལས་ཐ་དད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་མེད་པར་མི་འགྱུར་བ་དོན་རྣམས་ལ་མི་ འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ།།འདི་ལྟར་རང་བཞིན་གཅིག་མེད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བུམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ་སེར་སྐྱ་ནི་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།

若由彼于此无故是增益错乱，如是亦由遮遣彼之分别起故，彼亦岂非可为种子？诚然，为直说种子体性故如是安立。正由此故，注释亦说"互相差别即是种子"。彼为何？说"为令了知"。义为遮遣增益。
若如花牛异于瓶，亦异于黄牛，则如花牛与瓶二者，花牛与黄牛二者亦然，由空无某差别或无差别法故。故由花牛是牛性故，异于彼者非牛，瓶为非牛性，则黄牛亦应成非牛性。若彼差别非非性支分，则于瓶亦应唯成牛。故此中由花牛与黄牛二者遮遣非牛故，如何成为遮遣增益非牛之所依？故互相差别非种子，由无故。
如是迎此疑问，为显示如何成立花牛与黄牛二者遮遣非牛，而花牛与瓶二者不然故，说"具无差别所证"。具挤乳、负重等无差别所证者，异于瓶等非具彼所证者，即了知为异，舍弃增益门遍系彼等，即遮遣而起之因故，为令了知何差别而立名言，如是彼亦唯是遮遣增益。
其义为此：花牛与黄牛二者虽不具一自性，然诸义有不同故，非凡异于何者皆无差别。如是虽无一自性，如花牛能挤乳、负重等，异自性之瓶则不能，而黄牛异自性亦能。

།དེས་ན་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཁྱད་ པར་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་དོན་བྱ་བ་དེ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་དམ་ཚིག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་ཁྱད་པར་རྣམས་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལས་ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དེ་ནི་མི་འདྲ་བའི་ བདག་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ།ཇི་ལྟར་འདི་རྣམས་ཀྱི་མི་འདྲ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནའི་ཡིན་ནོ། །ཕན་ཚུན་མ་འབྲེལ་པ་བ་ལང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་ཀྱང་གཞན་ནི་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་ཤེས་བརྗོད་ཐ་མི་དད་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་སྤྱི་དགོས་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོའམ། རང་གི་ངོ་བོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་སྤྱི་ལ་ལྟོས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ་དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་དེར་ཤེས་པ་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ཡང་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཙམ་ལ་ལྟོས པ་ཡིན་གྱི།སྤྱིས་ནི་དེ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དགོས་ཏེ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐ་དད་ཀྱང་འདི་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྡོག་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྤྱིའི་རྟོགས་པའི་ས་ བོན་དུ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ས་བོན་དུ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་འཛིན་པ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །འཛིན་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ནི་འདིའི་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་བརྗོད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཞེས་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་མི་འཛིན་པའི་བསམ་པས་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ ཉིད་ཁོ་ན་མི་འདྲ་བ་ཡིན་པ་མི་བཟོད་པས་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ཞེས་སྨྲས་སོ།།ཐ་དད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ མི་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་དང་ཐ་དད་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལ་བཤད་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད། །ཅེས་ཕ་རོལ་པོས་དྲིས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་ བཤད་པ།འདི་ལྟར་གཅིག་གི་རྟོགས་པ་ནི་གཅིག་རྟོགས་ཏེ་སྤྱིའི་ཤེས་པའོ། །དོན་ཤེས་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའོ།

故仅由称为"差别"不使差别者无差异，由唯某者作彼作用故，非一切皆是誓言故。此亦由差别各各唯以自性作故，此不同唯是差别体性。虽异于彼无差别，然彼唯是不同体性，如是此等之不同，唯是某者之所有。互不相系是牛体性，虽差别余非然，故全无过失。
如是由了知、言说无差别事故，此等需共相，非自体或自体所成果。此等自体于共相全无所待，由彼唯从自因成故。由共相力唯成彼无差别了知而已。如是果亦待彼自体有性而已，共相于彼全无所需，由唯从有功能生故。
故虽差别，有无如是体性之不同自性，唯成某差别。故于遮遣无违故，彼合理为共相了知种子。为立彼为种子故说"此分别执彼时"。由执持语式说此无差别自性。由"唯彼"不执共相等意，说"如何"者，不忍如所说差别体性唯是不同。
思惟：彼等差别者之果如何无差别？由差别无差异故，应成一切差别。故由差别无如是不同相故，说"由何"以显示何能异于某者。
其中说"诸事物"。如对方所问"如何果无差别"，此是诸事物自性。为立此故说：如是一了知即了知一，即共相知。义知即是体验。

།སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་དོན་ཏེ། དགོས་པ་གཅིག་སྒྲུབ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་ཁ་ཅིག་རང་བཞིན་ གྱིས་ངེས་པ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་བ་ལང་བ་ལང་སྙམ་དུ་སྤྱིར་ཤེས་པ་གཅིག་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བ་ལང་གི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་མངོན་སུམ་དང་། བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ ངང་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་དེ་དག་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི་མི་འདྲ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་སྤྱི་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ནུས་པར་རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་སྤྱི་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་ བུ་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ངེས་པ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་མི་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་བརྟེན་པར་ཐལ་གྱི་འདི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁས་མ་བླངས་པར་ཡང་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་དེའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཁོ་ན་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ན་ཐ་མི་དད་པར་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་ཐ་མི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་དེ་དག་གི་ནུས་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྣམས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ན་རང་གི་རྟེན་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པའི་ དམིགས་པར་འགྱུར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ནུས་པ་ནི་སྤྱིའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ནའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་སྤྱི་ཉིད་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་གྱི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ནུས་པ་མི་འདྲ་བ་ འདི་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ན།དེས་ཅི་མེད་ཀྱང་འགྱུར་རོ།

"等"字表示牛等之挤乳、负重等，即如是体性义，虽于成一所需为差别，然某者由自性决定，非一切。此说：虽诸事物差别无差异，然唯花牛等于牛作共相一了知，如是生起牛相现前知，及生挤乳、负重等，而鹅等则不然。
如是唯彼等具如是不同者，共相即是因由。生起自性从自因生，彼等因亦如是能生，唯从自因故无始。如是虽有共相，此定能成果之功能是差别体性。故此不待所不欲之余差别而成，非自体自性，不须承许亦能成立。
若谓唯彼共相所依差别有功能，余者则不然。共相者，是作无差别言说，如无差别了知等，彼等功能亦不依因由。由了知自体义转变故，令成自所依无差别了知所缘。功能非共相自性，由彼唯是差别法故。若是自性，则共相成作者，而非差别。若谓虽差别体性无差异，此不同功能亦成立，则虽无彼亦应成。

།ནུས་པ་འདི་ནི་བ་ལང་གི་ཡིན་གྱི་རྟའི་མ་ཡིན་ལ་བ་ལང་ཡང་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ནུས་པ་མེད་ཀྱང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་འདྲ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་སྤྱི་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྤྱི་རང་ དང་འབྲེལ་པས་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་གཞན་དག་ལས་མི་འདྲ་བར་བྱེད་ན།འོ་ན་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པས་ཆོག་སྟེ། རྣམ་པ་དེ་འདྲ་བའི་མི་འདྲ་ བ་དང་ལྡན་པ་འདི་དག་རང་གི་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་མོད།།འདི་ལྟར་སྤྱི་དང་འབྲེལ་པས་བྱས་པའི་འདི་དག་གི་མི་མཚུངས་པའི་བདག་ཉིད་གལ་ཏེ་སྤྱི་ཉིད་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་ནང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མི་སྲིད་པ་ནི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ འདི་བ་ལང་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་ཞེས་བསྟན།གལ་ཏེ་བ་ལང་ཞེས་ཁྱད་པར་ཉིད་དེ་བསྟན་པ་ཡིན་ན། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པས་ན། དེ་དག་རྟ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་དག་ལ་དེ་དག་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་དག་ཁོ་ནའི་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དག་ནི་མ་ ཡིན།འོན་ཏེ་སྤྱི་ཉིད་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་ནུས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཡང་། གཅིག་པོ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ན། དེ་གཞན་ལ་མེད་པ་དེའི་བདག་ཉིད་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་ཁྱད་པར་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་སྲིད་ པ་མ་ཡིན་པ་གསལ་བ་ཉུང་ཟད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པའི་རང་གི་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་ལ་དེ་ལྟར་སྐྱེ་ལ་རག་མོད།དེ་དག་ལ་སྤྱིས་ཅི་བྱ། དེས་ན་གསལ་བ་རྣམས་སོ་སོའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་གསལ་བ་གཞན་དག་དང་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་མཚུངས་པ་ ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་མེད་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡང་འདིར་ཅིའི་ཆེད་དུ་བགྲང་ཞེ་ན། དོན་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འཁྲུལ་ པ་སྐྱེད་པར་གྱུར་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་སྲིད་པར་ལོག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པས་ན་དཔེར་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ།

此功能是牛的而非马的，牛亦由花牛等具牛性故。故虽无功能，于具如是不同者，共相即是因由。若谓共相由自相系而使差别体性异于余差别，则花牛等与鹅等之不同，由互不同差别体性随行故，应足以了知共相差别。虽具如是不同者唯从自因生。
如是若此等由共相相系所成之不同体性即是共相，则由内体性与鹅等不同故，于彼不可能，由不具功能故，如何说此是诸牛之功能？若说"牛"即显示差别，由差别体性不共故，彼等于称"马"等余差别无差别故，如何唯此等有功能而余者无？若是共相，则差别定无功能。
若谓虽差别体性不共，由系属彼一而成差别，则由随行彼余所无之体性，互相特征不同之差别非一切差别所有，由依少许显现故，彼等如是能成之自因唯如是生即可，共相何为？故诸显现各各体性唯异于余显现，如是成立。
如是虽非相同相，于眼等互无自性者，唯有作一眼识性，虽差别无差异，而耳等则不然。若问为何此中亦数一了知？为显示诸义亦由自体如是生错乱故。由于眼等无不可能之错解，故示为喻。"如何"等是注释。

།དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་སམ། བདག་དང་དབང་པོ་དང་ཡིད་དང་དོན་དང་། དེ་རྣམས་ཕྲད་ པ་ལ་ནི་མཚུངས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན།བདག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་དུ་གྲགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་ནས། གཅིག་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་ བས་ནི་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་བཤད་དོ།།ཁ་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པ་འཆད་པ་ནི། ཐ་དད་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔེར་ན་ཤིང་ཤ་པ་དང་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཀྱང་ཚོས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱ་བ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི། ཆུ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་ བཞིན་ནོ།།དེ་དག་ཀྱང་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ཐ་དད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་ པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ལ་ནི་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བྱ་བ་མེད་པ་ཇི་ལྟ་བར་རོ།།ཐ་དད་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི། རྣ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་སྨན་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་གཞན་དགོད་པའོ། ། དཔེར་ན་སྨན་ཁ་ཅིག་ཐ་དད་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨན་གཞན་དང་ལྷན་ཅིག་པས་སམ། སོ་སོ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་མེད་པར་རིམས་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པར་མཐོང་གི་སྤྱིས་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཤ་རི་བ་དང་ཁ་ར་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་པས་ཀྱང་རིམས་སེལ་བར བྱེད་ལ།རེ་རེས་ཀྱང་ངོ་། །འདི་དག་སྤྱི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་མེད་ཀྱང་གཞན་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དཔེ་གཞན་བསྟན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱི་སྲིད་པ་ནི་ས་བོན་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནའོ། །འདི་དག་ལ་ནི་སྨན་ཉིད་སྤྱིར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལྟར་ ཕྱོགས་སྔ་མའི་སྐབས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བཀོད་དེ།སྤྱི་གཅིག་དང་ལྡན་པས་འདི་དག་ལ་འབྲས་བུ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །ཡང་ན་དཔེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་པའོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སྐབས་རྙེད་དེ་རྩོད་པར་བྱེད་པའོ། ། འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ལས་གང་ལས་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ལ་འབྲས་བུ་གཅིག་མི་སྲིད་པ་གང་ཡིན། སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་སྨན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དགག་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ།

诸根、境、光明、作意等，或我、根、意、境及彼等和合，虽无相同。"我"等是依他处所知。说"如根等"后，为说"一了知"等故，说"如是"等。"余"字说明"等"字义。
解释"某者"说："虽差别无差异"。如娑罗树、紫檀等虽无随行，然生染色等一作用，而水等则不然。彼等亦由随行娑罗等故。其说明即"差别"等。如色等为识因由，而耳等非能生，如于生起色等识，耳等无能生作用。虽差别，眼等生色识，而耳等不然。
"如某药"者，是立余喻。如某药虽差别，"共同"谓与他药共同，或"各别"谓不相待，见能止热等，而非由共相。舍利婆、糖等共同亦能除热，各别亦然。此等无共相。虽无共相，余非如是。
若问何故示余喻？答：眼等有共相之可能唯无种子。此等以药性为共相，故为分别前说之门而如是安立，为显示此等非由具一共相有一果故。或"如"等是注释。
"若作是念"者，是寻得机会而争论。于如是作一果者，由何为彼果故，于诸显现何故一果不可能？若谓有少许药性等共相，则如前说过失。为破故说"此不应理"。

།ཁྱད་པར མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ།གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ན་སྤྱི་ཡིས་མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་འགྲེལ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ན་འགྲེལ་པ་ལས་སྤྱི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྤྱིའི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་སྔ་མའི་ཆ་དང་འབྲེལ་པས་སྟོན་པའོ། །འབྲས་བུ་དེ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམས་ལ་སོགས་ པ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྨན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་འབྲས་བུ་དེ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱིས་རིམས་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པས་ན། སྤྱིས་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་དག་ཞིང་སོགས་ཐ་དད་ཀྱང་། །ཁྱད་པར་ མེད་པར་ཐལ་འགྱུར་ཕྱིར།།ཞེས་སྨྲས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་ཡོད་ན་གང་འབྱུང་བ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །རིམས་ལ་སོགས་ཞི་བ་ཡང་སྨན་རྣམས་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་ན། གལ་ཏེ་ཡང་འདི་གསལ་བ་ཡོད་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ། སྤྱིས་ཡིན་ཞེས་ཁྱད་པར་ དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་རྟོགས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་སྤྱིའི་འབྲས་བུ་ཉིད་བསལ་ནས་དེ་གསལ་བའི་འབྲས་བུ་ཁོ་ནར་ངེས་པར་བྱེད་དོ།།འདི་ལྟར་རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ན། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ན་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྤྱི་ལ་ནི་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན། དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་སྨན་རྣམས་ཞིང་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་ལ། རིམས་ལ་སོགས་པ་ཞི་བ་དེ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་ཡང་ཡོད་དེ། ཞིང་འགའ་ཞིག་ ལས་སླེ་ཏྲེས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནུས་པ་གང་ན་ཉིད་ཀྱིས་མྱུར་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ།གཞན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཆད་པའོ། །འོན་ཏེ་ཞིང་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པས་སྤྱི་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཞིང་ཐ་དད་པས་ཀྱང་སྤྱི་ ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ན་དེར་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །སུན་དབྱུང་བ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི། བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟོས་པ་ན་ སྐབས་སུ་བབ་པའི་སྤྱི་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་དེ་བས་ན་ཕན་འདོགས་མེད་ཕྱིར་ཡང་སྤྱི་ནི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་འགྱུར་ཡང་ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གསལ་བ་རྣམས་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཡོད་ན་ཡང་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་ནི་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ།སྤྱི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

对于"由无差别故"之说，关于"何者"之依待，说"非由共相"，当显示注释时，注释中说"共相"，是由连结前偈颂分"非共相"而显示。"作彼果"者，由见能止热等之药故，说彼等之果。由于彼无差别故，由连结"由共相见止热等"，说共相非作果。
云何？说："彼等虽田等差别，由无差别故应成过"。此说：若有何者则生何者，彼即是果。止热等亦是药等有则生之法，虽此或是显现有则生，或由共相，无差别随行遮止之了知，然由余相遮除共相之果性，定彼唯是显现之果。如是因虽无差别而果成差别时，如有果而无因，如是无随行遮止之随行。
共相全无任何差别，故若是彼果，则诸药由田等差别虽异，止热等应无差别。然有差别：由某田所生诃梨勒等，由何力不速作用故，而由余则不然。"若"等是解释。说"若由田等差别，共相不成差别"。若由田差别亦令共相成差别，则于彼显现差别者，由差别因由不应成无差别了知，由彼差别故。故应成失自体性。
说余破除："显示"。关于"何者"之依待，显示是与所说共相相系，即"共相"。由彼因由故，由无作用故，又共相是常，故虽变亦非作用。故不能说如诸显现，共相有则果生，由共相无果性即能害故。

།ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གལ་ཏེ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྤྱིས་འབྲས་བུ་བྱེད་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་ རོ།།འདི་ཡང་མངོན་དུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན། འགའ་ལ་ཡང་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་སྤྱི་ལ་བཏོན་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་བརྗོད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད། འདི་ལྟར་ གསལ་བ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པས་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་ན་སྐད་ཅིག་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་འདོགས་པར་འགྱུར་རོ།།སྤྱི་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེ་ནི་དེ་ལྟར་སྤྱི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ནས་གསལ་བ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།གསལ་བ་དུས་དང་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལས་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་ཡང་མདུན་ ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར། དཔེར་ན་སྨན་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་རྟོགས་དོན་ཤེས་ལ་སོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་གཞུང་འཛུགས་པ་བརྗོད་ནས། གཅིག་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པར་སྟོན་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་དེ་དག་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་དག་བྱེད་པ་ན་དེ་མི་བྱེད་པ་ཅན་དག་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཐ་མི་དད་པར་བཤད་པ་ནི། གཅིག གི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་དེ་ལྟར་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ན་སྤྱི་ཁས་བླངས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གནས་པ་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་ཀྱང་བློ་ལ་ལྟོས་པའི་སྤྱི་ལ་དོན་རྣམ་པར་ གནས་པ་འགྲུབ་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་སློང་བར་བྱེད་པ་ནི་ཡང་ཅི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ལ་འདྲི་བ་ནི། དེ་ལ་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། གཞན་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ སྤྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།

无作用性以"若此"等开始立论。若由共相作果，由不待同作故，应同时成办一切。此亦将显现。若谓如共相，显现亦非刹那，故于任何亦无作用，如是于共相所说有何殊胜？云何无殊胜？如是显现非刹那故不相应时，由刹那性即成作用。共相若非刹那，则成无自体性。
喻者，如是由共相无差别故及无作用故，非是果差别之因，已成立已，由显现具差别故，为显示随其差别故，说"显现时处"。由因差别成就差别故，能作果差别。此亦将于前显示刹那性。
故如是，说"如某药"等开始"一了知义知等"之论后，显示"一了知"等成就者，即"如是"。故显示彼等亦异于非彼果者而成无差别差异者，说"彼等作时异于不作者故无差异"。说彼等异于非彼因者故无差异者，即"一之"。
如是观察时，若许共相，及分别非事物境，及无所谓共相，则云何由非事物境分别亦成立依心共相之义安立，为显示此而兴诤论者，即"又何"。于二者皆问有何过失者，即"于彼何成"。由自相不可能为分别境故，了知遮余相之共相为自相外事物相同。

།ཡང་ན་གཞན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དོན་བྱེད། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིས་རང་གི་མཚན་ ཉིད་མཚུངས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་འཇུག་པ་མེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འཐོབ་པར་འགྱུར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་མེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མེ་མ་ཡིན་པ་རིག་པས་ཞུགས་པས་ མེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་ན་ཡང་ཆུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ལ་དེ་མི་བྱེད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡང་རྙེད་པར་དཀའོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་མི་བྱེད་པ་དག་ ལས་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་བྱ།ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བརྗོད་པ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་བྱས་པ་ཉིད་ལས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་ རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན།སྒྲ་མི་རྟོགས་ན་ནི་དོན་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲུབ་ན།ཆ་མེད་པའི་དོན་མངོན་སུམ་གྱིས་བཟུང་བ་ན་དེ་དག་བཟུང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ན་ནི་འདི་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་གོ། །དེ་དག་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་བདེན་མོད་ ཀྱི།འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་འཐད་དོ། །རིག་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ནི་ཡུལ་གྱི་དོན་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་ པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་སྟེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་རིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི་ཞེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

或者，若非外在事物，如何作用？此说：由分别非事物境故，若不应了知如是自性之共相与自相相同，而是唯是事物之他性。若尔，云何由烟推知火而得火所成办？分别为火境者，由了知非火而趣入，不能成就火所成办义。若非如是，于阳焰知为水时，亦应成就水所成办。故于分别境中难得异于彼不作者。故云何定解此即是异于不作者之相共相相同？
说余过失："于自相亦"。由无常性自性之共相，诸分别非自相境故，若由所作性推知声无常时，若不了知声则不成无常义。如是，推知无我性等余者亦应无。又，若由推知事物境性成立无常、无我等如是推知即是事物自性者，则于无分义为现量所取时应取彼等，然推知非事物境故，此等唯是分别显现，非事物体性。
其说明："彼等亦"，谓无常性等。彼等非事物体性，由住于分别自性故，此为其义。岂非依增益说为义境耶？虽然，若无常性非是了知性，则由增益力不应理成为无常性境。离了知外无任何境义。故如不知无常性，识不成为无常境。若无常性唯是了知，则由了知性即是无常境，非由增益。

།དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན་འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་དེ་ནི་མེད་དེ་ཞེས་སྨོས་སོ། ། དེ་ལྟར་མཚུངས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཡིན་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞི་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འདི་ཁོ་ནར་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དང་། དོན་ཡང་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དང་། དེ ལ་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་སྟོན་ཏེ།ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དེ་ལ་ཡོད་པའི་དོན་ཀྱང་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པའི་དོན་དེ་དག་མཚུངས་སོ་ཞེས་འཛིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྒྱུ་དང་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་ནི། དངོས་པོའི་རང་ གི་ངོ་བོ་འཛིན་པས་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཞན་པའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པའི་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་དོན་ཐ་མི་དད་པར་འཛིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ཉམས་སུ་ མྱོང་བའི་དངོས་པོ་ལས་དེའི་འདུ་བྱེད་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཅན་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་ཐ་མི་དད་པ་འཛིན་པ་ ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཡང་ལྟ་བུའི་སྒྲ་བྱས་པ་ནི་སྤྱི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཚུངས་པར་རྟོགས་པ་དེའི་ས་བོན་ནི་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དོན་དམ་པར་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་ པ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་ནས་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་དེའི་ཡུལ་ཀྱི་རང་བཞིན་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དོན་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུ་དང་རྣམ་པ་ཐ་མི་དད་པ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེའི་ཡུལ་ཅན་ མ་ཡིན་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཅན་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དོན་མི་བྱེད་ཀྱང་དེ་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།འདི་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་འདོགས་པ་རྣམས་ཞེས་སྨོས་སོ། །དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་ལྟ་བུ་ཞེས་བརྗོད་ལ། ལྷག་པར་ཞེན་པ་དེ་ཡང་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་མེད་ན་ནི་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་རིག་པར་མ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་གལ་ཏེ་དེར་ཞེན་པ་ཡང་མེད་ན་ནི་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

若问分别如何成为非事物境者，为遣除此说"彼过失无"。显示所应了知"如是相同"是他者非自相者，即"显现于识"。共同依等亦唯如是。显示彼识如何，义亦如何，及于彼共相等言说如何，谓：此识生起者，于彼所有义亦是何种相之义，执彼等相同，如是相连。
显示识之自体由因及自体门者，即"由执事物自体"。虽非彼境，然彼境之因由是依止他经验习气而生，由无异果事物所生是执无异义之因由。由此从经验事物由彼造作力而生故，虽实非彼境，如是增益。故虽非彼境而说"如彼境"者，即说于非彼增益性。
此中"执无异义"亦加"如"字者，由共相是增益根本故。显示虽非所缘，然由自性了知相同之种子唯是异于他者，故说"胜义"。由此故，差异与彼相连。
说已识之自性，随顺彼说其境之自性者，即说"于彼"。由从彼义经验习气所生故，由执如外境及无异相故如一，由虽非彼境而如彼境性故，虽不作义而如作彼。为立此论故，说"诸假立"。由增益作用义故说如彼境，彼增益亦有于诸假立，若无则不成趣入。如是，于未了知义若亦无彼执著，则定不趣入异于他者。

།རིགས་མི་མཐུན་པ་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་མི་བྱེད་པ་དག་ ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུའོ།།གལ་ཏེ་འདིར་ལྡོག་པར་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། དེ་ནི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་དེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་ པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཐ་དད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ཡང་བརྟག་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་སྤྱིའི་ཐ་སྙད་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ན་ནི་བློ་ལ་གནས་པའི་དོན་དེ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་ གཅིག་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྤྱི་ཉིད་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་མང་པོའི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དོ།།དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་སྤྱིས་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་འཛིན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདིར་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་དེ་དག་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བརྗོད་ པའི་ཤེས་པ་དེ་ལ་མི་སྣང་བ་ཉིད་དོ།།གཞི་མཐུན་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ནི། དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པར་སྣང་བ་ནི་དཀར་པོ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ལོག་པར་སྣང་ངོ་། །དེས་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རྟེན་ཉིད་དུ་དཀར་པོ་ ཞེས་སྣང་བ་ན་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་དཀར་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོ་སོར་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པས་བྱས་པས་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་འདི་ཉིད་གཞི་མཐུན་པ་ཡིན་གྱི། གང་གིས་འདི་གཉིས་གཞི་མཚུངས་ པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞི་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་ཆོས་ཅན་གསུམ་པ་ནི་འདིར་ཡང་སྣང་བ་མེད་དོ།།བ་ལང་ངོ་སྙམ་པ་འདི་ཉིད་དུས་ཅན་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དཀར་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཇི་ལྟར་ཤེས་དང་ཐ་དད་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་འདིས་བློའི་དོན་རྣམས་ ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ།ཐ་དད་པ་རྣམས་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞི་མཐུན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ལོག་པའི་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཀྱི་ མེད་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ།།དོན་དེ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ཀྱང་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བློས་སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནོ།

由异类差异境性故，亦如异于彼不作者。若问此中无遮显现，云何说如差异？故说"由作用义"。如是显现即是显现异于非彼，如前已说。由彼相亦是分别影像故，说"差异"。说彼亦非事物体性者，即"彼亦分别"。
说彼依止共相言说时，即"住于心之彼等义"。虽是一义之时，然由共相待他故说多数。执"彼"差异相共相相同。由此遮性等显现故，非自相，由如所说不显现于彼识故。
说共同依亦即于彼者，即"彼等"。显现遮非牛者亦显现遮非白。故于显现所谓牛者，当白显现为所依时，显现无差异，由彼即是白故。故此二相虽于分别显现各异，然由互相关联故成一显现，此即共同依，非由此二基相同故成共同依之第三有法于此亦不显现。
了知"是牛"即是有时了知，彼即成为白性。如是由"云何与识无异"之理，说心义等是从颠倒分别所生性，如是由差异等了知关联亦不成故，共同依一性亦唯是增益性之遮义自性，为显示此故说"虽无自体"。虽彼等义无自体，然由增益性之心显示共相及共同依如是自性故，此言说非真实。

།དེས་ནི་དེ་ལྟར་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་ ནས།ཡང་ན་ནི་གཞན་གྱིས་ཇི་ལྟར་དོན་བྱེད་ཅེས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ལ། སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར། འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལྟར་བསམ་པ་ཡིན་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལས་གཞན་འཛིན་ན་ནི། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་གང་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་དེའི་འདུ་བྱེད་པས་བསྐྱེད་ པའི་བློ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ན་ནི།རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་འདུ་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེའི་འདུ་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གཞན་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་ བ་བཞིན་རྟོགས་པར་ནུས་པ་དང་བྲལ་བས་སྣང་བ་ཐ་དད་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་འདི་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།མི་འདྲ་བ་ཙམ་གྱི་ནི་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། འཁྲུལ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་ ཉིད་ནི་མི་འདྲ་བ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་འདུ་བྱེད་པའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པའི་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ལས་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ནི་ཁྲ་བོ་ལས་སེར་སྐྱ་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི། ཁྲ་བོ་དང་བུམ་པ་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཐོང་བའི་འདུ་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བྱས་པས་ན་འཁྲུལ་པ་འདི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་པའི་བསླད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །འཁྲུལ་པ་གཉིས་ནི་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་སྲིད་པ་དང་མི་སྲིད་པ་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དབྱེ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་ལ ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བའམ།ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་སྣང་བ་བཞིན་ནོ། །ཟླ་བ་གཉིས་དང་ནོར་བུའི་རྣམ་པ་དག་ནི་ཟླ་བ་དང་སྒྲོན་མ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་འོད་འཁྱིམས་པ་ལ་ནོར་བུའི་འོད་ཆེན་པོར་ངེས་པས་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་ངེས་པ་ནི་སྲིད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འཁྱིམས་ པའི་ཚད་ཀྱིས་ནོར་བུ་ཆེན་པོར་ངེས་ཀྱང་དེར་ནོར་བུ་ཡོད་པ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ།།མིག་མི་གསལ་བས་གསལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བའི་སྒྲོན་མ་རྟོགས་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ནོར་བུ་ཆེན་པོར་ངེས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་མི་ལྡན་པ་ཁོ་ནའོ།

显示如是应了知相同后，或为遣除他人所说"云何作用"之诘难无事境性，故说"此一切"。如是意趣：由经验习气为根本故，分别必随见义。若执取异于所缘，则不成依止经验习气。其中，若唯如所经验之自体由彼造作所生而显现于心，则分别不成错乱。
当分别虽是彼造作所生，然由彼造作所生性舍彼而不能随觉他，且由分别自性离如所经验能了知故，由异显现所表征之异性自体，于义增益分别生起时，说此为错乱。仅不相似成为异性，非为错乱。错乱性是由于不相似亦执为彼性所作。
由彼造作根本性故，从关联显现及分别性显现，所分别不相似性如花斑与黄不相似，非如花斑与瓶不相似。故由自相见之造作所生习气所作，说此错乱是如实事物之染污。
二种错乱是由事物差别可能与不可能性自性差别，如于月显现二月，或于宝珠光显现为宝珠。二月及宝珠相于月及灯不存在故。由定解自光旋转为大宝珠光明，于宝珠光定解为宝珠是可能性错乱，由旋转量定解为大宝珠，然未遮彼有宝珠故。由眼不明于明轮所围灯了知如是大宝珠定解，唯是无事。

།དེའི་ཕྱིར་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་ནི་དོན་དེ་དང་འབྲེལ་པས།དེར་མི་འཁྲུལ་པས་ན་རྟོགས་པ་དེ་ལས་འཇུག་པ་དེ་དམིགས་པ་ཉིད་མེད་ཀྱང་། དེ་ཐོབ་པའི་རྩ་བ་ཅན་དེས་བསྒྲུབ་པའི་དོན་བྱ་བ་གྲུབ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པ་ན་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ཡིན་ཡང་མི་ རྟོགས་པ་ཉིད་མ་སྤངས་པས་ན།ཞུགས་པས་མེ་ཐོབ་པ་ན་བསྲེགས་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །ཚུལ་འདི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་གཏན་མེད་པའི་དོན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངུལ་ལ་སོགས་ པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་དེའི་ཡུལ་དང་དུས་ན་མེད་པ་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོའི་ཡུལ་ལ་མི་སླུ་སྟེ། དེའི་དོན་བྱེད་པ་གནས་པར་གྱུར་པའོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི། མཐོང་བ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའོ། །འདྲ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་བཟུང་བ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་ སོགས་པ་ལ་དངུལ་ལ་སོགས་པ་དང་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟག་པ་དང་འདྲ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས། དུས་གསུམ་ཁྱབ་པ་སྟེ། གཅིག་ནི་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ལ། གཞན་ནི་རྒྱུན་འདྲ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་དཔེ་ནི། མར་མེའི་ འོད་ལ་ནོར་བུར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཡང་ན་ནི་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ཅེས་གང་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་མེ་མ་ཡིན་པར་རིག་པ་ཡིན་ན་མེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་མེ་རིག་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ ལས་མེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་མེ་རིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་རིག་པ་ཡང་ཆུར་རིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་བདེན་མོད་ཀྱི་ཆུ་ནི་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རིགས་པ་ནི་དོན་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་ལ་མི་ འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་དོན་གྱི་བྱ་བ་མེད་ཀྱང་དོན་བྱ་བ་འགྲུབ་པ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་དོན་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་། དོན་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དོན་ཉིད་ལས་ཡིན་ན་ནི་ རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དེ་ལྟར་ཐལ་བ་མེད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མི་བྱེད་པ་ལས་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨོས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དུ་བསལ་ ཟིན་ཏོ།

因此，如实错乱分别由与彼义关联，由不错乱于彼，故从彼了知虽无所缘而趣入，由得彼根本性成就所作义非无，如从烟了知火，虽了知异其性，然未舍未了知性，故趣入得火时成就燃烧等，如是。
此理非遍一切分别，因常等分别是分别全无之义故。银等分别是分别彼处时中无者。于事物境不欺，由彼作用安住故。随如所见差别者，即如所见了知。取少许相似者，如于贝等执为银等，如前所说。
无常似常者，由唯青性遍三时，由一不住，他生相似相续故。此中喻如于灯光了知为宝珠。故或如他说"云何作用"无过失者，即"是故"。若了知此非火，则不错乱于火所成。或若仅由了知火性是火境，则无事境了知火性不成。
若谓尔时于阳焰了知为水亦应成了知水，诚然，然无水。如是比量理非无义，由于义不错乱故。是故分别境虽无义作用，然成就义作用应理。否则由未缘义及义成就故，应唯从分别境。若从义，则分别境不至如是。
所说分别境异于自相故不异于彼不作者，即已遣除"外境差异分别岂不趣入"。

།སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་སྤྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྤང་བའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ མི་རྟག་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཡོ་བ་ཉིད་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྤྱི་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་མཚུངས་པར་རྣམ་པར་ མི་རྟོག་མོད།དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་བྱུང་ནས་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་མི་རྟག་པ་ཇི་ལྟར་མ་ཡིན། འདི་ལྟར་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། དེ་ དེ་ལྟ་བུ་ལ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེས་ན་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ན་འདི་ནི་མི་རྟག་པའོ། །འདི་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པར་འགྱུར་གྱི། གང་གིས་ན་སེལ་བའི་བདག་ ཉིད་འདི་གཞན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་མི་འགྱུར་བ་སྤྱི་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་བློ་ཡང་དེ་ཡོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།།དེས་ན་དངོས་པོ་དང་རྟོགས་པ་ཡང་འཇིག་པ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཏེ་དེ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པ་སྟེ།གཟུགས་བརྙན་དང་ལྡན་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ ནའོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ན། ཁྲ་བོ་དང་བ་ལང་དང་ཆེན་པོ་ཞེས་དུ་མ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ་བ་ལང་ཞེས་གཅིག་བསྟན་པ་ནི་ཆོས་ཅན་བསྟན་པར་འགྱུར་ལ། ཐ་དད་པར་བསྟན་ན་ནི་ཆོས་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་ལ་མི་ སྲིད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྣང་བ་ཡང་ཕྱི་རོལ་སྣང་བ་ན་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་རྟག་པར་སྣང་བ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་དག་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་གཟུགས་བརྙན་དང་ ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན།དགོས་པ་འདི་ལ་བཤད་པ་ནི། དེ་རྣམས་རྟེན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།

为遣除"由未了知声是无常故，如是自性共相不同于自相故，声不成无常"之说，故说"于自相"。自相于自体唯有无常，如是事物动性即是坏灭所谓无常性，非具无常性之共相。故虽分别显现无常性自性共相不分别同于自相，然仅此非无彼无常性，因事物先无生已成无，如何非无常？如是由了知无常亦安立事物如是性。
说此即"于如是刹那住"。故由住于刹那法性故，执取事物住于刹那法性时，思维"此是无常，此是无常性"，非由此遮遣性究竟于他故，不待具某共相而成如是事物，故心亦不待彼有，如是意趣。
故由事物及了知即是坏灭无常性故，成立事物有无常性等，虽具异彼相违自性，然于分别亦有如是自性显现，唯趣入彼法性，由具影像了知自相体性故。分别成无常性显现时，显示花斑、牛、大等多性，说"牛"一者成说有法，若说差异则成说法。
故虽由不可能于义之法遮遣无常性显现非于外显现，然如是亦由未舍无常显现故，非无了知无常。若问由依无事故，此等云何具事物影像？对此需要说明："彼等亦非无所依"。

།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་རྣམས་རྟེན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཆོས་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ན་མཐོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་དག་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྤངས་ནས་སྣང་བ་ཡིན་ན་ནི། དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ བ་ཞིག་ན།གང་གི་ཚེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་ཉེ་བར་འོངས་པ་དངོས་པོའི་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་དག་ཁོ་ན་སྣང་བ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ལ་ ཞེས་སྨོས་སོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་སྣང་བ་ནི་དེའི་སྒོ་ནས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོར་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་ ཡིན་ན།།དེ་ཇི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཞེན་པ་ལས་སོ། །འོན་ཏེ་རྟག་པ་ཉིད་མི་སྣང་ན། ལྷག་པར་ཞེན་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་ནི་མི་ནུས་སོ། །མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་སྣང་བ་ལས་ནི་དེ་ཕྱི་རོལ་དང་མི་མཚུངས་པས་ན་དངོས་སུ་ དེ་རིག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་དེའི་དངོས་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལས་རིག་པ་དེ་རིག་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ལ་མི་རྟག་པ་རིག་པ་འདི་ཡང་དེ་ལྟར་ཞེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་པས་ན་དེ་ལས་དེ་རྣམ་པར་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་ རྣམ་པར་གནས་པར་གྲུབ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་མི་འཐད་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཡང་རུང་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟར་རིག་པ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ རྣམ་པ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་དངོས་པོ་རིག་པ་དང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་སུ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ལས་མི་འཁྲུལ་པ་ལས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་གཞན་ལ་ཡང་བྱེ་བྲག་མེད་དོ།

虽非自相之因，然彼等非无所依，因趣入彼法性时由见习气生如是影像故。为显示此等无有成无事过失，故说"亦非无事法性"。若此等舍事物自性随行而显现，则应成非事物法性，然当由经验门而来唯显现成为事物法者时，云何成非事物法性？
若问：若是事物自性，则云何分别是错乱？故说"于事物"。由经验习气门如是近了知事物，了知差异等即是错乱，事物显现由彼门错乱，此为语义。若问：若事物显现是错乱，则云何是了知无常性？诚然，非直接，然由增益。若问：若常性不显现，则由增益亦不能缘事物。
由无常相显现，因不同于外故，虽离直接了知彼，然由增益彼事物，说彼了知非了知。如是，彼是无常，此无常了知亦如是增益故，无相违，故许由彼安立彼，虽由显现增益不应理，然不成有事境性。安立者唯可非有事境。如是了知是未了知非彼境事物，彼亦应如是相了知故，与直接了知事物无差别。
直接如是于如是了知亦由不错乱于事物故，如是相事物于有余分亦无差别。

།རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ པ་ཙམ་ལས་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་དེ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན།དུང་སེར་པོར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ཀྱང་རྣམ་པར་འཇོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་འཇུག་པ་མེད་པས་མངོན་སུམ་གྱི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ པར་རྟོགས་པས་ནི་ཚད་མ་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།འཁྲུལ་པ་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར། དོན་གཅིག་དང་ཞེས་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་གཅིག་དང་དུ་མ་བྱེད་པ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་དང་དུ་མ་ཤེས་པར་འདོད་ན་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ དུ་གཞག་པ་བྱས་པའི་གཅིག་དང་དུ་མར་འཛིན་གྱི།དངོས་པོ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ན་འདི་དུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞིང་ཐ་དད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་ ཡང་འདི་མ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ།།རྒོལ་བའི་ཡན་ལག་གིས་འདི་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ད་ལྟར་འགྱུར་བ་ན་དགོས་པ་འདི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ ན་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དུ་མ་ཉིད་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ལ།གང་ལས་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་གཞན་དང་། གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཅིག་དང་དུ་མར་འཛིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་ལས་ཆོས་ཐ་དད་པའམ། སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །རེ་ཞིག་ཅིག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ལ་དུ་མ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཆོས་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་དག་ནི་དུ་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར གྱི།དུ་མའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་གཞན་དང་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་རུང་སྟེ། དུ་མ་ལ་ཡང་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ནི་ཆོས་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་ལ། དེའི་བདག་ཉིད་དོན་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་དང་ ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་དོ།།འགལ་བའི་ཕྱིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཁྱད་པར་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡང་མེད་མོད། །དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།

若问：若仅由随顺了知而非彼境者亦能安立彼，则贝壳知为黄等亦应能安立？答：不然，由无现量趣入故离现量法，由了知非彼境故离余量。
为显错乱性，故说"一义"。若许由作一果及多果而知一果及多果，为显示彼体性故，安立为作一及多性，执为所作一及多，非由事物一多自性故。若事物有差异，则此应成多自性，由差异随行亦应与余事物成一，如是则此应成不错乱。
若谓：非由论辩支分如是安立此，由唯从自因有故。诚然，由唯从自因现起时，为成此义故如是说。若事物无差异，则依差异法之多性不可能，亦非由共相性与余显现成一之共相差别自性，故执一多唯是错乱。
若问：云何事物无差异性，由此无差异法或无共相差别自性？故说"于彼一"。首先由一性故，于事物体不应有多故，事物非无差异法自性。彼等义应成多性，非多体性一。与余义一性亦不应理，因于多亦无一故。
是故事物非具差异法自性，亦非彼体性与余义成一故，无共相差别自性。虽由相违故于自体无差异及与余差别成一，然事物无差异体性之法性成差异。

།དེས་ན་གཅིག་དུ་མ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ལ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་བ་ལང་ཉིད་ ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གཞན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དུ་མ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡང་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་སོ།།རྗེས་འགྲོ་གཞན་ཡང་སྣང་བ་མེད་ཅེས་ཐ་དད་པ་ནི་བཀག་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་གཅིག་དང་དུ་མར་འཛིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་འཐད་དོ། །ཐ་དད་པ་ ལ་ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི།དེ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རིགས་དང་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་རྫས་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན། འདི་གཉིས་གཞི་མཐུན་པ་ ཉིད་དུ་མི་རུང་ངོ་།།དེ་བཤད་པ་ནི། རང་བཞིན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་བཏགས་པ་ནི་དཀར་པོའི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་གཞི་མཐུན་པར་འགྱུར། འཁྲུལ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྒྲའི་དོན་དོན་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་སྒྲར་བརྗོད་དོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་དཀར་པོ་ཞེས་རྟོགས་པ་བ་ལང་གི་ཚིག་གི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་དེ རྟོགས།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྣམ་བུ་དང་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གཞི་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་རང་གི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་དེ་རང་གི་ཚིག་གི་གཟུགས་དང་བྲལ་བས་གཟུགས་ལ་རེ་བ་ན། དེའི་ངོ་བོར་རུང་བ་ཉེ་བར་གནས་པ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པའི་ ཕྱོགས་ལ་ནི།འགའ་ཡང་འགའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ལ་ཡང་རེ་བ་མེད་པས་ན་འགའ་དང་ཡང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དེ་རང་གི་ཚིག་གིས་དེས་སྟོང་པར་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེར་ཡང་དེ་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་ འགྱུར་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་སྒྲའི་དོན་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དངོས་དོན་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །སྒྲའི་དོན་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁས་བླངས་ཀྱང་། ཐ་དད་པ་ལ་ གཞི་མཐུན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཅིག་རིགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ཁྱད་པར་དུ་མ་དང་ལྡན་པར་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་ཞེས་ཁྱད་པར་གཅིག་གིས་བསྟན་པས་ནི་དེ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་གཞན་ལ་རེ་བ་ དང་བཅས་པ་དཀར་པོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྟན་པས་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

故非一即多，为遣"由互异者之牛性等余法无差异故，多即一"之疑，故说"亦遮遣差异"。已遮遣差异，说"亦无余随行显现"。故执一多应理为错乱。
复说差异之余过失："彼等之"，因差异者不应有共基故。牛性相为类，白等功德异于实体故，此二不应成共基。说此即"由自性差异故"。此说：所假立为"牛"非白相，因异彼故。故云何彼成彼分别自性共基？若谓依错乱则成？说"非然"，故说"声义如实事物"。
若许如实义性即如是说为声，则了知"白"非牛词义自性故，云何了知彼？若非尔，则毛毯与瓶亦应成共基。若了知"此是自性"者，离自词相而希求相时，了知彼性近住为彼体性，然于差异分，无有了知任何为任何自性故，于任何亦无希求，故与任何亦无关联。
若问：若了知某为某自性者，由自词不能了知彼为空故，于彼亦云何成了知彼？答：皆不成，因于差异及无差异二分皆不应有如实事物声义故，如说"若尔实义等"。虽许声义如实事物，于差异云何成共基？如是一事物具多类等差别。
故由见此具多差别故，说"牛"一差别则了知具彼，具希求余相，如是说"白"则了知具彼性。

།དེ་སྨྲས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བས་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་བཟུང་ངོ་། །དེ་ཟློག་པ་ནི་ཕན་མི་འདོགས་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་བདག་ལ་བརྟེན་པའི་བརྗོད་པ་དང་རྟོགས་པ་དག་གིས་དོན་ལ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་ཁྱད་པར་རྣམས་དེ་ཙམ་གྱི་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེས་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་པའམ། དེ་ཉེ་བར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་ནི་གདོན་མི་ ཟ་བར་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་དོགས་ན།འདི་ནི་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ནི་ཁྱད་པར་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ནི། བདག་ཉིད་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའམ། ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་ ཤེས་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་ལ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ནི་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕན་འདོགས་པ་ཡོད་ན་ནི། དེ་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཉེ་བར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་ ཡིན་གྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གྱིས་དེ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པས་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་འགྲུབ་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་ཉིད་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྫས་དང་ཁྱད་པར་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། །དེ་ནི་རྫས་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་དབང་ མ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་དང་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འདུ་བས་བྱས་པ་ནི། འཆད་པར་འདུ་བའི་ཚུལ་གྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་ པོ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་གཉིས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།བ་ལང་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་རྫས་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་རོ།

说此即"若彼差别"。"彼等"指所涉及的言说者。"遮遣彼"即"于无益者"。"差别"即依自而作言说及了知以施设义。当差别非仅彼之所依时，虽无亦有故，云何由彼如是作言说或转变彼？
若疑差别必定成彼所依，此不应理成彼所依，因非能益故。具差别者非能益于差别，因彼具者依自体转变或转变之知故。差别无有具差别者所作。故具差别者是能益。若有能益，则由得自体于彼故成彼所依。
若谓：由是能转变故，差别应成能益于具彼者？答：不能尔，因彼是能益故非所依，虽无彼亦有，故成过失：依彼言说非成就差别支分。故差别性应理为所依。
如是亦不应理，因非所依故。若谓：岂非有实体与差别和合相之关系？因依实体故。故云何非所依？
说此即"若是所依性"：由和合所作异于彼及依所依事，如说和合方式不离所生能生事。若是所生能生事，由差异故不俱住，因"牛"声不说二故，不应由牛性转变说实体。

།ཁྱད་པར་གྱིས་ནི་རྣམ་པར་གནས་པ་ཁོ་ན་ལ་རང་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ཡིན་ ནོ།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་དུས་ན་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་གང་ཞིག་ལ་ཤེས་པ་ཉེ་བར་སྡུད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། རྟོགས་པའི་བྱེད་པའི་དུས་ན་མེད་པའི་དོན་ཉིད་ནི་བྱེད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དེའི་ངོ་བོར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་ པར་དང་ལྡན་པ་ལོག་པ་ཡང་བློ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཉེ་བ་ཉིད་འཛིན་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་འདས་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་བློས་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །བློས་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ད་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ དོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་འདི་ལོག་པ་བློས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་སྣང་བས་དེ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་བདག་གི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་ ཤེས་པ་སྣང་བར་བརྗོད་ན།དེ་ལྟ་ན་བློའི་སྣང་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་དེ་དེའི་སྣང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཁྱད་པར་དེ་དང་ལྡན་པ་བདག་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་དེ་དང་ལྡན་ བདག་གིས་ཞེས་བྱ་སྟེ།བློ་ལ་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་མོད། དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། བློ་ལ་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། འབྲེལ་པ་ ཙམ་ཡོད་ཀྱང་དུས་ཐ་དད་ན་རང་བཞིན་དང་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན།བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་འཇིག་པ་ལ་མི་བརྟེན་པས་ན། རྒྱུ་སྔར་བྱུང་བ་འབྲས་བུའི་དུས་ན་ཡང་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ས་བརྗོད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་ དག་ཅེས་བྱ་བའོ།།དེས་ན་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ནི་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་ལ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པས་ནི་དེ་ཉེ་བར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་ཉིད་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོགས་པ་ལ་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གྲུབ་པ་ཡོད་ པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་ཟིན་པས་གཞན་གྱི་དབང་མེད་ལ།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོར་མ་རེག་པའི་ཕྱིར་རོ།

差别唯于安住时，摄集依自之知。若是因果事，则于差别时无具差别者故，此于何者摄集知？了知作用时无义者，非由作用所缘之差别执为彼体。
具差别虽离亦现于心，因分别非定执近故，因亦了知忆念等过去故，对此疑惑而说"由心一"。由心增益为境故成现在性。此说：当此离而为心境时，由现为自体故彼非显现。故彼境心非事物境，因彼不显故。
若谓：非自性，然说义知显现？如是则不应许为心显现，否则彼不成彼显现。如是亦由了知彼即差别相体性故，应许了知具彼差别之自如是。故"差别与具彼自"者，虽是心显现境，然彼必定应许。
说此即"若是心显现境一"。为显彼即如是显现故，说"由如是"。虽有仅关联，然时异故非自性与有自性，因不依所生能生事刹那坏故，因不执先生因于果时故，唯有俱时性。
说此即"若差别与具彼"。故由彼生故是彼所依，由与彼俱住故应理为彼转变性，对此增益而说"虽是所生能生事，为遮遣所依性故非然"。已成者由已得自体故无所依，未成者亦非，因未触自体故。

།དེས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ན་གཞན་གྱི་དབང་མེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གཉི་ག་ཡང་ཡོད་པར་ཁྱད་པར་ མེད་པས་གང་གིས་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་དུ་བརྗོད་ཅིང་གང་ཞིག་གཞན་གྱི་དབང་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་ན་ཡང་ཅུང་ཟད་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་ཡང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་ལས་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ལ་རག་ལས་པ་དེ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་བ་དེ་འབྲས་ བུ་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེར་ཡང་སྐྱེ་བ་ཉིད་རག་ལས་པར་བརྗོད་ཀྱི། མི་འཁྲུལ་པའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོ་ན་འདི་ཁྱད་པར་ལ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། ངོ་བོ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་ཁས་བླངས་པ་མེད་པར་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟར་ཡོད་པའི་དུས་ཉིད་ན་དེ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཉིད་དོ། །དེས་ན་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་གཞན་གྱི་དབང་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་འདི་འདིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་འདིའི རང་བཞིན་ནི་འདིའི་ཞེས་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་མི་འཐད་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་གྱི་དབང་མེད་པས་རྟོགས་པ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་སྤངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་དུ་བློ་ཁོ་ན་ཅི་ཁས་མི་ལེན། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཁྱད་པར་དུ་མ་བརྗོད་ན། གཞི་མཐུན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ལ་མི་འཐད་པ་ན། གལ་ཏེ་རྟོགས་པ་ལས་ཡོད་དོ་ཞེས་འདོད་ན། རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར འགྱུར་ཏེ།དངོས་པོའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་ནི། དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་བློ་ཉིད་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་པར་རིགས་སོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི་སྒྲ་དང་ཚད་ མ་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།བློས་དངོས་པོ་རྟོགས་ན་ནི། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དངོས་པོའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཉེ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཚེ་དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་སྤངས་ནས་བློ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་བློའི་སྣང་བ་ལ། གང་གི་ལྟར་ བློ་ཁྱད་པར་ནི།།སྣ་ཚོགས་ཅན་དོན་ཐ་དད་འཛིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་བློ་ལ་སྣང་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།

故于有无位无所依故，一切相皆无所依性。二者皆有无差别故，何者说为所依性，何者不说为所依，若全无者，任何亦不成所依。
若谓：自体从他成就即依赖彼成所依，此果性与因关联？答：于彼亦说生即依赖，无有余不错乱种子性。若谓：此成就于差别？答：不能尔，因未许体性所依故非差别。
如是于有时即是彼自性故为差别性。故非他自性，如是自性之所依不可能。故此处说一切相皆无。
若谓：岂非了知"此之自性是此"即所依性？答：说"若分别增益"。故于事物不应理，由一切相无所依故现于了知，应舍如是事物随行，何不唯许如是言说之心？
此说：若说一多差别，不成共基，因差别性不应理故。于事物不应理时，若许由了知有，则成随行了知，非事物。若是事物境，则由"义自体一"等说无过失者，如是亦不成。故应理许唯心如是。
说此即"由声与量一"等。若心了知事物，则如前所说由事物力生转变性。当舍事物随行依唯心时，于无事物心显现，如说"如是心差别，执持种种义异"等不成过失。说此即"心显现无事物故"。

།བློའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ལ། དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པར་ཐལ་བ་མེད་མོད། སྐབས་ ཀྱི་གཞི་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཉེས་པར་ནི་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།དེ་ཐ་མི་དད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་སོ། །གཞི་མཐུན་པ་ལ་སོགས་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་བཞིན་མི་འགལ་ལོ། །གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྤྱི་མེད་པའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞི་མཐུན་པ་མེད་པས་ན་ ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ངོ་།།སྤྱི་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྟོགས་པ་ལས་མ་འདས་པ་ནི་མི་འགལ་ལོ། །དངོས་པོ་ལ་ནི་འགལ་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པ་བློ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྤྱི་མི་འགལ། བ་ལང་ཞེས་རྣམ་པ་གཅིག་ཡུལ་ དུ་བྱས་ཀྱང་ཅི་འདིར་དཀར་རམ་འོན་ཏེ་གནག་ཅེས་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་ལ་མ་ངེས་པ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་ལ་རེ་བ་དང་བཅས་པའི་བློས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང་།དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་དོན་ཐ་དད་པ་སྒྲུབ་པ་དག་ཀྱང་བ་ལང་དཀར་པོ་ཞེས་དཀར་ པོ་ལ་སོགས་ཐ་མི་དད་པར་བློ་ལ་སྣང་བས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་དང་གཞི་མཐུན་པ་མི་འགལ་ལོ།།གང་གི་ཚེ་གཟུང་བ་ཉིད་ལ་རེ་བ་ན་རུང་བ་ཉེ་བར་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བརྡའི་དབང་གིས་བ་ལང་དཀར་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དེའི་ཡོན་ཏན་དེས་ཡོན་ཏན་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་དག་གི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་ཡིན་ལ། གཞན་དང་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞི་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལྟར་གཉི་ག་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །དེ་ལྟར་བློ་ལ་ སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་འདིའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ལྟར་སྣང་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པས་བརྗོད་ནས་དེ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུའི་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཆོས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་ནས་ཏེ། འདིས་ནི་ཆོས་སུ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་བརྗོད་དོ། །ཆོས་ཅན་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཡང་བཤད་པ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་སྤང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་མ་ཕྱེ་བར་ཏེ། ཁྱད་པར་གཞན་མ་སྤངས་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དཔེར་ན་ཁྲ་བོའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ། འདིའི ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བཞག་ནས་སོ།

于随行心，虽无"义自体一"等过失，然如何不成处所共基之过？说"彼无差异"等。共基等如所知不相违。"于彼一"等说无共相过失。
由无共基故，亦无差别与差别基事。共相等不离了知则不相违。于事物已说相违。由"牛"等共相无差显现于心故共相不相违。
虽以"牛"为一境，然"此为白耶或黑耶"于白等余相不定，由具希求白等余相之心所取，及白等声义差别成立，亦由"白牛"等白等无差显现于心故，差别、差别基事及共基不相违。
当于所取希求时，由了知与近住可能者关联故，非由名言力定为白牛自性。故由彼功德遮余功德者是功德与功德之差别及差别基事，与余关联者是共基，故如是安立二者。
如是显现于心之此法与有法差别亦显示。云何？说：如是显现事即由遮余差别说为"法"声，安立似异于彼之此体性为法性，此说显示为法。
亦说显示有法：如所说由不分别遮余差别相，即义为不遮余差别。如"斑牛性"，安立此余体性为有法性。

།ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག་ནས་སྟོན་ཅེ་ན། དོན་དུ་མ་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དོན་དུ་མ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་དོན་གཅིག་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་ཡོད་དང་མེད་པ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་ སྟེ།འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་ནས་དགག་པའམ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྲ་བོ་ལ་ནི་བ་ལང་ཉིད་ཡོད་ཀྱི། རྟ་ཉིད་ཤེས་པར་འདོད་པ་ན་བློ་ལ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་རོ། །ཅི་དངོས་པོ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ དངོས་སུ་དེ་ལྟ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། བློ་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཤེས་པ་འདོད་པ་ན་བློ་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་དང་མི་སྤོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། ཚིག་ཐ་དད་པ་དང་བཅས་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དངོས་པོའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་བྱེད་དོ་ཞེས་ བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པའོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དམ་བཅས་པས་དངོས་པོ་འཛིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཉེ་བར་བཀོད་ཀྱང་། དངོས་པོ་ལ་དུ་མ་དང་གཅིག་དང་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་ནི་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞུང་བཙུགས་པ་མཇུག་སྡུད་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་པ་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་དོན་འདི་མདོ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་མདོར་མ་ཚང་བར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ནོར་བའི་དོན་ཁོ་ན་ལ་སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་བཤད་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་བརྗོད་པ་ནི། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ནོར་དོན་རྒྱས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་སོ། །རྣམ་ རྟོག་བློ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ངོ་བོ་སྣང་བའི་ངོ་བོ།དེ་ལ་སྤྱི་དང་གཞི་མཐུན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དག་གིས་ཐ་སྙད་མེད་པའི་དོན་ཅན་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་སྟེ། འདིས་ནི་འདིའི་ཡུལ་བརྗོད་དོ། ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དེ་འཛིན་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའོ།

为何如是安立而显示？说"异于多义"，虽异于多义，然于欲知彼一义之有无者，安立彼即为法性，安立此某体性为有法性而作遮遣或成立。如于斑者欲知有牛性而无马性，心如是非也。
岂由事物如是安立即实尔耶？答：说"由心如是显现故"。于欲如何了知事物时，如其显现于心而了知。由遮余差别与否而法与有法差异，非事物差异。
由依心法差异故，说"具异语即能立，无常性所立"，显示所立能立差异究竟于事，以"作"为究竟。
由此虽安立"如是显现于知之义"等所许及"由执事物"等非一切境，然由"于事执多一异"等开始文句总结而成一切境。
复由偈颂显示所遣"共相"等。何故？为使经不缺此义故。
说从"由执事物自体"至"唯于错误义安立共相共基言说"之义，由"自性"等至"增益错义"显示。
于分别心生起，于彼体显现体，以共相共基境知与声安立无义增益。彼果义异于彼究竟，此说此境。
为说"经验习气"因由，说"执彼自性"，"彼"即异于非彼果。

།ཐ་དད་པ་ཅན་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཅན་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འཛིན་པ་ནི་ཉམས སུ་མྱོང་བ་སྟེ་དེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།ངོ་བོ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུ་དང་། གཅིག་པ་ལྟ་བུ་དང་། གཞན་ལས་ལོག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་ཞེན་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དེ་ཉིད་མིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕྱི་ རོལ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལས་འདས་པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བརྟག་པའི་ཡན་ལག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟག་པ་ནི་དགོས་པས་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ན། འདི་ནི་དགོས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྒྲུབ་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་བརྟག་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དེ་དག་གི་སྤྱིའི་ཐ་སྙད་བཤད་དོ། །གཞི་མཐུན་པའི་ཐ་སྙད་བཤད་པ་ནི། དེ་ཉིད་གཞན ལས་ལོག་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ།།ད་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སྐྱོན་སྤོང་བའི་གཞུང་སྡུད་པ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བས་འཆད་དོ། །དེ་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་ལ་དངོས་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཡང་དངོས་པོ་རྙེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བསམ་པ་ནི། འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཐ་སྙད་འདིའི་ཕན་ཚུན་མེད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དུ་མའང་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་དག་།གང་དག་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མིན་པ་དེ་ལས་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་བརྗོད་པ་དང་། ཤེས་པས་ཐ་སྙད་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་བྱེད་ལ། གཅིག་ཀྱང་དུ་མ་བྱེད་པ་ལ་དེའི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་དོན་ལས་ཐ་དད་པར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྟོན་ཏོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ན། དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཡང་ནོར་བའི་དོན་ཅན་ཉིད་དུ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡང་ མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར།སྒྲ་དོན་འདི་དང་ཞེས་སྨོས་སོ།

由异于具差异者非他差异故，说具差异性。执彼即经验，由彼习气所生故从彼生。
彼体似外境、似一、似异于他，虽非如是，然由是如是执著境故。说此即"非彼"，即超越外境等彼性。故如是说。
云何？由无观察支故。观察由目的相应，此非成办目的，由了知与彼成立相违故。故非观察支。
由是遮返性故差异，故由遮返性说无差异。故如是说彼等共相言说。
说共基言说即"彼亦异于他"。今摄非事物境过失文句，由"诸事物"等说。
"彼一切"即共相等境言说依于异义，由是经验根本故。故于二种比量虽非事物境，然是得事物因，非余。
此意趣由"此一切"等已说为文句。由此言说互无所依故说"于彼"。
斑等多亦具一果，依异于非彼果者，由说与知作一言说，一亦作多，于显示彼自性非果义异显种种。
由此如是时，虽由彼境性言说依于经验，然安立为错义。
今为说"于自相亦非无无常等"故，说"此声义"。

།སྒྲ་དོན་འདི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་བརྟེན་ནས་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་ཀུན་དུ་གཞག་པ་དམ་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་ པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པ་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཀྱང་དངོས་པོར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་པ་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་ བྱེད་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་ཕྱི་རོལ་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་བྱེད་དེ་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པའམ་རྟོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ རོ།།གཞི་མཐུན་པ་ཡང་སྒྲ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་པ་གནས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་ལ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དངོས་ལ་འདི་ནི་མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རེས་འགའ་ནི་གཞི་ཐ་དད་པར་ཡང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོའི་ཡན་ ལག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་འདི་ན་མེའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རྣམས་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དོན་མ་བརྟགས་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་ཐ་དད་མིན་པ་ ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ལྡོག་པའི་ས་བོན་ཡིན་པ་དེ་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཞེས་དངོས་པོ་ལ་གཅིག་དང་དུ་མར་འཛིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བརྗོད་པ་ནི་དམ་པའི་དོན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་དག་ནི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱིས་འདྲེ་བ་ཡིན་ལ། དོན་གཅིག་ལ་ཡང་ཁྲ་བོ་དང་བ་ལང་ངོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་དོན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ལ་དང་གི་སྒྲའོ། །ད་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་བློ་དེ་ཁོ་ན་ཅི་སྟེ་མི་སྦྱོར་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་པ་ནི། དེས་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་སྟེ། བྱེ་བ་འདི་ནི་བློའི་ དོན་ལ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཀུན་བརྟགས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་འགའ་ཞིག་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་ལ་འགའ་ཞིག་ནི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བློ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དོན་མ་ ཡིན་ཞེ་ན།བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རྟོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

此声义虽非有，然如共许而说。于彼如是依止，为入胜义而安立一切所立能立。
此说：虽了知所作性、无常性等为事物，然非事物有，由是知性故。故依如是声所诠义，以所作性为能立，无常性为所立，作为外境了知境，如前所说。
故于义非无无常性等，若不尔，则不成入胜义或无了知。共基亦如"声无常"为所立能立住支，如共许而说，即"于事此不可能"。
此中有时法与有法事物支亦成异基，如"此处有火"。说彼法与有法事物自性即"安立诸法与有法"。如是未观察义即"如是"相连。
如是差异无差异何种遮返种子，即"如是"，说"于事执一多是错乱"等即"胜义"。
斑与黄由牛性混合，于一义亦"斑与牛"是差异，彼等于诸义自性中无。云何？因义中"与"声。
今说"何不于一切唯配彼心"即"由彼共相"。共相与差别即差别，此差别是于心义。
云何？说"于彼"。由于彼遍计诸法差别故，由某法差别随行某差别遮返故成共相差别种种。
云何唯是心非义？说"于所立能立分别"。由法差别于所立能立了知中有故。

།གལ་ཏེ་དེ་དོན་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་རྟོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་མཐོང་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་ སྒྲུབ་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དངོས་པོ་མཐོང་བ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་བློའི་ཡུལ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་བྱ་བ་འདི་བློ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་བ་ལང་གི་ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་རང་གི་མཚན་ཉིད་བཟུང་བར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཁྱད་པར་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ། སྤྱི་དང་འདྲེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ནི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གཅིག་ལ་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་མང་པོ་དག་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པས་ནི་དངོས་པོ་ལ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་བཤད་ལ།དེ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རང་བཞིན་ཁོ་ནའོ། །དོན་དེ་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ཡང་དངོས་ སུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མཐའ་དག་སེལ་བ་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་སྐབས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས།དེ་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་བྱེད་པའི། །སྒྲ་ཡོད་མ་ཡིན་རྟོགས་པ་ཡང་། །ཞེས་བཤད་པ་ལ་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །འདིར་ནི་དེས་སྤྱི་ཁྱད་པར་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་འདི་ནི་བློ་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ཉིད་སྒྲ་ དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གི་ཡུལ་ཡིན་གྱི།རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་པ་ན། དེའི་ཡུལ་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱེད་དོ། །མི་སྦྱོར་བའི་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡར་བཏགས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བར་ བསྟན་ཏོ།།དེ་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若彼于义有，则于所立能立了知中有见事物故，不成所立能立了知性。故由见事物损坏故，此是心境。
云何此唯说于心？由阿阇黎陈那许取牛遮返差别自相故耶？
说"非彼"：差别于自相，"与共相混"即非应取遮返差别自相。云何？说：由彼非应取为共相差别等自性故。
彼复何故？由一不容多种差别故。故说自相非声境亦非分别境，即"彼体"。
故如是由"义自体一"等分别究竟，说于事所立境对治成异义性，彼亦唯是遣增益自性。
于彼义虽非直接遮返性自性境，然依增上执著。虽非事物境，由安立无违故，遣一切所依他遣境性圆满安立。
今为由余相亦安立故，说相关即"复何故"，于"如是能了知，无声亦无知"作诤。
此中由"由彼共相差别"等说"此差别于心义"，安立彼是声与分别境，非自相时，于彼境作观察。
说不配合因由即"由何"。显示安立名言差别声所诠。显示彼即"于彼配合"语词，由是能了知故。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་རྣམས་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ན་ནི། དེ་དག་གི་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་ འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་དག་དེར་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་འཇུག་གོ། །དངོས་པོ་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་ཀྱང་ཐ་སྙད་ལ་དེ་དག་གི་འཇུག་པ་ནི་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ། འབྲེལ་པ་མེད་ན་ནི་ཐ་སྙད་ལ་ མཐོང་བ་དེ་ཉིད་བརྡར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ལ་ནི་རྩོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་བརྡར་བྱས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་མི་སྦྱོར་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བརྡའི་དགོས་པ་སྟོན་པས་དེ་ ལ་མེད་པར་བཤད་པ་ནི།དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཆེད་དུ་བྱས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་དགོས་པ་དེ་དག་དེའི་ཚེ་སྒྲ་འདི་ལས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བླང་བའམ་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་དོན་དུ་སྒྲ་དགོད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་སྒྲ་བཀོད་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་རྟོགས་པ་ལ་ནི་དོན་འགའ་ཡང་མེད་ དོ།།ལན་ཅིག་རྟོགས་པས་ནི་དགོད་པའི་གཞིར་གྱུར་ཀྱང་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་བསམ་པས་དེ་ལ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འགལ་ཡང་སླར་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། སྒྲ་རྣམས་ ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདིར་མདོ་བཞིན་དགོས་པ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ་འདོགས་ན་ཞེས་བརྗོད་པས་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་དེ་ཉེ་བར་མཁོ་བར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དེ་ནི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་མི་འཇུག་གོ། ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་རྣམ་པ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་གང་གིས་དེ་ལས་གཞན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ངེས་པར་སྦྱར་བས་ཡུལ་དང་དུས་དང་རྣམ་པ་སྤོང་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་སྦྱོར་མོད། འོན་ཀྱང་སྤྱི་ལ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བློའི་དོན་གྱི ཡུལ་ཅན་ཉིད་རྩོད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྩོད་པ་ནི།འོ་ན་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་ནི་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་ན་མཐོང་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་དུ་ཡང་མ་མཐོང་བས་ན་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །སྤྱི་ ཡུལ་ཡིན་ན་ནི་སྐྱོན་འདི་མེད་དེ།ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་དང་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་དེར་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡོད་ན་སྦྱོར་བའི་རྟེན་ཉིད་དུ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།

此说：若诸声由事物自性趋入义，则彼等从自相生，如眼等。当彼等依见而趋入时，则不趋入自相。
虽于事有关联，然彼等趋入言说依于见，若无关联，则见本身成为名言，于依见则全无诤论。
若唯于自相立名，岂不唯于自相配合？云何不配于彼？迎此疑问而显名言目的，说彼无即"彼为言说故"。
当有此等目的时，从此声应知：为取或舍之义而安立声，于彼立声即时了知则无任何义。
虽由一次了知成安立处，然如所说意趣于彼配合，虽相违亦无复转。故由非于自相立名故，于彼无声配合。
即说此即"由诸声"。此中如经应配目的。由说"为言说义安立"，"定当"即言说，于彼亦说彼所需。
彼声由不趋入异地等故后不趋入。自相是地时相确定，故由定配于趋入异彼者，云何舍地时相？
虽不配于自相，然由成于共相故，心义境性有诤，诤即"则共相"。声依见。
若自相是境，则不随行所见自相，由于他处亦未见自相故配合。若共相是境则无此过，由遍故数数近住，有所需时不违为配合所依故。
遮遣此即"彼非"。

།འདི་ལྟར་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཤེས་ནས་དོན་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་དོན་རྣམས་ལ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ།།སྔར་ནི་གང་གིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་སྤངས་པར་འགྱུར་བ་ལན་ཅིག་བཀོད་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ད་ལྟ་ནི་ཐ་སྙད་དེ་ཉིད་ཀྱི་དགོས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་བརྟགས་པས་ཐ་སྙད་དུ་ བྱས་པའི་དོན་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་པས་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་གསལ་བའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྒྲ་ངེས་པར་སྦྱར་བའི་ཡུལ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུའི་སྤྱི་སྲིད་ན་ནི། སྤྱི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རང་ངམ་གཞན་དོན་བྱ་བ་དོན་དུ་ གཉེར་བས་དོན་བྱ་བ་ནུས་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྤྱི་དོན་བྱ་བར་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རིགས་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་གྱི། དོན་བྱ་བ་ནུས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ན་ནི། སྒྲ་ངེས་པར་སྦྱར་བ་རིགས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདིས་ནི་ངེས་པར་ སྦྱོར་བ་ནི་དོན་བྱ་བར་ནུས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ནི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་བརྡ་སྦྱར་བ་ ལས་འབྲས་བུ་འདོད་པའམ་དེ་སྦྱར་བའི་ཡུལ་ལས་འབྲས་བུ་འདོད་པར་འགྱུར་གྲང་ན།དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟོགས་པ་ནི་དོན་ལ་བརྟེན་པའི་འབྲས་བུ་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། ངེས་པར་སྦྱར་བ་ཉིད་ལས་འབྲས་བུ་གྲུབ་པར་ རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་པ་ལས་བཟློག་ནས་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ལ་འབྲས་བུ་འདོད་པ་ནི་ཉམ་ང་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རིགས་པ་ནི་འདིར་འཐད་པས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པའི་རྟོགས་པ་དཔྱད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་བཤད་པ་ནི། །དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་ནི་ཐམས་ཅད་ཉིད་ནི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་བདག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པ་དང་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་བདག་ཉིད་བདེ་བ་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་བྱེ་ བར་བྱས་པ་ནི་འབྲས་བུར་སེམས་པ་ཡིན་ནོ།

如是知能作用已，为成办作用而趋入，于诸义配合能诠。先前已说一次安立亦舍自相境性，显示以了知为果的言说目的。
今由观察彼言说目的如何，由显示言说义共相自性，明显共相境性故说此。
如是若声定配处如所了知自性之共相存在，则共相成境，余则不然。于彼为求自他作用，为了知能作用自性而配合声。
故若共相是能作用，则成类配合境，若非能作用境，则声定配合不成类境。故此建立定配合是能作用境。
即说此即"于世间"。首先世间一切趋入遮遣相言说唯以欲果为先。
故由立名欲果或由彼配处欲果耶？其中首先非第一分别，由世间了知是依义欲果相，非了知由定配即成果。
违背世间欲乐而于定配合欲果说为怯懦。此中理非由正理成立而说，然由观察世间了知而说。
说果自性："彼一切"，果一切即欲不欲、乐苦于自体系属遮遣，如是思维此自体与乐系属、离苦为果。

།དེས་ན་འདི་རང་གི་བདག་ཉིད་དམ་གཞན་ལ་འབྲས་བུ་དེ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུ་དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དག་ནི་སྦྱར་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་སྦྱར་བ་ནི་དོན་བྱ་བར་ ནུས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ།།དེ་དེ་ལྟར་གནས་པ་ན་རིགས་དེ་ནི་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་རིགས་དོན་བྱེད་རུང་མིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། །བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྫས་ཁོ་ན་ ཡིན་ཏེ།དེས་ན་རིགས་དོན་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱ་བ་བྱེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་བཀོད་པའི་སྒྲ་དག་ནི་དོན་བྱ་བ་མི་ནུས་པའི་ཡུལ་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཐ་སྙད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བའམ།རྟོགས་པ་འགའ་ཞིག་འཁྲུལ་པར་མི་འཐད་པ་ཡིན་ན་ནི། རང་གི་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བརྡར་བཏགས་སྟོན། །ཞེས་བྱ་བས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་ པ།དེ་བཞིན་དུ་དོན་བྱ་བར་ནུས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱ་བ་མི་ནུས་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དུ་ནུས་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཐ་སྙད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་འཁྲུལ་པ་དེས་ན་རྟོགས་པ་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བའམ་རྟོགས་པ་འགའ་ཞིག་འཁྲུལ་པར་མི་འཐད་ན་ནི།རང་ཉིད་གནོད་པ་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་བཞིན་རྟོགས་པ་ན། དོན་བྱ་བ་ནུས་པའི་བློ་སྤྱི་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིགས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་འགོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ནི་ དོན་བྱེད་པར་མི་ནུས་ཀྱང་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐ་སྙད་ལ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་ན། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པར་མི་ནུས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ ཡང་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་གསལ་བ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི་འབྲེལ་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ།

故此为于自体或他生彼果故，以知彼能成与非能成为先的趋入遮遣是配合果故，定配合了知为能作用境已成。
如是安住时，为显彼类非能作故说："于彼类非能作用"。果能成具作用，具作用唯是实，故类非作用。
安立于了知作用诸声，亦不能了知为非能作用境。若谓于彼错乱，则由言说随行境性了知亦是错乱故，应成自相境，或若某了知不应错乱，则唯成自。
如"由诸声显立名"于随行了知非自相境耶？说：如是由了知为能作用境故，非非能作用境。
若谓了知能作用是错乱，则由言说随行境性了知亦错乱，故彼了知应成自相境，或若某了知不应错乱，则如无害所缘如何了知而了知时，能作用心非缘共相。
故非安立类境性声。虽类不能作用，然为了知能作用故而说。自相于言说不能说而非无，故随行虽不能作用然可说，由将了知故。
彼亦即作用，为显示故说"由不能显现"。为遮遣此说"虽有关联"。

།ཐ་སྙད་ལ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་གསལ་བ་མཚོན་པའི་ཕྱིར་གྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་མཚོན་པ་དེའི་ སྒྲའི་བྱེད་པའམ་རིགས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར།གང་གིས་ན་སྒྲོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་རྒྱུན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་གང་གི་སྒྲ་ནི་དེ་ལ་སྒྲོགས་པ་མི་སྲིད་པས་ན། ཚིག་གི་དོན་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་རང་གི་དོན་བསྟན་པ་ལ་དོན་གཞན་དང་འབྲེལ་པར་གོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེས་ན།མཚོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཅི་ཞིག་།དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་གཞུང་བཙུགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདིར་དངོས་ཀྱི་དོན་མཚོན་པའི་ཡུལ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བ་ལང་ཁྱེར་ལ་ཤོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བ་ལང་གི་ཚིག་གི་ དོན་ཁྱེར་ཏེ་འོང་བའི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ལ་ཕྱོགས་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་རིགས་ཀྱི་དོན་ཉམས་སོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་རིགས་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གསལ་བ་རྟོགས་ པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་སྐད་གསུངས་སོ།།མཚོན་པའི་ཡུལ་ནི་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྒྲས་མ་བརྗོད་པ་དེ་ལ་འཇུག་པར་མི་འཐད་དོ། །གསལ་བའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྒྲས་མ་བརྗོད་པ་ན། རིགས་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ དེའི་ཅི་ཞིག་ལྟར་རྟོགས་པ་ན།སྒྲ་ལས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མས་གྲུབ་པའམ། སྨྲ་བ་པོའི་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ན་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན། འབྲེལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྒྲ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན། དོན་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། འགའ་ཞིག་ལ་ཁར་བ་ཆོད་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁར་བ་ཆོད་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ན་ཁར་བ་ལ་གནས་པའི་གཅོད་པ་ནགས་སྒྲས་མ་བརྗོད་པའི་དོན་གྱིས་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །གལ ཏེ་ཁར་བ་གཅོད་པ་ནི་སྲིད་པ་ཡིན་གྱི།རིགས་ནི་བླང་བ་ལ་སོགས་པར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ནི་མཚོན་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འདི་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །མི་སྲིད་ན་ནི་སྒྲའི་དོན་རྣར་མི་འོང་བར་འགྱུར་གྱི་དེ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ཡང་གཞན་ ལ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གླང་བཞོ་བར་བརྗོད་པ་ན་དེ་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་གླང་གི་སྒྲ་དེས་བསྐྱེད་པ་བ་ལང་བཞོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་མ་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་ཟད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ན་འབོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ།

若为表示言说中不能显示的显现而说，则彼表示是声作用还是类作用？由何而说"发声"，显示相续，其声于彼发声不可能故，由语义与他关联相违故。
若如是显示于显自义时令解与他义关联，由是成为声所诠故，则彼"表示"为何？如是了知亦不成立论式。
如此处显现义境定异于表示境，如是"牵牛来"中，牛语义与牵来作用无关故，非了知趋向显现，然即如是了知故，类义失坏。
阿阇黎虽许类是声义，为成立一切种无显现了知故说此。表示境非声义故，虽有关联然不应趋入声未说彼。
由显现不可能是声义故，声未说彼时，由与彼类关联故，如何了知彼时，由非从声了知故，及彼即量故，或由显说欲说故，由量成就或说者意乐如是了知时，云何了知？
虽关联然声非能了知，则非由义了知，说："若于某说'砍树'时"。说"砍树"时，无由义了知声未说的树上砍伐。
若谓砍树可能，而类于取等不可能，故彼非表示而唯此，说"由不可能故"。若不可能则声义不入耳，舍彼差别而虽非声义亦不趋入他。
说挤牛时，由于彼不可能故，牛声所生定解挤牛境非有，然唯无关联而已。如是于"何处呼唤"等亦应了知。

།ཅི་སྟེ་ཡང་ རང་གི་དོན་ལ་ཕྱོགས་པ་སྤང་ནས་ཚིག་གི་དོན་གཞན་གཙོར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མ་འབྲེལ་པ་ན་དེ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟར་སྒྲ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དོན་གཞན་བརྗོད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་ནི་དོན་གྱི་བྱེད་པ་བཀག་པ་ཡིན་ལ་ད་ལྟར་ནི་སྒྲའི་བྱེད་པ་འགོག་ པའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱང་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁར་བ་ཞེས་བྱ་བས་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །རང་གི་དོན་བརྗོད་པས་དོན་གཞན་མཚོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ཉིད་ལ་དེར་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྒྲའི་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རང་གི་དོན་རྟོགས་པས་བར་དུ་ཆོད་ནས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ན་མི་འདྲ་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་ལ། དངོས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་གཙོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལས་དེ་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་ན་དེ་དེ་ལ་ཕྱོགས་པར་མ་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་བརྗོད པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་མཚན་ཉིད་པའི་དོན་ལ་གཞོལ་བའི་ཚིག་གི་རིགས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཡང་གསལ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཚིག་ཉིད་དོ་ཞེ་ན།རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལས་མ་རྟོགས་པའི་གཞོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ཞིག་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་ན་ནི་བརྗོད་བྱ་ལས་མི་འདའ་ལ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ ན་ཡང་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞོལ་བ་ཡང་མེད་དོ།།སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྟགས་མི་འདྲ་བ་ཙམ་བྱས་པ་མཚོན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་མཚོན་པས་རྟོགས་པ་ཡང་འབྲེལ་པ་བསྟན་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ། །མ་ཡིན་ཏེ་བརྗོད་པ་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་འཇུག་ པའི་ཕྱིར་མཚོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱོགས་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །མཚོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ནི་ངོ་བོའི་དོན་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ལྷ་སྦྱིན་ཁྲིད་དེ་ཤོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བ་ལང་ཁྱེར་ཏེ་མི་འོང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེས་ན་ཕྱུགས་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཕྱུགས་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་གསལ་བ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གསལ་བ་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པར་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་གཅིག་འགའ་ཞིག་བརྗོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་ འདིའི་ཞེས་མ་ཤེས་པའི་མི་འཇུག་པ་ཁོ་ནའོ།།ཐམས་ཅད་བརྗོད་ཀྱང་མཐའ་ཡས་པས་རྗེས་སུ་འགྲུབ་པ་མི་སྲིད་པ་ན་ཚད་མ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལ་མཚོན་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་རིགས་དང་འབྲེལ་པ་ཙམ་གྱི་སྤྱི་ནི་མེད་དོ། །གསལ་བ་ལ་ཡོད་པ་ནི་འདིའི་ཞེས་བྱ་བར་བརྒལ་ ཞིང་བརྟག་པ་མེད་པར་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ནའོ།

若舍自义趋向而以语义他为主故，虽无关联说彼，然如是即是声说耶？为遮遣此说："若说他义"。先前遮遮义作用，今遮声作用。
彼亦将由"虽有关联，由'树'等"而解释。由说自义非表示他义。于声自生彼了知应成声义故，由无他声义相故。
由自义了知间断而令了知时唯成不同，直接说成为主要，由彼于彼生了知时，未成非趋向彼故。
若谓虽显自义然非所说，虽说趋入真实义之语类，然是依显现语故，未从能诠了知之"趋入"为何？若具彼了知能力则不离所诠，若非如是则由未了知故亦无趋入。
由具显示能力故，虽仅作不同标志即是表示，然表示了知亦应待示关联。
非也，由于说有关联故趋入，故由表示自趋入耶？应成与具彼趋向无差别过。
于表示等境，自性义唯非支分，如"带提婆达多来"不带牛来故。
故于"作畜牲祭"时，畜非支分时当了知与彼关联某显现。显现亦由境时定不错乱故，了知说某一，彼亦由不知"此之"故唯不趋入。
虽说一切然由无边故随成不可能时成无量。于何有表示，无唯与类关联之共相。
于显现有者，由无观察"此之"故非究竟，故唯不可能。

།སྒྲའི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པས། འབྲེལ་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལྷ་སྦྱིན་ཁར་བ་ཐོགས་པར་བཟུང་བ་ན་དེ་ཁར་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཁར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ལས་ཁར་བ་ ཐོགས་པར་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།མ་རྟོགས་པར་ནི་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་གྱུར་པའི་སྒྲའི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་གཙོ་བོ་དང་ཕལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཚིག་དོན་གཞན་མི་འགྲིགས་ན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་གཙོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་ མེད་པར་ཐལ་ལོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་སྒྲ་དོན་གྱི་འབྲེལ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའམ། བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་བླ། གལ་ཏེ་ཉིད་ཕལ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་ན་གཙོ་བོ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་ནི་བརྗོད་བྱ་ཉེ་བར་ བཏགས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ་ཡན་ལག་ལ་སྤྱི་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཁར་བ་ཐོགས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་མི་རྟོགས་ན་རིགས་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་དེ། གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་མ་ངེས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་བཤད་དོ།།གསལ་བས་སྟོང་པའི་རིགས་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་བདེན་ན། རེ་རེ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་དེ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ་དེ་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་ནི་ངེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་གསལ་ བའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་སྒྲས་གསལ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་མཚོན་པར་བྱེད་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། སྤུན་དྲུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དག་ཁོ་ནས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱི། འབྲེལ་པ་ ཡོད་ཀྱང་གཞན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ལ།བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་གང་གི་རང་བཞིན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ན་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་འཕེན་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་སྤུན་གྱི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་རང་བཞིན་ཙམ་དུ་གྱུར་ པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཡང་རང་བཞིན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཡིན་ན། གསལ་བ་བྲལ་བ་དག་ལ་ཡང་རིགས་ཀྱི་ཚིག་དག་ལས་རྟོགས་པར་ཐལ་ཏེ། སྤུན་ དྲུང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ཏེ།དེས་ན་དགོས་པའི་ཡན་ལག་ལ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་རིགས་གསལ་བ་དང་བྲལ་བ་ཅན་དག་གིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ།

为显示此声作用不存在故说："虽有关联"。当执持提婆达多持树时，由彼与树关联故，应从"树"声了知持树故。
由未了知故，由非成为声作用自性故，声义亦非主次。若谓语义他不相应时即能了知，已说此应成无主次差别。
故声义关联，或成为自性或从立名而生皆可。若趋入次要等，由唯成主要故，于如是等中应说所诠是假立，如已说"由于支分假立共相故"。
若由关联不定故于持树等不了知，于类亦同，说"若谓关联不定"等。
若谓无离显现之类，虽对一切为真，然依各别则无彼而有，由彼无常故。相应说为定一境，已说"由彼即是显现法故"。
岂非由具关联性类声了知显现，于彼何须能表示？说"兄长"等。唯由具关联声如是了知，虽有关联然非由他，牛等声亦非具关联声。
若由自性待他性即是所诠，则引生他了知，如兄声。唯成自性则不然，如提婆达多声。牛等声亦说自性，故非具关联声。
若此等是具关联声，则于离显现等亦应从类语了知，如兄长等声，故于所需支分成失坏。说此即"由离显现类等"。

།འབྲེལ་པར་རུང་བ་ཙམ་རྟོགས་ན་ནི་གསལ་བ་མི་རྟོགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་དུས་ ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།གསལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་རུང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ལ་ཡོད་ན་ནི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ནི་རིགས་གསལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མ་ཡིན་ཡང་གསལ་བར་རྟོགས་སོ་ཞེས་ བྱ་བར་དགོས་པ་གལ་ཏེ་གསལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བས་བསུ་ནས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འོ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།གསལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་གསལ་བ་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་འཕངས་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །དེ་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱོགས་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་དགག་པ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།གང་ལ་རིགས་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་གཞན་ཉིད་དོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཉིད་དམ། མཚན་པ་ནི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་ཉིད་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་རིགས་དང་ གསལ་བ་དག་ཅེས་བྱ་བའོ།།གལ་ཏེ་རིགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན་དེ་བརྗོད་པ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་དང་རང་བཞིན་ཅན་དག་གྲུབ་སྟེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཐ་མི་དད་ལ་ཐ་དད་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ མེད་པར་འགྱུར་རམ།དེ་ཐ་དད་ན་ནི་ཁྱད་པར་ཙམ་བརྗོད་པ་ན་གསལ་བ་མ་འཕངས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །སྒྲ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་ལ་དེ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ འབྲས་བུ་མེད་པའི་རིགས་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་རིགས་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་དུ་འགྱུར་མོད་ཅེས་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་བྱ་བས་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་བྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལྡན་ ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཐོས་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱེད་པ་ཞེས་འབྲེལ་པ་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཉིད་རྟོགས་པ་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར་ལ་རིགས་དེ་དང་ལྡན་པ་ལ་བཀོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་མི་གནས་པའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་པ་ ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་ནི་འདི་སྲིད་པར། །བསམས་ལན་གྱི་ཆ་དེ་ཡང་ན། །ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་སྦྱར་མི་བྱེད། །ཅེས་འདོགས་པར་མཛད་དོ།

若仅了知可关联，则必定不了知显现，故说："若一切时"。若无显现则了知为可能性，若有则为显现性，由未成此差别故。
若谓类与显现关联即是所诠故，虽非具关联声亦了知显现，为遮遣"若具显现关联"而说"若尔"。
若了知具显现关联性，由引生显现差别故，应成与具彼趋向无差别。说"具彼趋向"是作遮遣，于何类成差别，彼即是他。
具关联声或表示皆不可能，由将说关联性之力故无，故说"类与显现"。
若谓类非自相自性耶？故说彼时如何非自相境？若自性与有自性成一性，则于无差别不应有差别及随关联，若彼差别，则说差别时唯不引显现。
故说"是故"为总结。声了知为具果境，彼即是声义。由了知为具果境故，无果之类非声义。
若由了知具果故是具果境，则具类应成声义，故以"若尔"释颂文。即显示此说"具彼能力"。
由未闻"于何"故说"作用"关联。故如是当摄受了知具果境性，由安立于具彼类故，思无不住言说时过失。
阿阇黎思此可能，彼分亦或，何不直接配合？如是假立。

།སྒྲ་རྣམས་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རང་གི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་རང་གི་ མཚན་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེ་ལ་སྒྲ་འཇུག་པས་ན་རིགས་པས་བཀོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དངོས་སུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཇི་སྟེ་མི་སྦྱོར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ། །འདིར་མི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་མཐའ་ཡས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་ བ་གང་ལ་སྒྲ་བཀོད་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་མཐོང་བ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཐ་སྙད་རྣམས་གསལ་བ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བ་ གཞན་ཡང་ཉེ་བར་མཁོ་བར་མཐོང་བས་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་དང་དེར་ཡང་སྒྲ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་གསལ་བ་མཐའ་ཡས་པ་ངེས་པར་དགོད་པའམ་མཐོང་བ་མཐའ་ཡས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།འདི་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ནི་མཐའ་ཡས་པ་འདི་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ ལ་ཡང་མཚུངས་སོ།།གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་རྩོད་པའི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་གྱི་འགྲེལ་པ་ཡིན་ཞིང་རིགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚུངས་པ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གསལ་ བ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་གྱི་གང་གིས་དེ་ལ་ཡང་བརྡ་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་རིགས་ནི་བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་འདི་བ་ལང་གི་སྒྲས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་སྟོན་པ་ན་རིགས་དེའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གསལ་བ་གཞན་ལ་དེའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཡང བསྟན་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མི་མཚུངས་པར་དོགས་པ་བསུ་བའོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་འདི་ནི་བ་ལང་གི་ སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མཐའ་ཡས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།སྒྲ་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་འདིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པས་ན་དེའི་ཁྱད་པར་ཅན་མཐའ་དག་དེའི་དོན་རྟོགས་པར་རོ་ཞེ་ན། འདི་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་གསལ་བ་དང་ རིགས་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དེའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བར་སྟོན་པ་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཁྱད་པར་རམ་འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྲང་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་ སྔར་བཤད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

声音如何了知为具有自境，如是存在于自相故，由声趋入故说"由理安立"。为何不直接配于自相？"若"字为解释。
此中说明不配合之因："由无边故"。于何显现安立声即了知彼，非他，由彼了知能力待如是见故，由未见无了知故。
一切时言说非由一显现成立，由见需要其他显现故，应待见其他境时及彼处之声，故显现无边必定安立或见成无边耶？
遮遣此说：此无边于具彼趋向亦同。"若作是念"为诤论关联，"若如是"为答释，"类之"为建立同等性。
于具彼为声义趋向，类差别显现即是声义，何故于彼亦不待立名？虽牛性具显现由牛声表示，然示时未显示类差别其他显现为彼声所诠性故，于彼亦应成所示性。
如是非能，由无边故。说此即由无作关联声非能诠故。"若于具彼关联"为迎遮不同疑虑。
示"此具彼是牛声义"成无边时，由示"此声所诠为此差别所成"故，了知彼一切差别为彼义耶？以"此已说"答。
若由显现与类关联故是类差别，然示彼声所诠时，于具关联差别或具关联当了知耶？如是亦由差别等即是共相故，成如前所说诤论。

།རིགས་དེས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་གསལ་བ་རྟོགས་ན་ནི་གསལ་བ་གཞན་རྟོགས་པར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ཙམ་ཡང་སྤྱིའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གཞུང་གཟུང་བར་བྱའོ། །བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བ་ལང་ མཐའ་དག་བ་ལང་གི་ཚིག་གི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བ་རྣམས་ལ་གསལ་བའོ་ཞེས་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ན་ནི་ཐུན་མོང་བས་རྣམ་པར་གཅད་པ་ལ་ བཀོད་ཀྱང་གཞན་ལ་བྱས་པས་གཞན་ལ་ནུས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་འདི་ནི་སྤྱི་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་རྟོགས་པ་ན། ཇི་ལྟར་སྤྱི་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤྱི་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་དེ་ལྟར་གཅིག་ཏུ་བྱས་ པའི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་དེ་ལྟར་དམིགས་པའི་སྒྲ་དགོད་པ་ཡིན་ཏེ།སྤྱི་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྦྱོར་བའི་ནུས་པ་ནི་སྤྱི་དེ་དང་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཉིད་ལ་བཀོད་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་མོད། དེ་དག་ གི་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་གང་ལས་རྗེས་སུ་སོང་བར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་དེ་དང་ལྡན་པའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ན་གསལ་བ་རྣམས་སྒྲ་གཅིག་གི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་བ་ལང་ཞེས་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་སྤྱི་ལོགས་སུ་ བྱས་པས་ནི་སོ་སོ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་གསལ་བ་ཐ་མི་དད་པར་ཡུལ་དུ་ཇི་ལྟར་བྱེད་ན་གང་གིས་དེ་དང་ལྡན་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་བཀོད་པའི་སྒྲས་གཞན་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པར་འགྱུར།དེས་ན་མཐའ་ཡས་པ་ཇི་ལྟར་མ་ཡིན། བརྗོད་པ་འཁྲུལ་པ་ཡང་ ཡིན་ཏེ།དེ་གཅིག་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་སྒྲའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་བཞིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་བཀོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱི་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ནས། གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ ཉེས་པ་སྤང་བ་སྲིད་པའི་ཕྱོགས་འདི་ཕ་རོལ་པོའི་ཅི་སྟེ་ཁས་མི་ལེན་ཞེས་འདྲི་བ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དབྱེ་བའི་དོན་རྣམས་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་ལ། །དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཆེད་དུ་བྱས། །ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སུ་བབ་པ་བརྡ་ཅི་སྟེ་མ་བྱས། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།སྤྱི་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་མཚན་མའི་ཆོས་རྟོགས་པ་དང་མི་མཐུན་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྟོགས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ།

若了知类所遮显现，岂能了知其他显现？同样，由唯显现非共相自性故，即是非境，应如是持论。
虽示"牛性差别一切牛是牛语义"，然由于显现中了知"此是显现"为同等自性故，非不共境。
若各自自性不共，虽安立于共遮别，由于他作不能于他。如是了知"此是具共相显现"时，如共相由显现等成一性，具彼共相亦然，故如是成一显现等于如是所缘声安立，由具共相于一一中有故。
故配合能力安立于具彼共相之共性。虽随行即是异此无差别，彼等关联为何，从何随行？故若是具彼声义，显现等非成一声所依。
由彼共相无差别故，"牛牛"依于显现无差别，若别立共相，如何将各自自性为境之显现作为无差别境？由何具彼一性安立声能诠一切他？故岂非无边？
表述亦错乱，由未了知彼一故，如显现声义趋向。由无关联故，非安立于具关联。
故如是示自相、共相及具彼非声义已，为说遮余为声义故，此除过可能趋向，何不许对方？此即问"复次"。
于差别义等由离非能作故同等中，彼为言说故作，何不作立名？
此说：共相声义性与自相及相法了知不相顺，自相是随行了知之相违品。

།དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པས་དེའི་ཆོས་རྟོགས་པའི་འཐད་པ་ཡིན་ལ་ཐ་དད་པ་ ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་སྤངས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན།དོན་བྱེད་པ་གང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་པ་ཡང་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་གསལ་བས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱིའི་སྒྲའི་དོན་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཉེས་པ་ སྤངས་སུ་ཆུག་མོད།དེ་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཉེས་པར་གོ་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལྡན་ཉེས་མཚུངས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་མཐའ་ཡས་པ་དང་འཁྲུལ་པའི་ཉེས་པ་མཚུངས་པར་ཐལ་བར་བྱེད་པའོ། །འདི་ལྟར་དེ་བྱེད་པའི་རང་ བཞིན་གྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཐ་མི་དད་པའི་ཐ་དད་པས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་དེའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཉིས་ལས་ལྡོག་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ པར་རྟོགས་པ་ན་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར་འདི་དེ་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ།ལྡོག་པ་དེས་རྣམ་པར་གཅད་པ་གཅིག་ལ་སྒྲ་དེ་བཀོད་ཀྱང་གཞན་ལ་མི་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དགོས་པ་འདི་སྤོང་བ་ནི་བླ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ ཀྱི་ཉེས་པ་མཚུངས་པར་གྱུར་ཀྱང་བླ་སྟེ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་དོན་ཉིད་དུ་རིགས་ཀྱི་རིགས་དང་ལྡན་པ་ནི་དོན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཉེས་པ་སྤང་བར་མི་ནུས་མོད། རིགས་ནི་དོན་མེད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ཉེས་པ་ཡོད་ཀྱང་ གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་དོན་དུ་འཐད་པ་རིགས་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར།རིགས་ཁས་ལེན་པས་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །རིགས་ཁས་ལེན་ཀྱང་རིགས་མཐུན་པ་རྣམས་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ལྡོག་པར་བརྟེན་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདིའི་ཁྱད་པར་ལ་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་རིགས་དེ་བརྟེན་པས་བྱས་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ལ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་རེ་རེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་དེ་ ཉིད་དེ་དག་གི་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ལ་རག་མོད།དེ་ལས་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ།

彼唯趋入自相故是了知彼法之理由，由差别亦相同故，如何遮余非声义于遮除无随行？"依何作用"之释亦应以如所说显现配合。
虽许除自相与共相为声义之过，如何不成具彼为声义趋向之过？故说："若由具彼过同故"。此中成立无边与错乱过相同。
如是由作用自性，自相非随行，由差别性随行故，如是声作为境。故于无差别之差别所遮诸差别中，了知彼自性及随行二者，了知离反为差别时，由成立为声义性故，此即成许具彼为声义趋向，若安立彼离反所遮一声，不了知于他耶？遮此所需即是"虽然"。
虽具彼趋向过失相同亦可，然如是具离反为义应理，具类非应理为义。由相同故不能遮具彼趋向过失，然类无义。
复次，虽有过失，若具离反应理为义非具类义性者，故说"由许类亦"。虽许类，诸同类应依止异类离反，若非如是，此差别不成随行自性及依止差别者之差别性。
故由依止彼类所作相同事物，此一切各各于非依止彼等中，定有各各差别。故虽须彼即是彼等无差别，然由从彼亦了知自相自性故，即是自相境。

།དེ་དག་ཀྱང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྲུབ་པས་ ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པའི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་ན།རིགས་ཁས་བླངས་པར་དགོས་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཉེས་པ་སྤང་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་དང་། རིགས་ཀྱི་དོན་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པས་རིགས་ཁས་བླངས་པས་ཅི་བྱ་སྟེ། རིགས་མི་མཐུན་གཅིག་ལས་ཐ་དད་ པ་དང་།དེ་ལས་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལས་ལོག་པ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་ཁས་བླང་དུ་ནི་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིའི་དགོས་པ་ནི་ཐ་དད་པས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་ཁས་བླང་བ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ རོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་ཐ་དད་པའི་དོན་རྣམས་ཀྱི་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་དུ་ཟད་མོད། འོན་ཀྱང་དེས་སྤྱི་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྒྲུབ་པར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། རྟོགས་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་ལ་མི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དགག་ པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།།གང་ལ་འཇུག་པ་དེ་ལས་གཞན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ལས་འཇུག་པའི་ཡུལ་རྣམ་པར་མི་གཅོད་ན་སྒྲ་མི་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།སྒྲས་ནི་ངེས་པའི་དོན་འགའ་ཞིག་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་རང་བཞིན་དང་འདྲེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་ཁྱེར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་བྱ་བས་བ་ལང་ནི་རང་བཞིན་ངེས་པའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དང་འདྲེས་པ་དང་། ཁྱེར་ནས་འོང་བ་ཡང་ཁྱེར་ནས་ མི་འོང་བ་དང་འདྲེས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་བཞིན་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ན་གང་ཡང་རུང་བ་ཁྱེར་ཏེ་འོངས་པའམ་ཇི་ཡང་རུང་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་སོ་སོ་ངེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྣམ་ པར་གནས་པ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡུལ་རྟོགས་པ་འགའ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ།།དཔེར་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་བཞིན་པའི་དངོས་པོ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ ངེས་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པས་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས་པ་ནི་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་གཞན་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་ཡུལ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

彼等由具异类差别一性故，成立为随行了知境，若是如所许了知境，则无需许类。由不能遮彼过及类义成立于随行差别故，何须许类？由异于一异类及离彼等之差别，即是了知离彼等无差别之因。
由无需许共相故。共相所需亦由差别成立故。由必须许差别故。
虽然差别义等之无差别仅是如此，然如共相不能成立无差别所立了知随行，由彼了知非不缘差别故。为遮此故说"复次"。
"于何趋入，舍离彼余而趋入"，如是配声。故若不从彼余遮趋入境，则成不配声。
此说：声应示某确定义，非与自性混杂，如说"牵牛来"，牛非与确定牛自性非牛自性混杂，牵来亦如空性离与不牵来混杂，若非如是，如是说时，当牵任何而来或作任何。故声所诠是各别确定自性义。
若确定性亦住于自体，由无事物境了知皆不了知故，对方不应说无事物境量。如了知"牛"之事物是牛性差别，如是由确定性是无余事物故，未由离反差别者无确定了知。
故如无差别于具余差别诸事物，如是彼无差别亦应为无差别分别之境。

།རང་ གི་ཕྱོགས་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདིར་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་གཞན་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འཐད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་ངེས་པའི་དོན་ ལ་འཇུག་པས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་སྒྲ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བརྗོད་དགོས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།འགྲེལ་པ་ནི་འདི་དོན་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ནི་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་མཚན་ ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་སྒྲས་ཡུལ་དུ་བྱ་དགོས་སོ།།རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། རྣམ་པར་གཅོད་པར་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཞེས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཚིག་གིས་ལྡོག་པ་བརྗོད་དོ། །ལྡོག་པ་དེ་ཡང་ལྡོག་མཚམས་ལས་གཞག་ པ་ལྡོག་པའི་ཡུལ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཏེ་བ་ལང་སོ་སོ་ལ་རྟ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པའི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་དང་། །གནོད་མི་ཟ་བར་ཡུལ་དུ་བྱ་དགོས་པ་དང་། ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེའི་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བའི་རྟོགས་པའི་རྟེན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་རིགས་ཁས་ལེན་པ་ནི་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ངེས་པར་ཁས་བླངས་པ་ཅན་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།རིགས་ནི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱོགས་དག་ཏུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་དང་དེ་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་མོད་ འོན་ཀྱང་དེས་སྤྱི་ཡོད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱའི་དགོས་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་རོ།།སྒྲ་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ན་གསལ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ནི་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་པ་དེས་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་རིགས་ཀྱི་དོན་བསྒྲུབ།དེས་ན་ཐ་མི་དད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླངས་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཡང་རིགས་ཁས་བླངས་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མི་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འཇུག་པའི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་སྒྲས་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་འདི་ལ་རྣམ་གཅོད་ཡོད། །ཅེས་བྱའོ།

如何于自方为遮境已如前说。此中虽由具彼趋向影像故过失相同，然应理为他确定境，为此义说"由趋入确定义故，必须说声为遮境"仅此而已。
释为"此于诸义"。遍舍不欲即是作为确定境。故声必须作为离他相之遮境。由是遮相了知境故，应说遮，以遮言说离反。
彼离反于离反处所安立离反境中无差别，如各牛中无马。故必须许无差别，必须作为境，由差别等随行因相成立义，故舍彼随行了知所依性而许类唯无义。
说"彼必许"者，由类不成立于差别与无差别趋向故。虽有差别及彼了知，然彼岂非不作由共相有所成立之所需耶？如是了知非随行等之随行是自性，如"牛"。声亦趋入彼时即能了知显现。
虽差别是随行，然由不可能了知自性，如何由差别成立类义？故说虽必须说必须许无差别，然非应理许类者，即是"非不作遮"。
"趋入境"即声作无差别相趋入处。为遮此故说："若此有遮"。

།རྣམ་པར་གཅོད་པ་བློ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ནི་བ་ལང་ལ་སོགས་ པའི་བློ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཁས་བླངས་པས་དགོས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།གང་གི་ཚེ་འདི་ལ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་རྟོགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྤྱི་ལ་ཡང་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་དགོས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཅོད་ པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དོན་རྣམས་མཚུངས་པས་ན་སྤྱི་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དགོས་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཡང་ན་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱི་ཞེས་ཡང་འབྲེལ་པར་བྱའོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ ཡིན་ཏེ།སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ན་ལྡོག་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོགས་པ་ན་ལས་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ནི་རྟོགས་བཞིན་པའི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་ཇི་སྐད་ བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།དེས་ན་ཐ་དད་པའི་དོན་རྣམས་ལ་བ་ལང་གི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་འབྱུང་བ་འདི་ནི། གཅིག་ཀྱང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་དེ་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞན་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་རྫས་ལ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་བ་ལང་ཐམས་ཅད་གཅིག་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་ཐ་མི་དད་པས་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཇི་ཞིག་འབྱུང་ཞེ་ན། སྤྱི་ཐ་མི་དད་པས་ཀྱང་རང བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ཅི་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་བ་ལང་ཞེས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། རྗེས་སུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བ་ལང་ཞེས་རྗེས་སུ་སོང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་སྣང་ངོ་། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་སྤྱི་ཁོ་ན་ཡིན་ན་རང་ གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སུ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་འདི་དེ་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ། གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར་ན་ འགལ་བ་ཅི་ཡོད།དེ་བས་ན་ཐ་དད་ཀྱང་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྤྱི་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་སོ། །དོགས་པ་གང་བསུ་ནས་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དེ་འདིར་དགག་པའི་ཕྱིར། འཇུག་པའི་ཡུལ་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་རྗེས་སུ་ འབྲེལ་པར་བྱེད་དོ།

若遮应由他觉成立，则由牛等觉仅依成立故，许之当有所需，然当此有遮时，非唯了知成立，则于共相亦同，声等所需仅限说遮，由具遮故诸义相同，于共相亦同。故如是所需何须他？或说"何须他"亦当连于"共相"。
故此义为：说各自自性别别确定义时，必了知离反，如了知"牛"即是了知正见斑牛等自体境，由自相法遮故，如前所说。
故于差别义中生起了知牛无差别，此依一亦非牛等余亦离反之因。于无彼者非了知无差别，如于余非牛事。故了知各自自性一切牛由离于一故定为无差别。
若问离反无差别于自性无差别有何生？共相无差别于自性无差别亦有何生？故不成了知"牛"。此非了知随行与非随行，然显现为"牛"随行自性。故若此唯是共相，不成了知自相法。
若此是了知具彼，由与如是随行相关故，离彼亦显为随行性，如是若由与离反相关亦成显现有何相违？故虽差别，了知自性随行之因于离反亦如共相无差别应理。
为遮此处所摄疑故，以"示现趋入境"相连。

།གལ་ཏེ་འདི་ཐ་མི་དད་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བ་ལང་བ་ལང་ཞེས་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྟོགས་པའི་དམིགས་པ་ནི་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་མེད་པའི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བཤད་པ་ནི།སྐད་ནི་སྨྲས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་མི་དད་པར་བྱ་བ་འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་བཞོ་བ་དང་དགལ་བར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་མ་འབྲེལ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རིགས་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པའི་ ཡུལ་དུ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།མཚོན་པར་བྱེད་པ་སྣང་བས་ཀྱང་དེ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ངག་གི་དོན་མ་འབྲེལ་བར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ཆུའི་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་སྣང་བ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཏེ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ བརྗོད་ན་རབ་ཏུ་གཅོད་པ་ཡོད་པ་ཡང་བསལ་ཟིན་ཏོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།།མཐའ་ཡས་པ་མཚུངས་པས་ན་དངོས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྟེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེའི་ཐ་མི་དད་པ་སྤྱིའི་དབང་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་ན། དེའི་ཐ་མི་དད་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ དབང་གིས་འགྱུར་མོད་ཅེས་ཐམས་ཅད་དུ་མཚུངས་པར་སྟོན་པ་ནི་རིགས་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་དེ་ནི་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི་དེ་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་མཚུངས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ བསྟན་པས་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་གཞུང་ཇི་ལྟར་ཐོས་བཞིན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་གཞུང་བཙུགས་ཏེ།རང་གིས་རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཚུངས་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཉེས་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བཞེད་པས་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ཏེ། བཤད་པ་ནི་ལྡོག་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རེ་ཞིག་མཐའ་ཡས་པར་ཐལ་བ་ནི་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་ལ་མཚུངས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྡོག་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ནི་སྒྲའི་རྟོགས་པས་དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པའི དངོས་པོ་མེད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེན་པ་གཅིག་གིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ལས་གཅིག་ལ་བརྡ་བྱས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཞེན་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་གཞན་ལ་དེ ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་མཐའ་ཡས་པ་ཐལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་འཐད་དོ།

若此虽有无差别遮，然"牛牛"了知自性无差别境之所缘是自性无差别性，非无自性遮者，非此，故说"若说"。此无差别是自相，由牛能挤乳役使等不相关自相法故。故类性不应为如是识趋入境。
说"由彼门"者，显现能表亦非趋入彼。语义亦成不相关，如说水作用显现，如前所说。说具彼有遮亦已遮。由无边相同故，为成立为实境故。
若说自相彼无差别由共相力显为随行，则由彼无差别遮力应成，示一切相同，从"类与具彼"至"彼于具离反亦同"为止。
由此虽由影像性过失相同，然示自性功德差别，随闻法称阿阇黎教法，安立他遮境，欲随自了知相同遍舍过失，依前说理，说"离反论者如何"。
暂且无边过失于具离反为声义相同之说非是，如是依离反论者，声了知取异于事物之无事物，彼亦是离反分别体一取性，故于具垂胡等所执一境等，虽于一作表示，由如是执为境故了知余故。故无无边过失。由此故自性随行亦应理。

།ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་ལྡོག་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ལོག་པའི་རྒྱུ་ མཚན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ཉིད་ནས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ལྡོག་མཚམས་གཅིག་པས་ནི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པར་མི་འཐད་དོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དམ་སྤྱིའི་ཆོས་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མི་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་ ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་ཞེན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་ལ་སྒྲ་མ་བཀོད་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་དམིགས་པ་ལ་ཡང་འདི་ན་བ་ལང་འདུག་གི་ཞེས་རྟོགས་པའམ་ གཞན་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་མོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་བ་ལང་རྙེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་མི་བསླུ་བ་ཟེར་བ་ནི་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བ་ལང་ཉིད་ལས་རྗེས་སུ་སྤོང་བའི་བ་ལང་གི་རྟོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ རྟོགས་པ་དེ་ལས་དེ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྒྲ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཚིག་རིགས་ཤེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ་གལ་ཏེ་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ན་བ་ལང་འདུག་གོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ ན་བ་ལང་བརྟེན་པའི་མི་བསླུ་བར་ངེས་པར་འགྱུར་གྱི་བུམ་པ་ལ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དེ་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ན་བུམ་པ་རྙེད་པ་ན་ཇི་སྟེ་མི་བསླུ་བ་མ་ཡིན་ལ་གཞན་དུ་བཟློག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་རྩོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་བརྗོད་པ་བ་ལང་ཉིད་ལས་བ་ལང་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པ་ ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མི་བསླུ་བར་འཆད་ཀྱི་བུམ་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པས་འདི་མི་བསླུ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྔར་བཤད་པའི་རྣམ་པ་འདིར་སྦྱར་བ་དེ་ལ་རྩོད་པས་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡང་དག་པར་ཐལ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྟེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་ནི་མི་བསླུ་བར་ག་ལས་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་རེ་ཞིག་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་འཁྲུལ་པ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་སྤངས་ཏེ། དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ ལས་སྐྱེས་པ་དེ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན།དེ་ནི་མེད་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ།

"无具离反"及"离反是遮增益"及"彼迷乱如何为离反因"已如前说。由离反处一故，自性随行知不应为正知。由于无事物不了知自相或共相法故非不趋入，说"由迷乱力"。
于非自相亦由迷乱力如是执著。虽于彼未立声，然由一现执，如是了知已，于所缘他自相亦了知或示他"此有牛"。如是亦云何得牛？说"事物不欺"。
由依牛性随舍牛了知所经验习气故生为随行，故由彼了知得彼。若由声非量故，云何应理说彼不欺语？
此诚然，若牛知是了知无事物性随系自性，何故说"此有牛"时定为不欺依牛而非瓶？由彼知非彼境故，于得瓶何故非不欺，余则相反，成此诤。
对此说：由牛性成为牛分别随行相故，说彼不欺非于瓶。如所说相此为不欺，非由他。
于此应用前说相，诤云：若生于事物则不应为迷乱，由应为真实故。若是迷乱，云何成不欺？
暂且非说彼为迷乱，由遮违迷乱法故。由"由彼增上执著故"安立为迷乱。若生于事物彼显现性应为真实，然彼非有，虽尔由有彼增上执著故是迷乱。

།དངོས་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། འོད་ལ་ནོར་བུ་ནོར་བུར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་སླུ་ བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་ན་དགག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བཤད་དོ།།ནོར་བུའི་འོད་མཐོང་བས་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་དོ། །རིགས་པ་ཡང་བཤད་པ་ནི། འཁྲུལ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་ནི་ལོག་པར་སྣང་བ་ཡིན་ལ། མེད་ན་མི་འབྱུང་བས་ནི་མི་བསླུ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཡང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་བསླུ་བ་ཡིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཇི་ཡོད།སྣང་བ་མེད་པར་མི་བསླུ་བར་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྣང་བ་མ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དངོས་པོ་མི་འཛིན་པ་ཉིད་རིགས་པ་ ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་འཛིན་ན་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་སྟོན་པས་དངོས་པོ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་བྱེད་པ་པོར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་འཇུག་པ་སྤངས་ནས་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྒྲས་སེམས་གཏོད་པས་འཇུག་པར་འདོད་ན་ནི་མི་འཇུག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་སྒྲས་སེམས་གཏོད་པར་བྱེད་དེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་གང་ལ་སྒྲ་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར འགྱུར་གྱི།གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་འཇུག་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལྡན་པ་སྒྲས་འཛིན་ཏོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་མཐའ་ཡས་པ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན་སྤྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་བཤད་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ།།སྒྲས་ནི་རིགས་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། གཟུང་བར་བྱ་བ་སྤྱིའི་དོན་བྱེད་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྩད་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རིགས་གཟུང་ན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གིས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་ བ་འདི་ལ་ནི་སྒྲ་འཇུག་པར་འགྱུར་ལ།དེ་ལས་བཟློག་པ་འདི་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་འདི་ལས་ནི་དོན་བྱེད་པ་ལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་འདི་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ། རིགས་དང་གསལ་བ་དག་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ལ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ ལྟར་ཕན་ཚུན་མ་འདྲེས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ནི་རྟོགས་པ་མེད་དོ།།གང་གིས་ནི་སྤྱི་རྟོགས་བྱེད་པའི་སྒྲ་ལས་དོན་དུ་གཉེར་བ་མི་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་ཕྱིར་འདྲེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལས་ནི་དོན་བྱེད་ལ་གང་ལས་ནི་མི་བྱེད་ཅེས་ ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ།

说"于生于事物亦有迷乱"，即"于光执宝为宝"。若疑彼迷乱应成欺诳，为遮故说"非"。由见宝光说为迷乱。说理亦即"迷乱相"。迷乱是颠倒显现，由无则不生故为不欺，虽非彼显现，由无则不生性为不欺有何相违？
非无显现则无不欺，由无则不生性成彼故。故说非显现。不取事物即应理，若取事物则成如所说过失，为示此故说"于事物"。
若欲舍非作者亦增上执为作者之趋入，由声如其体性引心趋入，则定成不趋入，由彼无自相法故。若唯于自相由声引心，由了知以自相顺法所遮事物故。
尔时则趋入于所见声彼，非于他，由太过故，说"若于他亦趋入"，由应趋入于马故。若说由声取具彼，尔时无边过失非过，已说"共相何用"等。
为示非应诤"声唯取类，所取共相义无作用故不应趋入"故，说"若亦取类"。由何于此随行声趋入，于此相反则不，由此无随行了知于作用由此相反则不。
如瓶毛毯，于现量了知类与显现互不混杂自性，无如是了知。由了知共相声不趋入所求，由和合聚故了知混杂自性故。无了知于何作用于何不作用之差别。

།དེས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་ལ་ལོག་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་གཞན་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འཁྲུལ་པ་རྣམས་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་སྤངས་ནས་ཀྱང་སྤྱིའི་རྟོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།གང་ཞིག་མེད་ན་རིགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་མེད་པའི་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དེ་དང་ནི་རིགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་འདྲེས་པར་སྣང་བ་ལས་འདའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་དོན་བྱ་བ་འམ། གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཙམ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་གསལ་བ་འདི་ནི་ཁ་དོག་ གི་རྣམ་པ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རིགས་པ་ན་ཡང་མི་འཁྲུལ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སྤངས་ནས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བར་འཇུག་པར་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ལ་འདྲེས་པར་སྣང་ན་ནི་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ལ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་སམ་དེ་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གནས་པ་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རིགས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རིགས་ཉིད་ཡིན་ལ། རིགས་དང་འབྲེལ་ པར་མི་འཁྲུལ་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེས་ན་འདྲེས་པར་སྣང་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟོང་པའི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་རྗེས་སུ་སོང་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ་རིགས་གསལ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ ཉིད་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ་དེས་ན་སངས་རྒྱས་པའི་སྨྲ་བ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་སྤྱི་དང་སྤྱི་དེ་ཡང་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན། སྤྱི་རྟོགས་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་མ་རྟོགས་པར་ནི་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་མི་འཇུག་པས་ དེ་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན།དེས་ན་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་བསྟན་ནས། ཚུལ་གཞན་ཡང་བཤད་པའི་དོན་དུ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་རྩོད་པ་སློང་བར་ བྱེད་དོ།།རྩོད་པ་འདི་ནི་གཞུང་གི་འབྲེལ་པ་ཙམ་བྱེད་པར་ཟད་དོ། །སྤྱི་ཐ་དད་པ་ཁས་བླངས་ཀྱང་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འདིར་ནི་ངོ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་གཞུང་གཟུགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ལ་དེ་ལྟར་བརྒལ་བར་བྱ་སྟེ། ཉེས་པ་དེ་ནི་མེད་དེ་ཐ་དད་ ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་བྱ་བ་གཅིག་བྱེད་པའི་དོན་མཐོང་ནས་དེ་དག་གཞན་མཐོང་བ་ན་ཡང་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།

故由自相自性无了知成为他离反，然将成不了知诸迷乱。如斑牛等，由离彼亦有共相了知故。
无彼则无类了知之显现自性，与类了知不离混现，如作用或唯显现自性。故类了知显现即色相显现。
故若谓于类亦舍不迷自相法而无了知故，趋入所求作用应理。说"非此"即"尔时"。若于心显现混杂则非类，故亦非具彼，由未取类或具彼自体安住故。
如是类由自相自性空即随行类性，不迷系于类者亦定无自相法随行。故若显现混杂，则了知随空随行之显现自性，类亦由显现法空故是彼自性，故迷为显现，由此依佛教说。
如是共相及彼共相亦作用，如何非迷了知？由共相了知所缘作用，若不了知为作用则不趋入所求，彼如何非迷？
故如是由他相亦示非共相境及是他遮境已，为说余理故，为示共相识自性，故作"若尔则"起诤。此诤仅作文关联。
虽许共相差别，非许彼即此，然此应安立似识相共相故，于彼如是诤，说"无彼过失虽异"等经。虽是差别，见识等一作用义已，见彼等他时亦作识知。

།གལ་ཏེ་སྔར་མཐོང་བ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའི་དོན་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ འདིའོ་ཞེས་དེ་དག་ལ་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འདི་ལྟར་སྔ་མ་དག་ལས་དེ་དག་ཐ་དད་ཀྱང་དོན་དེ་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ལྟ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་རིག་པར་བྱ་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡང་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ ངོ་ཤེས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་ཞིང་དེ་ཡང་དོན་དག་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་དང་ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་དོན་ཉིད་ལས་ངོ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་སྤྱི་མེད་པར་བཤད་ནས་དེ་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་དང་འབྲེལ་བའི་ཞེས་བྱ་ བ་ཡིན་ནོ།།གང་དག་ཤེས་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་དེ་དང་བྲལ་བ་སྟེ་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྦྱར་བ་དག་གསལ་བ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནམ་ངོ་བོ་ཤེས་པ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྦྱར་ནས་ཏེ། གཉི་ག་ལྟར་ཡང་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་འདིས་སྔར་བ་ལང་ཉིད་དམིགས་ལ། ད་ལྟར་ཡང་བ་ལང་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་དེ་ཉིད་འདི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་འཇུག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ངོ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་ནི་དེའི་ སྟོབས་ཉིད་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཆོད་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་འདི་འཐད་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདིར་ནི་བ་ལང་གི་རྣམ་པ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་བ་ལང་ཁྲ་བོ་བ་ལང་སེར་སྐྱ་ཞེས་ཁྱད་པར་རྣམས་དང་ཐ་དད་མེད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་བ་ལང་གི་ རྣམ་པ་ངོ་ཤེས་པས་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་ཁྱད་པར་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་དང་གཅིག་ཏུ་བྱས་པར་འགྱུར་ན་ཁྲ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་སེར་སྐྱ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་ཁྲ་བོ་སེར་སྐྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་ཞོག་གི་བ་ལང་གི་རྣམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་བཟུང་བ་ན་ངོ་ཤེས་པ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་ཏེ་བ་ལང་ གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་དང་བསྲེས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ཐ་མི་དད་པ་རྟོགས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཁྱེད་བདེན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟོགས་པས་སྤྱི་རྣམ་པར་འཇོག་མི་ ནུས་སོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།སྤྱི་ནི་མི་བསླུ་བའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལ་ནི་དེ་མི་སྲིད་དོ།

若见与先前所见完全不同之义，然于彼等仍作"此即彼"之识知，如是虽彼等异于前者，然唯作彼义。应知识知亦即能见所说"此即彼"，能见亦即见，故识知从彼生，彼亦从诸义生，故义即因。
故亦与释相顺。如是从义生识知，说无共相已，说彼为他遮境即"与他系"。
凡于识不作如是作用者，离彼，由增益门结合彼等显现，彼境声等之义或体，识结合已，二者皆为他遮境。
其义为此：由此先缘牛性，今亦缘牛性。虽彼牛非此，然仅是异于非牛之果一分别趋入，具一相识知则由彼力经验断已而生。
云何此识知应理？由此牛相无差别故。彼与斑牛、黄牛等差别无异，故由牛相识知了知"此即彼"时，差别亦与他差别成一，然斑者非黄。
或者且置斑黄之说，仅由牛相亦取差别时，识知应不可得，由了知"彼牛即此"时，"彼即此"亦混差别与他差别，由依异者不应了知无异故。
故云何此为识知？汝诚然，说分别了知不能安立共相。共相岂非不欺知境？于此不可得。

།སྤྱི་ནི་ཐ་དད་ཀྱང་ཁྱད་པར་དག་དང་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས་དེ་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་མ་བཟུང་བར་ཐ་དད་པ་དག་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར། ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་ཐ་དད་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པ་ནི་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སྔར་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དག་ལ་སྤྱི་ཡོད པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་གཞི་ཐ་དད་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྤྱིའི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གང་དུ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ལ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་ པ་འདི་ལྟ་བུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་ཐ་དད་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟོགས་པ་འཇུག་པས་ཐ་མི་དད་པར་ཤེས་པ་ནི་ངོ་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འདི་ནི་བརྟག་པར་མི་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་ལྟར་དོན་དུ་ཞེན་པ་ བརྟག་པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་ཏེ།དོན་དུ་ཞེན་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་དོན་ལ་ཡང་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འཇུག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་བྱ་བ་ནུས་ པའི་རྟོགས་པ་ནི་དོན་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་དམིགས་པས་འབྲེལ་པ་མ་རྟོགས་པར་ནི་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བས་འཇུག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ནི་དེ་ལྟར་རྟོགས་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ ཡིན་ནོ།།གཅིག་ལ་མཐོང་བ་ནི་འབྲེལ་པ་མ་མཐོང་བ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་ལ་དོན་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པའི་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཡང་རྟ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བ་ལང་གི་གསལ་བ་གཅིག་ལ་བ་ལང་གིས་བྱ་བའི་དོན་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པ་ ནི་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དོན་སྒྲུབ་ཉམས་སུ་མི་གསལ་བ་གཞན་ལ་འཇུག་པར་མི་རིགས་ཏེ།འབྲེལ་པ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་མཐོང་བས་གཞན་ལ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

共相虽异，然成为了知与差别无异之境，故云何不取异而成为于异者结合了知之境？虽处时异，无异者成"彼即此"了知，如先前所缘常瓶即是此。诸差别非如是无异。
虽基异，然于彼等了知有共相。由未了知基异故，若非基同则不成结合故，无异显明之共相能立全无。显异而了知为一如是相迷乱亦非不可能。
若问云何为识知？说由取异说自性了知趋入而知无异非识知，然此唯是不可观察执无异。如执为义不可观察，由执为义是无分别所缘义相未成故，无义显明故，于非所缘义亦由义境趋入力应推度。
如是能作用了知依于了知与作用系属，由有彼见生果故，未了知系属则如是了知为先之彼所求趋入不成故。故此依如是了知。
见于一者非趋入未见系属之他，由具见牛义之所求虽趋入于牛，然不趋入于马故。故于一牛显现具见牛所作义者，由是他故，于他不显成义者不应趋入，由依见系属故，由见他不成于他故。

།དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཀྱི་བ་ལང་གི་གསལ་བ་གཞན་ལ་དོན་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ཉིད་ལ་གཞན་དུ་མ་མཐོང་བའི་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་ཕྱིས་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་ནི་མཐོང་ངོ་།།རིགས་མཐུན་པར་འདོད་པའི་གསལ་བ་གཞན་ཉིད་ལ་ཡང་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དེ་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་རིགས་མི་ མཐུན་པའི་གསལ་བ་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤ་རི་བ་ལ་རིམས་ཞི་བའི་ནུས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཤ་རི་བ་གཞན་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ལེན་གྱི་དོན་དེ་སྒྲུབ་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་པ་རུ་ཤ་ཀ་ལ་ནི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་གསལ་བ་གཞན་དག་ལ་གསལ་ བ་དེར་ཞེན་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི།དེ་ནི་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེ་འམ་དེ་ལ་འདིའོ་ཞེས་བརྟག་པར་ནི་མི་ནུས་སོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ངོ་ཤེས་པ་འདི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་པོ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟས་དོན་ལ་ གཅིག་བདག་ཏུ།།འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་འདི་འཁྲུལ་བ། །ཞེས་ཏེ། ཇི་ལྟར་དོན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་བཞིན་ནོ། །རྟོགས་པ་ལ་ནི་བ་ལང་གི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ནི་བ་ལང་ཡིན་ལ་འདི་ནི་བ་ལང་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། གཅིག་བ་ལང་ཡིན་ཡང་གཞན་ བུམ་པ་བཞིན་དུ་བ་ལང་དུ་མི་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གཉི་ག་བ་ལང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་བ་ལང་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལ་མེད་པ་དེའི་བ་ལང་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་མ་ཡིན་པར་ཟད་ཀྱི་གཞན་ནི་བ་ལང་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །བ་ལང་དེ་ཉིད་བ་ལང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་སྤྱི་ངོ་བོ་ལ་རིགས་པའི་བྱེད་པ་འགལ་བ་མེད་དོ། །བ་ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པས་བ་ལང་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་གཞན་ལ་དེ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བས་འགལ་བར་འགྱུར་གྱི། རང་གི་ངོ་བོར་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་ མང་པོ་རྣམས་ཉིད་བ་ལང་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཀྱི་རྟ་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་སྲེ་བའི་ངོ་ཤེས་པ་འདིའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ནི་འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་དེ་དག་ལ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱེད་པ་གཅིག་ མཐོང་བ་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཁོ་ནས་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་སྙམ་པ་ནི་རྒྱང་མི་རིང་ཞིང་མ་བསྐལ་བར་ལྷག་པར་ཞན་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པའོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དངོས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་རང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་དེ་དག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་བག་ཆགས་ཏེ།དེར་རྒྱུར་གྱུར་པས་སོ།

虽如是，于牛之他显现经验义之所求，于后见未见之他显现亦无待而趋入是所见。于许为同类之他显现亦无待见，虽作彼义，然于非同类之他显现则否，如于诃子经验息热能力，于他诃子无迷取，虽成就义无差别，然于波卢沙迦则否。
故于牛之他显现虽有执彼显现，然不能观察"彼即此"或"于彼此"。故如是结合异之识知，唯由增上执为体性之邪分别近示，故"于义一性，执取分别此迷乱"，如增上执为义。
于了知则唯牛相异，由了知"此是牛，此是他牛"故。一是牛，他亦非如瓶非成牛，由二者皆是牛故。然彼牛性于他无，彼牛非他而已，他唯是牛。"彼牛即彼牛"不应理，故于共相体性作用无相违。
若许由具牛性为牛，则他应不无彼成相违，然于成如是自体则否，由诸多斑等牛了知为牛性，然于马鹅等他则否故。此混差别识知之因相亦即事物。系属于此已说。
于彼等事物见识等一作用，由诸事物法性唯生"彼即此"邪知。"彼即此"想即说近不远不隔增上执自性。已说事物无直生分别能力，由彼等自性境识之习气，由彼为因故。

།དེ་ལ་འདིར་རེ་ཞིག་ལོག་པ་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལོག་པ་ཉིད་མ་ ཡིན་ནའོ།།འདིས་ནི་འདི་སྐད་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འགའ་ཞིག་མེད་པས་ངོ་ཤེས་པ་མི་འཐད་པ་ན་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཕྱིར་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་ན་མི་འཐད་དོ་ཞེས་སོ། །བློ་ཁྱད་པར་སྲེ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ངོ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་སྤྱིའི་ཤེས་པ་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཁྱད་ པར་སྲེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་སྤྱི་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁྲ་བོ་ལ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་སེར་སྐྱ་ལ་ཡང་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཐ་དད་པ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་བ་ལང་ཞེས་སྤྱི་དང་གསལ་ བ་ཐ་མི་དད་པ་སྣང་གི་འདི་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྲ་བོ་བ་ལང་སེར་སྐྱ་ལ། །ཞེས་གཞི་མཐུན་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་གཞན་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ནི། ལྷ་སྦྱིན་གྱི་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ ཏེ།དེ་ཡང་བ་ལང་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་བ་ལང་དང་ལྡན་པ་ཞེས་རྟོགས་པར་རིགས་ཀྱི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལས་བ་ལང་ཞེས་ཐ་མི་དད་པར་རྫས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་ཐ་དད་པ་ མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་གྲུབ་སྟེ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་དད་པའི་དོན་དང་ལོགས་སུ་ཐོབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་ཐ་མི་དད་པ་སྦྱོར་བའི་བདག་གི་ཤེས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་སྲེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་དེ་ སྤངས་ནས་རྗེས་སུ་སྦྱར་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་དེ་ལ་དེ་མ་འདྲེས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་སྲེ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྤྱི་ཐ་དད་པའམ་ཐ་མི་དད་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ ན་ནི་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་ཐ་མི་དད་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་མོད། འདི་དག་འདྲེས་པར་གོ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཐ་དད་ན་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་མོད། འདི་དག་འདྲེས་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། །དཔེར་ན་ཁར་བ་ཐོགས་པ་དག་བཞིན་ནོ། ། ཁར་བ་ཐོགས་པ་རྣམས་ཁར་བ་ཐ་མི་དད་པ་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་འདྲེས་པར་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མ་འདྲེས་པ་དེ་དག་ལ་ཁར་བ་གཅིག་འབྲེལ་པར་རོ། །དེས་ན་དེ་འདི་ལའོ་ཞེས་རྟོགས་པར་རིགས་སོ། །ཁྱད་པར་སྲེ་བ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ།

于此，首先为立邪性论故说"若非如是"，即非邪性。此说明：非由无随行故识知不应理，而是有随行则不应理。"具差别混合之知"即示具识知相之共相知，由彼为混差别自性故。
如是，虽共相论者之共相成为结合知之境，然于斑者所见即于黄者亦见，非结合异，由显现共相与显现无异为"此牛"，而非"此是牛"故。"斑牛黄"之同基非究竟了知无彼自性。
若由系属故他有彼，则应如"天授之牛"而了知，由彼亦具牛故。故若异与系属，应理解为具牛，而非说为是牛。
若谓由安立牛性故了知为牛无异究竟实，则首先成就了知无异，故说由此故无异义别得。故异无异结合之自知非成无异混合自性，由了知与彼无异则不能舍彼而随结合。
若某与某系属，于彼云何无混？故共相知为具差别相，彼不成无迷。若缘共相异或无异则不成迷。于彼若无异则不成异性，此等云何成混？虽异亦于异者了知无异，此等云何成混？如持瓦者。
持瓦者虽具无异瓦，然自体不显为混，然于彼等不混系属一瓦。故应理解"此于彼"。差别混合非如是相，然"彼即此"。

། གལ་ཏེ་ཐ་མི་དད་པ་རྣམས་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་ན་ངོ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དབྱིག་པ་ཐོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་ན་གོ་ཇི་ལྟར་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ཐ་དད་ན། ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་མི འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མ་འཁྲུལ་པར་གཞན་ལ་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་འཐད་དེ། འདི་ནི་རྡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དབྱུག་པ་གཅིག་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པས་ ཀྱང་དེ་དང་ལྡན་པའི་དབྱུག་པ་ཅན་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།དེ་ནི་དབྱུག་པ་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དེ་དང་ལྡན་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནས་དེ་དག་འདྲེས་པ་ཡིན་གྱི། དབྱུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་རྣམས་དངོས་པོ་གཅིག་དང་ལྡན་ པས་ནི་འདྲེ་བ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་སྤྱི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་གཉི་ག་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་གྱི་ཐ་མི་དད་པར་རོ་གཅིག་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་དང་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆ་ཐ་ མི་དད་ན་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།བ་ལང་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདིར་ཐ་དད་པ་སྣང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཐ་མི་དད་པའི་རྟོགས་པ་ནི་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་བ་ལང་ ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་འདིའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཆ་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིད་ལ་དེ་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འདིར་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པར་རོ་གཅིག་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་མི་དད་པ་ཐ་དད་པར་སྣང་སྟེ། དེའི་ ཚེ་འདིས་ཐ་དད་པ་སྤངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡོད་ཀྱང་སྒྲས་མ་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་མེད་ན་འཇུག་པ་དང་མི་འཇུག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐ་མི་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་ཡིན་ན་ནི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་མྱོང་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། ཐ་མི་དད་པ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་འདིར་འགའ་ཞིག་བླང་བ་དང་གཞན་ནི་དོར་བར་འགྱུར།ཐ་དད་པའམ་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་འགའ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བ་ལང་གི་དཀར་པོ་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ལས་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་གནས་སྐབས་སུ་རྟོགས་ཞེས་དྲུག་པའམ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།

若从无异了知为异，则不成识知，如持杖者。若了知无异，云何了知为他？非如是，若共相与具彼二者异，则不成无迷了知无异故。
若谓增益彼而了知故了知无异，云何无迷而于他增益他？若是迷乱则应理，如说"此是尘"。
若问由一杖与多系属，云何不成具杖者系属？由具一杖故，唯由增益具彼成自体故彼等混合，而非杖。故诸异具一事不可能混合。
故非异无异自性之共相，于"此是牛"应成显现异与无异二者，而非成一味无异故。若牛与"此"分无异，则亦不成同基，如"牛牛"。
若谓彼即异知，此异无异分别中，无以显异为先之无异了知，然了知为牛则成了知未了知之"此"分，意中彼亦唯无异，故此全无了知为异，然唯一味无异。
故云何异与无异显为异，尔时此未舍异。若谓虽有而语未说，非如是，由无异则不应趣入与不趣入故。若无异异于异则应有趣入与退出经验，由无异即是异故，云何于此取某舍他？
无异或无异之法全无可了知，然牛之白自性无异了知，彼即由非异自性故，于彼位了知成第六或有法一分。

།འདི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་འདིའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདྲེན་པར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །རྟོགས་པས་སྟོང་ཡང་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱོགས་ཁས་ བླང་བར་ཡང་ཅི་འགྱུར།དེས་ན་རྟོགས་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་མ་འཁྲུལ་པར་མི་འཐད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཐད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་ནི་གསལ་བའི་ཆ་ལ་ནི་མི་འཐད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཞེན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བའི་ཆ་ཡང་ འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གཞན་ཡང་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་དེ་ལྟར་ལོག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་ པོའི་ཆོས་ཉིད་ཁོ་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི།གལ་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་དེ་དག་ཉིད་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་དག་གི་དོན་བྱ་བ་དེ་བྱེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པས་བ་ལང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་ནོ།།དོན་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཡིན་ལ་དེ་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་ ཉམས་སུ་མྱོང་བས་སད་པ་ན་དེའི་གནས་སྐབས་སུ་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།དེས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་དོན་རྣམས་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཏན་ ཚིགས་དེས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་རིགས་མཐུན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱིའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ནི་གསལ་བ་དག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་སྤྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་ནས། རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མཚོན་པའི་འཁྲུལ་པས་དེའི་རིགས་སུ་ གཏོགས་པ་ཉི་ཚེའི་སྤྱིའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་གྱི་ཁས་བླངས་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་ཡང་དག་པ་དང་།ལོག་པའི་ཤེས་པ་གཉི་ག་ཡང་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཉིད་བསལ་བའི་ཕྱིར། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཆུ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་ཆུའི་རྟོགས་ པ་འཇུག་པ་ན་ཆུ་དང་རིགས་མཐུན་པར་རྟོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཆུའི་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤྱི་ལ་མི་ལྟོས་པར་ནི་མི་འཐད་དོ།།བུམ་པ་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་ཁས་བླངས་པར་ཐལ་བའི་ ཕྱིར་རོ།

"此是牛"中无了知"此之牛性"为引导。虽无了知，云何亦许异无异分？故此了知若观察则不应理为无迷，若是迷乱则应理。说此即"由迷力"。迷非于显现分而唯于执著。
显现分亦非迷，由他亦是牛性故，唯如是了知故。由未成无异了知故。由了知为"牛"故。如是成立邪性已，为立"诸事物唯由事物法性而生"之论故说"若无因相故"。
彼等事物为迷因相亦非一切，故说"彼等作彼作用"，如斑等于牛分别。说"义非习气因而唯是识"即"由经验门"。分别识即是分别习气，彼等由经验事物而起时，于彼位生决定，故由经验门诸义是因。
分别习气亦是分别因，故说"具迷果"。由此因相诸事物是因。故如是，许同类者之共相知因唯是显现而非共相，立论已，为遮他许"于非同类亦由显示他性之迷为彼类摄之少分共相因"，为除真妄二知皆是共相因相性故说"阳焰等亦"。
于水非同类阳焰起水了知时，了知为水同类是迷故，若非水共相因相，然一切种不待共相不应理。瓶亦由如是了知力应许为如是事物故。

།དེས་ན་སྨིག་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་དང་། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་དང་། ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ངེས་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནས་སྤྱི་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གལ་ཏེ་སྤྱི་མེད་པར་དོན་རྣམས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་གྲུབ་ན་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་འཁྲུལ་པ་ངེས་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཆུ་དང་སྨིག་རྒྱུ་དག་གམ་ཐག་པ་དང་སྦྲུལ་དག་ཁོ་ནའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ་འདི་ལ་སྤྱི་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ། འདི་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་སྤྱི་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ བཞིན་པ་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་དེ་ལ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་ཆུ་ཉིད་ཡོད་ན་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དེ་སྤྱི་འཛིན་པར་མི་གྲུབ་པོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཞེས་བརྒལ་བ་དང་ ལན་དག་གིས་བསྟན་ཏེ།རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་གཞན་ལ་གཞན་དུ་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དམིགས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རིག་པ་ནི་རིག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ལས་ལྷག་པ་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆུའི་ཤེས་པས་ སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཆུ་ཉིད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པའི་ཕྱིར་ཆུ་ཉིད་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་ཆུ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་ བའི་རྟེན་ཅན་གཡོ་ཞིང་གསལ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཆུར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྤྱི་འཛིན་པ་ཡོད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དོགས་པ་དེ་ བསུ་ནས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་ཞེས་སྨོས་སོ།།ཇི་ལྟར་ཆུའི་གསལ་བ་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཆུའི་རྟོགས་པ་གཅིག་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་དང་སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་ཡང་གང་གི་དབང་གིས་རྟོགས་པ་གཅིག་གི་རྟེན་གྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ན། རྨོངས་པར་གསལ་བ་གཞན་ལ་ དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རིགས་གཞན་གྱི་གསལ་བ་སྒྲོ་འདོགས་པར་འགྱུར་བ་དོན་གཅིག་ལ་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

故唯于阳焰知为水，于绳误为蛇，于贝误为银等，若此为决定，则唯由某自性依共相。若无共相诸义不成生如是知则应尔。
故如是迷决定所依者，是水与阳焰或绳与蛇唯自性，于此何须他共相？为立此故，首先说无如何了知共相，即"于彼何"。
若阳焰有水性则应成非颠倒故。若是迷亦不成执共相，故以"若非真实相"等问答显示，由无他相故。增益即于他增益他。彼所缘即是彼，由觉不能觉超觉法故。
故水知于阳焰增益非真实水，由水性是境故此非共相因相，由彼无故。由无故水性非阳焰知水之因相，然由水与阳焰等显现所依之动与明性等他共相，成为水增益相之迷，若非如是则成太过。
若谓"若有执共相"等，迎遮彼疑故说"具一果"。如水显现决定义者作一水了知，如是于水与阳焰亦由何力成一了知所依事时，由迷于他显现观待彼相增益他类显现，无某一义决定。

།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་སྨིག་རྒྱུ་རྣམས་ཆུར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན། གཏན་དུ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ། འདི་ནི་ཏེ་པོར་ཆུ་སྟེ། ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱིའི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ན། རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་དེའི་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་འཁྲུལ་པ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བ་ན། ཡུལ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཡུལ་གྱིས་འཁྲུལ་པར་བརྗོད་དེ། རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་པ་ཟླ་བས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་རབ་རིབ་མེད་དམ། ཟླ་བ་མེད་ན་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ལས་འགྱུར་བ་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པ ལས་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འགྱུར་བ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡིན་གྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་འཇོག་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་འཁྲུལ་པ་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐབས་ཉིད་ཀྱི་ དབང་དུ་བྱས་ནས་སྤྱིའི་འདོད་པས་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདིས་ནི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་དང་། དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པ་ན་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱ་བ་གཅིག་པོ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་གཅིག་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོས་ཀྱང་འདོད་པ་ཡིན་ལ་ དེ་ཉིད་ལས་སྤྱིའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་ན་སྤྱི་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ།གལ་ཏེ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དེའི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། འདི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་དུ་ངོ་བོ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ལ་རག་མོད་ཅེས་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ།།རྟོགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ན་གཞན་ཡང་བ་ལང་ཉིད་བ་ལང་ཁོ་ན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་མ་འདྲེས་པ་ཅན་ཞེས་ སྨོས་ཏེ།ངོ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་སྤངས་ནས་སོ། །མ་རིག་པའི་མཐུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ནོ། །མ་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཏེ་དེའི་མཐུ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ དེས་ན་སྤྱིར་ཞེན་པར་ག་ལ་འགྱུར།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ།

若事物自性是阳焰为水迷之因相，岂不应永远迷乱？答：此如于斑等由自性生共相了知，则瑜伽师亦应有彼了知。若问云何？答：迷从自因生时，境成决定者说为境迷，如眼翳者见二月之迷由月生，无翳或无月则不生。
此中亦由分别习气所成意过失，于阳焰等生时，分别近取义，而义不能安立分别习气，由是分别因故。故如是成立阳焰水迷为事物因，就此情况而说"由共相欲亦"。
此中成立邪分别性与事物因性时，立论"彼一义作用"等。一义作用他方亦许，由彼生共相知，故何须他共相？
若有邪知依各别决定境生之因性，此云何决定为邪知？须由非如事物自性体知相之分别了知自相故而争论说"若如事物"。
若谓唯了知即一性，由他亦牛性唯了知牛故。说"具未混特征"，即舍识知自性。"由无明力"是答。无明即分别习气，由彼力生故。无彼则不成分别性故，是无分别知，故岂成执共相？若依分别习气则如是成分别。

།གལ་ཏེ་གང་གིས་རིག་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དམིགས་པ་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔ་མ་འཇུག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རྒྱུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་དུ་རྟོགས།ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཆོས་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཆུ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། ཕྱི་རོལ་ གྱི་དོན་ཁོ་ན་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ།།དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པར་བསླད་པ་རྣམས་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ནང་གི་རབ་རིབ་ལ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་དག་མི་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནང་གི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་ཅི་འགལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་མེད་དེ་བདེན་པའི་དམིགས་པ་བཀག་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔར་གྱི་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཤེས་པ་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་སྐྱེ་བ་སྲིད་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་ པ་འདི་ཉིད་དུ་འགྱུར་མོད།ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་པས་ཅི་བྱ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། མ་རིག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྤོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་བཀག་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་རྒྱུ་ཉིད་ དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཉིད་མ་རིག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཞིག་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་མ་རིག་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ ཡིན་པ་དེས་ན་བསླད་པ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་མ་རིག་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང་རགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་ཟད་པས་ དམིགས་པ་མེད་པས་ན་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས་ཡང་ན་ཞེས་སྨོས་སོ།།གལ་ཏེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྣམས་མ་བསླད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ལ་ཐལ་བ་འདི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་ཁས་བླངས་ན་ནི་འདི་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། །སྐྱོན་ མེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི།གཉིས་མེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ།

若问"由何知识成分别虽无所缘，而无始识随前分别行为因"？虽一切知皆依所缘，然由法同等成迷，如水等知，对此疑问说"唯于外境"。
如声等虽无依所缘差别而生于内翳，如是此等由无明相内差别生有何相违？岂无能立？云何无？由遮真实所缘，成分别随前知而生故。
若无所缘识亦可随前知生，则眼等识亦应如是，何须从境根作意生？为显此说"由从无明生故"。"非遮彼"者，由遮分别诸所缘，了知分别习气为因故，了知分别习气即无明。
故若根识从分别习气生，则应唯成分别，由无分别故此等非从无明生，故是迷乱。"分别即无明"者，说分别习气为分别。
则根识等由微尘粗分别不尽故无所缘，应依习气，迎此疑故说"或"。若根识是无迷自性，则此过失成过，若许则非过失故无过。说无过即"于无二"。

།དངོས་སུ་ན་ནི་འདི་ཤེས་པ་ཙམ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་སྔོན་པོ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་། །སྔོན་པོ་དང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་སོགས་པ་དག་སྲིད་པ་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་འདི་དག་སྔོན་པོ་ཤེས་པའི་ རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བས་གཉིས་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་ལ་དོན་དམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་མེད་ན་ནི་གཉིས་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་བསླད་པ་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར་ཚད་མའི་ནང་དུ་བགྲང་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཐམས་ཅད་བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ ཞེས་སྨོས་སོ།།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བསླད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེས་ན་འདི་དག་ཚད་མའི་ནང་དུ་བགྲང་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བསླད་པ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་ བ་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན།བཤད་པ་ཇི་སྲིད་གནས་ཏེ་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ལོག་པའི་མཐར་ཐུག་པར་དོན་བྱ་བར་རུང་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་བྱ་བ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་མ་འདས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རུང་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་མེའི་དོན་བྱ་བ་བཙོ་བ་དང་།སྲེག་པ་དང་། ཟས་ཟོས་པས་སྐྱེད་པ་བྲུ་བས་གདུངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བ་ན་བཀྲེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་ལས་གཞན་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཚད་མ་ཡིན་པ་ན། གང་དུ་མེ་ལ་སོགས་པའི་ ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་རྣམ་པ་འདི་ལྟར་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མེད་པ་དེ་ལས་གཞན་ནི་བཟློག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཐུན་མོང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་དོན་དུ་འདི་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ ཞེས་སྨོས་སོ།།ལོག་པས་བྱས་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མར་འདུ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཅན་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཡན་ལག་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་ དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་པའི་དགོས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།མ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པའི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་བྱས་པས་གཞན་ལ་ཡང་འགྲུབ་པ་དེ་ཁོ་ནའོ།

实际上此唯是知，然由迷力显现为青知自性。若有青与非青等，则唯于事物成为青知自性，故非无二，由青相于彼是胜义故。无彼则是无二。
若问眼等识是迷乱，云何计入量中？说"虽一切是迷乱"。若一切识唯是迷乱，然仍有量与似量安立，故应计入量中。
若问云何于迷乱安立量与似量？答：说"乃至住"，由习气为二现因，于颠倒究竟所欲作用不欺故，由作用住故。如是若一切识虽是迷乱，然乃至未超二习气，则有所欲火作用烧煮，及食所生饥渴止息。故如是识是量。
如是火等知相续生时，生饥苦止息自性了知。异量非量故，如是相量时，于何处无如是火等知相续行，异彼则相违非量。故此是世间现量与非现量共相。
若问为何安立此？说"虽是颠倒"。颠倒所作亦于某处成支分，如于女人特征起母想为寂静支分。如是量与似量安立虽无所缘，然成立量与非量之支分。
于母自性成就寂静者，由如是执著于他亦成就唯尔。

།དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཚད་མས་བྱས་པའི་ ཡན་ལག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་ལ་ནི་བག་ཆགས་བརྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ལ་ནི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རིག་པར་སྨྲ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མ་དང་། ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དཔྱད་པ་ན། བག་ཆགས་བརྟན་པ་དང་མི་བརྟན་པ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་ ཉེ་བར་ལེན་ཏོ།།རང་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡུལ་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་འཇོག་ལ། ཆོས་ཅན་ནི་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཞེན་པ་འཁྲུལ་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་མི་ འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར།སྨིག་རྒྱུ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ན། ཆུ་ཆུ་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་སྨིག་རྒྱུ་དང་ཆུ་ལ་ཆུར་ཞེན་པ་ནི་ཆུ་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལ་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ འདི་ནི་འཁྲུལ་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཆུ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆུར་ཤེས་པ་ནི་མི་བསླུ་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ཉིད་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་ཡིན་ཡང་ཆུ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ ཆུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཆུའི་འབྲས་བུར་རུང་བས་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་ན་མི་རུང་བ་ལས་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དེ་སྟེ་མི་རུང་བས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་རུང་བ་ལ་མི་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ཉིད་རིགས་མཐུན་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་ངེས་པར་ཁས་བླང་བ་ནི་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྨོས་པ་ནི། གལ་ ཏེ་མི་རུང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ།།རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་བརྩད་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མི་རུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་ བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་འདི་དག་རུང་བའམ་མི་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་འདི་གཉི་ག་ལྟར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་ཞིག་ན་འདི་དག་ནི་དོན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་དག་དོན་ དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ།།དེ་ནི་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ནི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རུང་བ་དང་མི་ རུང་བ་ལས་སྐྱེ་ཞེས་བཤད་ཅེ་ན།ཕྱིར་བཤད་པ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་བ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།

如是虽非量，如是安立成为量所作支分，由于一者习气坚固，他者无彼故。唯识论者观察世间量与非量自性时，唯取习气坚固与不坚固为因相。
唯识与无我等事安立，由事境推度量安立，有法由自证现量。为显于阳焰执水迷虽无差别而不同故说"阳焰"。阳焰异于水，水异于他水。由此阳焰与水执水生于异水事，故从异事生。正因此故，此是迷无差别。
虽然如是，从水生水知不欺，他则不然。于水性生水知云何是迷？虽是他由决定为水性故。若水分别应由水果能生，云何从不能生？若由不能生所生，则于能生不生。不应许一性从同类生决定，为说此故说"若从不能"。
依能生而诘难不能生是譬喻，如是依不能亦应了知。迎此疑故说"诸分别"。此说：若此等从能生或不能生，二者皆不决定是真实，此等无从义生。云何？说"诸分别如义"，若此等与义相关，应唯如义，如现量。彼由义明了自性故与义相关。分别非如是，故此无与义相关决定。
若问云何说从能生不能生？为答说"若见阳焰"。

།སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་བ་ལས་ཆུར་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཆུ་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །དོན་དང་ འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་དོན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆུ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་དོན་གྱིས་རང་གི་རྣམ་པར་གཞག་པས་དོན་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དོན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆུ་ལས་མ་ སྐྱེས་པར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དོན་གསལ་བ་ཉིད་མེད་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ། །འོ་ན་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་དོན་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་རང་གི་རྣམ་པར་གཞག་པས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཟླ་བ་གཉིས་ ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ས་བོན་ལས་མ་སྐྱེས་པས་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ཉིད་ལ་ནི་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་ ལས་ནི་གཞན་ཡིན་ནོ།།ཆུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ནི་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཆུ་གཅིག་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་གཅིག་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་འབྲེལ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་ གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྨི་ལམ་ན་སྔོན་པོ་ཤེས་པ་ཡོད་པས་སད་པའི་སྔོན་པོ་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་གཅིག་འཁྲུལ་པས་གཞན་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་ན་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཡིན་གྱི་དོན་ལས་མ་ཡིན་ མོད།འཁྲུལ་པ་གོ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་ཆུའི་བག་ཆགས་སད་པས་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་ཡང་ཆུའི་བག་ཆགས་སད་ན། ཆུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་ནམ་ཡང་སྨིག་རྒྱུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་མཚོན་པ་ལ་མི་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་ཆུ་དང་སྨིག་རྒྱུ་གཉིས་ཀྱི་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་འཛིན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།

由见阳焰而迷为水，说从阳焰生非由与义相关，为说此故说"离非水义"。若与义相关，则应以义明了自性从义生，然由非水所遮义自相安立成义明了应由义生，而此不存在。
若问：岂不由迷性成立非从水生？若如是则无义明了极为明显。若尔根识亦不应与义相关，由二月识不从二月自相安立生故。虽二月识如是不生，然不迷者非不生，由是他故。如烟非从种子生不应成芽不生过故。
若尔则分别亦唯不迷与义相关耶？如是不能，由青黄等识虽唯是识自性无差别，然由境相差别所领受自性差别，由因差别各别决定故，于青性是青识，从他则是他。水分别则无此。
此一切由了知一水故是共相境，由互无成差别故，成就与安乐无差别一性非相关，则一切皆不相关。自相境识由梦中有青知故，觉时青知成迷，一迷不应成他迷。
见阳焰时由领受识而非从义，云何知迷？说"彼"，彼迷由水习气觉醒所生。若见阳焰而水习气觉醒，应唯成水分别，终不成阳焰分别耶？说"由不明了差别相"，由现量不能取水与阳焰二差别故。

།གང་གི་མཐུས་སྨིག་རྒྱུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་གཉི་ག་ལ་སྲིད་པའི་རྣམ་པའི རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་ནི་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆུ་ཁོ་ནའི་བག་ཆགས་སད་པ་ག་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་གྱི་བག་ཆགས་སད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་སྐྱོན་ལ་ལྟོས་པས་ཞེས་བཤད་ དོ།།ཆུ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཆུའི་རྣམ་པ་ལས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་སྨིག་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་མ་བཟུང་བ་ན། ཆུ་ལ་སྲིད་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཆུར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐག་པའི་ཡུལ་ལ་སྦྲུལ་དུ་རྟོགས་པ་དང་། ཐོ་ཡོར་ལ་སྐྱེས་བུར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པས་ནི་སྐབས་དེས་ན་དེ་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ན་གསལ་བ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་བསྒྲུབས་ནས།གཞན་གྱིས་ཀྱང་འདི་ཁས་ བླངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ།།སྤྱི་སྨྲ་བའི་ལྟར་ན་འང་མི་ངོ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་ནི་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་སྤྱི་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་བློ་ནི་ཁྱད་པར་སྲེ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་པ་ དག་ལ་ཐ་མི་དད་པ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་འདི་ལའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྤྱིའི་བློས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ལས་སྤྱི་ལོགས་སུ་བྱས་ཏེ་མ་དམིགས་པས་གསལ་བ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ན་གསལ་བ་ཡང་རྣམ་པ་ཐ་མི་དད་པར་ འཛིན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའི་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་ལས་སོ་སོར་ངེས་པར་བྱེད། མི་སྣང་ལ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་སྣང་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་གཞག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་བཞིན་དུ་བསལ་བའི་བློར་འགྱུར་ཏེ་ དབྱུག་པ་ཐོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྟེན་མ་རྟོགས་པ་ན་སྤྱི་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ཐ་དད་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་ལྟར་ན་སྤྱི་ཁོ་ནར་རྗེས་སུ་སོང་བར་རྟོགས་པ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། དེས་ན་འདི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཐ་མི་དད་པར་འཛིན་པ་དང་། དེ་ལ་རྟེན་པ་གྲུབ་པའོ། ། འགྲེལ་པ་ནི་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་བ་ལང་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་བློ་ཡིན་ལ་ཁར་བ་ཐོགས་པ་བཞིན་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་བློ་ཁྱད་པར་ལ་དམིགས་པ་ཞིག་ན། འདི་སྤྱི ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་འགལ་བ་མེད་དེ་ཞེ་ན།རྟག་ཏུ་དེ་ཙམ་ཞེས་སྨོས་སོ།

由何力成阳焰分别，二者皆有相随行现量不明了差别相。然云何唯水习气觉醒，岂不应觉醒彼量习气耶？观此过故说。
由求水故未取异于水相之阳焰差别时，于水有性上执为水。如是于绳境解为蛇，于木桩解为人等亦应了知。
是故从"由是"至"无随行故"，说明此时如是了知等相共相识迷乱唯从明了生，成立自宗已。为成他亦应许此故说"复次"。
依共相论者，了知人之智非唯缘共相，故彼非唯从共相生。共相智是差别混合相，非于差别作无差别连结相，由无"此是彼"解故。故共相智不离自相别观共相，了知明了无差别时，明了亦成为执取无差别行境，非唯共相。
从一别别决定，不显而二法显者，不能唯安立于一。故说"是牛"如共相成遮遣智，如持杖，未了自依时，由未了知共相与具彼二差别故。
云何了知唯随行共相成明了？故此执差别无差别，及依彼成就。释曰"他亦"。若牛想知是具彼智，如持瓶，无所遮及能遮事，则无差别智缘差别，此若唯依共相则无相违。说"常唯彼量"。

།རྟག་པ་ཁོ་ནར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དང་མངོན་སུམ་ལ་ཡང་ངོ་། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གསལ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གཉི་གས་ཀྱང་སྤྱི་ ཁོ་ན་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་གསལ་བ་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།གསལ་བ་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་གཞན་ནི་མེད་དེ་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བ་ལང་འདི་ནི་ཁྲ་བོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ཁོ་ན་རྟར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་ ཡང་ཁྲ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་གསལ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་བློ་ཁྱད་པར་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ན། འགལ་བ་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་སྟེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ན། ཁྱད་པར་ རྣམས་ཐ་མི་དད་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ།བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གསལ་བའི་རྣམ་པ་གཞན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་བློ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་ན་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་གྱི། མ་ཤེས་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེའི་ཚེ་ན་ ཞེས་སྨོས་སོ།།བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་སྤྱི་ལ་དམིགས་པས་གསལ་བ་མ་ཤེས་ན་ནམ་ཡང་སྤྱི་དང་ལྡན་པ་སྐབས་ཀྱིས་སྤྱི་དང་འབྲེལ་པ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་སྤྱི་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་ པར་ཐལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གསལ་བ་ཤེས་པ་མེད་པར་ནི་གསལ་བའི་ཆོས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་མེད་པར་བརྗོད་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། གསལ་བ་མི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་དེ་ལས་ན་ཐ་སྙད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འགྲེལ་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ ནོ།།ཁྱད་པར་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དག་གོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་འཛིན་པས་ཁྱད་པར་རྣམས་སོ་སོའི་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་བཞིན་དུ་གཉི་ག་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་འཛིན་པར་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གཞན་གྱི་ལྟར་ན་འང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

常唯从声生知与现量亦然。若声生是共相境，则现量应了知明了。当二者皆唯了知共相时，应成唯不知明了。无别知明了各自自性，由未了知离差别之差别者自性故。
如说"此牛是花斑"，彼唯成彼，于彼亦由花斑性共相门了知明了。"此"亦常唯随行。故若差别智究竟于差别，唯不知相违。若究竟于具差别，则唯成差别无差别依，由于"是牛"此中无了知明了异相故。
解释经文即"若此智"。若知则成此过，若不知有何过耶？说"尔时"。若牛知缘共相而不知明了，则永不决定共相与具彼由境相关。此于自宗安立具共相明了时，应成非量者，是词义。
无明了知则不了知明了法，以无言说表示，由不知明了因故成无言说。释曰"当"。"诸差别"即自相。若由执共相缘诸差别各自自性时有何过？如青黄，由一知执二不相违故。故不应说"依他亦"等。

།སྤྱིའི་བློ་ལ་ནི་གསལ་བ་ཡང་སོ་སོར་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། འོན་ཏེ་གསལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཏུ་འགྱུར་དོགས་ན་འཐད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ དེས་ན་མི་འཛིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རྩོད་པ་འདི་ནི་གཞན་དུ་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན། གལ་ཏེ་དངོས་ཅིག་གྲོགས་བྱེད་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། དེས་ན་འདི་ནི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱང་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པའི་རྟེན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་ པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པས་གལ་ཏེ་དགོས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ངོ་བོས་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་དམིགས་པ་དོན་ཅི་ཡིན་ཞིང་དེ་དག་འབྲེལ་པར་གཟུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རིགས་ཏེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་ན་འབྲེལ་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ བརྗོད་པ།རེ་ཞིག་ཐ་མི་དད་པའི་རྟོགས་པ་འདི་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་ནི་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ལ་དམིགས་པར་ཁས་བླང་དགོས་ན། འདི་ལ་ཁྱད་པར་རྣམས་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་རྣམས་ཁོ་ན་ཐ་མི་དད་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པའི་ ཕྱིར་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འབད་པ་འདིའི་དོན་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཚིག་ཐ་མ་བཤད་པ་ནི་དེས་ན་དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་ཁས་བླངས་པ་ལ་ཡང་གསལ་བ་རྣམས་སྤྱིའི་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེས་ན་སྤྱིའི་དོན་མེད་དོ་ཞེས་གཞུང་གཟུགས་པ་ན་གཞན་ དག་སྤྱི་ཡོད་ན་དེ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེས་ཁས་ལེན་ཏོ་ཞེས་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར།གལ་ཏེ་དངོས་གཅིག་གྲོགས་བྱེད་པའི། །ཞེས་སྨོས་སོ། །ཁྱད་པར་རྣམས་ཁོ་ན་ཐ་མི་དད་པར་དམིགས་སོ། །དེ་ཡང་འདི་དག་ལས་སྤྱི་མེད་པར་ནི་ མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེའི་དོན་ཉིད་དུ་སྤྱི་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་པའོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བ་རྣམས་རྒྱུ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པར་ནི་མ་ཟད་ཀྱང་འོན་ཀྱང་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམིགས་པའི་དངོས་པོས་རྒྱུ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ བརྗོད་དོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྤྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་བྱེད་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དམིགས་པ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྱུར་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་གཅིག་གྲོགས་བྱེད་པའི། །ཞེས་བྱ་བའི་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་བཟློག་པའི་ ཕྱིར་བརྗོད་པ་ནི་དངོས་པོ་ཅིག་དེས་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདིས་ནི་རེ་ཞིག་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་གསལ་ཏོ།

共相智中明了亦各自自性显现无任何相违，说此有何用？若虑成明了境者亦不应理，故说不执取。若尔此诤终成他，故不应说"若一事作助伴"等。
故此于成立差别亦是无差别知依即为决定，若所需是各自自性所缘则无过。若非尔，所缘有何义？且"执彼等相关"之语如何应理？由自性未了则不成相关故。
对此说：且此无差别了知已成。此他亦须许缘差别，然此中差别等不显为自性。故唯差别无差别所缘，为成立此故说此。
若谓是迷乱，此即是此勤勉之义。释最后语：故如是于他许亦有明了等是共相知所缘性，故共相无义。立论时，他说若有共相则应成所缘，非他故彼许之，为立论故说"若一事作助伴"。
唯差别无差别所缘。此亦不成无共相。故许共相即为彼义，是意趣。解释此即"若作是念"。明了等非唯是因，且是所缘，以所缘事说"是因"。如是则共相识于作用是俱作性，故说所缘亦成俱。
显示"若一事作助伴"何者，即"当"。为遮此说"一事由彼彼等"。此先明所缘性。

།གལ་ཏེ་སྤྱི་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་གསལ་བ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་སྤྱིས་ཅི་བྱ། དེ་སྟེ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ གཅིག་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་གྱི།གསལ་བ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དང་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཐ་མི་དད་པས་དེ་དག་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འབྲེལ་པ་ཡིན་ཡང་གཞན་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། སྤྱི་ནི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཐ་མི་དད་པ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པས་ནི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ཐ་མི་ དད་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྟོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་གང་གིས་གང་གི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འཐད་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ དང་ནི་འབྲེལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་འབྲེལ་པ་ལས་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཐ་མི་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ཐ་མི་དད་པར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ནི་མི་སྲིད་དོ། །དེ་བས་ན་གཅིག་གིས་ཐ་དད་པ་ཉིད་མི་སེལ་བས་ན། དངོས་པོ་ གཅིག་གིས་གྲོགས་བྱེད་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་དུ་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཉིད་ལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་འགལ་ལོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཐ་དད་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ། །ཞེས་བྱ་ བའོ།།རྒྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པར་རོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་གཅིག་པུ་དེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་འདི་དག་དམིགས་པའི་དངོས་པོས་གཅིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ལ། དམིགས་པ་ཉིད་བསལ་ནས་རྒྱུའི་དངོས་པོ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་དུ་མའང་ གཅིག་ལྟོས་ནས་ཞེས་སྨོས་སོ།།དངོས་པོ་དུ་མ་རྣམས་ཀྱང་གལ་ཏེ་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་ཐ་མི་དད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དེས་ན་དངོས་པོ་གཅིག་གྲོགས་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་གསལ་བ་རྣམས་ཤེས་པའི་རྒྱུར་བརྗོད་དོ། །རྩོད་པ་བྱེད་པའི་དོགས་པ་འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དེའི་ཕྱིར་དུ་མས་མི་སྐྱེད་དོ་ཞེས་ནི་མི་སྨྲའོ།

即使有共相，若明了等成一，共相何用？若非尔，则由自性成一故，成一境，非明了等。由彼性与和合成自性之无差别，彼等成无差别识境。
若谓相关亦非成他他之性，然成具相关性。自性即成自体，共相非自体，由差别故。若非尔，应成无差别故。差别之无差别非成自性，不能了知差别等为无差别，应成唯了知具彼故，已说。
如何了知何者何自性为应理，即如是彼成彼自性。虽与差别相关，不了知他为彼自性。故由差别相关不成自性无差别，故无差别自性不可得。是故一不遮差别性，故一事助伴之明了等非无差别依识之所缘性。
为立此故，显示于差别性一识相违："由差别故于彼等"。"因"即所缘。解释此即"唯彼一"等。如是于说彼等以所缘事是一识因者，遮所缘性而遮因性故说"多亦观一"。
诸多事亦若观一而作无差别了知，故说一事具助伴之明了等为知因。显示诤者此疑即说"由差别故"。由差别故多不生，非如是说。

།ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་དང་བུམ་པ་གཉིས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་དང་སེར་སྐྱ་དག་ཀྱང་འགྱུར་རོ་ཞེས་གང་གིས་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཐ་དད་པས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་འགལ་ བ་མེད་དོ།།འོན་ཀྱང་སྔ་མ་དག་ལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེད་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་འདི་གཉིས་ལ་ནི་ཡོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བས་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་ནི་སྤྱི་གཅིག་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་ ན་ནི་འོ་ན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ།།འདིས་སྤྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ན་གསལ་བ་རྣམས་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དེ་གཅིག་པུའི་ཚད་མ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་མེད་ན་དེ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ན་འབྲས་བུ་སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བ་གང་ཞིག་མེད་ན་ལོག་ལ་གཞན་དག་ནི་ལོག་ཀྱང་མི་ལྡོག་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དེ་ཙམ་ཚོགས་པས་སྐྱེད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྤྱི་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཉེ་བར་གནས་ན་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་གལ་ཏེ་གསལ་བ་ཡོད ཀྱང་སྤྱི་མེད་པར་མི་འབྱུང་བའམ།སྤྱི་ཡོད་ཀྱང་གསལ་བ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་གཉི་གས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ནི་འདི་ལ་མི་སྲིད་དེ། གསལ་བ་མེད་པར་སྤྱི་ཡོད་པའམ། སྤྱི་ཡོད་པ་ན་གསལ་བ་མེད་པ་བསྟན་ པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ལས་ཤེས་པ་དེ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། གསལ་བ་མེད་པར་དེ་ཙམ་ཡོད་པར་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སློབ་དཔོན་སྤྱི་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གསལ་བ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ན་དེ་མེད་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཉིད་ བཤད་པ་ནི།གསལ་བ་དེ་དག་རེ་རེ་མེད་པར་ཡང་སྤྱི་དེ་གཅིག་པུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་བློ་ལ་གསལ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྤྱི་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྟ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་སྤྱི་ཡོད་ན་གསལ་བ་ མེད་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གསལ་བ་རེ་རེ་མེད་པར་ཅི་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ།།འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་མེད་པར་སེར་སྐྱའི་གསལ་བ་ལ་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་དམིགས་པ་ཉིད་རྒྱུའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ནི་སྤྱི་དང་ལྷན་ ཅིག་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ཕྱིར།བློ་ཡིས་དེ་རྣམས་འཛིན་པ་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །འགྲེལ་པ་ནི། ད་ནི་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ།

如花斑与瓶由差别故非牛知之因，如是花斑与黄褐亦然，谁说差别于生果无违。然前者无生彼识之俱作，此二唯有。故离俱作即相违。
若谓此有一共相俱作，为遮此故说"若尔则"。此由共相是俱作，显示明了等为因无随行及返遮而遮遣。彼果唯一量故，无彼则不了知故。
有时有则生先无果，无则返，余虽返不返者，由唯彼俱缘聚集而生，是为了知。于此若共相及自相近住所生果，若有明了无共相不生，或有共相无明了而生。尔时应了知二者所生，然此中不可能成立返遮，由不能显示无明了有共相，或有共相无明了故。
是故不能说唯从共相生彼知，由不能显示无明了有彼故。故阿阇黎了知共相俱明了为因时，说无彼亦生：无彼等各别明了，唯彼一共相于所生觉，彼等明了无功能。且"是牛"识无共相则无，由马无故。虽不能说若有共相无明了亦生，然无各别明了有何亦定生。如无花斑于黄褐明了生"是牛"知。
故若所缘性是因根本，然彼于共相俱明了等无，故说"是故智不执彼等"。释曰"今如何"。

།སྤྱི་མེད་ན་རྟ་ལ་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། སྤྱི་ཡོད་ན་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ།སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དེ། ཚོགས་པ་དེ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་པར་གྱུར་པ་དེ་རྣམས་ལས་རེ་རེ་བསལ་ཀྱང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཡང་རེ་རེ་བསལ་བ་ཡང་འབྱུང་བ་དེ་ ལ་ལྟོས་ནས་ཚོགས་པ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པར་བ་ལང་ཞེས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་སྤྱིའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་དག་ལས་རེ་རེ་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོད་པ་པོའི་བསམ་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ཚོགས་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་བསལ་བའི་ཕྱིར། མི་མཐུན་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་སྟེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བཀོད་ པ་ནི་སྐབས་དང་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་སྟོན་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཚོགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་ལས་གཅིག་མེད་ཀྱང་མིག་གི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ།སྔོན་པོ་བཞིན་དུ་སེར་པོ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་མེད་ཀྱང་རང་གི་རྒྱུ་སེར་པོ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེར་པོ་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་ཚོགས་པ་ན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གང་ཞིག་ མེད་ན་ཤེས་པ་མེད་པ་དངོས་སུ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རེ་རེ་མེད་ན་ཤེས་པ་མེད་པ་ལས་དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ལས་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་གཉི་ག་ལས་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་ གསལ་བ་རྣམས་ནི་ཚོགས་པ་ན་བ་ལང་རྣམས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པའམ།སོ་སོར་འདི་ལ་བ་ལང་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་མི་མཚུངས་སོ། །འགྲེལ་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་གསལ་བ་རྣམས་མི་ མཚུངས་པར་སྟོན་པ་ནི།གསལ་བ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

无共相则于马无牛知故，有共相则有花斑等故。此中无过，如说：青黄等聚为因性，彼聚即是眼识因性。虽去除彼等俱者之各别非无眼识，然各别去除亦生，观待彼不能令聚非眼识因。
如是于花斑等"牛"无差别生知，共相俱作者虽各别无亦有彼识故，功能不失，是诤者意。如是则彼等聚亦非无功能，此极相关。
为遮此故，说置不相顺，青等置设不应时宜。显示此即"如是"。青等各自自性生眼识为因性了知，由彼因故彼等聚为因。是故彼等一无亦生眼识，如青，黄亦是因故。
虽无青从自因黄生故，如是虽无黄从青生故。彼等聚时亦是故全无相违。由不能直说无何者则无知故，从各别无知而彼非因性，所谓聚亦无有他。
由彼有故，疑是唯从共相有彼知，抑或从二者有，故明了等聚时了知"诸牛"，或各别了知"此是牛"之知，彼因性未成，故不同。
释曰"于青等"。显示青等与明了等不同即"明了等"。

།བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་སྤྱིས་སྟོང་པའི་གསལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འདི་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། གསལ་བ་རྣམས་ནི་ སྤྱི་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྤྱི་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་སྤྱི་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་སྤྱི་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཉི་ག་ལས་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བ་ སོ་སོར་མེད་ཀྱང་སྤྱིའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པའི་རིགས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་དེ་བས་བསལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ནུས་པ་ཁོ་ནའོ།།ཕ་རོལ་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་མེད་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་འབྱུང་བས་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དེ་ དག་འགའ་ཞིག་ལ།།ཞེས་སྨོས་སོ། །གསལ་བ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་དེ་དག་སོ་སོར་མེད་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གསལ་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་ནི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་མཐའ་དག་མེད་པར་ དེ་བྱེད་ན་དེ་ལྟར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གསལ་བ་གཅིག་མེད་པར་སྐྱེད་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་གསལ་བ་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་པས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གསལ་བ་སྤྱིའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་དང་། སྤྱི་ཡང་གསལ་བའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་མེད་དོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐ་ག་པ་ཐག་ཟངས་མེད་པར་རས་ཡུག་མི་འཐག་སྟེ། འབའ་ཞིག་གིས་མི་འཐག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཐག་ཟངས་གཅིག་མེད་ཀྱང་ཐག་ཟངས་གཞན་གྱིས་འཐག་ལ། དེ་མེད་ཀྱང་ གཞན་གྱིས་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་དག་རེ་རེ་མེད་ཀྱང་འཐག་པའི་ཕྱིར་ཐག་ཟངས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཐག་ཟངས་གཅིག་མེད་ཀྱང་ཐག་ཟངས་གཞན་གྱིས་འཐག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐག་ཟངས་དང་བྲལ་བའི་ཐ་ག་པ་འབའ་ཞིག་ལས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ནི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཕ་རོལ་པོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཐག་ཟངས་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ཡོད་ཀྱང་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།

意思是：若空共相之明了等生随行识，尔时如青等，此等应成彼识之因。然明了等不依共相生知，唯与共相俱。如是则此识是从共相生，抑或从共相与自相二者生，唯成疑惑。
是故，由各别明了虽无亦生共相知，且青等聚之理亦未成，故遮除者唯无功能。为显示彼等各别虽无生彼识，非成非果故，说"若于彼等某"。明了俱作共相生随行识。
故虽彼等各别无亦能生，然不依明了非能作者，由无一切明了若作则应成故。无一明了而生者，由有余俱作明了故，与彼俱作而作。故明了是共相俱作，共相亦是明了俱作生彼识故无明了。
解释此即"抑或"。织工无织杆不织布，由独一不织故。虽然，虽无一织杆由余织杆织，无彼亦由余。故虽各别无亦织故，织杆非非因性，由虽无一织杆由余织杆织故。"唯从彼"即离织杆之唯织工。如是唯共相非彼识因。
如是说对方不能显示无随行及返遮。虽然于随行有疑，由此虽有织杆等理而不定故。

།ཇི་ལྟར་ཐག་ཟངས་མེད་ པར་ཐ་ག་པ་འབའ་ཞིག་ལས་མི་འབྱུང་བར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་མེད་པར་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ལས་མི་འབྱུང་བར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གསལ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སོང་བར་སྨྲ་བའི་ལྟ་བ་ལ་གསལ་བས་སྟོང་པའི་ཡུལ་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་མ་སོང་བ་ལ་ཡང་ གསལ་བ་མེད་ན་གསལ་བར་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ།ཡང་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཞེས་ངེས་པ་མེད་དོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་གཉི་ག་ལས་སྐྱེ་ལ། གསལ་བས་མངོན་པར་གསལ་བར་གྱུར་པ་ ལས་ཡིན་ན་ནི་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ལས་སོ།།སྣང་བའི་དེ་མ་ཐག་པ་ཅན་གྱི་དེ་སྐྱེད་པ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པ་ལ་གསལ་བ་ན་མ་གྲུབ་པའི་གསལ་བ་དག་ཁོ་ན་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་སྤྱིའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པ་ན་སྤྱི་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གསལ་བ་ཁོ་ན་ རྟེན་གྱི་དངོས་པོར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་འདོད་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཁས་བླངས་ནས་ཉེས་པ་གཞན་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་ག་པའི་ཚུལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་གསལ་བ་དག་སྤྱི་ལ་ཕན་འདོགས་ན་ཇི་ལྟ་བློ་གཅིག་ཉིད་ལ་ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།གསལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་ཤེས་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བ་དེ་དག་གིས་ཕན་བཏགས་པའི་སྤྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དོན་གཅིག་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ན། གལ་ ཏེ་འདི་དག་གིས་སྤྱི་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་རང་བཞིན་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡོད་ན།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེའི་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་འགྲོ་ལ་རག་མོད་དོན་བྱ་བ་གཅིག་བྱེད་པ་མི་འགལ་བས་ན་རང་བཞིན་གཅིག་ལས་མི་ ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ།།བློ་ཉིད་ལ་ཕན་འདོགས་ལ་རག་མོད་སྤྱི་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་གཞན་བཤད་པ་ནི། ཕན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་བློ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་འགྱུར་གྱི་དེ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ ཕན་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་མོད།ཇི་ལྟར་བློ་ལ་འདོགས་ཀྱི་སྤྱི་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི། །ཕན་འདོགས་པ་ནི་སྐྱེད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ནི་འདི་ལྟར་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་མི་འཐད་དེ། དེའི་སྒྲ་ཡང་ སྦྱོར་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆ་སྔ་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་སོ།

如了知无织杆唯织工不生，然非了知无明了唯共相不生。于说遍行一切明了之见，由无明了空处彼不存故。于非遍行一切者，若无明了则由非成明了故，不成就彼识，抑或由无俱作故，无定。
若是俱作则从二者生，若从明了显现则唯从共相。生显现等无间者未成，于无差别知显现时，未成之明了唯一显现错乱为共相知因故，成立时唯共相俱明了应理为所依事，遮除他许。
虽彼非成因性，然许已说余过失："若尔"。虽有织工理，然明了等若益共相，云何不益一智，此说：共相与明了俱作者作知。由彼等明了所益共相生知故，于差别明了等亦于一义益性之自性无差别。
若此等于共相益性自性于各自自性无差别，如是自性之一知应生，及成彼所缘，虽然作一义事不相违故，由不失一自性故。虽然益于智，然非于共相，于此义说余因："此益即成明了等果，故亦益于智，然非于彼。"
若谓虽益是果，云何益于智非于共相？说余因："益即生。"此中欲说如是关联，若非尔"此之"不应理，由彼声亦有可合故。为说前分故说"如前"。

།སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་གསལ་བ་ལས་མ་སྐྱེས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་བོགས་འབྱུང་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གསལ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་སྔ་རོལ་ན་འདི་དག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཁོ་ན་ ལྟར་གལ་ཏེ་གསལ་བ་དང་འབྲེལ་ཀྱང་ཡིན་ན་ནི།དེ་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་གསལ་བ་རྣམས་ཕན་པས་ནི་འདིའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་འགྱུར། ཕན་པ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཡང་གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་ རོ།།གལ་ཏེ་ཕན་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་གིས་བྱད་པའི་ཕྱིར་ཕན་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་མོད། གང་གི་སྤྱི་རྟག་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པས་ན་བློ་ཉིད་ལ་དེར་འགྱུར་བ་ཕན་འདོགས་པ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཞེས་འདོགས་ན། བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕན་པ་དོན་གཞན་ ཡིན་པ་ཡང་སེལ་བ་ནི་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དོན་གཞན་ཞིག་བྱེད་ན་ནི།ཕན་པས་ཕན་པ་བྱ་བ་ལ་ཅི་ཞིག་བྱེད། བོགས་གཞན་ཞིག་ཡིན་ན། དེའི་བོགས་མེད་པ་ཁོ་ནའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཕན་པ་དེས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་བོགས་གཞན་ཡིན་ཡང་ བདག་ཉིད་དེ་ལ་སྐྱེས་པ་དེས་ན་བོགས་དེས་འདི་བོགས་དང་བཅས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཇི་ལྟར་ན་དེས་དེ་ལ་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་ཅེ་ན་ཞེས་དོགས་པ་ལ་དེ་དེའི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྤྱི་དེ་དེའི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་ན་ཕན་པའི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་གཞན་གྱི་གཞུང་རྗེས་ སུ་བརྗོད་ནས་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བས་སེལ་བར་བྱེད་དོ།།ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བརྟེན་པས་ཀྱང་ཕན་བཏགས་ནས་རྟེན་རྟེན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ་རྟེན་གྱིས་ཀྱང་ཕན་བཏགས་པས་བརྟེན་པ་ཉིད་ ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁར་གཞོང་དང་རྒྱ་ཤུག་རྣམ་འགྲེལ་དུ་བཤད་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་ཡང་མ་ཡིན་བརྟེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་ལ་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་ལ་རྟེན་དང་ བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་མེད་པ་ནི་མདུན་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།ཕན་པ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་ཕན་འདོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་དེའི་ཚེ་རྟེན་ལས་ཀྱང་བརྟེན་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལས་ཕན་པ་འབྱུང་བའམ།གསལ་བས་དེ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཕན་འདོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། འབྲེལ་པ་ནི་སྐྱེ་བའོ།

若共相识生功能非从明了生，则于其自性无益生。故于与明了关联前，此等如其所是，若虽与明了关联，由未生从彼生知功能故，尔时云何明了等以益成此俱作。
虽益非果，若有作益者则太过。虽由俱作者作故益是果，然由共相常故彼无，则于智成彼益、所益之生因，从何而立？
遮除所生益是异义亦即：若于所益等作异义，则益于益事作何？若是异益，由其唯无益自性故，于彼彼益无所作。若虽是异益，由生于彼自性故，则彼益令此唯成有益，岂非？
云何说彼于彼何所作？对此疑问说："若彼是彼所依"。若共相是彼所依，即是益所依，如是述他宗已，以"于无益"遮除。凡无益者非所依亦非能依，此为语义。
所依由益成所依性，能依亦由益成能依性，如钵与石榴将于《释量论》中说。故凡非能益者，由非所依亦非能依故，于无益无所依能依事。
无益如何无所依能依事，将于后显示。虽无益性差别，若是所依能依事则太过。若谓有益，尔时由从所依生能依故，从彼生益，或由明了作彼故，益何所为？关联即生。

།སྤྱི་འབའ་ཞིག་གིས་བདག་ཉིད་ལ་བརྟེན་པའི་ཕན་པ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ན་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་གསལ་བས་ཕན་འདོགས་པར་ བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོགས་ན།དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན། སྤྱི་ལ་ནི་དེ་མི་འཐད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་ལྟོས་པར་བྱ་བ་དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་ བཞིན་ནི་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེས་དོགས་ན་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པ་འཆད་པ་ནི། བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཅན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལས་དེའི་རང་བཞིན་སྐྱེས་པ་མེད་པས་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པར་འགལ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བས་ནི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མཇུག་སྡུད་པའོ། །གང་ཅུང་ཟད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་བྱེད་པར་བྱ་བ་སྟེ། གཉུག་མ་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ལ། གང་ཅུང་ཟད་གསལ་བ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་དོ།།གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་མཇུག་བསྡུས་ནས་སྐབས་ཉིད་མཇུག་སྡུད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་གསལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་དེ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུར་ འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ།།གསལ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ན་ཡང་གསལ་བ་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། འབའ་ཞིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པའོ།།མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་སྤྱི་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། གསལ་བ་རྣམས་ནུས་པ་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ན་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚུལ་དོར་ནས་ནུས་པར་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ གཅིག་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པའི་གཞིར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཉིད།དེ་ལ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གང་གིས་ན་དེ་མི་སྲིད་པའམ། མི་སྲིད་པས་ན་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ ནུས་པ་ནི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི།གཞན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་པའོ། །དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། ཕན་འདོགས་པར་མ་གྲུབ་པ་ཅན་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའོ།

唯共相不能生依于自性之益，故谓依明了生彼故，明了作益。说"从彼生法性"。观待为何？于共相不应理，由所观待从彼生法性是观待。何故？由自性关联故。故将说"由所立自性从彼生故，了知观待于彼"。
若疑"此亦如何"，说无余相："无可益自性者"，由无从彼生其自性故，与观待相违故。"是故"者，总结所立。"任何"者即彼所差别，本性是所依能依事观待性，任何明了作等其他一切亦是所生自性。"异事"者，总结因。
如是总结所立能立已，总结此处："故由明了"，成立"此成彼等果"。若不依明了，则明了等非彼识所取，如说："唯"。如是不应理已说。如是随顺随行返遮。
由不变故，及于共相作益不可能故，及成立明了等无功能时，对方舍如前所说理而说功能："若由现于识故"。与一事俱明了等成无差别知基，唯此量。
于彼此等功能，非由何不可能，或由不可能故成无功能，若有则非从有。境识之功能唯成境，全无他者，此为意趣。说"非彼"："未成益者等"。

།གང་གིས་ཡུལ་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེད་པ་ནི་དོན་ཤེས་ པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ་གལ་ཏེ་དོན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་བཞིན་དུ། ཤེས་པ་ཉིད་གྲུབ་པའི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི། ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ པར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཕན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་མི་སྣང་བས་ན་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ནུས་སོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད། གལ་ཏེ་ཡུལ་ནི་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་དང་འདས་ པ་དང་མ་འོངས་པའི་རྟོགས་པ་དང་།རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་རིག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ཡུལ་འགའ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཕན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་དག་གི་ ཤེས་པ་རྣམས་ཡུལ་མེད་དུ་ཟད་མོད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་གྱིས་བྱས་པའི་ཡུལ་གསལ་བ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ནི། ཡུལ་གྱིས་ཕན་མ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཡུལ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་དེ་ལ་གསལ་བ་ཡོད་པའི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་དེའི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྟེ།དཔེར་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཁྱེན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་འོན་ཏེ་དེ་དག་གིས་ཅི་རིག་ཅེ་ན། ཡུལ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་རང་གི་ བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་ན་འདིར་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རིག་པར་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་གི་རིག་པ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནའོ། །ཤེས་པའི་སྣང་བ་དེ་ནི་དེའི་དུས་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་ འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་ན་སྣང་བའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ དང་།གང་མེད་ན་ནི་མེད་པ་དེར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནུས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་གྱི། སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དེ་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་རྒྱུ་ཡིན་ན། སྣང་བ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་ པ་ཁོ་ནའོ།

若不生能成境之识，则非成为义知之境。若问如何，说"如是"：若非生义，而由识自成之境执取功能而执取，则一切成能执故，一切将知一切，故太过。故非能益者非境。
若谓非境则不显现，云何说由显现故有功能？若谓境是所知，彼唯是能益故，则忆念、过去、未来之了解及兔角等诸识皆无如实所知境，说："若无益"。于彼说彼识唯无境："彼等诸识仅无境"。
若具境所作之境明了性，由境未益之诸识非境明了故。自成就彼明了之诸识不待彼益，如一切智智。若是无境者，则彼等何所知？说"虽无境"。由如是因缘所生成自性之显现具足时，此中如某显现而了知。
此中无外所知，然于成自知自性时。彼识显现虽是彼时，由增上执力定解过去、未来及兔角等为境。说由显现故是明了等功能之显现非功能因："有无"。
若有彼有，若无彼无，是为功能真实，显现非功能。说功能即因性。于彼仅由显现不能。若境是因，唯随顺显现有无。

།རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་སྣང་བ་ཙམ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའི་ཕྱིར། མི་སྣང་ཡང་ནུས་པ་དང་སྣང་ཡང་མི་ནུས་པ་སྟོན་པ་ནི་གསལ་བ་ལས་མ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་བློ་ཁྲ་བོར་སྣང་བར་ཁས་བླངས་ པའི་ཕྱིར་སྤྱི་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་དབེན་པར་མི་སྣང་བ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ཉིད་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པས་ནི་དེ་ཤེས་པ་དེ་ལ་ནུས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་འདི་ནི་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།གལ་ཏེ་ཁྲ་བོའི་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་བར་མ་གྲུབ་སྟེ། ཐ་དད་པར་མི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས། སྣང་ཡང་ནུས་པ་མེད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ཉམས་པ་ནི་སྣང་བ་ཡིན་ན། དེ་ དག་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་མི་ནུས་སོ།།དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་རིགས་སོ། །ངོ་ཤེས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ན་དོན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཁས་བླང་དགོས་ཏེ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཡང་ཁས་ལེན་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན།དངོས་པོ་གཅིག་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན། གསལ་བ་རྣམས་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཉིད་དུ་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་གྱི་ཕྱིར་ཟློག་པ་མི་འཐད་པས་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྤྱི་ཀུན་དུ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ངོ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟ་ བུར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྩོད་པར་བྱེད་པ་སློང་བར་བྱེད་པ་ནི།གལ་ཏེ་ཐ་དད་མིན་སྣང་བློ། །ཞེས་བྱ་བས་སོ། །གསལ་བ་རྣམས་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ཅིག་བྱེད་དུ་ཆུག་མོད། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་གཅིག་པ་འདི་ལ་ཤེས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ལ་ མེད་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ཡུལ་ཡིན་ན་བློ་འདི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གལ་ཏེ་འདོད་ནའོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་དུ་མས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལ་ད་ལྟར་བདག་ཅག་ལོག་པར་རྟོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྩོད་པའི་ཡུལ་སྨྲས་པ་ན། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་གི་ རྣམ་པར་གཞག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡུལ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若是非因，则仅是显现而已，非功能。为建立此义，示现不显而有功能及显而无功能："未从明了了知"等。由许共相识显为杂色故，共相离异自性唯不显。
如是彼唯是有，由有性具功能差别故。说"由有故"即说彼于彼识是功能性，由此识从彼生故。若疑于杂色显现识未成不显，仅是不显差别故，遮此而示显亦无功能："发丝等"。发丝等过失虽显现，彼等非有故无功能。
故说"由现于识故明了等是功能"不应理。他亦须许认知唯是从义生错乱，由亦许共相识有别境故。如是安立时，若与一事俱，则明了等成一识之境，以此他因返遮不应理而答。
为显示彼由彼力普遍了知共相之认知自体如何，引生诤论："若无差显现识"。虽令明了等作一果识，然此一自性中此识如何显现，自相等无彼，故云何彼是境，若许"此识显无差别"。
解释此即"由多"，此中今我等无颠倒解，此为语义。说诤论境已，则问"云何"。"彼等安立性"即差别安立，若非尔则境性不可能故。

།དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བར་གྱུར། དེས་ནི་ཤེས་པ་འདི་གསལ་བ་རྣམས་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཡང་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་སྤྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་རེ་ཞིག་བློའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་དཔྱད་པའམ་བརྩམས་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ལུགས་ལ་ལྟོས་ནས་རྩོད་པ་མི་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི། སྤྱི་འཛིན་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་ དད་པར་སྣང་བའི་བློ་མེད་དེ་དེས་ན་འདི་ནི་བརྩད་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ལྟར་ཡོད་ན་ནི་ཐལ་བ་འདི་སྤྱི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་བློ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་བཤད་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་ཀྱང་སྤྱིའི་བློ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་དེ་འཛིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་གྱིས ཅིག་ལ་ཡང་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་གཅིག་ཁོ་ན་སྒྲས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ།དབང་པོས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྟེ། རིང་བ་དང་ཉེ་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་འཇལ་བ་པོས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་བྱིས་པའི་གཏམ་སྟེ། དངོས་པོ་གཅིག་ཁོ་ན་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། རྒྱུ་ཐ་དད་ཀྱང་དངོས་པོ་དེ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ཐ་དད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་ན་ཡང་དངོས་པོ་དེ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རིང་བ་དག་ལ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་སྐད བརྗོད་པའི་མྱོང་བས་རིག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཐད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ངེས་པར་བྱའོ།།གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་གཅིག་ལ་རྣམ་པ་དུ་མ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པ་དུ་མ་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་སྣ་ ཚོགས་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དངོས་སུ་ན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་འདི་གསལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ། གང་གིས་ན་གཞན་གྱི་ལྟར་ན་ ཞེས་བྱ་བས།སྤྱི་སྨྲ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ན་དེ་མི་སྣང་ཡང་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་འཁྲུལ་པས་ཞེས་སྨོས་སོ།

故云何成显无差别？虽此识从明了等生，然观察所缘自性则成共相境。对此，首先了知识相差别，唯就观察或建立自性之理而示不入诤论："于执共相等"。实际上无于差别显为无差别之识，故此不应诤论。
若如是有，则此过失定成共相普行因。如是，无差别显现识非自相境，由于彼无自相了知故。云何如是？说虽无自相而有共相识故。彼等非唯无随行返遮而执，说"于自识"。
若谓由因差别故一亦成差别显现，故唯一事由声了知为异相，由根亦异相，如远近处量者所取一事。此乃愚者言，若唯一事是所知，虽因差别，由彼事无差别故，差别显现不可能故。若差别则不成"彼事显现"。
若问云何于远等成明不明分别？如所说经验所知自性观察，如何应理即如是决定。说一分别所知自性亦非有于自相："一有多相"等。若多相是一，则杂体成一，此太过。
故实际此无差别显现非自相境，说"是故"。则云何说此认知是明了境？由"如他许"，成立共相论者说"虽彼不显，由增上执错乱"。

།ཐ་མི་དད་པའི་བློ་ལ་དོན་ཐ་དད་མི་སྣང་ཡང་ངོ་། །ལྷག་པར་ཞེན་པའི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཐ་མི་དད་པའི་བློ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་ པ་ནི་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་དོན་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །འོ་ན་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་དེ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། ཐ་དད་པ་དེ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྲིད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཐ་མི་ དད་པའི་རྣམ་པ་ཁས་བླངས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ། །འཛིན་པའི་ཚིག་སྦྱར་བ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་ཀུན་དུ་རྟོགས་པས་སྒྲོ་བཏགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ ཕྱིར་ཞེས་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ནོ།།སྤྱི་དོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་ལྟར་ན་འང་བློ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉེས་པ་འདི་མཚུངས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་ལྟར་ཡང་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་བློས་གསལ་བ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལན་དུ་མཚུངས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ།།དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནི་དེ་དག་ལ་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གསལ་བ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པའི་བློ་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡོད་ཀྱང་སྨོས་སོ། །སྔར་གྱི་གཞན་གྱི་ལྟར་ན་འང་བློ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཐ་མི་དད་པར་རོ་ གཅིག་པ་ཅན་དུ་སྣང་བའི་རིག་པ་གཉིས་མཚོན་པ་མེད་པ་ཅན་ནི་གསལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེས་པ་བཀལ་བ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་དེ་ཡང་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ནམ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཞེས་གཏན་ལ་མ་ཕེབས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་འདིར་ནི་འདི་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ་ཐ་མི་དད་ པར་སྣང་བའི་བློ་དེ་ལ་ནི་ཡོད་པར་ཁས་བླང་ཀྱང་སྤྱི་དེ་ལ་སྣང་བར་རྟོགས་པ་མེད་དོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་བློ་ནི་གཟུགས་དང་དབྱིབས་སུ་སྣང་བ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་སྣང་བ་དབང་པོའི་འམ་འོན་ཏེ་གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར། གཉི་ག་ལ་ཡང་ གཟུགས་དང་དབྱིབས་ལས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་ནི་སྣང་བ་མེད་དོ།།གང་དུ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པར་སྣང་ངོ་། །སྤྱི་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཡོན་ཏན་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་སྤྱིར་འགྱུར་བ་ དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཐ་མི་དད་པ་གཞན་ནི་སྣང་བ་མེད་དོ།

虽于无差别识不显差别义。为显增上执错乱，说"于彼显现相"。由于无差别识中显现相唯是无差别故。彼于诸义非有，除差别之无差别性。
若谓则无差别自性有于诸事，说：彼是差别无之体，仅由彼有非许无差别相。"唯彼"即差别之差别性。结合执字，由如是自性普遍了知增益，由诸事成差别性，待增上执故成如是相境故，此一切已如前说。
共相义亦如他许"彼识"等理，示此过相等，说"复次"。如彼亦由无差别显现识取明了为境。答"非相等"。
若谓"于彼"即于彼等有无差别共相，故于明了等无差别识非不应理。为破彼故说"虽于彼有"。前说"如他许彼识"是说无差别一味显现二了知无相者应许为明了境，然未定彼相是共相性或明了性。
此中如是决定：虽许有于彼无差别显现识，然无了知共相显现。由无差别显现识了知具色形显现。差别显现是根识抑或他识？二者唯显色形无余。于何了知无差别，即彼色等显为差别。共相非如是，由许色等是德故。除彼成共相者外，无余无差别显现。

།དེ་ལ་སྤྱིར་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བས་ཀྱང་སྤྱི་གཞན་མི་འགྲུབ་པོ། །འོ་ན་ནི་རྣམ་པ་སྤྱིར་ཁས་བླངས་ན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་སྤྱི་ཡིན་པ་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན་རྣམ་པ་སྤྱི་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། ། སྤྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་མི་འཇུག་པས་ན་རྗེས་སུ་སོང་བའི་རང་བཞིན་གཅིག་གིས་སྟོང་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པའི་བློ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར། གལ་ཏེ་ཐ་དད་མི་སྣང་བློ། །ཞེས་རྩོད་པ་འདི་རྣམ་པར གཞག་པའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འཇུག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས།གང་གིས་འདི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དེ་ཉིད་ཉེ་བར་སྟོན་པས་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་སྣང་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་བློ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་བློ་ནི་ ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མདོས་མ་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལན་བཏབ་པོ། །དེ་ཁས་བླངས་ཀྱང་མདོས་ལན་འདེབས་པ་ནི་བློ་དེའི་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཡིན་དུ་ཟད་དེ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཐ་དད་ཅེ་ན། བཤད་པ། ཐ་དད་པ་དེ་དག་མཚུངས་ཞེས་འཛིན་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་གཅིག་ཉིད་སྣང་བ་ནི་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་གཉིས་སྣང་བ་ན་འདིར་ནི་འདི་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་པ་ལ་ནི དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ནང་པར་དམིགས་པའི་བུམ་པ་དགོངས་ཀ་དམིགས་པ་ན། དེ་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རོ། །དེས་ན་མཚུངས་སོ་སྙམ་པས་འཇུག་པའི་བློ་ལ་ནི་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་ འགལ་ལོ།།གལ་ཏེ་འདི་བ་ལང་ཡིན་ལ་འདི་ཡང་བ་ལང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་ཡིན་པར་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདི་ཉིད་སྤྱིའི་རྟོགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཕ་རོལ་པོས་སྤྱི་གཞན་དང་ལྡན་པ་ལས་མཚུངས་པར་བྱས་པའི་ དངོས་པོ་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེར་ཡང་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་བ་ལང་འདི་འདྲ་བ་ལ་དེ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་པར་སྣང་ན་ནི་བ་ལང་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་འདི་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་མ་ ཡིན་པས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དང་མི་འགལ་ལོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་དེ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའོ།

于彼共相显无差别亦不成立余共相。若谓许相为共相，则须彼无差别显现即是共相，说"相是共相"等。
由共相与差别无差异故，如差别，共相亦不入余差别，故由空一随行自性之明了等差别故，无差别识不可能。如是，已示"若无差显现识"此诤不入安立宗。
为显示此近立，说"或"，由舍无差别显现故。说无差别显现识于差别不应理时，无差别显现识于差别唯无，由非自相境故，以经未摄而答。虽许彼，经答：彼识之差别唯尔，全无差别显现。
若问云何显现差别？说：由执彼等相同故。无差别显现非一显现，一性显现非显为"相同"，由成立于互异二显现时了知"此与彼同"故。于无差别非如是了知。
晨见瓶，暮见时，无了知"与彼同"，然唯"即彼"。故于由"思同"转识，由无差别显现故，不违差别境性。若谓生"此是牛，此亦是牛"之了知，非"相同"耶？诚然。然此即说为共相了知，由他方唯于具余共相故同之事许如是相智故。
彼中亦无无差别显现，由了知"此牛如是于彼"故。若无差别显现则成"牛即此"。由此非无差别显现故不违差别境性。解释此即"于彼等无差别显现唯无"。

།འདིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའི་དོན་དུ་ཕྱིར་ཟློག་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཉི་ག་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ དངོས་པོ་གཅིག་སྣང་བ་དེར་ནི་བུམ་པ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་དུ་ཐ་དད་པ་དག་ཁོ་ན་གཉི་ག་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་སྟོང་པར་སྣང་བ་དེར་ནི་བ་ལང་རྟ་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གླང་པོ་ཞེས་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །གང་ཞིག་ཐ་མི་དད་ཀྱང་རང་བཞིན་གཅིག་དང་ལྡན་པ་དེར་གསལ་ བ་སོ་སོ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སྤྱིའི་དབང་གིས་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་འདི་བ་ལང་འདི་འང་བ་ལང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་མཚུངས་སོ་ཞེས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན་དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་འོན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་རྣམས་ ལ་སྤྱི་ཡོད་པ་དང་།རྟོགས་པ་དེ་གཉི་ག་འཛིན་པ་ཡིན་པས་གསལ་བ་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ནི་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ཡོད་ཀྱང་རང་རང་གི་ངོ་བོར་མཚུངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་གཉི་ག་བཟུང་ཡང་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། འོན་ཀྱང་གསལ་བ་འདི་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ནི་འདི་ལ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་བ་ལང་འདིའང་བ་ལང་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་གཉི་ག་འཛིན་པ་ལ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདི་ལ་བ་ལང་ཉིད་འདི་ལ་ཡང་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །བ་ལང་ངོ་ཞེས་རང་གི་རྟེན་ལས་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་སྤྱི་དེ་དང་ལྡན་པ་ གཉིས་རྟོགས་པར་མི་འཐད་དེ།སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ཡང་འབྲེལ་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ འདིར་མཚུངས་པར་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་རྫས་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ན།དེ་ནི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་ཡིན་ན་ཡང་འདི་དག་ལ་མཚུངས་པ་ནི་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ ལ།དེ་ཡང་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དོགས་པ་དེ་གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསུ་ནས་ཇི་ལྟར་ཞེས་གསུངས་སོ། །དོན་གཞན་ནི་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དོ། །གཅིག་ཅན་གཞན་ལ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ནི་དེ་དག་གི་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོས་ མི་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་གཞན་དུ་ལྡན་ཡང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་བ་དག་ཐ་དད་པ་གཅིག་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་མཚུངས་ན་ནི་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་མཚུངས་པ་དང་མི་མཚུངས་པ་གཉིས་སུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

此中他方为立无差别显现而反驳："若二者"，意为：于何显现一事，则了知"此瓶即彼"。于何唯二差别以某相空显现，则了知牛马人象等不同。于何虽无差别而具一自性，则由遍各别明了之共相力，于成相同者了知"此牛此亦牛"。
故云何说由执"相同"故是差别显现？说"然"以明非尔。由明了有共相及了知二者执故，诸不同明了虽有一差别事，不以自体成相同。虽执二者，岂成"相同"？然成了知"此有者彼亦有"。
了知"此牛此亦牛"非有于二执，然成"此有牛性彼亦有牛性"。了知"是牛"与自依无差别，不应了知具彼共相二者，如前所说。
若谓岂非由相同自性事成相同？相同自性亦如何无差别即如是。差别亦从关系所成。若此中相同是无差别自性，则成一实故应无明了差别，然彼为量所知。若差别，则彼等有相同。故诸明了相同自性唯是差别，彼亦是共相。
如是疑问以"若彼性"等迎，说"云何"。异义不应名"相同"。虽有于他一者，彼非彼等相同。凡以自体不同者，虽具余差别亦不成相同，由自体不同者虽具一差别亦相同，则彼一应成相同不相同二过故。

།དེས་ན་ཐ་དད་པའི་བ་ལང་ཉིད་གཅིག་ཡོད་ཀྱང་གཅིག་བ་ལང་ཡིན་ པ་ན་གཞན་ཡང་བ་ལང་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་བདག་ཉིད་བ་ལང་མ་ཡིན་ན་གཞན་ཡོད་ཀྱང་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གཞན་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བ་ལང་ཉིད་གཞན་ཡོད་ཀྱང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལ་བ་ལང་ངོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། བ་ ལང་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་འགྱུར་རོ།།འབྲེལ་པ་བྱས་པས་གཞན་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་དོགས་པ་དེ་ཉིད་བསུ་ནས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རག་ལས་པས་ཉིད་ནི་འཐད་ཀྱི། འབྲེལ་ པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཧ་ཅང་ཐལ་བ་ཡང་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ལས་བློ་ཐ་མི་དད་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བསམས་ནས་སླར་ཟློག་ པ་ནི།གལ་ཏེ་དེ་དག་མཚུངས་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གསལ་བ་རྣམས་མཚུངས་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པའི་བློས་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ་གསལ་བ་དག་ནི་མཚུངས་པ་དང་། ཐ་དད་པའི་བློས་གཟུང་བར་བརྗོད་དེ། དེས་ན་མཚུངས་པའི་བློ་ཉིད་འདི་དག་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་བློ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པར་ འགྱུར་རོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གསལ་བ་རྣམས་མཚུངས་པའི་བློས་གཟུང་བ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་འདི་དག་ཐ་མི་དད་པའི་བློས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་སྨྲས་པ་ནི་མཚུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གལ་ཏེ་དེ་ཐ་དད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ ནི་བ་ལང་དང་རྟ་དག་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་འདི་ཐ་དད་དག་ཉིད་ལས་ལྡོག་པ་ན་ཐ་མི་དད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འཆད་པ་ནི། དེ་མཐོང་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་སྣང་བ་ན་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ནི་འདི་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་མཚུངས་པ་མེད་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་གང་རྟོགས་ན་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་མཚུངས་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ བསྟན་པའི་ཕྱིར།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་འགྲེལ་པ་ཉིད་དུ་བྱས་ནས་མདོས་འབྲས་བུ་གཅིག་འདྲ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚུངས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེ་དག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ།

故虽有一差别牛性，一为牛时他不成牛，由自体非牛则虽有他亦非牛故。若是牛性，则他无义故。故虽有余牛性，于非牛不知为"是牛"，然成"具牛性"。
为明由作关系他为相同自性，迎"若由与彼相同故"此疑，为遮故说"非"。由依待则应理，关系则不然。过失亦如已说"数等"。
由了知为"相同"故，说"于诸明了无无差别识"，他方思为颠倒成立而反驳："若彼等相同"。若诸明了相同，云何为差别识所取？说明了相同及为差别识所取，故说此相同识即是无差别识。
其义为：若诸明了为相同识所取，云何彼等为无差别识所取。即说"相同"唯此，谓若相同性了别是差别知，则于牛马亦应尔。故此由离彼差别时，即是无差别知。
为遮此无差别知故，说"于见彼"。若依差别显无差别自性时了知为"相同"，则此于差别应成无差别知，然已说彼非有。虽于差别有无差别，由无相同故非如是了知。
今为显何了知时了知为相同性之相同性，说"则云何"。如是作释已，经说"同一果相"。此说：非由差别相同，然由彼等自体相同。

།འདི་ལྟར་ཁྲ་བོ་ཡང་བཞོ་ བ་དང་དགལ་བར་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ།སེར་སྐྱ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ་ཁྲ་བོ་ཡང་བ་ལང་ཡིན་ལ། སེར་སྐྱ་ཡང་བ་ལང་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་བླང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདིའི་འདི་ལྟར་བརྩད་པ་འདི་ནི་བྱིས་ པའི་ཡིན་གྱི།གང་གི་སྤྱི་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བ་ཁྲ་བོའི་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེར་སྐྱ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་ལ། ཐ་དད་པ་གཞན་དང་ལྡན་པས་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་ འགའ་ཞིག་བ་ལང་ཡིན་ལ།དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་གཞན་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མཚུངས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཐ་མི་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྤྱི་མེད་པ་བཞིན་དུ་མཚུངས་པ་ཉིད་དང་བ་ལང་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་ རྟོགས་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བ་ལང་ཞེས་རྟོགས་པས་ཐ་དད་པའམ་ཐ་མི་དད་པར་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདི་ཡང་བ་ལང་ཡིན་འདི་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་དེའི་དམིགས་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་ན་གཅིག་ལ་དེ་ལྟར་གྱུར་པས་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ན་ཐ་དད་པ་འཁྲུལ་པར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ རྟོགས་པ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ནི་དེས་ན་འདིར་སྤྱི་སྨྲ་བའམ་དེ་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་རྟོགས་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེས་ལྟོས།རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་རྟོག་གེ་འབྲང་བ་དང་། རྟོག་གེའི་རྗེས་སུ་ཡང་རྟོགས་པ་འབྲང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཁྱེད་ཀྱིས་མ་བརྗོད་ཅིག་།འབྲེལ་ པ་ནི་ཁོ་བོས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དོན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ལའོ། །འདིས་འཁྲུལ་པས་དེ་ལྟར་སྲེ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་དབང་གིས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་བ་ལང་ངོ་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པ་འདི་ལ་ནི་འདྲེས་པར་འགྱུར་བ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཕྱི་ལ་དེ་ཡོད་ ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འབྲས་བུ་གཅིག་འབྲས་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ། གཞན་དག་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྲིད་པར་བསམས་ནས་ཕྱིར་བཟློག་པ་ནི། དེ་དག་གི་འབྲས་བློ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཙམ་ཉེ་བར་མཚོན་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་ པའོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།

如是，如花斑牛能挤奶及驱使，黄牛亦然。一果性是譬喻，花斑牛是牛，黄牛亦是牛。若如是，岂不应许共相无差别耶？此如是诤论是愚者之见，因花斑牛能挤奶驱使之性，并非即存于黄牛。
若是一自性则不应成相同，由具余差别亦非，然唯由自体，某者是牛，虽异于彼，由他亦是牛性故，由自体相同，非由他体，唯是差别非无差别。故如无共相，相同性及了知"牛是牛"不应理。
故由了知"牛"非推度差别或无差别，然虽差别，"此亦是牛彼亦是"此了知之所缘，仅是各自自性之究竟。故由此了知"是牛"之自性，于花斑等了知非错乱，然依见彼，于了知声等时，如见一如是，了知时差别错乱之因不可说，某了知随推度。
故于此，请观察谁通达了知：说有共相者抑或执无共相者？勿说"了知随理论，理论复随了知"。关系我说"于义知"即于共相知。由此错乱如是混淆，是由如所说了知无差别力而说，于"是牛是牛"此念全无混淆，已说若外有彼则不应如是了知。
于说"一果"，他方思彼不可能而反驳："彼等果知"。"知"是譬喻唯果。故将说"瓶等"。

།འགའ་ཞིག་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་ལས་ཐ་དད་པར་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ། བ་ལང་ཉིད་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དང་རྟ་ལས་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པའི་བློ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་ཞེས་དོགས་པ་བསུ་ནས་དངོས་ པོ་རེ་རེ་ལ་ཞེས་གོང་ནས་བྱུང་བ་དང་བཅས་པའི་མདོ་སྦྱོར་རོ།།བློ་གང་ཞིག་གང་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་དང་འདྲ་བར་དེ་འཛིན་པའི་བློ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དག་བློ་གཅིག་གི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པ་ལ་ནི་དེ་དག་འཛིན་པ་གཅིག་པར་འགྱུར་ རོ།།ཤེས་པ་གང་ལ་སྣང་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་དག་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན། སྣང་བཞིན་པ་ལྟར་དེ་ཡང་སྡང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་དོན་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་གྱི། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་ འབྲས་བུ་ནི་དེ་ཡིན་ན་ཞེས་སྨྲས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་རྒྱུ་ཐ་དད་ན་ཐ་དད་པ་ཞེས་ངེས་པར་བྱ་བ་དང་། ཤེས་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ཆུ་འཆུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་རྣམས་ལ་འབྲས་བུའི་གཅིག་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན་དེ་གསལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཉེས་ པ་མེད་ཅེས་སྨོས་སོ།།དོན་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་སྤྱི་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོགས་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདྲ་བར་བརྗོད་པ་དོན་དམ་པར་བློ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གཅིག་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་ རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ།འདི་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བློས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་སྐྱེད་ན། བདག་ལ་ནི་བ་ལང་མཐོང་བ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་ཐ་མི་དད་པར་ སྣང་བར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པར་ངེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་དང་བའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་དོན་ མ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་གཅིག་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།

他方承许某者与某者无差别而与某者差别，如牛性与花斑等及马。如是疑虑差别知于花斑等成无差别，迎此疑而连上文"于一一事物"结合经文。
任何知从何生，如异于余事物，由异于执彼知故，花斑等非一知果。于聚则彼等执为一。任何知有显现，如彼于彼显现，由差别故，云何彼等是一果？如显现，彼及显现知亦差别故，云何知由诸义无差别？何故？说"若彼等果是彼"。
由彼等果是知，果亦因异则定为差别，如知，果饮水等亦差别，故于差别无果一性。为明此说"彼无过"。缘共相了知一义之分别，由是彼因故无差别知。
此说：依何说由一果性相同，胜义中非有一"知"事于诸差别明了，此亦非有，如眼等虽是一果性，由差别故。然于彼等花斑等，若生经验知一了知，依执"于我生见牛"无差别显现而说彼无差别。
故将说由成一了知无差别决定因时，显为无差别。诸经验由有一分别果故无差别，此非此义，由于了知亦无一性故，由无差别因之诸分别无差别故。

།དེ་དག་ཀྱང་ཡུལ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་དེ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་སྤྱི་ཉིད་དུ་འགྱུར། འོན་ ཏེ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན།ད་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་དོན་གྱི་ཆོས་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་སྲིད་པར་འགྱུར། སློབ་དཔོན་རྟོགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་མི་སྟོན་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་ཐ་མི་དད་པ་འདི་ནི་བསམས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་ཞེན་ པས།གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་བློ་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་གཅིག་པོ་དེ་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་རྣམས་གཅིག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། བློ་གཅིག་རྒྱུ་ཡི་དངོས་པོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ནི་གང་གི་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་བློ་ཐ་དད་ པ་འབྲས་བུ་གཅིག་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་གང་སྨྲས་པའི་རྩོད་པ་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བློ་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་པ། དེ་ལས་ནི་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་བཞིན་དུ་ཆུ་འཆུ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཞེན་པར་བྱས་པའི་ གཅིག་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་ན་འདྲ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་གང་གིས་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པར་འགྱུར་བ་བློའི་འདྲ་བ་གང་གིས་བྱས། འབྲས་བུ་གཞན་གྱིས་བྱས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའམ། མཐར་དེ་འདི་ན་ཡང་འབྲས་བུ་གཅིག་པས་བྱས་པའི་འབྲས་ བུ་ཅིས་ཤེ་ན།འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏེ། འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ནི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པ་གསལ་བ་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྲལ་བའི་བ་ལང་ཉིད་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་འདྲ་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་སོ།།དེ་ཡང་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཆུ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་ནི་བུམ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ལ། གཅིག་གི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་གཞན་གྱི་ཡང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་ཚུལ་ འཛིན་པར་ནུས་པ་ན།དེའི་ཚུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པས་སྟོང་པའི་ནུས་པ་གཞན་ཆུ་འཛིན་པར་མི་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་གཅིག་འདྲ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་དོན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེ་ལ་རྟགས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། བློ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པས་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པ་གཞན་མ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་འདི་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་གཞན་ཅི་སྟེ་མ་བསྟན། མེད་པ་ཡིན ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱའོ།

若谓"彼等由境无差别故无差别"，若恒有无差别境则成共相。若唯无，今云何于彼有义法差别与无差别？云何阿阇黎不说无差别知之因？故此无差别是由分别非事物。故如是增上执著，依一性一知，具彼一果之诸明了安立为一性。
其说："由一知因事物"。彼遮"云何差别知一果"之诤，由依执一说一知，由彼诸明了无差别故。如是于饮水等亦由执著一性，许为相同因。
今由何一执著？由何知相同所作？若谓由余果所作，则成无穷，或终由此一果所作之果为何？此已说：一果性非相同，然由唯自体究竟自性，无差别离随行余明了之牛性，是花斑等互异诸相同。
彼亦由作一果而譬喻，由具如是相法故。如是，持水功能是瓶自性，一之所是非即他之所是。能持一方时，非余持彼方之功能空之功能不能持水。故"一果相同"义是：诸义如是自性相同者，是彼所作。
此中因是：于一知性观察抉择未说余无差别果。若于彼亦许分别为果，尔时于此何不说余果？应定为非无亦非执著境。

།དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་བློ་ཡང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ན་གཅིག་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་དོན་རིམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྔར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བྱས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་སྲེ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ། དེ་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ཅན གཞན་སེལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་ཐ་མི་དད་པ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།འདི་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་ནས། ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི་ཤེས་པ་ལ་ སོགས་པ་དེ་ཡང་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ན་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་ངོ་།།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དབང་ཁོ་ནས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་མི་དད་པར་རྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཐ་མི་དད་པར་སྙེམས་པ་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་དོན་ བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་རྟོགས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། གཅིག་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་འདི་ལྟར་གཅིག་ཇི་ལྟར་བློ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཕྱེད་སྔ་མ་རྣམ་པར་བཀྲོལ་ནས། བློ་གཅིག་རྒྱུ་ཡི་དངོས་པོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་འགྲེལ་པས་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ བུའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།།གཅིག་ཏུ་སྙེམས་པའི་རྟོགས་པའི་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། །བློ་གཅིག་རྒྱུ་ཡི་དངོས་པོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་གཅིག་པ་དེ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་པ་ཉིད་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཙམ་གྱིས་བྱས་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གསལ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པ་དེ་གསུངས་པ་ནི། གསལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་གཅིག་གི་རྒྱུའི་དངོས་པོས་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དོ། །འདི་ འང་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པར་རྟོགས་པས་སྔར་བཤད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ལན་གཅིག་མ་ཡིན་པར་འདི་ཐམས་ཅད་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའོ།

为建立彼义而说"如诸事物"等。此说：凡知成一，自性中无一。彼由错乱因所依义次第，即先作经验而成分别因者所生。自性无关系，然是混淆相知之错乱，说彼能作具遮余，彼即说彼等无差别，此说"此等"。
彼建立一切处如是无差别相已，为显由此方便果无差别故说：知等亦成一了知因时显为无差别。唯由如是增上所说知等无差别之词义。无差别慢由有无差别境故，说一了知义。
是一了知，亦是了知亦是一之义。彼如是解释前半"如何一即是一知"已，说"由一知因事物"注释如是因等。"一慢了知无差别显现知等"此说明如是一，由一性唯由增上执著所作故。
又说诸明了如何无差别，说"由诸明了"。如是一因事物如是诸明了无差别性，即如是知境性。此亦由了知一果性不可能，说即前说，说"非一次说此一切已"。

།ད་ནི་མཉན་པ་ནི་སྒྲ་དང་དོན་གཞན་སེལ་བ་ན། རང་གི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་བྱེད་པ་དང་བརྗོད་པ་ རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ན་དེ་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཞན་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཤད་ཀྱང་བྱེད་པ་གཉི་ག་སྟོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་གསལ་བར་མ་བཤད་པ་དེས་ན།དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ ཟློས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མི་བལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་དག་གི་ཐ་དད་པ་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡང་སེལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་ངེས་པར་བྱའི། དོན་དུ་མདོ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་ནས་དབྱུང་བའི་ངེས་པ་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ནི། འདིར་ཕྱི་མའི་ཆ་དེ་དག་ལས་གཞན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་མ་མཐོང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྤྱི་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །བཀག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི། ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་ པ་ལ་གནོད་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ།།སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་དགག་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ལ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པས་འཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་བློའི་ཡུལ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།སྒྲའི་ཡུལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བར་རིག་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རིག་དོན་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་དེ་རིག་དོན་ཅན་དེ། བརྡ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པར་རིགས་སོ། །འདི་ཡང་བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་ངེས་པར་གཟུང་ བའི་དོན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བས་བསྟན་ཏོ།།བརྡ་དེ་རིག་དོན་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་བརྡ་ཞིག་ཏུ་བྱས་ནས་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱེད་ན་མཛེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་དེ་མི་བྱེད་པ་ལས་ཐ་དད་པར་འཇུག་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་བྱེད་པའི་དོན་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་རྒྱབ་ཏུ་བཏགས་པས་ཐ་དད་པ་ནི། དེ་སེལ་བར་བྱེད་པས་བསལ་བ་སྟེ། དེས་འཇུག་པའི་དོན་རྒྱུར་གྱུར་པས་རྣམ་པར་གཅོད་ པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིས་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་ལ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

今闻声与遮余义时，由"表自义"了知能作与表述，故实际上依增上执著遮除增益，虽说为遮余境性及能表，但未明显说明二能作方式，故如是说故重复论说"彼有彼果"。
由"此等差别非能作自性"等说明亦遮彼果，应定已说，暗示为显经义。证成所定义即"此后分彼等离随行余"。
"由未见事"说明无证知共相量。"由遮故"显如何破所计。已说显现不可得遮，亦将由"由事一性"等过失说明。如是说明彼果性即离非彼果，彼亦是知境。
说声境亦即彼者，由无余故，了知离非彼果亦即彼，由是所需故。有彼了知义者即有彼了知义，名言应如是。此亦为定已说义而说，由定显示。
名言有彼了知义性亦依增上执著。注释谓：若作名言复为知诸事物互异而作则善。故说因彼不作异转义性。
由能作义上增益非能作背后，差别由彼遮者遮，由彼转义因故，由遮果性唯应理为遮余境。即说"若"，此证成如所说义为因性。

།བརྡ་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཅན་མ་ཡིན་ན་ནི། ཐ་སྙད་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་ མ་ཡིན་པ་དང་མ་བྲལ་བ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཉ་ཕྱིས་དོན་དུ་གཉེར་བ་དངུལ་ལོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན། ཉ་ཕྱིས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲོ་འདོགས་སེལ་བས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་བརྡ་དེ་རིག་དོན་ཅན་ ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན།དེ་ལྟར་བརྡར་བཏགས་པའི་སྒྲའི་དོན་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་དང་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཉན་པ་དེ་ནི་ཞེས་འགྲེལ་པར་བྱས་ནས་དེ་མེད་མིན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་དོ། །རང་གི་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་འབྲས་བུ་མི་བྱེད་པ་ལས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་འང་མཉན་པ་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི་དེ་མི་བྱེད། ཡོངས་སྤོང་ ཡན་ལག་ངོ་བོའི་ཕྱིར་ཏེ།སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རིགས་མི་འདྲ་བ་དང་། འདྲེས་པ་དང་བྲལ་བ་ལས་གྱུར་པ་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་རིག་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་དོན་ཡོད་པས་སླུ་བ་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ།དོན་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བ་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་རང་ཉིད་ཀྱི་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དབང་གིས་དོན་གཞན་དང་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་དེ་དང་བྲལ་བ་ལས་གྱུར་པ་སྔ་ན་ མེད་པའི་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་ཡུལ་ཅན་དེ། །དེ་བྱེད་སྟོན་པའི་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཉན་པས་ནི་སྒྲ་དང་དོན་སེལ་བ་ན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ དང་བྲལ་བའི་དོན་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།འདིས་ནི་དེ་བྱེད་མིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བྱེད་དང་ཞེས་བྱ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་བརྗོད་པ་ནི། མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཞེས་ བྱ་བའོ།།དེ་མི་བྱེད་ན། ཡོངས་སྤོང་ཡན་ལག་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་མི་སླུ་བ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ།

若名言非离非彼果义，则于言说唯趣入非离非彼果。如是求贝壳而了知为银时，则趣入贝壳。故由遮增益而趣入，故声说异于彼。
由名言有彼了知义故，如是虽无错乱了知所立名言义，由不欺义及作用二者为遮余境，为显示故注释"彼闻"而说"非无彼"。
说明"非自分别不作果由事自性增上执著性"者，虽生似果作用性显现知，闻亦于义不欺。
说因"彼不作，遍除支分自性故"，由是遮增益因故，由依执著离异类及杂合所成差别自性义境故。故如其了知如是有义故无欺性，成二相遮余境：由分别义故是遮余作者，虽自非离而由增益力与余义杂合，由了知前所无离彼所成离性自性义故。
其说："故彼遮余境，由彼作显示性"，说明"闻于声义遮时趣入"。注释"离一性诸义"者，说明"于非彼作"。说明"彼作"等者，谓"由颠倒显现故"。说"无义"者，谓"等同增上执著"。
说明"彼不作，遍除支分自性故"者，谓"遍除异于彼"等。说明如是事有门中无欺性者，谓"如是"。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མི་སླུ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བཤད་པ་ནི།ཐ་དད་པའམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་གཞན་སེལ་ཡུལ་ཅན་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལས་ལོག་པའི་དོན་རྣམས་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེས་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་ཐ་སྙད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ དེ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ།།འདིར་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་ལ་སོགས་པ་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་དུ་བརྗོད་པ་ལ་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་སྐྱོན་འགོད་པ་ཡང་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལོག་པར་ཏེ། ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པར་ཤིང་གི་དོན་འཛིན་ན། གང་ཞིག་ ལྡོག་པ་དང་གང་ལས་ལྡོག་པ་གཉིས་པོ་དེ་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཡིན་པས་ན་ཤིང་ངམ།ཤིང་མ་ཡིན་པ་གཅིག་འཛིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བ་ལ་བརྡར་བཏགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པར་ནི་དེ་ལས་ལོག་པའི་ཤིང་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤིང་གི་ ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་དང་།ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་ན། གང་རྣམ་པར་གཅད་པས་ཤིང་བཟུང་བ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་འདི་གང་ཞིག་མེད་པ་ཡིན། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པར་ངེས་ན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། བཟུང་མོད་ཀྱི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་བཟུང་བས་དེ་ཤིང་ལས་ལྡོག་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་པར་མི་འཛིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཡང་གཞན་སེལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བའི ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཉམས་སོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཁོ་ནས་འཛིན་ཏོ་ཞེ་ན། དེས་ན་ད་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཤིང་ལས་ལོག་པར་གཟུང་བར་བྱ་ལ། ཤིང་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་ནི་ཤིང་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ་ཤིང་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པར་ འགྱུར་བ་དེས་ན་གཉིས་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་དེ་ལྟར་རང་དབང་དུ་གཅིག་ཀྱང་འཛིན་པར་མི་སྲིད་པས་ན། འཛིན་པ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་གཉི་ག་འཛིན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པས་ན་བརྡ་ཡང་དེ་རིག་དོན་ཅན་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད། འོན་ཏེ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ནི་གཞན་ལ་ ལྡོག་པར་འཛིན་ལ་ཤིང་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་ཏེ། གཞན་དེ་འཛིན་པ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བ་དང་། ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་ན་གཞན་དང་གཞན་འཛིན་པར་རྟོགས་པ་ལ་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཞེས་བྱ་བའོ།

说"若非如是则非不欺"者，谓"差别或"。为说明"故彼遮余境"，故说"由此故"。"于离余义无差别依止遮别"者，说明彼依止性，"于言说亦"说明彼作用性。
此中为遣除童子等未了知义真实者于说遮余为声义时互相依止过失故，若执取离非树即异于非树之树义，则能遮与所遮二者互相依止，故为执取树或非树一者，于遮余立名言不可能。未以非树为境则不能决定异于彼之树。
树之离非树及异于非树，即是空非树。故未以非树为境时，由遮何者而执取树、执取离非树者为何？若决定离非树则唯是非树耶？虽执取，由执取非树故当执取彼离树。若不执取非树离，虽是分别境，由非遮余故失遮余境性。
若谓唯由离彼执取，则今应执取非树为离树，树亦由离非树故，执取非树依于执取树，树亦依于执取非树，故二者互相依止。故如是自主执取一者亦不可能，由执取互相依止故不能执取二者，故于彼立名言不可能，云何说名言唯有彼了知义？
若谓非树执取离余而树非互相依止于非树，则成无穷，由必须执取彼余及有离境故，了知执取余与余无终故。此即说"有谓"。

།ད་ནི་གང་དུ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མེད་པས། རྣམ་པར་གཅད་ནས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་འཛིན་པར་ཐལ་བ་ན། ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཉེས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁས་བླང་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་ལ་འདྲི་བ་ནི་དེ་དག་གི་ནི་བརྡར་འདོགས་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་གི་ཚེ་གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཤིང་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ཉིད་ལ་བརྡར་འདོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་བརྡར་འདོགས་པ་དེ་ལ་འམ་ སྒྲའི་དོན་འཆད་པ་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་དམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན།འགྲེལ་པ་ནི་གང་དག་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རང་གིས་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྣམ་གཅོད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁས་ ལེན་ན་ནི་ཤིང་གི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཤིང་རྣམ་པར་གཅད་པ་མེད་པ་ཅན་ནི་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཏེ།དེས་ན་གལ་ཏེ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པར་འགྱུར་ན་དེ་དག་ཤིང་འཛིན་པ་མེད་པར་གཟུང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཉིད་དོ། ། དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཚེའོ། །ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཤིང་ངམ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ དོན་དུ་གཉེར་བ་བྱེད་པ་དེས་དེ་དག་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེའི་ཚད་མ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མེད་ན་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་གཅོད་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་མི་ཤེས་པ་ནི་དེས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁས་ལེན་ན་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་བརྗོད་ནས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་སྤང་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། རྣམ་པར་གཅོད་པ མི་རྟོགས་ན་ཡང་ཤིང་དེ་ལས་གཞན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་དགོད་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་དགོད་པའོ།།དེ་ལས་གཞན་པ་ལ་འགོད་པའང་དེ་ཉིད་ལ་ཡོངས་སུ་མ་སྤངས་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་སྟེ། སྒྲ་དེ་ལས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་འཇུག་པར་ མི་འགྱུར་རོ།།ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་དགོད་པ་ན་དེ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སྦྱོར་བའོ།

今于何处无所遮，由遮已执取遮境故，应执取所遮，则如前所说过失相随。如是相非遮，由于他处亦许遮故，问对方"彼等立名言"。
当遮余非声义，而于树性相共相立名言时，于彼立名言或说声义时，是否遮非树？注释谓"若有如是"。由于许遮分之过失成自说过失故说"若遮"。
若许遮，则树之遮以了知非树为先，非树亦无树遮则不能了知，故若成非树遮，由彼等无执树不能执取故互相依止。即说"尔时"，谓遮时。为知树与非树故趣近求树与非树。
若有求树或非树各自自性分别者，由了知彼等不共自性是遮所成故许遮，由彼是彼量故。故无遮则有此二了知，若遮则由互相依止故成不知，显示"彼不知由彼"。
如是说明许遮同过已，为遣非遮分故说：若不了知遮，则安立树异于彼非树为异安立。异安立亦于彼未遍舍，彼于何有？由彼声立言说者不成遍舍非树而趣入。于安立非树时，配合说彼了知果性。

།ཤིང་གི་སྒྲ་དེ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཡང་རྒྱུ་ མཚན་བཤད་པ་ནི་བརྡ་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་དེ་དག་ལ་མ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་གཏོགས་ན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་གསལ་བ་ཅན་གྱི་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲ་མ་བཀོད་པ་དེས་ན་ཤིང་ཁྱེར་ཤོག་ཅེས་བྱ་བས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་སྤངས་ནས་ ཤིང་ངེས་པར་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།གང་ཞིག་གང་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་མ་བཀོད་པ་དེ་ལས་དེ་ཡོངས་སུ་དོར་བ་མི་འཐད་དེ། དཔེར་ན་འདི་ཉིད་ལ་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་མི་གཅོད་པ་ནི་མི་འཐད་དོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། བརྡའི་ཚེ་ཞེས་ བྱ་བའོ།།འདིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པས་སྟོང་པའི་སྒྲུབ་པ་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་ལ་ཉེས་པ་འདིར་འགྱུར་གྱི་གང་ལས་སྒྲུབ་པ་དང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ལྟར་ན་ནི་བསྒྲུབ་པའི་དོན་ལ་ཕྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་ལ་བརྟེན་པའི་སྒྲུབ་པས་ངེས་པའི་ ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་ཞེའམ།འདི་ནི་ཤིང་ངོ་ཞེས་ཤིང་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་འདིར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ནི། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་ བའོ།།འདིར། གལ་ཏེ་མི་སྒྲུབ་གཞན་མི་དགག་།ཅེས་འདོན། གནའ་རབས་དག་གིས་རྨོངས་པས་འདོར་རོ། །འདི་མི་འཐད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་སེལ་བར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ཉིད་གཞན་གྱིས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ གཅོད་པ་ལ་ནི་གཉིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ།དགག་པ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་གི་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ལས་གཞན་པའི་བྱེད་པ་ཅན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དེ་འདི་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་བཀག་ནས་ཤིང་སྒྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བཀག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་མི་སྒྲུབ་གཞན་མི་དགག་།ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པས་ནི། །ཅིག་ཅར་གཉིས་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་འདི་གཉིས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་གཉི་ག་སྒྲུབ་པ་བསལ་ནས་རང་གི་བསམ་པས་སྒྲུབ་པ་དག་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། མདུན་གནས་གཅིག་ཅིག་རབ་བསྟན་ནས། །ཞེས་པའོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་བྱས་ཤིང་སྒྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་བྱས་ཏེ། བརྡར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

由树声未遮非树故，由彼立言说者不成遍舍而趣入。此中说理由："于名言非树等未明故。"
此说：除遮外，于具明非树之树自性不共上未安立声，故由"取树来"如何舍非树而决定了知树？若于何遍舍未安立，则不应由彼遍弃，如此中树沙巴等差别。故非遮不应理。即说"名言时"。
此中对方谓：于许空遮之成立有此过，于有成立及遮者则无，如是则于所成义后为遮。故由依自成立决定树与非树二知，谓"此非树"或"此是树"，于树遮非树于非树亦遮故。故此虽是遮亦不成互相依止过，说"若"。
此中，若读"若不成不遮余"，古人愚故舍。此非不应理，由他遮遮性成立说遮者如是欲故。于遮有二了知，由否定及肯定故。故说唯遮异于成立之作用是遮，由遮非树说"此非非树"而成立树是遮性故。故由二否定遮遮故，说"若不成不遮余"。
由遮则无同时二，故如是遮此二。如是遣除二成立已，由自意显示清净成立："对前住一善显已"。未作遮唯作成立而立名言是词义。

།དེས་ན། བརྡ་ལ་དེ་དག་མི་སེལ་ན། །ཞེས་བྱ་བས རྣམ་པར་མི་གཅོད་པ་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པས་ནི་གང་ཁོ་ན་ལ་བརྡར་བྱས་པ་ནི་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཚེ་ན་ཡང་དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དང་རྣམ་པར་མི་གཅོད་པ་གཉིས་ལ་ཡོད་པའི་ཉེས་པའོ། །གང་གི་ཚེ་གལ་ཏེ་གཞན་བཀག་ མི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅེས་འདོན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་འདི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་འགོག་པ་ཉིད་དོ།།དགག་པ་སྒྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་སྤྱི་དངོས་པོར་སྨྲ་བའི་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་རྣམ་པར་གཅད་པས་ ཅུང་ཟད་གཅིག་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་འགོག་པ་ནི་འདོད་པ་གཉི་གར་ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ།།ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཚེ་ན་ཡང་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། འདིས་བརྡའི་དུས་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་མི་ མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ལ་འབའ་ཞིག་པ་དེ་ལ་ཡང་མདུན་དུ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་གང་ཡིན། འདི་ཡང་ཤིང་ཡིན་ལ་གཞན་ཡང་ཡིན་པའམ། འོན་ཏེ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཐལ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་ཡང་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་ཤིང་ ཙམ་ལ་གཞོལ་བས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་འདི་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཤིང་སྒྲུབ་པ་ན་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ལ་ལྟོས་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མ་བཟུང་བར་བཟློག་པར་མི་ནུས་པས་ནི་འཛིན་པ་ཕན་ ཚུན་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ཐལ་བ་མི་མཚུངས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཤིང་རྟོགས་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འདི་ཡང་ཤིང་ཡིན་ནམ། འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལྟོས་ཀྱང་ཤིང་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་ ལ་ཤིང་འཛིན་པ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ཏུ་ནི་འདི་ཡང་ཞེས་སྒྲའི་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དོན་དུ་མ་ཅན་ཨཀྵ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །དོན་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་གང་ཡིན་པར་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།

故"若于名言不遮彼等"说明非遮所说过失不存在，即于何立名言，于立言说时亦唯了知彼，故是遮与非遮二者之过失。
当读"若遮余不成"时，亦是遮遮。由否定成立性是遮故"遣除"之义，故注释依共相实事论者，某遮说少许非是，遮遮于二欲皆随顺。
说"于立言说时亦了知彼"者，谓"此于名言时如是见"。为遮此说不同，如是于唯成立彼亦何为对前显示？此亦是树他亦是，抑或唯此是非他，如是有过失故。
若成立"此亦"则不由趣入树性而趣入。若是"唯此"，则成立树时由依决定所取义而趣入故，彼亦是遮非树性故，未执取彼不能遮故，执取成互相依止。故如何成过失不同？
若谓了知树无待执取他者而究竟，故虽待"此亦是树"或"唯此是"，执取树不待执取非树，故非互相依止。于某处成了知声义"此亦"，如多义akṣa等声。唯一义声即是"唯此"。

།འོན་ ཏེ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཤིང་རྟོགས་པ་ཤིང་ཡིན་ན།འོ་ན་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཤེས་པར་བླ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། མཐོང་བའི་དོན་ཉིད་མཐར་ཕྱིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཟློག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཐལ་བ་འདི་མཚུངས་ཤེ་ན། བརྗོད་པ། ཇི་ ལྟར་ལྡོག་པའི་སྒྲ་ལ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་མེད་པའི་རྟོག་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ན་གཞན་སེལ་བར་སྨྲ་བ་ཚངས་པ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཉེས་པ་ལས་ལྡོག་པ་མེད་དོ།།གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་རྟོགས་པས་གྲུབ་པར་ཁས་མ་བླངས་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ལས་དེ་ལྟ་ བུའི་ངོ་བོར་གྲུབ་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན།རྟོགས་པའི་ཡུལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཟུ་ལུམས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་རང་གི་རྟོགས་པས་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་དུ་རྟོགས་ན། འདི་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཅི་བྱ། དེ་སྟེ་རང་ བཞིན་ནི་ཞེས་བྱ་བར་ཡིན་ན་རྟོགས་པ་ལས་གཞན་རང་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ཇི་ལྟར་བྱེད།ཡང་ན་ནི་མེ་ཡང་དྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སྤྱི་སྨྲ་བའི་ལྟར་ན་ཡང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་ པའི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ཀྱང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན།སྤྱིའི་ཞེས་སྒྲ་ཙམ་གྱིས་མ་རྟོགས་པར་འཐད་དེ་ཤིང་གི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་ནི་སྤྱི་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་ཤིང་གི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་གཉི་གས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ དང་།ངེས་པས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་མ་ངེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་འཐད་དོ། །ཤིང་ངོ་ཞེས་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཤིང་གི་རྣམ་པ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པས་སྟོང་པ་དེ་འདིའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོའི་ཆོས་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་གྱི། རྟོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་ རྟོགས་པ་ཡུལ་ལ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཤིང་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཤིང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་ཀྱི་དེའི་ཡུལ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་རྟོགས་པ་ཡང་གྲུབ་པའོ། ། དེས་ན་འདི་ནི་ཤིང་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། འདི་ལ་གཞན་ནམ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།

若遮了知树是树，则如何解释"由见相反故易知"？由见义未究竟故，如何成遮余？故如何此过失相同耶？
答：如遮声于事物无他事之分别，如是分别境若是遮余说者圆满，亦无离互相依止过。若不许由了知遮余境成立，由比量说成立如是体性故无互相依止过者。
说"由比量成立了知境"如同诡辩。若由自了知仅了知为遮，此中何须比量？若谓自性，则了知外自性是了知境故，比量如何推度遮境性？否则火亦应比量非暖。
若谓如共相论者，虽未了知树等了知共相境性，是共相境者。由共相声仅未了知应理，由树相性于共相亦有故。遮非树无树相。
说"二了知亦未成，决定未作境不定"不应理。谓增益"是树"之树相由遮非树故，空非树是此境者。非也，诸法事虽如是，由有于了知之了知境非故。
故"树了知"异于非树了知，彼境非树故非遮非树。若不尔，由是刹那故亦成立刹那了知。故此是仅了知树，此中全无他或遮非树。

།དེས་ན་རྟོགས་བཞིན་པའི་ལྡོག་པ་ནི་ལྡོག་མཚམས་མ་རྟོགས་ན་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེས་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཇི་སྐད་བཤད་པའི ཕྱོགས་ལ་ནི་ཉེས་པ་འདི་མེད་དེ་འདི་ལྟར་ལོག་པ་ལས་ལྡོག་པ་གཞན་མ་ཡིན་དེའི་ཕྱིར་སོ་སོ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་སྔོན་པོ་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་དབང་གིས་དངོས་པོ་གཞན་དང་གཅིག་པར་གྱུར་པ་དེ་སེལ་བར་བྱེད་པས་དང་པོར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་དེ་རྟོགས་པའི བློ་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི་གང་ལ་ཡུལ་མེད་པའི་དགག་པ་མི་སྦྱོར་བ་གསལ་བྱ་འཛིན་པར་གདོན་མི་ཟ་བས་ན་དེར་ཡང་དག་པའི་དོན་གྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པ་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་དགག་པའི་དོན་གྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ ཇི་ལྟར་གཞན་རྩོད་ཅེ་ན།སྨྲས་པ། སློབ་དཔོན་གྱི་བཞེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་རིག་བཞིན་དུ་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་བསྟན་པས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་ལུགས་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་དཔོན་ གྱི་གཞུང་དགྲོལ་བས་ཀྱང་འདི་སྤངས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་མ་སྤངས་པ་དང་འདྲ་བར་དེ་དག་གིས་བརྩད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།ད་ཇི་ལྟར་ཐལ་བ་མཚུངས་ཤེ་ན། བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། ཤིང་སྒྲུབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཡང་། དེ་མེད་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ཡུལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་།ཀྵ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་དུ་མ་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་བཟུང་བ་དོན་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བས་ཀྱང་གཞན་བཟློག་པས་ན་ཇི་ལྟར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པར་མི་འགྱུར། རང་གི་སྒྲུབ་པས་གཟུང་ བའི་བདག་ཉིད་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ལས་གཅིག་ལ་གཞན་བཟློག་པ་འཛིན་པ་ཕན་ཚུན་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་དག་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་ན། ཇི་ལྟར་རང་སྒྲུབ་ པས་མ་བཟུང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན།དེས་ན་མདུན་ན་སྣང་བའི་ཤིང་གི་རང་བཞིན་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ཡང་འགྲེལ་པར་གསལ་བར་བྱའོ། །གཅིག་རང་དུ་བསྟན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་ བཟུང་བ་ཁས་ལེན་པ་དང་མི་ལེན་པ་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་བརྗོད་པའི་ཉེས་པར་ཐལ་བ་བཤད་པའོ།།ད་ནི་འདིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་རྣམ་པར་གཅོད་ཀྱང་ཉེས་པ་མེད་པར་སྟོན་པས་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཞེས་སྨྲས་སོ།

故正了知之遮若未了知遮处则不成了知，故如何无互相依止？如所说方面无此过失，如是遮异于相反，故由增益力于自性安住之青性成一他事，由遮故最初成差别，彼了知觉是遮境，非于无境施设否定，由必须执取所明故。
于彼由真实义遮时，互相依止等过失，非由否定义遮之义了知自性。若问如何他诤？答：不知阿阇黎意趣真实，而说kumārila等诤难。故由显示不能了知事遮故，虽依共许理解释阿阇黎论亦遮此，如未遮般彼等诤难。
今如何过失相同？此意为：虽树成立究竟，无彼则树等声由境决定趣入不成故，akṣa等声多义亦非一切义故，应依决定所取义故，由决定亦遮余故，如何不成互相依止？
若谓由自成立所取自性树与非树二者，于一遮余执取互不相待故。树与非树非唯分别所知，故彼等是现量境时，如何是自成立未取自性？
故对前显现树自性由现量力遮非树，如何成互相依止？如是注释当明。"显一自"者，说许不许决定于遮所说过失。今对方显示虽遮无过，说"由见相反"。

།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཏེ། འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ཤིང་ཤེས་པ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་ཤེས་པ་ཡང་ཤིང་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དེས་ན།ཇི་ལྟར་ཤིང་མ་ཡིན་རྣམ་པར་གཅད་པས་བསྒྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་བརྗོད་པའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་འདི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ཤིང་ལ་བརྟེན་ པས་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཤེས་པར་བླ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པས་ཤིང་མི་སྒྲུབ་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལས་བཟློག་པ་ཤེས་པར་བླ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ལྟར་གཅིག་འགའ་ཞིག་མཐོང་ཞིང་གཞན་ལ་དེས་གཞན་ནི་ཞེས་དེ་དག་དང་ཆོས་མི་མཐུན་ པར་ངེས་པ་དེ་ལས་འབྱེད་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།།སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྨྲས་པ་གཞན་ལ་དེའི་རྣམ་པས་དབེན་པའི་བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ངེས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པས་བཟུང་བ་འགའ་ཞིག་དམིགས་པ་ན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ གྱི་བློས་བཟུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།གཞན་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་རྙེད་པར་བླ་སྟེ། གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ལས་བཟློག་པ་ཤེས་པར་བླ་བར་བསྒྲུབས་ནས། དེ་ནི་ཉེས་པ་མེད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་ པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྤངས་ནས་འདི་ནི་ཤིང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་ན་ཤིང་དུ་རྟོགས་པ་སྤངས་ནས་དེའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཁོ་ན་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཤིང་ལ་རང་གི་རྟོགས་པའི་ ཡུལ་དང་།ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་དེས་བཟློག་པར་ཤེས་པ་དེས་ན་འདི་ཁོ་ནའམ། འདི་ཡང་རྟོགས་ཀྱང་རུང་ཏེ་སྔར་བཤད་པ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་སྨྲས་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་འདི་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་སྨྲས་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ནི་འབའ་ཞིག་ཏུ་ ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་སྒྲུབ་པས་ཀྱང་རྟོགས་པས་ན་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རང་གིས་རྟོགས་པ་དང་།དེ་ལས་བཟློག་པས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་ན་རྣམ་པར་ གཅོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་སེལ་བར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་འབའ་ཞིག་པའི་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若是遮，如何了知？"唯此是树"之树知待于非树知，非树知亦待于树知，故如何由遮非树成立？此是对遮所说过失。
此过失不存在，因为依树了知究竟时，由相反易知故，如何由遮不成立树？又问如何由显现相反易知？
答：如是见某一者，于他由彼"是他"等不同法决定，由此分别已分已立生，此相连。说生因由于他离彼相觉受用故。
此说：由具决定相了知所取某所缘时，由非彼相觉所取故是相反故，易得知为他性。若非他性，应为彼相觉所取故。如是成立由见相反易知已。
为成立彼无过故说：由此"唯此是树"别知，舍彼相反，了知"此是树"时，于彼相反非树了知舍已，唯趣入具彼相与不具者。如是于树有自了知境，于非树由彼知遮，故唯此或此亦了知皆可，如前说无过。
说"于说遮境者此相不可能"者，谓"于说遮者"。此中由唯非树等成立亦了知故，树与非树由自了知及由彼相反作境之树与非树差别知，于一遮他可说，由了知自性故遮可能。于遮余说者则无唯树与非树了知分别。

།འོན་ཏེ་མཐོང་བས་ཤིང་རྟོགས་ནས་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རང་ལས་བཟློག་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་སྨྲས་པ་ནི་མཐོང་བས་ཤིང་རྟོགས་པའི་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།གཏན་ཚིགས་སྨྲས་པ་ནི། གཅིག་ལ་མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡོད་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་སྨྲས་པས་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ན་སློབ་དཔོན་རང་གི་ ལུགས་ལ་ཡང་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དེ་འོ་ན་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཤིང་གི་རྣམ་པ་གཅིག་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་རྟོགས་པར་མི་རྟོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པ་དེའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བྱེད་དོ། ། འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་མཐོང་བས་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཤིང་དང་། དེ་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་ཤིང་མ་ཡིན། རང་ཉིད་ཁོ་ནས་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ངེད་ཀྱིས་ཀྱང་སྨྲ་བར་མི་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར བཟོད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ན་ནི། འོ་ན་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ལྟ་ངན་འདི་ནི་བསླབ་པར་དཀའ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་རྟེན་ལུས་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན།ཉེས་པ་འདིར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཁོ་ན་རྟོགས་བཞིན་པའི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་པ། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་གཅད་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཁར་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་གྱིས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཡང་ཁར་བ་ནི་འབའ་ཞིག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འདི་དང་ལྡན་པའི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བས་འབའ་ཞིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཤིང་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཡིན པས་འབའ་ཞིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན།འདི་ལྟར་འདི་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕ་རོལ་པོས་ཀྱང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པར་འདོད་པས་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེ་ལ་ཤིང་གི་དོན་རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་ པར་དབྱེ་བ་རྟོགས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་རྣམ་པར་གཅད་པས་ཤིང་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཤིང་མ་ཡིན་རྣམ་པར་གཅད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་མ་བཅད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའོ།

若谓由见了知树后，由分别遮自相反而了知者，说"非此"者，由见树了知明显于他亦不了知故。说因者，谓"于一见"。如是虽有遮，由说成立显示无互相依止时，于阿阇黎自宗亦遮故说"若尔"。
于了知一树相安住之了知不了知，彼因与非因了知，彼境与非境所成树与非树自性作差别。此说：此非由见了知，然于分别觉显现之树，及彼相反自性非树，唯由自了知，此我等亦不难说。
如何容许？由现量所作境之树与非树唯自性，若分别亦能了知唯彼自性者，则成立境性。此恶见难调伏，由树了知由遮非树门留自依究竟时，若成此过失。
唯遮成正了知分，由"非树"所遮了知非是，若不尔，"有角"别知不成，由彼亦角是唯自性故。若谓由具此究竟故非唯者，树亦由遮非树故非唯，故如何是成立境性？
如是"此非树"此亦对方许为了知遮所作，于彼无树义了知非无。故了知树与非树差别是由遮非树了知树。
若谓则非树遮非是者，如何非遮？由唯了知彼相反故。

།ཡང་ན་འདིར་ཤིང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་གཅད་པ་ མ་རྟོགས་མོད།ཇི་འདི་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རམ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ནི་འདི་ཤིང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤིང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྟོགས་པ་ན་ཐམས་ ཅད་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ན་ཁྱད་པར་གྱི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་འདི་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འགལ་བ་ བཤད་ཟིན་ཏེ་ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ལ་ཕན་ཚུན་བསྟན་པ་མེད་པར་བརྗོད་ཀྱི།འདི་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཅིག་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་བསྒྲུབས་ནས་དེའི་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བཤད་པ་ནི།དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་གྱུར་པའི་དོན་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་དོན་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལ་གནས་ཏེ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ལྡོག་པའི་མཚན་ ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཐ་དད་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ལ་སྐད་སྦྱོར་ཏེ།ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རྟོགས་པ་དེ་ལ་སྣང་བ་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པའི་ཤིང་ལ་སྒྲ་དགོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་པ་བློའི་རྒྱུ་ཉིད་ དུ་སྣང་བ་དང་།དེའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་མཐུ་ལས་དང་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་དབང་གིས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་སྣང་བའི་དབང་གིས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་གཅིག་པ་འདྲ་བར་རོ། །དངོས་སུ་ན་ནི་སྒྲ་ལས་ བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པ་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་ལྟར་རྟོགས་སོ།།འགྲེལ་པ་ནི་དེ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འགྲེལ་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་དུ་ གྱུར་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་རོ།།སྦྱོར་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། འདི་དག་ནི་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀུན་དུ་བསྟན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ནི་དེར་སྦྱར་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་རྟོགས་པར་ བྱེད་པ་དག་གིས་རྟོགས་པའི་དོན་ཁོ་ན་ལས་སྒྲ་སྦྱོར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

或者此中虽未了知非树遮，岂仅由此成未了知遮？若如是，则"此非树"亦不成了知遮，由无非树遮故。于了知遮时非一切皆所遮，如了知差别时差别之差别。
若尔则成了知"树"，由于一切处应了知"此非非树"故。如已说于遮如何相违，虽许亦说如是了知无互相依止，此非遮了知，由彼异相显示故。
故由"了知一"谓觉，由成立树与非树，由"彼"等说异境性者，谓能分别彼与非彼所成义者，即住于所谓"觉执一义"，为令由相反事体相差别知异故于异施语。
于了知树与非树差别者，于显现树于非树相反立声，此为义。故说觉因性显现，由分别彼因力及由分别非彼因力离非因体性，及由住于所谓"一了知"觉之显现力，由自体似一。
实则虽由声于觉成了知言说，由错乱了知如事了知。注释谓"彼等"。其注释如是：住于分别觉，彼识所成境，谓成异者，于彼非因等异施语。
说施设自体谓"普示此等是树"，如所示即成彼施设。由所了知及能了知，唯由了知义施设声，非他。

།དེས་ན་རྟོགས་བྱེད་པའི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་རྟོགས་པའི་རྗེས་འབྲངས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ནི་བློ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་དངོས་ཞེས་མདོ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་རང་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཞེས་བཤད་ཟིན་པ་ལ་ཡང་རང་གི་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་གང་ཞིག་རང་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པར་འགྱུར་བ་དེ་འདི་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་འདི་དག་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་དེ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤིང་དེ་རྣམས་དི་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་དབང་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ ཕྱིར་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྗེས་སུ་སོང་བར་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་རང་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བ་དེ་སྟོན་པ་ནི། དེའི་ མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གང་གིས་ཤིང་དེ་དག་མཐོང་བ་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་དེ་དག་གནས་པ་དེས་ན་རང་དང་གཞན་གྱི་ལུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་ཕྱི་དང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གང་ཡིན་པ་དང་དག་པ་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཕྱི་དང་ནང་གི་དབྱེ་བ་ རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་ཡང་ཕྱི་རོལ་དུ་ཞེན་པ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ་ནི། ཤེས་པ་དེ་ཡི་རྒྱུ་ཉིད་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ལྡོག་པ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་བག་ཆགས་སྐྱེས་པས་ན་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དང་།དེ་དག་ཉིད་ལ་ལྡོག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་བློ་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར་སྤྱི་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་ཕྱི་ནང་གི་བདག་ཉིད་དབྱེ་བ་བསྒྲིབས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྣང་བ་དེ་དག་ལ་སྦྱོར་བའི་སྒྲས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པས་དེ་ལས་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་པ་ནི།དེ་ལས་དེ་རྟོགས་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་སྟོན་པ་ནི། དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མཐོང་ཡང་། ། ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་ལས་གཞན་པའི་གསལ་བའོ།

故示为能了知之了知境者，谓"随顺自了知"。随顺他了知者，即经中所说"彼觉有事"。故谓"于自他分别显现为一"之差别。
若谓已说"住于分别"，此"随顺自了知"何用？说：由随顺自他分别而住于识者，如是说：如此等自性分别显现为一者，即重述前说。由树等一了知力随行故，唯由自性为如是分别因，彼等由自体为如是相分别因。彼亦由随行显现故显现为一。
今示彼如何于自他分别显现者，谓"彼见"。由见彼等树者，彼等住于分别觉，故为自他身。树等亦未分别外与识自性何者及净相差别，由彼等无了知内外差别故。
云何如是？说"虽非如是"，虽非外境而作外境执著。于彼亦说因由："彼觉因性及从彼他相反"。此说：由经验彼故生习气而成显现，及于彼等趣入相反果觉，故虽共相显现而内外自性差别被遮蔽。
由施设声于如是显现彼等，如是而了知，为显示此说"由彼了知彼觉"。彼由错乱力显现为一事，非事，如所说显示者，谓"于彼见异"。"事异"者，谓异于见之明显。

།སྤྱི་གང་ཞིག་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ལས་ནི་ཤིང་ཉིད་ཡིན་ལ། མ་མཐོང་བས་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་མེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས པ་སྨོས་སོ།།རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་མ་མཐོང་བ་ནི་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱེད་པར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། གཞན་ལས་ཐ་དད་པར་མ་བཟུང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་ཐ་མི་དད་པ་དང་དེ་དང་ལྡན་པས་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།རྣམ་པ་གཅིག་པ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལས་ལྟ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་དང་རྣམ་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དག་གོ། །གཞན་སེལ་བའི་ཕྱོགས་ལ་གཞན་གྱིས་ བརྗོད་པའི་རྩོད་པ་གཞན་ཡང་གསལ་བའི་ཕྱིར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བུམ་པ་དང་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་བུམ་པའི་སྒྲ་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པ་ལས་རང་གི་དོན་སྟོན་པས་ན། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་དོན་ཅན་དུ་སྲིད་ན། ཤེས་བྱ་དང་གཞལ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དག་གིས་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བརྗོད་པ་མི་སྲིད་དོ། །གང་གིས་དེ་ལྟ་བུ་རབ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཤེས་བྱ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས བྱ་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གིས་དོན་མཐའ་དག་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པས་ན། ཡོད་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོའི་ཆོས་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཤེས་ པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པ་སྲིད་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ཡང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པས་ན་དེ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་ཤེས་བྱར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྨྲས་པ་ནི་དེ་ ལས་ཐ་དད་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དེ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་འདིར་བློ་དོན་འགའ་ལས་རྣམ་པ་ཟློག་ནས། དོན་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་བྱའི་ཕྱིར། །སྒྲ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བྱེད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་ལ་ འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན།བཤད་པ་དེའི་དོན་ངེས་པར་གཟུང་ཕྱིར་རོ།

共相由见与未见而是树，由未见而为非树，如是分别非树。若问如何无？说"彼"等。
说未见分别不应表示树与非树差别者，谓"虽未执为异于他"。虽由共相无异及具彼而为明显，然成唯一明显，说：由见一相者不能见于他故。"具彼与非彼"者，谓具相与无相。
为明他于遮他品说其他诤论者，谓"瓶等"。由瓶与非瓶互相违故，瓶声由遮非瓶显自义，故成遮义。然所知、所量等词不可说遮。
若如是说"由离非所知之所知"者皆不应理，由遍智所知性故无非所知。虽遍一切义，由无中不可有故，如有性由遮而说，所知非事法，然为言说自性知境。
故若有"若"性，所知异于彼，故彼以异于彼为境，由成识境体性所知故，彼不异于彼。说此谓"由以异于彼为境性"。
为遮此说"彼无过"。何故？此中觉离某义相，为趣入某义，而施设声。又云何趣入某者？说为定取彼义故。

།བརྡའི་དབང་གིས་སྒྲ་དེའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེས་བློ་ལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་སྒྲ་བློ་དེ་ལ་གཞག་པ་དེའི་ངེས་པར་བཟུང་བས་ན་འགའ་ཞིག་ལས་ལྡོག་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ ཤིང་གི་བློ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་བཞིན་ནོ།།འདི་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཤིང་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བས་འདི་ནི་ཤིང་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དེ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཤིང་མ་ཡིན་ པའི་བློ་བཟློག་པས་གཞན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་དོན་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། རིགས་མི་འདྲ་བ་དག་བཞིན་དུ་རིགས་འདྲ་བ་དག་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ན་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པ་མེད་ཀྱང་ཤེས་བྱ་རྣམ་པ་ཉིད་ཐ་ དད་པས་ན།བུམ་པའི་ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བས་སྣམ་བུའི་ཤེས་བྱ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་རྩོད་པ་འདི་ནི་ཤེས་པ་ཙམ་དྲེགས་པས་བྱས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་བྱ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་སྲིད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སློབ་ དཔོན་གྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལྡོག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ།གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་གཞག་ནས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདིར་རིགས་པ་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ན་དངོས་ པོ་མེད་པ་ཡང་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར།ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བས་འདའ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་སྦྱོར་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་གང་ལས་ཤེ་ན། བཤད་པ། གཞན་དུ་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་འགྱུར། །ཞེས་ བྱ་བའོ།།དོན་དེའི་དོན་ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་ན་སྒྲ་སྦྱོར་བ་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རང་གི་ཚུལ་ཙམ་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚད་མ་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ན་རང་གི་ཡུལ་རྟོགས་རང་གི་ཡུལ་གྱི་ངེས་པར་གཟུང་བའམ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །གང་གིས་ན་དེ་བསྒྲུབས་པ་ཁོ་ནས་སྦྱོར་བའི་དགོས་པ་གྲུབ་པ་འདི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་ལྡན་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་གཞན་ཚོལ་བ་འཕེན་པར་མི་འགྱུར་བ་སྒྲས་ནི་དེ་ལྟར་རང་གི་ཡུལ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

由名言力成为彼声义者，由彼于觉执取故。故声安立于彼觉，由彼定取而离某，如由"唯此是树"，树觉离他。由了知"唯此是，他非是"故。如是由"此唯树"谓"此唯是树非非树"，于自境成立者由离非树故，由遮非树觉而趣入他。
此中于离他义无错乱者是事相事法，由如异类及同类亦异故，虽无非所知，由所知相异故，由"瓶所知"了知异于布所知故。然此他诤唯由慢知所作，由依非成事体性所知亦有于无事故，故论师立事等离无不生成立理"由诸事自性"已，说声施设无定取则无，此中亦示他理无事差别者，由无事亦不离声所诠故，虽无异亦不离异所诠。
"声施设无定取则无"此从何？说："他施设成无义"。无彼义定取，声施设成无果。唯现自相自性量，如其所有而了知时，了知自境不待自境定取或遮，如现量。由何故彼唯由成立而成施设义，此如眼等正具而不求他果，声非如是了知自境。

།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྒྲས་ ཤིང་རྟོགས་པ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་བྱེད་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་དགོས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་སྒྲ་ལ་ལྟོས་པ་གཞན་སྐྱེས་ན་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཚོལ་བ་ཡིན་ཡང་དེ་མེད་པས་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།དཔེར་ན་ཤིང་གི་རྣམ་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ལ་ ཚད་མ་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་འདི་ཁོ་ནས་ཤིང་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའམ།འདི་ཤིང་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བ་ངེས་པས་བྱེད་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དགོས་པ་ནི་ཤིང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན། གཞན་དུ་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་འགྱུར། །ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད། འདི་ནི་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤིང་གི་སྒྲས་ཤིང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་ངེས་པར་གཟུང་བས་ནི་ཅིར་ཡང་བྱར་མེད་དེ། བློ་འགའ་ཞིག་ལས་མ་བཟློག་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ལས་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བར་མ་གྲུབ་པས་ན་འབྲས་བུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འདོད་པ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ལྕགས་ཀྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འགགས་ཀྱང་མ་བྱས་པ་བྱར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྙེད་པར་སླ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ན་མ་བྱས་ཀྱང་བྱས་པ་དང་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས ན་འདི་འདོད་པས་བྱས་པའི་འཇུག་པ་དང་བྲལ་བས་འགའ་ཞིག་ལས་བཟློག་ནས་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་ན་སྔ་ན་མེད་པའི་རྒྱུས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ངེས་ པར་གཟུང་བ་མེད་ན་ནི་དེ་ལྟར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ།།གལ་ཏེ་འདོད་པས་བྱས་ཀྱང་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་འདོད་པ་ཉིད་ནི་རང་དང་འགལ་བར་སྒྲུབ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ལ་ཡང་ཤིང་ཞེས་བྱ་བའི་ འདོད་པ་ཡོད་ན་འདི་ཁོ་ནར་ཞེས་བྱ་བ་མི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་།མེད་ན་ཡང་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་ན་ཤིང་མ་ཡིན་ཡང་ཤིང་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཤིང་གི་སྒྲའི་དོན་ ཡིན་ལ།ངེས་པར་གཟུང་བས་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལས་གཞན་དེས་སྟོང་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཤིང་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལོགས་སུ་བྱས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེས་ན། ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དག་ ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་དགོས་སོ།

如是，若声作未曾有树了知，仅由此而生待其他究竟义声者，虽求定取，由无彼故施设成无义者全无。如于了知树相现量，由其他量作用"唯此是树非他"或"此唯是树"，由显现定解而作，经验义唯是树分别，如是。
故云何说"他施设成无义"？由树声令了知树时，定取无所作，虽不离某觉，由具有趣入某果故，由未成如实显现故非无果故。
故分别依唯欲而趣入，彼亦由无钩故遍一切。虽灭亦非有未作可作，由易得因故，未作与已作无差别故。故此离欲所作趣入，由离某趣入某时，由先无因而成。
若非如是则成如实显现，由如欲而成如是故。无彼定取则不可能故，声义唯应定取。
若谓虽由欲作亦了知"唯此是树"耶？非也，由欲自身不可能成立违自故，于他亦有树欲则"唯此"不成故，若无则彼因性相违故。
于彼亦若树异于非树，则非树亦成异于树。故树谓异成一相是树声义，由定取显示"唯此是树非他"即空于异彼义。"此唯树"者，别说离倒而离。由如是故，所知等词亦应成言说。

།འགྲེལ་པ་ནི་སྒྲ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱེད་པ་གཉིས་པོ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པ་ནི་གལ་ཏེ་འདིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མེད་ན་ནི་སྒྲ་ མེད་པ་ལ་བློའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་སྒྲས་བྱས་པ་ཡང་ཡིན་པས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་བུམ་པས་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གསུམ་ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་ན་མེད་པར་གཞུང་ འཛུགས་ཏེ།གལ་ཏེ་བུམ་པ་དང་སྙིམ་པས་ཀྱང་རུང་སྟེ་ཆུ་བླང་བར་བརྗོད་པར་འདོད་ན་ནི་བུམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལས་དང་བྱ་བ་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གང་དུ་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་དོན་དུ་བླངས་པ་དེར་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པས་མཚོན་པར་བྱ་ བ་མཐའ་དག་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་བསྡུས་ཏེ།ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞི་བྱ་རོག་ལས་སྲུངས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་གནོད་པ་ལས་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་རྒྱས་པ་ལ་བྱ་རོག་ཁོ་ན་ལས་སྲུངས་ཤིག་ཅེས་ངེས་པར་གཟུང་ཡང་དབྱུག་པ་བརྡེགས་པ་ལས་ ཀྱང་མི་རུང་བར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བྱེད་པ་པོ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་མི་ཤེས་པ་ལ་དེ་བརྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་ངག་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་མེད་པས་དོན་མེད་པ་འགའ་ཡང་ མེད་དེ།།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་སྙིམ་པས་ཀྱང་ཁྱེར་ཏེ་མི་འོང་ལ་གཞན་ནམ་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མི་བརྟན་ཞེ་ན་མ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་ནི་གཞན་གྱིས་གཞན་དུ་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ་དོན་ཅི་ཡོད་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དོན་དང་ལྡན་པ་སྒྲུབ་པས་ན་ ངེས་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པ་ལ་ནི་ངག་ངེས་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་དཔེར་ན་ལྟོར་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པས་བས་ཉེ་བར་སྤྱོད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏེ་སྒྲ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པར་གཟུང་ བའི་སྙིང་པོར་མ་བྱས་པར་ཉེ་བར་དགོད་པར་མི་ནུས་ཏེ།སྒྲའི་བྱ་བ་གཞན་རྟོགས་པ་ལ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་ལྟར་ཡང་ཉེ་བར་སྦྱོར་འདོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདོད་པས་བྱས་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་ནི་ངེས་པ་མེད་ན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་གྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།

注释谓"施设声"。"随行与离"者，谓趣入与离。显示彼者，谓"彼"。安立二作用者，谓"若由此"。若无彼，则无声时觉自性如何，声所作亦如是，故成如实显现。
说无定取则无者，谓"譬如"。此中"以瓶取水"三词无定取则无之安立。若欲说以瓶或篮取水，则"以瓶"成无义。如是亦应了知业与作用。
若取瓶为表示义，则表示摄一切所表于自体中，成为定取义。如说"护基于乌"中为近害故。于广施设中虽定取"唯护于乌"，亦非说不应打杖。如是于他处亦应了知。
若谓特殊作者不知所成差别，则彼坚固语岂非有果？于彼无定取故全无无义。若谓如何篮亦不来取，不依他或无作用耶？由未说故。如所说随成，由他不可能异作故，于彼定取有何义，由成就自施设有义成就故，由定取无义故。
由成就自差别知所成差别者，语成有定取义，如说"以食器受用"。于此已说：声安立即不能无定取为心要而安立，由声他作用了知无成就故，由如何亦有欲近施设故。故离欲所作自性者，由无定取不可能故，唯定取是声义，非成就。

།ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དོན་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྗེས་སུ་ཞུགས་ནས་དོན་ལ་ཚད་མར་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ཡང་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱིས་བྱས་པའི་ དོན་གྲུབ་པ་ཅན་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པས་སྒྲའི་དོན་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྙིང་པོར་མ་བྱས་པ་ཁོ་ནར་བུམ་པའི་ཚིག་གིས་རང་གི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་སྙིམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བླངས་པས་ངེས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས་ བུམ་པའི་ཚིག་སྦྱོར་བར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཕྱག་དར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གདོན་མི་ཟ་བར་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ན། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལས་ངག་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། ཚིག་སོ་སོ་ལ་ངེས་པར་ གཟུང་བ་དགོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཕྱོགས་ཁོ་ནའི་ཆོས་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་ཚིག་།ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་སྙད་དུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་རྟོགས་པའི་དོན་ དུ་སྦྱར་བ་སྟེ།སྒྲ་ཐ་དད་དུ་བཏགས་པ་ནི་གཞན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཉེས་པ་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ལ་ཤེས་བྱ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་དར་དེ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་སྦྱར་བ་ནི་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོན་ ཏེ་མ་རྟོགས་ན་དེའི་ཚེ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ནི་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་འདི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡང་དེའི་བློས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཕྱི་རོལ་ན་ནི་མེད་དོ། ། དེ་བཤད་པ་ནི་གཞན་དུ་དོགས་པ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྡར་བྱས་པའི་ཕྱི་རོལ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པའོ། །འོ་ན་གཞན་རྟོགས་པའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་བྱའི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཅི་ཡིན་ཏེ། གཞན་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ངག་ཅེས་བྱ་བའོ།།ངག་སྦྱར་བ་ནི་གཞན་རྟོགས་པའི་དོན་ཉིད་དུ་ཡིན་པ་དེ་ལ་གནས་པའི་ཤེས་བྱའི་སྒྲའི་དོན་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་བྱའི་སྒྲ་ནི་མེད་དོ།

具定者以如是义存在为因而安立时，随入比量而于义可为量，若非如是，则思虑亦成量。由唯欲生义了知，由他因作义成就者是量，故声义了知量无差别故。
故此义为：若不以定取为心要，唯由瓶词令了知自义，由取篮等显示定取而说瓶词施设。如是于"扫除"等亦应如是了知。
如是必依定取时，由欲说故语定取为定，非于各别词安立定取。若非如是，则"宗法"成"唯宗之唯法"。故"所知等词"为解释故说"如是"。
"属言说者"谓为令他了知而施设，由异声安立唯为令他了知义故。此遮无所遮过。如是若他亦唯了知某所知性，则为了知彼而施设唯成无义。若未了知，尔时成为疑境事物者，唯为异了知故，应遮彼所增益非所知性。
如此法从声生，所遮亦由彼觉作，非于外。说彼谓"若无他疑"等乃至"名言外"。
若谓非为他了知义之所知声，彼所遮为何？由无他增益非所知故。说非如是者，谓"所知等语"。语施设即为他了知义，说住于彼所知声义。故言说外无所知声。

།གཞན་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན། སྒྲས་སྤྱི་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ གཞན་སེལ་བ་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་དོ།།སྟོན་པར་འདོད་པ་མེད་ན་ནི། སྒྲ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདོད་པ་མེད་ཀྱང་ཚིག་ཙམ་ལས་དོན་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡོད་ན་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ན་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྟེ་བརྗོད་ཅེ་ན་སྨྲས་པ།བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡོད་པ་ན་དོན་གོམས་པ་ལས་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་ཡང་རྟོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་བསླད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐར་ཐུག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་ སྡུད་པའོ།།དེ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྟན་པ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའི་ལམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བའི་ཕྱོགས་ལ་མི་འགྲིག་པའི་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་གི་ཆ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་བཤད་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་ལས་ཞེས་སྨོས་སོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་གང་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་གང་ཞིང་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་བཟློག་ནས་དེའི་ཐ་དད་པ་ལ་འགོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པ་དེ་ཡང་ཤིང་གི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ ཅན་ཏེ།ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་ཟློག་པ་གཞན་གྱིས་ནི་དངོས་པོ་དེའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་འགྱུར་ཞེས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཀྱང་གི་སྒྲ་མ་བཤད་པའི་དོན་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡང་འགྲེལ་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ལྡོག་པ་གཞན་དངོས་པོའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། དེས་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཆ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ལ་སྒྲ་འཇུག་གོ་ཞེས་བརྗོད་པར འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་དོན་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །སྒྲས་ནི་ལྡོག་པ་དོན་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་དག་ཁོ་ན་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་ཡང་དོན་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་ རྣམ་འགྲེལ་བྱེད་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྡོག་པ་གཞན་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅད་པའི་གཞན་སེལ་བ་ལ་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་དེ་ལྟར་བཤད་པ་མཛད་དོ།

于令他了知时，说"声显示共相"者，说为遮他施设境。若无欲显示，声唯成无义，由自性非具义故，以"声施设"为终而说。
若谓虽无欲，岂非由唯语而有义了知？故有欲说时由具义故，无彼则无义，云何说耶？答：有欲说时，由串习义故，非如是亦了知者唯成染污。说彼乃至"即有"。"故"者为结语。
彼于定取必坚固安立道中，如所显示声义遮他品不相应阿阇黎论分，为说彼故说"何者从何"。"尼"声此中成"由何"义，由何者从何异，遮彼而安立于彼异。
彼异亦是树差别等同性，为显示谓"异于非树差别沙巴等同相显现者"，连于"异"。由如是故，彼异即陈那阿阇黎亦说"由他遮知彼事某分"。"亦"声为摄未说义，彼亦将于注释中显示。
此中由"他遮知事某分"说知异于事之遮异，由彼亦知事分故，说声趣入具遮差别之差别实。故如声趣入具共相差别义，如是于具遮差别者，全无差别。于"声唯说由他义差别之事"等亦如是义。
彼亦由释量者了知随行非他遮，由违于遮增益遮他，故阿阇黎如是说。

།གང་གི་ཕྱིར་སྒྲས་ཐ་དད་པ་ལ་བློ་སྦྱར་བ་དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་ཞེས་ བཤད་པར་ཟད་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ལས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གཞན་པ་ནི་མེད་དོ།།ལྡོག་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་ཡང་གང་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་དེར་ལྡོག་པ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་སྒྲས་བློ་འགའ་ཞིག་ལས་བཟློག་ནས་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ལ།དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལོག་པ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་ཤིང་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཤིང་ངེས་པ་ན། སྒྲ་སྦྱོར་ བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པར་བཟུང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཤིང་ལྡོག་པར་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤིང་གི་སྒྲའི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཙམ་ཉིད་སྟོན་པ་ན།བླ་ལྷག་ཏུ་གྱུར་པའི་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲ་ནི་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི། ལྡོག་པའི་ ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྫས་ནི་འགའ་ཡང་བརྗོད་པ་མེད་དེ་ལྡོག་པ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་གཞན་ལྡོག་པས་དངོས་པོ་དེའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཆ་ནི་ལྡོག་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ལྡོག་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས། །ཞེས་ལྡོག་པ་ གཞན་ཞིག་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བས་བྱས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།ལོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལྡོག་པ་ནི་ཤིང་གི་དོན་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་ མི་ནུས་ཏེ།ཤིང་ཉིད་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་ལ་དེ་དེ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ངེས་པས་བརྟགས་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལས་ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ནི་རྟོགས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་ལྡོག་པ་གཞན་གྱིས་དངོས་པོ་དེའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བས་བྱས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པས་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཞུང་འདི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་དེ་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ དད་པས་ཏེ།དཔེར་ན་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ།

由声于异引生觉故，说彼异即知事某分而已，异外无事自性他。于所说"由他遮而了知"者，彼于声所趣入处非有某他遮差别，然由依止"唯此是树非他"定取义故，声遮某觉而趣入某，如是亦非定树非遮，然由他树遮性故，定异于非树之树时。
由声施设力定成定取力，非树定为树遮者，即树声显示唯从非树遮时，成过分遮。故声唯诠说遮分际，全无诠说具遮差别实，由遮非异于具彼故。
虽尔，于所说"由他遮知彼事某分"者，分即是彼遮。又所说"由他遮了知"之他遮者，即由定取所作非树之树遮是从非树遮树体所说。
若谓非遮外他遮于树义定取时，应成非树定取义耶？不能如是，"树性从非树遮"者，是由定遮增益于事如是所说，由定取非树之树遮是从了知生，故非唯于非树有树遮。
故由"由他遮知彼事某分"说由定取所作非树之树遮知从非树遮。故成立此论如是义如是诠说。"何者从何异"，如树异于非树。

།ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཤིང་དེ་ངེས་པར་གཟུང་བས་བཟློག་ནས་ཞེས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་སྐབས་ཡིན་པས་ན་དེ་ཉིད་དེའི་སྒྲས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཟློག་ན་གང་ལ་འགོད་ཅེ་ན་བཤད་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་ མཚུངས་པར་སྣང་བ་ལ་འགོད་དོ།།ཐ་དད་པར་གྱུར་པས་ནི་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཀྱང་དེ་མང་པོའི་ཚིག་གིས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་གང་ལས་ཐ་དད་དེ་ཉིད་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་ཅེས་དེའི་སྒྲས་གཟུང་ བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་གང་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་འགོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་བཟློག་ནས་དེའི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ཤིང་གི་སྒྲ་དགོད་དོ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྔོན་གྱི་འགྲེལ་ པ་བྱེད་པ་དགོད་པ་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་དྲང་པོ་མང་པོར་རློམ་པ་དག་ལྡོག་པ་ཉིད་དངོས་པོའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་འདི་ལྟར་འཆད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་སེམས་པ་ལ།འདི་ལའང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད་ཅེས་སྨོས་སོ། །ཤིང་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པར་ཟད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་ ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་ཞིག་ཤིང་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བའི་ཐ་དད་པ་དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་གང་ཐ་དད་པ་དེ་ཐ་དད་པའི་མཚམས་ལས་མ་བཟློག་པ་ཁོ་ནས་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་སྒྲ་ཅི་སྟེ་མི་འགོད་ཅེ་ན། བཤད་པ། སྒྲ་རྣམས་ལས་དེ་རྟོགས་ཉིད་ན། །གཞན་བཟློག་རྟོགས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་འདི་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཉིད་ནི་འདི་དེ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་མ་གྲུབ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་གཞན་བཟློག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་མོད་གང་གི ཕྱིར་ལྡོག་པའི་དོན་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན།བཤད་པ་ཕན་ཚུན་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པ་དང་། གཞན་གྱིས་ བདག་ཉིད་ལ་ཤིང་མེད་པས་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་མེད་པ་ན་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

由异成树定取遮者，由异为此处故，即由彼声所取。遮彼安立于何？说：安立于异成差别等从彼异同相显现。由异成而取，谓"何者从何异"。然以多数词显示彼者，为令了知彼同异性故。彼异成从何异即由彼声所取"从彼异"。
故此义为：从何异成异者安立于从彼异。此说：非树异树遮非树时，于彼非树异安立树声。
此中古注释师不知安立，唯自诩正直众多者，思维"何故不作遮即知事某分，由何如是解释"，于此说"此亦全无自性"。树中唯无非树而已，非有某物。故何者成树了知差别之异为何？
若谓何异者唯由不遮异际而何不安立声于从彼异？说："由诸声了知彼性时，当知他遮"，由诸声了知异性时，当知异成从他遮。彼依二故，由"此于彼无"义，非不成立"彼于此无"不能了知故。
若谓由他遮力了知彼亦成差别，何故"由遮义他差别"如声耶？说：于互无中，了知无事某差别者，无有名为"他"之异成，由自体无非树及由他体无树故，树与非树互无时非了知树差别，此为义。

།བདག་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་མེད་པ་ཡང་བདག་ལ་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དགག་པ་བཀག་པའི་འགོག་པ་ སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ན་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་འདིར་ལྡོག་པ་ལ་འདི་ཡང་དེར་ལྡོག་གོ་ཞེས་སྒྲས་ལྡོག་པ་གཉི་ག་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྒྲ་གཉིས་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤིང་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ བསལ་བས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཤིང་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲ་ལ་ནི་འདི་ཤུགས་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ།དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ངེས་པར་གཟུང་བར་སྦྱར་བ་ལ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གང་ཞིག་གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པར་ཅི་ལྟར་ཉེ་བར་ བཀོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཐ་དད་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ལ།ངོ་བོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་དང་ལྡན་པར་མ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་ཡང་། འདི་ལའང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པར་སྣང་བའི་ རྣམ་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་དེས་ན་ངོ་བོ་མེད་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བས་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཉེ་བར་ བསྟན་ནས་དངོས་པོ་མེད་པར་བཤད་དོ།།འདི་ལའང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་བྱ་བས་ནི་དངོས་པོ་གཞན་མེད་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ན་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ངོ་བོ་མེད་པར་བཤད་དོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དང་པོའི་དོན་བཤད་པ་ནི་དགོད་པར་བྱ་བའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྡེབ་སྦྱོར་ ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་རྣམས་ལས་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་བཤད་པ་ནི་ལྡོག་པ་གཞན་འཕེན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ལྡོག་པ་གཞན་གྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཀྱང་གི་སྒྲས་བསྡུས་པ་སྟོན་པ་ནི་སྒྲས་ནི་ལྡོག་པ་གཞན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ལྡོག་པ་ ཉིད་དོན་ཡིན་པ་ན་འདི་གཞན་ལ་ལྡོག་པར་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་གཞུང་གཟུགས་པས་བཤད་པ་ནི་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།བརྗོད་བྱར་གྱུར་པའི་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་གཞན་པའི་དོན་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་འཕེན་པ་ལྟ་བུར་འཇུག་གོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ། གཅིག་ལ་ ཡོད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

由自性无即自性差别不成故，他无亦于自不成故，遮遮之遮非成立故。若谓了知异性时由了知他遮故，此中声当说二遮："此于遮中彼亦遮"耶？说非然："亦非作二声"。
于唯说遮非树增益而异于非树之树声中，此当由力定，于显彼定取施设中从声而生。如是从"何者从何"乃至此终，如是安立自性异者是无事，了知具自性者是错乱。
若谓岂非不了知异性具自性？如是亦说"此亦全无自性"耶？答：说异成等同相显现相为异。由同相亦是自性故，说彼异成非异于诸异成。于彼有自性了知，故说无自性。故由"如是"显如是安立已说无事。
由"此亦全无自性"说由唯无他事自性故，说遮性异无自性。释"何者于何"初偈义谓"所安立声"，韵律亦即彼。
释"由诸声彼"半偈为"遮他投"，为遮他性故。释"即彼由他遮"谓"即彼"。"亦"声显摄。"由声他遮"者，如何于遮性即义时说"此于他遮"，由立论释谓"彼即彼异"，说所诠异时，趣入如投遮于异于所诠义之所诠。说因："于一有"等。

།བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་ནི། ལྡོག་པ་དེས་ཞེས་བྱ་བ་བླ་ལྷག་ཏུ་གྱུར་པའི་ལྡོག་པ་དེས་རྟོགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་རྟོགས་པ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཁྱད་པར་དང་འདྲ་བར་ངེས་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལ་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པས་དེ་ལ་ནི་འགའ་ཡིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་པ་ནི། དོན་འགའ་ཞིག་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལྟར་འདིར་ལྡོག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་རྟོགས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བརྗོད་པ་ནི་དབྱེ་བ་བྱ་ བ་གཉིས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་ནི་དོན་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། ཐ་དད་པ་གཅིག་བརྗོད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། སྒྲ་གཉིས་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཡིན་པར་ནི་མ་ཟད་ཀྱི། སྔར་བཤད་པའི་རྣམ་པས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བློ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་ན། ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ལྡོག་པས་སྟོང་པའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཞིག་ལས་ལྡོག་པ་ཡང འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་སྟོང་པའོ།།གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ནི། གཅིག་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཙམ་ནི་སྒྲ་སྦྱོར་བ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་ཏུ་འཇུག་པས་སྟོང་པའི་བློ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཅིག་ཡོངས་སུ་སྤང་ བ་ལ་འགའ་ཞིག་ལ་གནས་པ་སྲིད་པ་ཉིད་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ལྡོག་པ་མེད་དོ།།འདི་སྐད་དུ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་མེད་པར་ནི་བློ་འགའ་ལས་ཀྱང་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་སྟོང་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ གཞུང་འདི་ནི་དེ་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལ་ཚིག་གི་དོན་ཙམ་འཆད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་འགྲེལ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་ཟད་དོ།

所诠异即由彼遮，说由过分遮而了知。若问何故非具差别成差别？说"彼了知"者，为令了知如差别定解了知故。此中显示无差别与具差别，释"由某差别"谓"于某义"。如是此中通达遮唯是了知，非差别事。说此谓"二分别"。
阿阇黎如是说者，为显如"由趣入某义"所说具果相应，故说"虽说一异"等。释"亦非作二声"谓"故"，由无则无故是了知故。不仅由唯二异有故如是，亦由前说相故，说"具无遮"。
"具无遮随行亦无"者，趣入某觉时，如所显示由他遮之遮空。"具无随行遮"者，从某遮亦于某趣入空。说因："一于随行"，唯生了知非声施设事故。说亦无空于某趣入觉唯遮谓"如是"，由一遍舍于某住不可能因故，无无随行遮。
此说：无于某趣入则不从任何觉遮，彼遮岂成空随行？故此论如是应释，于此唯释语义者之非真，唯由知释量者知。

།གང་ཡང་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པས་ཤིང་གི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཤིང་གི་དོན་ནི་ཐ་དད་པ་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་རྟོགས་པས་ཤུགས་ ཀྱིས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཤིང་ལ་མེད་པར་བཀག་པའི་དངོས་མེད་ནི་ཐ་དད་པ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན།འཕང་བར་བྱ་བའི་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གཉིས་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མུ་སྟེགས་པའི་ལུགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་འདྲ་བས་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ འཕངས་པའི་ལྡོག་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཤིང་གི་ཚིག་གི་དོན་ནི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྲམ་ཟེ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་དགག་པའི་དོན་གྱིས་རྣམ་པར་གཅད་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མངོན་སུམ་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་རྟོགས་ པ་ཡིན་ཡང་མེད་པར་དགག་པ་གོ་བ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་དུ་འགྱུར་ལ་རག་མོད།སྒྲུབ་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ། ངེས་པར་གཟུང་བ་ལས་བློ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་དང་འགའ་ཞིག་ལས་ལྡོག་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཇི་ལྟར་ཤིང་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་ བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར།འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ངོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་འདིར་འདི་ལྟ་བུ་བརྗོད་པར་མི་འདོད་ན། གཅིག་ལ་ཡོད་པའི་ཐ་དད་པ་བརྗོད་ན་ཡང་ཞེས་ཅི་སྟེ་གསུངས། ཐ་དད་པ་གཅིག་བརྗོད་ན་ཡང་ཞེས་བརྗོད་པར་ བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་དབྱེ་བར་བྱ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཞེས་དབྱེ་བར་བྱ་བ་གཞན་བརྗོད་པ་གང་དུ་ཉེ་བར་མཁོ། ཡང་གང་དག་ཤིང་ཞེས་བྱ་རིགས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཡང་ངེས་པར་གཟུང་བས་ལྡོག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་ཤིང་གི་དོན་གྱི་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ པོ་དག་གིས་མ་རྟོགས་པས་ན་གཅིག་ཏུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་བཞིན་པའི་ངེས་པར་གཟུང་བས་གོ་བའི་ལྡོག་པ་ནི་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེས་ན་སེལ་བ་ཡང་བསལ་བ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བས་རིགས་པ་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་མེད་པར་དགག་པ་ཁོ་ན་བརྗོད་ནས་སྒྲས་ ངེས་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ན་གཞན་སེལ་བ་གཞན་དང་བྲལ་བ་ལ་སྒྲ་འཇུག་པར་སྨྲ་བ་དེའི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་རྟོགས་པ་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །བརྡ་འགོད་པའི་དུས་ན་འདི་ཁོ་ན་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་མ་ བྱས་པར་ནི་ངེས་པའི་དོན་ལ་སྒྲ་བཀོད་པར་མི་འགྱུར་རོ།

由趣入非任何故，树声所诠树义是一异，由了知彼而力定遮于树无之无事是他异，此为所说。显示所投异之二分别者，似随行外道宗故无实义。由彼等亦许由成立力所投遮故。
树语义非非，如"非婆罗门"未了知遮义分别故。唯遮名亦不成非，由现量亦成异境故。虽是树了知，若通达无遮，彼即成声义可尔，何须由成立及无差别他？由定取于某觉趣入及从某遮是随行与遮，彼如何于树成唯非树自性随行与遮？
由"唯此是树"非定遮非树，然为"非他"。故若此中不欲如是说，何故说"虽说一有异"？应说"虽说一异"。如是"二所分别"中何须说他所分别？
复次，诸由树名理遮性住，虽由定取为成立他遮故，及树义遮性未被施设者了知故，由一向应比量性故，由正了知定取所通达遮唯是他，故遮亦具他遮。如是树名如是理未成，唯说无遮，由声定所说故，依定取时，说声趣入离他遮之他遮者，彼定取义了知断，由彼无遮了知故，如前所说。
施设名时若不定"唯此是树"，则不安立声于定义。

།འདི་ཤིང་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱེད་ན་གཞན་ལ་འཇུག་པ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ཡང་ཤིང་ཡིན་འདི་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ལུང་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་རློམ་པ་དང་མཁས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་དོན་མེད་པའི་འཛིན་པ་ལ་འཆེལ་བས་ ཆོག་གོ།།དེ་ནི་དེ་ལྟར་དེ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། ཐ་དད་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཧ་ཅང་སྤྲོས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་འདིར་དེ་དང་དེར་ཚིག་གི་དོན་དགྲོལ་བ་ལ་ནི་མ་བསྒྲིབས་ཏེ། དོན་མ་ཉམས་པ་ཉིད་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབད་པ་ཆེན་པོར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་རྣམ་པར་དགྲོལ་བ་དག་གི་ཕྱོགས་ ཕྱེ་བ་ནི་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཡིན་ནོ།།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་འཆད་ཀྱི། གང་གིས་འདི་ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་བཞིན་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ལ་འང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་ནས་དོན་དམ་པ་ནི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་འཆད་པར་འགྱུར་གྱི།ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་བློས་བསླད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ལ་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་དམ་མིན་ཏེ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར། གང་ལ་ངོ་བོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་གོ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ཆ་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་ཐབས་སུ་འགྱུར། དངོས་པོ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་འཐད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པ་ ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་མེད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པས་དེ་དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར། དེ་ ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་མེད་དོ། །ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ན། མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཞིག་ཁས་བླངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ཡོད་པས་ན། གང་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ བའི་ལྡོག་པ་གཞན་ནི་མི་འགྲུབ་པོ།།དེས་ན་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ།

若定"唯此是树"，由未遮他趣入故，即所说"此亦是树唯此"等。如是自诩随教及慢知而执著无义取，已足。
释"如是彼"谓"彼异亦"。由太过广故，此中于彼彼释语义未障，由义不坏即胜故。由大勤得释语义等分别唯在初。
复次，何故如是释？若如何闻如是释非异遮，云何耶？说由"此亦全无自性"之因故。故注释中将说"胜义是自性"由自性释胜义，非由见自性觉染故。由异无少自性故非胜义，故如何此成差别？
无自性者不能说有，由全无故。由全无故非有者，云何能为了知事分某方便？说"无事"可尔，说"无事有"则不然。故此非胜义，谓"无事异"者即无任何之词。
若无异岂不一切成一耶？非然，由未了知许故。"于非树无树"是异，如是许时，云何诸事成无异？不能说"彼有"，由许"于非树无树"时，未许少"无"。若诸住自性事即异，尔时彼等唯有，如是相彼等有故，何成他遮差别？故非异事。

།དོན་དམ་པ་ཡིན་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གཞན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དོན་དམ་པ་ཡིན་ན། དངོས་པོ་ལས་ལྡོག་པ་དངོས་པོར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་འདི་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །བསམ་པ་ནི་འདི་ ཡིན་ཏེ།གང་གིས་ན་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་བསྙོན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན། འདི་ཡང་འགྱུར་བ་ཐ་དད་པ་ཞེས་པ་རང་རྒྱུད་ཅན་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་ནི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ།།དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡིན་ན། དངོས་པོ་གཞན་ལ་བསྙད་པར་བྱ་བ་འདི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་འདི་འདི་ལས་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན་ནི། དེ་གཅིག་གི་བདག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འདི་འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ཐ་ དད་པ་ཡིན་ན།དེ་ལྟ་ན་འདི་འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི། གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ་། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོ་དེ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པས་ན་འདི་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་ཀ་ལྟར་ཡང་དེ་དེ་ལྟར་འགྲེལ་ པ་ཉིད་དུ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།བཤད་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་བཤད་པ་དེ་འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་ནི་ངོ་བོ་འགའ་ ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་དེ་ནི། དོན་དམ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་གང་། །ཞེས་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་ཟད་དེ། དེ་ཉིད་ནི་དེར་མི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པ་ཉིད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་དག་ཀྱང་མི་འཐད་པ་དེས་ན་ངོ་བོ་མེད་པའི་ ཕྱིར་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབས་ནས་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་སྡུད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་རྣམ་པ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ནི། ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་ནི་རང་རྒྱུད་དུ་དངོས་པོར་ཁས་མ་བླངས་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལས་དེ་ཉིད་དང་། གཞན་ཉིད་ལས་མི་འདའོ་ཞེས་བྱ་བའོ།

若问胜义有何过？说"他"者，由若异是胜义，则从事遮成事，然非如是。何故？说"此于此"。意谓：由于诸种事无可诤故，如瓶等，此亦成异者，全无自相。由具异说事异于他事，故此全无事性。
若有事性，此所说于他事不离异与无异故，不成"此异于此"。若无异，由成一性故，不应说"此从此"。若此二是异，则成"此从此"，若是一性，由非他故，不应说"此从此"。若是异，由从彼事遮故无异，故"此于此"即不成。二俱如是将明于注释。
说故说"胜义"，由"故"说无自性即非胜义因，如是成立。凡胜义具某自性，唯成某事性体。然由"胜义能作义"唯由作义表示，由彼于彼不错乱故。胜义性若是自性则是，于彼亦定异与无异，彼等亦不应理，故由无自性故非胜义，由"他"成立而摄为非胜义性。
由彼不可能他相故，谓"彼"。胜义有唯成异，由异未许自相事故。故此义：若异由自性有某体，则从成异不离即性与异性。

།དེ་ཉིད་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཚེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ ན།དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པས་ཐ་དད་པ་དེ་ལས་གཞན་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པ་ནི་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཐ་དད་པ་དེ་ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ ཤིང་མ་ཡིན་པའི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་དེ་གཅིག་གི་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཟླ་བོ་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཐ་དད་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ནི་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། སྔོན་པོ་མེད་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ ཏེ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་སྔོན་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན།དེ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཐ་དད་པར་འཇོག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་ཅིར་འོང་ན་གང་གིས་འདི་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཐ་དད་པར་འགྱུར། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ པ་ཁོ་ནར་ཟད་ལ།མེད་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྔོན་པོ་མེད་པར་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་མེད་པ་གཉིས་ཐ་དད་པར་འདོད་ན་དེ་ཕན་ཚུན་མེད་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་ཀྱི་མེད་པ་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་ཕན་ཚུན་མེད་ པར་འགྱུར་རོ།།སྔོན་པོ་དང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་མེད་པ་གཉིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་ཐ་དད་པ་གལ་ཏེ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་གཞན་གྱིར་མི་འགྱུར་རོ། །གཅིག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ ནས་དེ་དེའི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དེ།གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དེའི་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་འདིའི་དོན་ཅི་ཡིན་པར་འགྱུར། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཐ་དད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་གྱི་ཟླ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ ཡིན་པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྔོན་པོ་དེའི་ངོ་བོ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་གཞན་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།

彼遮即彼体性。若胜义有异体是异，尔时彼即是异故，从彼异不成他异。异依二者，由互观待安立故，由此树与非树互异故。
若异是树性，尔时由非树全无故，如何彼二无异是诸事异。若彼是一者，尔时由无对故，如何彼即异。若谓无非青是青自性，无青是非青自性。非然，若无非青是青体，不可能依非青立异故。由彼是青自性故，与非青何关，由何此依彼成异？
若谓无非青，非青唯是非青，无是异于彼故，说"彼无"不应理。如是亦应了知于非青无青。如是若许二无异，则不成互无，若二无是一则成互无。青与非青二无非然，由自体无差别故。故互观待异若是一性则不成他性。
一自体即非他故，依彼说"彼之无"不应理。若由是他体故此非彼，说"依彼"此义何成？如是彼是所异性体非对，由彼异于彼故，及彼自体不可能是他事故。
释彼谓"彼之"，青彼体异于非青不成他非青。

།འོ་ན་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་གཉིས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་ སྨོས་ཏེ།ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐ་དད་པ་ངོ་བོ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེས་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་དངོས་པོ་ཐ་དད་ པ་དེ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་ལས་མ་ལོག་ན་ནི། དེ་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཤིང་འདི་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤིང་མ་ཡིན་ཉིད་དུ་ཐལ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བསྟན་པ་ནི། གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པ་ལས་ལྡོག་པ་སྟེ། གང་མེད་པ་ལས་ལོག་པ་དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཤིང་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པ་མེད་པ་ནི། དེ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཤིང་ནི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཤིང་མ་ཡིན་ཉིད་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་འདི་འདི་ལས་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ལྡོག་པ་དངོས་པོ་ཡིན་ན། འདི་འདི་ལས་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འཐད་དེ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།ཤིང་གི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། ཐ་དད་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཤིང་གི་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་ཡང་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་ཐ་དད་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པ་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཉེས་པ་གཞན་ཡང་སྟོན་པས་འདི་ཉིད་ལས། ཐ་དད་ཅེ་ན་བརྗོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན། ཐ་དད་པ་འདི་གང་ལ་ལྟོས་ ནས་འདི་རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཀྱང་ངོ་།།དེ་ཡང་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལས་ཐ་དད་དོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་དེ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེས་ན་ཐ་དད་པའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཉམས་སོ།

若谓于一无一异成者唯是二异之异，说"非异体"者，彼异非异体而是异体，故异成他体。从异者唯成异之义。
如是有何过？说"故"者，从彼事异遮。若树不从非树遮，则不成从彼异。于彼复有何过？说"故"者，"从此"谓树从非树异不成，由成非树故。
显示彼谓"某"，某从某异遮，从某无遮者，由于彼无故即是彼。树由空无非树故唯成非树。无非树无者，由空无彼故，树唯成非树，故如何树性从非树成异。
复由他相亦配异分"此从此异"者，若遮是事，说"此从此异"不应理，由无系属故。若了知树异于非树之异，彼异如是不成树之。若系属亦由不可能他故即是因果事。如是唯成果非异，由太过故，说"若有系属亦"。
于异成异彼复示他过，由此配"异耶由说故"谓"异"。若异异于异成者，此异依何成他性，从彼亦。彼亦唯异成故从异成异。故彼异不成异。若从异成异异，尔时于异成者亦有从异异，故异之异性坏。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟླ་བོའི་གཞན་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཤིང་མ་ཡིན་ནི་ཤིང་གི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པ་ཡང དེའི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ཀྱང་འདི་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་དེས་ན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་འདི་འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་འདི་ཐ་དད་པ་འདི་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་ བྱ་བ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་འདི་ལ་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པ་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཐ་དད་པའི་འབྱེད་མཚམས་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ འགའ་ཞིག་གང་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པ་ནི་ཐ་དད་པའི་དབྱེ་མཚམས་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ན་དེའི་དབྱེ་མཚམས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཐ་དད་པ་མི་སྲིད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་ བྱ་བའོ།།འདི་འདི་ལས། ཐ་དད་ཅེས་ནི་བརྗོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་མདོས་ཀྱང་དོན་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་དངོས་པོ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་འདི་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དང་ཐ་དད་པ་མི་སྲིད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་གཞན་ཡང་མེད་དོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་འདི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་མི་སྲིད་པ་དེས་ན་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་མེད་པར་ཟད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ ནི།དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་ལུགས་ཀྱི་ལྡོག་པའི་ཐ་དད་པ་འགོག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་སུན་འབྱིན་པ་འདིས་ནི་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱང་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེས་གང་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་དེས་ཀྱང་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ།

何故？由是异差别故，如对方之他。如是于"树异于非树"中，非树成为异差别性非是树之异，如是从非树异亦不成彼异，由如从非树此亦异故。从异异于异亦是差别，故即非异。
释彼谓"此从此"。若显示此异成者从此异，由非能差别亦非差别故，于此差别显示中差别性即能差别，如于显示从非树异中之非树。若异之异差别非异界限，尔时由不从任何成异故，行即唯成无异。
异依异界限，故彼即异时由无彼界限故，应成无异故。释彼谓"故"。经亦说此义谓"由说此从此异故"。故若遮是事，尔时于异分此异成者由遮相说"从事"故。故应成无异性及不可能异。
故异亦无他。复由他相此事不可能有，故异无任何体，然唯是事于他事无。释彼谓"故"。由此破自宗遮异之果难亦明他宗，由彼遮说于一无一是事性者。




